– Từ đầu năm đến nay, dòng tiền bất động sản đang có xu hướng dịch chuyển vào phía Nam. Theo ông, nguyên nhân của sự dịch chuyển này là gì?

– Hai năm qua, giá bất động sản tại Hà Nội và các tỉnh phía Bắc tăng nhanh, giá đất thổ cư ở Thủ đô leo thang mạnh, tăng tới 30%, chung cư vẫn tiếp tục sốt giá. Trong khi, bất động sản ở TP HCM và các tỉnh phía Nam ổn định hơn, giá đất thổ cư tại TP HCM chỉ tăng khoảng 3% sau gần hai năm, các tỉnh lân cận như Đồng Nai, Bình Dương, Long An, Bà Rịa – Vũng Tàu cũng ghi nhận mức giá ổn định.

Rõ ràng, với mức giá tốt hơn ở phía Bắc, thị trường địa ốc phía Nam đang trở thành điểm đến của các nhà đầu tư, thúc đẩy sự dịch chuyển của dòng tiền bất động sản. Song song đó, loạt chính sách gỡ vướng pháp lý, khơi thông bất động sản đã thúc đẩy niềm tin cho nhà đầu tư trở lại với thị trường TP HCM và các vệ tinh lân cận có hạ tầng tốt.

Khi dòng tiền đổ vào các khu vực phía Nam, nhu cầu về nhà ở và đất đai sẽ tăng cao, đặc biệt là các đô thị mới như Bà Rịa – Vũng Tàu, Long An, Bình Dương… nơi sở hữu nhiều yếu tố thuận lợi như hạ tầng giao thông phát triển, quỹ đất rộng, giá cả còn cạnh tranh và nhu cầu nhà ở tăng cao.

– Những yếu tố nào khiến các đô thị mới trở thành điểm đến của nhà đầu tư?

– Thực tế, giá bất động sản trung tâm tại các đô thị lớn ngày càng cao, buộc các nhà đầu tư có nguồn lực tài chính vừa phải tìm kiếm thị trường tiềm năng ở vùng ven. Gần đây, nhiều doanh nghiệp địa ốc cũng đã chủ động tìm kiếm, tích lũy quỹ đất sạch tại các khu vực gần trung tâm để triển khai dự án, tận dụng lợi thế giá đất còn “mềm” và tiềm năng tăng trưởng cao.

Các tỉnh, thành phố kề bên những đô thị lớn cũng cũng đang đẩy mạnh quy hoạch phát triển đô thị; ưu đãi thuế, thủ tục hành chính, tạo môi trường đầu tư hấp dẫn cùng các chính sách thu hút dân cư và lao động. Nhu cầu về nhà ở, căn hộ, trung tâm thương mại, văn phòng tại các địa phương cũng ngày càng lớn.

Ngoài ra, sự hoàn thiện của hạ tầng giao thông, gồm một số tuyến đường cao tốc, vành đai hay hệ thống giao thông công cộng, giúp rút ngắn thời gian kết nối giữa khu vực vệ tinh với trung tâm thành phố đã tạo ra giá trị gia tăng cho bất động sản.

Thêm vào đó, đối với dân số trẻ, họ ngày càng ưu tiên không gian sống xanh, môi trường sống trong lành – những điều rất khó tìm được ở các đô thị trung tâm lâu đời, quỹ đất hạn hẹp.

– Là một trung những thủ phủ du lịch khu vực Đông Nam Bộ, ông đánh giá như thế nào về thị trường địa ốc Bà Rịa – Vũng Tàu?

– Cách TP HCM chỉ khoảng 100 km, Bà Rịa – Vũng Tàu có thể xem là thị trường địa ốc mới đầy tiềm năng của khu vực Đông Nam Bộ. Quy hoạch tỉnh thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050, phấn đấu đến năm 2030, Bà Rịa – Vũng Tàu cơ bản đủ tiêu chuẩn của thành phố trực thuộc trung ương, đóng vai trò là một cực phát triển quan trọng trong hệ thống đô thị của vùng Đông Nam Bộ. Các đô thị mới được đầu tư gồm Bà Rịa, Vũng Tàu, Phú Mỹ, Long Điền, Long Hải. Đây là những tín hiệu để thị trường bất động sản địa phương vào “guồng đua”.

