Sáng 13/1, Thủ tướng Phạm Minh Chính chủ trì phiên họp thứ 5 Ban chỉ đạo Trung ương về chính sách nhà ở xã hội, thị trường bất động sản.

Theo báo cáo của Bộ Xây dựng, năm 2025 cả nước đã chấp thuận chủ trương đầu tư 428 dự án với khoảng 3,8 triệu tỷ đồng.

93 dự án được cấp phép mới (quy mô 37.686 căn hộ) – tăng 17% so với 2024. Trong số này, 88 dự án hoàn thành với khoảng 29.900 sản phẩm, tăng 27%. Tính chung năm ngoái, 300 dự án với trên 108.780 căn đủ điều kiện bán nhà hình thành trong tương lai, tăng 47%.

Về giá, Bộ Xây dựng cho biết căn hộ chung cư tăng 20-30% trong năm 2025, trong đó một số khu vực còn trên 40%, đặc biệt tập trung ở phân khúc trung và cao cấp.

Theo thống kê của nhà quản lý, mức tăng của chung cư cũng vượt trội so với các loại hình như biệt thự, nhà liền kề trong dự án với đà biến động 10-20%, đất nền 20-25%. Giá bán sơ cấp bất động sản nghỉ dưỡng cao tầng tăng 11% so với 2024, thấp tầng khoảng 5%.

Thực tế, giá chung cư tại các đô thị lớn như Hà Nội, TP HCM liên tục leo thang thời gian qua. Tại Thủ đô, đến hết quý III/2025, theo dữ liệu của hãng tư vấn dịch vụ bất động sản CBRE, bình quân giá căn hộ mở bán mới đã đạt 91 triệu đồng mỗi m2. Con số này tại TP HCM là 87 triệu mỗi m2.

Trong báo cáo thị trường mới đây, Hội Môi giới bất động sản Việt Nam (VARS) cũng cho biết năm 2025 ghi nhận đà tăng mạnh nguồn cung nhà ở, nhất là chung cư đắt tiền. Năm ngoái, theo dữ liệu của VARS, cả nước có hơn 128.000 sản phẩm chào bán mới, tăng tới 88% so với 2024, mức cao nhất 6 năm gần đây. Phần lớn nguồn cung đến từ chung cư, với hơn 80.000 sản phẩm mới.

Về số lượng giao dịch, Bộ Xây dựng thống kê, cả nước có trên 579.700 giao dịch bất động sản thành công năm ngoái, tăng 7,7% so với 2024. Trong đó, giao dịch chung cư khoảng 138.000 lượt, tương đương tăng 10%. Lượng giao dịch đất nền tăng 7% lên mức hơn 441.690.

Năm ngoái, hơn 102.000 căn nhà ở xã hội đã được hoàn thành. Cả nước đang hướng đến có ít nhất 1 triệu căn nhà xã hội vào 2028 – hoàn thành trước 2 năm so với mục tiêu của Chính phủ. Bên cạnh đó, mục tiêu xóa nhà tạm, dột nát, xây dựng nhà ở cho người có công cũng hoàn thành trước 5 năm 4 tháng.

Riêng “chiến dịch Quang Trung” sửa chữa, xây lại nhà cho người dân chịu ảnh hưởng bởi thiên tai cũng dự kiến hoàn thành trong tháng 1 năm nay.

Tại phiên họp, Thủ tướng Phạm Minh Chính cho biết những kết quả trên thể hiện trách nhiệm, sự vào cuộc của cả hệ thống chính trị, nhằm góp phần bảo đảm an sinh xã hội, ổn định đời sống người dân và phát triển thị trường bất động sản an toàn, lành mạnh.

Theo Thủ tướng, nhu cầu nhà ở không chỉ dừng ở sở hữu, đang chuyển mạnh sang thuê hay thuê mua để ổn định chỗ ở lâu dài. Việc này phù hợp với khả năng chi trả, đặc điểm việc làm và quá trình dịch chuyển lao động.

Ông đề nghị chính sách nhà ở xã hội cũng cần được điều chỉnh theo hướng giảm dần tư duy chạy theo số lượng, đảm bảo mọi người đều có cơ hội tiếp cận chỗ ở phù hợp với điều kiện và nhu cầu. Thủ tướng cũng yêu cầu xác định phát triển nhà ở xã hội cho thuê là “một nhiệm vụ quan trọng, mang tính căn cơ và lâu dài”.

