Từ cuối tháng 11, thị trường chuyển nhượng chung cư Hà Nội có dấu hiệu hạ nhiệt sau thời gian tăng nóng. Nguyễn Trường, một môi giới chuyên căn hộ chuyển nhượng phía đông, cho hay tháng cuối năm chỉ ghi nhận 1-2 giao dịch trong khi những tháng cao điểm trước đó từng bán được hơn chục căn một tháng. “Lượng khách hỏi mua căn hộ giảm mạnh dù nhiều chủ nhà chấp nhận thương lượng, giảm mức kỳ vọng vài trăm triệu đồng”, Trường nói.

Tương tự, đại diện một sàn giao dịch chuyên bán căn hộ khu vực Hoàng Mai cho biết số căn được chủ nhà gửi bán trong tháng cuối năm tăng 20-30% so với tháng trước song giao dịch rất chậm. Nhiều khách mua đầu tư từng sẵn sàng vào tiền ngay với căn vị trí đẹp, nay cũng không còn mặn mà.

Theo một khảo sát môi giới gần đây của kênh Batdongsan, khoảng 17% người tham gia đánh giá lượng giao dịch trong quý IV giảm mạnh hơn một nửa so với quý III. Với phân khúc chung cư, 19% môi giới chia sẻ lượng giao dịch có chiều hướng suy giảm.

Diễn biến này khiến nhà đầu tư lướt sóng ở các dự án từng là “điểm nóng” cũng bắt đầu muốn thoát hàng, chấp nhận giảm tiền chênh. Tại phân khu 4 tòa trong đại đô thị phía đông Hà Nội, nhiều căn hộ đã được thanh toán 15% bắt đầu giảm giá chênh từ 400-500 triệu còn 100-200 triệu. Một số căn diện tích lớn giá 8-10 tỷ đồng thậm chí được chủ bán bằng giá hợp đồng vì áp lực thanh toán theo tiến độ, họ không thể đóng tiền cho đợt tiếp theo.

Tương tự với dự án có ba tòa cao 45 tầng trong đại đô thị phía bắc, nhà đầu tư liên tiếp hạ giá bán từ vài trăm đến nửa tỷ đồng cho một căn hộ dù mới vào tiền được đợt đầu. Tình cảnh này khác biệt với vài tháng trước khi những khách mua này phải “giành giật” để có quyền chọn mua căn hộ, chấp nhận trả chênh hàng trăm triệu cho đại lý.

Các số liệu cũng cho thấy giao dịch chuyển nhượng sụt giảm. One Mount Group trong tháng 11ghi nhận tổng 6.100 giao dịch chuyển nhượng bất động sản, giảm 18% so với tháng trước. Đà giảm mạnh nhất ở phân khúc chung cư với khoảng 3.100 giao dịch thứ cấp, sụt 22% theo tháng. Hai đại đô thị ở phía tây và phía đông ghi nhận mức sụt giảm thanh khoản lên đến 40%, với lần lượt 880 và 310 giao dịch. Một số dự án khác ở khu vực trung tâm ghi nhận đà giảm nhẹ hơn, khoảng 4%. Còn loại hình thổ cư và thấp tầng giảm nhẹ hơn, khoảng 10%.

Ông Trần Minh Tiến, Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu thị trường & Am hiểu khách hàng One Mount Group, nhìn nhận thị trường đang bước vào “quá trình thanh lọc” sau giai đoạn dòng tiền đầu cơ tăng mạnh từ giữa năm. Áp lực lãi suất gia tăng từ tháng 10 cùng đà chững lại của giá chuyển nhượng đã tác động trực tiếp đến tâm lý người mua.

Trong tháng 11, nhiều ngân hàng thương mại đã tăng lãi suất tiền gửi thêm 0,8-1,2 điểm %, đưa mức bình quân lên khoảng 5,64% một năm. Tính đến ngày 21/11, dư nợ tín dụng tăng 16%, trong khi tiền gửi chỉ tăng 12% so với cuối năm 2024. Cùng thời điểm, nhiều khoản vay mua nhà giải ngân cuối năm 2023 – đầu năm 2024 bắt đầu bước vào giai đoạn đáo hạn ân hạn nợ gốc, khiến nghĩa vụ trả nợ gốc và lãi tăng đột biến.