Về mặt địa lý, Bà Rịa – Vũng Tàu nằm trong vùng kinh tế trọng điểm phía Nam, là cửa ngõ ra biển Đông của khu vực Đông Nam Bộ, giúp kết nối giao thương trong nước và quốc tế thuận lợi. Quỹ đất ở đây còn dồi dào để có thể phát triển khu dân cư, bất động sản thương mại, công nghiệp. Mặt khác, giá đất còn khá tốt so với các đô thị vệ tinh của TP HCM, kể cả so với Bình Dương, Đồng Nai.

Chưa kể, địa phương còn có lợi thế về du lịch từ lâu. Cộng hưởng các yếu tố này, Bà Rịa – Vũng Tàu nhiều tiềm năng trở thành trung tâm đầu tư bất động sản lớn của Đông Nam Bộ trong tương lai.

– Yếu tố nào sẽ thúc đẩy thị trường địa ốc Bà Rịa – Vũng Tàu, thưa ông?

– Một thập kỷ qua, hạ tầng cơ sở của Bà Rịa – Vũng Tàu đã được cải tiến mạnh, đây cũng là đòn bẩy mạnh mẽ cho thị trường bất động sản địa phương này. Tiêu biểu có các dự án đường cao tốc Biên Hòa – Vũng Tàu, dự án cầu Phước An, tuyến đường vành đai 4 kết nối Bà Rịa – Vũng Tàu với TP HCM, Long An, Bình Dương và Đồng Nai.

Điểm mạnh của Bà Rịa – Vũng Tàu còn nằm ở cảng Cái Mép – Thị Vải và sân bay Long Thành. Trong đó, cảng Cái Mép – Thị Vải là cụm cảng nước sâu hàng đầu của cả nước, gắn với hành lang kinh tế Mộc Bài – TP HCM – Biên Hòa – Vũng Tàu và hành lang kinh tế xuyên Á, là cửa ngõ ra biển của khu vực Đông Nam Á. Lợi thế này sẽ giúp tỉnh thu hút nguồn vốn đầu tư FDI để kích thích công nghiệp phát triển. Cùng với đó, lượng lớn chuyên gia và lao động đổ về các khu công nghiệp sẽ kéo theo nhu cầu về nhà ở và không gian thương mại dịch vụ. Ngoài ra, sân bay Long Thành khi đi vào hoạt động, sẽ làm tăng sức hút của bất động sản nơi đây.

– Sản phẩm bất động sản nào sẽ thu hút nhà đầu tư thời gian tới?

– Sản phẩm bất động sản nhà ở và bất động sản khu công nghiệp nhiều tiềm năng trong tương lai. Riêng với Bà Rịa – Vũng Tàu, do địa thế cùng phong tục tập quán và cách sống của người dân, nhà ở thấp tầng, nhà ở riêng lẻ hứa hẹn thu hút nhà đầu tư cũng như khách hàng. Tuy nhiên, tùy theo mật độ dân số, nếu trong tương lai, mật độ tăng cao, nơi đây cũng sẽ đi theo xu hướng của các đô thị, xây thêm chung cư để hấp thụ được sự phát triển của thành phố còn tại thời điểm này, nhà ở thấp tầng có sức phát triển tốt hơn.

– Nhà đầu tư trước khi xuống tiền cần lưu ý gì, thưa ông?