Vì vậy, ông đề nghị các địa phương đề xuất chỉ tiêu phát triển nhà ở xã hội cho thuê năm 2026 và giai đoạn tới. Theo Thủ tướng, các dự án nhà ở xã hội, nhất là phân khúc cho thuê sẽ được đưa vào “luồng xanh”, ưu tiên khi làm thủ tục.

Theo báo cáo của Bộ Xây dựng, đến nay có 17 tỉnh, thành phố đề xuất nhu cầu thuê nhà ở xã hội, với trên 67.100 căn. Tuy nhiên, các đô thị có nhu cầu nhà ở lớn nhất như Hà Nội, TP HCM chưa báo cáo.

Về giải pháp phát triển thị trường bất động sản lành mạnh, Thủ tướng yêu cầu các cơ quan đẩy nhanh tháo gỡ pháp lý, quy hoạch để tạo quỹ đất sạch, lập trung tâm giao dịch bất động sản.

Trong đó, Trung tâm giao dịch bất động sản và quyền sử dụng đất cần được Bộ Xây dựng hoàn thiện đề xuất cấp có thẩm quyền xem xét, thành lập trong tháng 1. Trung tâm này sẽ hoạt động với cơ chế “một cửa, liên thông”, hướng tới chuẩn hóa và số hóa giao dịch.

Đồng thời, Bộ cần ban hành dự thảo Nghị quyết về một số cơ chế đặc biệt xử lý khó khăn về phát triển nhà ở xã hội; cũng như thành lập, vận hành Quỹ nhà ở địa phương.

Bộ Tài chính có trách nhiệm bảo đảm nguồn lực tài chính để triển khai các chính sách phát triển nhà ở xã hội, nhà cho thuê. Ngân hàng Nhà nước được giao chỉ đạo các tổ chức tín dụng đẩy nhanh giải ngân gói vay 145.000 tỷ đồng cho nhà xã hội, nhà ở cho thuê.

Anh Tú

Bà Trần Thị Mai, chủ căn nhà trong hẻm đường Lê Đức Thọ (phường Gò Vấp), cho biết từ đầu năm đã rao bán căn nhà diện tích 4 m x 14 m, xây một trệt hai lầu, với giá 6,2 tỷ đồng, nhưng đến nay không có khách chốt mua. Theo bà Mai, phần lớn khách đến xem đều e ngại hẻm nhỏ, khó quay đầu ôtô và thường xuyên kẹt xe vào giờ cao điểm.

Tại phường Bình Thạnh, ông Phạm Văn Tuấn cũng đang rao bán căn nhà hẻm cách mặt tiền khoảng 500 m, diện tích 3,8 m x 12 m, kết cấu một trệt một lầu với giá 5,4 tỷ đồng. Dù đã rao bán nhiều tháng nay, căn nhà vẫn chưa tìm được người mua khi phần lớn khách chỉ hỏi thăm dò.

Thậm chí ngay cả nhà hẻm ôtô cũng khó bán giai đoạn này. Ông Nguyễn Quốc Khánh, chủ căn nhà trong hẻm đường Cách Mạng Tháng Tám (phường Tân Bình), cho hay căn nhà hẻm ôtô tránh nhau, diện tích 4,5 m x 16 m, một trệt hai lầu, được ông chào bán từ 4 tháng trước với giá gần 11 tỷ đồng, đến nay vẫn chưa có khách mua. “Nhiều người cân nhắc khi so sánh với các dự án căn hộ mới có tiện ích đồng bộ hơn trong cùng tầm giá”, ông nói.

Cuối năm thường là giai đoạn cao điểm của thị trường bất động sản, song năm nay phân khúc nhà riêng tại TP HCM tiếp tục rơi vào trạng thái trầm lắng. Không chỉ nhà trong hẻm, ngay cả nhà riêng nằm trên các tuyến đường kinh doanh cũng khó tìm người mua, phản ánh rõ sự suy yếu về thanh khoản trong bối cảnh giá bán vẫn neo cao và khả năng khai thác thương mại giảm sút.