– Thị trường bất động sản được nhìn nhận là ấm dần lên tuy nhiên vẫn chưa có sự bứt phá, có thể do giá bất động sản đang quá cao. Nhưng về lâu dài, bất động sản là lĩnh vực nên quan tâm và đầu tư. Chúng ta không thể chờ đợi khi giá xuống thấp vì nhu cầu ở thị trường này lúc nào cũng tương đối cao. Để bù trừ giá cao, nhà đầu tư cần tìm kiếm những bất động sản có tiềm năng sinh lời cao.

Ngoài ra, trong kinh doanh bất động sản, vị trí là yếu tố quan trọng khi đầu tư. Tuy nhiên, ở thời điểm hiện tại, khu vực trung tâm thành phố lớn không còn nguồn cung, vì thế, những tỉnh thành lân cận hay các thị trường mới kết nối thuận tiện, giàu tiềm năng du lịch là lựa chọn phù hợp. Những dự án lớn vừa để ở vừa để nghỉ dưỡng theo mô hình đô thị du lịch quốc tế như Gold Coast Vũng Tàu sẽ thu hút nhà đầu tư.

Điểm nổi bật của dự án này là vị trí “nhất cận thị – nhị cận giang – tam cận lộ” khi nằm ngay giao lộ đường nối cao tốc Biên Hòa – Vũng Tàu và quốc lộ 55. Đây không chỉ là vị trí cửa ngõ kết nối giữa TP Vũng Tàu và TP Bà Rịa, mà còn là trung tâm giao thương quan trọng trên hành lang phát triển kinh tế biển. Dự án cũng cách trung tâm Vũng Tàu 20 phút, cách Hồ Tràm, sân bay quốc tế Long Thành 30 phút cũng rất thuận lợi. Dự án đáp ứng yếu tố về vị trí – điều mà bất cứ nhà đầu tư bất động sản nào cũng cần quan tâm.

Trong bối cảnh thương mại hàng hải toàn cầu ngày càng phát triển và mở rộng, vị trí của Vũng Tàu nằm ngay trên bờ biển Thài Bình Dương đang đưa hai thành phố này vào tầm ngắm chiến lược của các nhà đầu tư trong và ngoài nước.

Song Anh

Thông tin trên được bà Đỗ Thu Hằng, Giám đốc cấp cao bộ phận Nghiên cứu và tư vấn Savills Hà Nội, cho biết tại họp báo thị trường quý I, ngày 16/4.

Bà cho hay các đại đô thị vùng ven “chiếm lĩnh” nguồn cung mới với tỷ trọng gần 90%, tập trung ở huyện Gia Lâm, Đông Anh và quận Nam Từ Liêm. Giá bán sơ cấp trong quý bình quân 79 triệu đồng mỗi m2, tăng nhẹ theo quý.

Tuy nhiên cơ cấu sản phẩm trên thị trường vẫn lệch pha, phân khúc bình dân khan hiếm. Một nửa lượng giao dịch căn hộ sơ cấp trong quý I có giá 2-4 tỷ đồng một căn, còn lại trên 4 tỷ đồng. “Thị trường không có căn hộ sơ cấp dưới 2 tỷ trong quý I”, chuyên gia Savills cho biết.

Theo ghi nhận của VnExpress, từ cuối năm ngoái đến nay, rổ hàng chung cư tại huyện vùng ven ngày càng đội giá cao hơn trước. Nhiều dự án cách trung tâm 15-20 km, phải đi qua cầu, được chủ đầu tư để giá bán 70-90 triệu đồng mỗi m2. Thậm chí, có một số dự án chào bán hơn trăm triệu đồng một m2 ở huyện Đông Anh.

Bà Hằng đánh giá mặt bằng giá cao ảnh hưởng đáng kể tới nhóm người mua ở thực muốn tìm sản phẩm phù hợp khả năng tài chính. Ngay cả khi vay ngân hàng, việc tiếp cận nhà ở tại trung tâm vẫn là bài toán khó. Với ngân sách 2-3 tỷ đồng, người mua nhà ngày càng ít sự lựa chọn ở quận trung tâm.

Trong khi đó, theo một khảo sát gần đây của VnExpress, hơn một nửa trong số 3.100 người tham gia trả lời rằng họ chỉ có khả năng mua nhà dưới 2 tỷ đồng.

Chênh lệch đáng kể giữa thu nhập và giá nhà Hà Nội cũng được Hội Môi giới bất động sản Việt Nam (VARS) ghi nhận. Theo VARS, mức thu nhập tối thiểu để mua một căn nhà có giá trung bình tại Thủ đô cao hơn khoảng 2,3-10 lần so với thu nhập thực tế của hộ gia đình.

Số liệu của Tổng cục Thống kê cho biết thu nhập bình quân tháng của lao động tại Thủ đô tính đến quý III/2024 đạt 10,7 triệu đồng mỗi tháng, tương đương một hộ gia đình từ 21,4 triệu đồng. Trong khi giá căn hộ sơ cấp trung bình năm ngoái đạt 70 triệu đồng mỗi m2, tức là căn hộ diện tích 50 m2 giá từ 3,5 tỷ đồng.

“Để mua một căn chung cư Hà Nội, người mua cần có thu nhập tối thiểu 45 đến 210 triệu đồng một tháng, tùy khu vực”, chuyên gia VARS cho biết.

Ông Lê Văn Bình, Phó cục trưởng Cục Quản lý đất đai (Bộ Nông nghiệp và Môi trường) từng nhìn nhận “trước đây người dân cầm 1-1,5 tỷ đồng, họ có thể mua được một căn nhà, nhưng giờ rất khó”. Ông nói đây là hệ lụy của tình trạng thiếu nguồn cung từ năm 2022. Nhiều dự án bị đình trệ từ thời điểm dịch bệnh, khiến sản phẩm ra mắt không đáp ứng đủ nhu cầu của người mua. Cùng với đó, quỹ đất khu vực trung tâm ngày càng hạn hẹp, chủ đầu tư đua tăng giá bán dự án mới khiến cơ cấu nhà ở lệch pha sang cao cấp.

Trong bối cảnh giá nhà trung tâm neo cao khiến khả năng tiếp cận của người dân ngày càng hạn chế, xu hướng mở rộng tìm kiếm lan rộng sang khu vực Vành đai 3.5 đến Vành đai 4.

Bà Đỗ Thu Hằng khuyến nghị người mua cân nhắc kỹ các yếu tố về tiến độ hạ tầng, năng lực và uy tín chủ đầu tư, tính minh bạch về pháp lý dự án để giảm thiểu rủi ro. Bởi dù tiềm năng, việc phát triển hạ tầng vùng ven còn nhiều thách thức như tiến độ kéo dài nhiều năm, chi phí đầu tư lớn đẩy giá đất tăng cao. Đây cũng là khu vực tập trung nhiều nhóm đầu cơ khiến giá bất động sản vượt xa giá trị thực.

Ngọc Diễm

Bộ Xây dựng đang lấy ý kiến dự thảo Nghị quyết thí điểm về một số cơ chế, chính sách đặc thù phát triển nhà ở xã hội để trình Quốc hội thông qua.

Theo dự thảo, Bộ này đề xuất nâng mức lợi nhuận cho các chủ đầu tư xây dựng nhà ở xã hội từ 10% lên mức tối đa là 13% trên tổng chi phí xây dựng dự án. Các chủ đầu tư sẽ căn cứ mức lợi nhuận này để xây biểu giá bán, giá thuê mua và thuê nhà ở xã hội.

Đây cũng là mức áp dụng với tất cả dự án nhà ở xã hội, nhà ở cho lực lượng vũ trang nhân dân xây dựng trên quỹ đất công, quỹ đất 20% nhà ở thương mại và các dự án nhà ở xã hội đã hoàn thành nhưng chưa được cơ quan quản lý nhà nước có thẩm quyền phê duyệt giá bán, cho thuê và cho thuê mua.