Báo cáo của Bộ Xây dựng cũng chỉ ra lượng giao dịch nhà riêng lẻ quý III giảm hơn 16%, trong khi hàng tồn kho phân khúc này lại tăng 37% so với quý trước đó.

Dữ liệu thị trường cho thấy sự lệch pha rõ rệt giữa giá bán và nhu cầu. Báo cáo của Batdongsan ghi nhận giá chào bán nhà riêng tại TP HCM năm nay vẫn tăng 5-12%, phổ biến 132-230 triệu đồng mỗi m2, trong khi nhu cầu tìm mua giảm 12-14% so với cùng kỳ năm ngoái. Còn theo Nhà Tốt, nhu cầu tìm mua nhà riêng tại TP HCM đã giảm 6-11% so với quý trước và gần 20% so với cùng kỳ năm ngoái. Dù vậy, giá bán vẫn tăng thêm khoảng 3%.

Đánh giá chung của các đơn vị nghiên cứu là cung – cầu chưa thể gặp nhau. Trong khi phần lớn người mua đang tập trung tìm kiếm ở phân khúc giá 3-5 tỷ đồng, nguồn cung rao bán trên thị trường hiện nay lại chủ yếu vượt mức 5 tỷ đồng mỗi căn.

Bà Phạm Ngọc Huyền, lãnh đạo một sàn môi giới nhà riêng tại TP HCM, cho biết giá bán loại hình này hiện vẫn cao so với thu nhập bình quân, trong khi hiệu quả khai thác cho thuê liên tục suy giảm. Thời gian qua, nhà riêng âm thầm tăng giá “ăn theo” sự đi lên của căn hộ, khiến mặt bằng giá ngày càng vượt tầm với của người mua. Cùng với đó, lãi suất vay mua nhà tăng thêm 1-2% so với đầu năm và tín dụng bị kiểm soát chặt hơn tiếp tục làm chậm dòng tiền vào thị trường.

Theo bà Huyền, lợi thế vừa ở vừa kinh doanh của nhà riêng cũng suy yếu rõ rệt. Nhiều tuyến đường từng sôi động xuất hiện mặt bằng trống kéo dài, giá thuê giảm 20-30% so với trước nhưng vẫn khó tìm khách. Với mức giá mua từ vài tỷ đến hàng chục tỷ đồng, tỷ suất sinh lời từ cho thuê hiện chỉ quanh 2-3% mỗi năm, thấp hơn gửi tiết kiệm, trong khi chi phí bảo trì, thuế và rủi ro bỏ trống mặt bằng ngày càng lớn.

Ở góc độ nhu cầu, ông Đinh Minh Tuấn, Giám đốc khu vực miền Nam của Batdongsan, cho rằng tệp khách mua nhà riêng, đặc biệt là nhóm người trẻ, đang thu hẹp do hành vi sở hữu tài sản thay đổi. Người mua trẻ có xu hướng ưu tiên căn hộ chung cư nhờ mức giá dễ tiếp cận hơn, pháp lý minh bạch và hệ tiện ích đồng bộ. Trong khi đó, nhà riêng chủ yếu phù hợp với nhóm có nhu cầu an cư dài hạn hoặc sở hữu sẵn dòng tiền lớn, khiến lực cầu bị giới hạn.

Ngoài ra, trong cuộc cạnh tranh về chất lượng sống, nhà riêng ngày càng kén khách khi nhiều khu dân cư cũ đối mặt tình trạng ngập nước, kẹt xe, thiếu chỗ đỗ ôtô. Ngược lại, người mua ngày càng ưu tiên không gian sống xanh, an ninh và hạ tầng đồng bộ tại các khu đô thị mới, thể hiện qua xu hướng dịch chuyển ra vùng ven tăng khoảng 3% từ đầu năm đến nay.

Trong bối cảnh giá bán còn cao, hiệu quả khai thác giảm và chi phí tài chính tăng, nhà riêng tại TP HCM tiếp tục khó cải thiện thanh khoản, ngay cả ở thời điểm cuối năm. Theo các chuyên gia, phân khúc này chỉ có thể phục hồi khi mặt bằng giá tiệm cận giá trị sử dụng thực và phù hợp hơn với khả năng chi trả của người mua.

Phương Uyên