Trước đó, Hiệp hội Bất động sản TP HCM đã đề xuất Chính phủ xem xét tăng thêm lợi nhuận định mức với chủ đầu tư dự án nhà ở xã hội lên 15%. Sở Xây dựng Hà Nội cũng từng kiến nghị tăng mức lợi nhuận này lên 15-20% nhưng vấp phải nhiều ý kiến trái chiều.

Theo quy định hiện nay, chủ đầu tư xây dự án nhà ở xã hội bị khống chế lợi nhuận định mức là 10%. Tuy nhiên nhiều doanh nghiệp, chuyên gia cho rằng con số 10% là không hấp dẫn. Việc phát triển nhà ở xã hội được đánh giá là khó hơn làm nhà thương mại, bởi cơ chế triển khai vẫn là doanh nghiệp tự bỏ vốn đầu tư nhưng bị giới hạn lợi nhuận tối đa 10% trong khi thủ tục, quy chế khó hơn làm nhà thương mại

Theo Đề án phát triển 1 triệu căn nhà ở xã hội tới 2030, đến năm 2024 cả nước phát triển 130.000 căn. Tuy nhiên, báo cáo từ Bộ Xây dựng cho thấy dù nỗ lực, các địa phương chỉ hoàn thành được 21.000 căn, tương ứng hơn 16% kế hoạch.

Từ 2021 đến nay, cả nước có 644 dự án nhà ở xã hội được triển khai với quy mô 580.109 căn. Trong đó, chỉ có 96 dự án được hoàn thành với quy mô hơn 57.620 căn. 133 dự án đã khởi công với trên 110.200 căn. Còn lại 415 dự án đã được chấp thuận chủ trương đầu tư sẽ cung cấp thêm hơn 412.200 căn nếu xây xong.

Theo giới chuyên môn, mục tiêu phát triển nhà ở xã hội gặp khó khăn do vướng điểm nghẽn về thủ tục hành chính, tạo lập quỹ đất, cơ chế triển khai chưa thông thoáng và mức lợi nhuận hiện nay chưa đủ để thu hút nhà đầu tư tích cực tham gia vào phân khúc này.

Cụ thể, lợi nhuận giới hạn ở mức 10% khi thủ tục kéo dài đến 5 năm, giai đoạn đầu tư mất thêm 2 năm. Tức là, một dự án trung bình cần 7 năm. Bình quân trong thời gian này, mỗi năm lợi nhuận chỉ đạt khoảng 1,3-1,5%, không đủ để tái đầu tư. Vì vậy, nhiều doanh nghiệp sau khi thực hiện một dự án xong không muốn làm tiếp.

Giai đoạn 2025-2030, Thủ tướng giao nhiệm vụ cả nước cần đạt mục tiêu hơn 995.000 căn hộ. Trong đó, Hà Nội phải hoàn thành gần 45.000 căn, còn TP HCM khoảng 67.000 căn.

Để đạt được chỉ tiêu đề ra, bên cạnh việc tăng định mức lợi nhuận, Bộ Xây dựng cũng đề xuất thay đổi phương án lựa chọn nhà đầu tư làm dự án nhà ở xã hội không thông qua đấu thầu. Hiện nay việc lựa chọn chủ đầu tư dự án nhà ở xã hội được thực hiện qua hai phương thức là đấu thầu lựa chọn nhà đầu tư hoặc chấp thuận chủ trương đầu tư (chỉ không phải đấu giá như nhà ở thương mại). Về cơ bản, quy trình đấu thầu hay chấp thuận chủ trương đầu tư dự án nhà ở xã hội không khác biệt nhiều với dự án nhà ở thương mại.

Ngoài ra, dự thảo cũng đơn giản hoá quy trình thủ tục đầu tư dự án nhà ở xã hội như không phải thực hiện thủ tục chấp thuận chủ trương đầu tư và thủ tục thẩm định báo cáo nghiên cứu khả thi; giao chủ đầu tư lập quy hoạch chi tiết 1/500 thay cho địa phương…

Phương Uyên