Trong khi đó, giá nhiều dự án có xu hướng chững lại. Ông dẫn chững giá chào chung cư tại hai khu đô thị phía tây và phía đông chỉ tăng nhẹ 0,8% so với tháng trước và có xu hướng đi ngang. Điều này cho thấy thị trường đã chạm vùng kháng cự ngắn hạn, cần thêm thời gian để hấp thụ mặt bằng giá mới.

“Trước áp lực chi phí vốn gia tăng, một bộ phận nhà đầu tư ‘lướt sóng’ buộc phải cơ cấu lại dòng tiền, giảm giá chào bán nhưng vẫn khó tìm được người mua. Thị trường chung cư chứng kiến làn sóng rút lui của nhóm này”, ông Tiến nói và nhìn nhận đây là nhịp điều chỉnh cần thiết. Bởi thị trường năm 2024 cũng từng có nhịp điều chỉnh vào cuối năm, kéo dài đến hết quý I/2025.

Tương tự, ông Nguyễn Chí Thanh, Tổng giám đốc Công ty Cao ốc quốc tế Hồ Tây, cho rằng cuối năm là thời điểm nhiều nhà đầu tư bất động sản chốt lời và cơ cấu lại danh mục. Với phân khúc chung cư, phần lớn giao dịch thời gian qua đến từ nhóm đầu tư, đầu cơ. Do đó, khi tâm lý thị trường đi xuống, áp lực lãi suất gia tăng khiến nhóm này muốn nhanh “thoát hàng” để không phải giảm thêm lợi nhuận từ việc lướt sóng.

Trong bối cảnh dự án mới lại liên tục ra hàng, ông Thanh dự báo nhóm nhà đầu tư “lướt sóng” có thể gặp áp lực thanh khoản lớn. Bởi khi thị trường có nhiều lựa chọn với đa dạng phân khúc sản phẩm, tâm lý FOMO vì cung khan hiếm không còn khiến nhóm này khó tìm được khách hàng mới để sang tay.

Theo hãng dịch vụ bất động sản CBRE, Hà Nội có thể đón 11.100 căn hộ mới trong quý IV, nâng tổng số căn mở bán trong năm nay vượt 32.300 căn, cao hơn mức đỉnh năm ngoái. Trong giai đoạn 2026-2027, thị trường có thể tiếp tục đón hơn 33.000 căn hộ mới mỗi năm. Nguồn cung mới đa dạng hơn về vị trí giúp phân khúc giá 50-60 triệu đồng một m2 dần quay trở lại.

Ngọc Diễm

Theo Hội Môi giới bất động sản Việt Nam (VARS), rủi ro lớn nhất của thị trường hiện nay đến từ việc áp dụng bảng giá đất mới trong bối cảnh nhiều địa phương chưa ban hành hệ số điều chỉnh hoặc áp dụng ở mức cao. Điều này khiến chi phí đất đai tăng mạnh, đẩy giá thành dự án lên cao và gây khó cho doanh nghiệp, nhất là tại các khu vực phát triển mới. Chi phí đất đai khi đó sẽ tiếp tục trở thành điểm nghẽn, kìm hãm nguồn cung bất động sản trong năm 2026.

Cùng với giá đất, mặt bằng lãi suất cho vay có dấu hiệu tăng nhanh trong thời gian ngắn cũng dự báo tạo áp lực đồng thời lên doanh nghiệp phát triển dự án và người mua nhà ở thực. Trong bối cảnh giá bất động sản tại các đô thị lớn đã ở mức cao so với thu nhập bình quân, chi phí vốn gia tăng khiến thị trường thu hẹp nhóm người có khả năng tham gia, đặc biệt là những người mua sử dụng đòn bẩy tài chính, trực tiếp tác động đến thanh khoản của thị trường.

Ngoài ra, công tác giải phóng mặt bằng và việc triển khai các quy định pháp luật tại địa phương còn chậm, thiếu đồng bộ, khiến nhiều dự án kéo dài thủ tục, phát sinh chi phí và chậm đưa sản phẩm ra thị trường. VARS đánh giá, việc các nút thắt này kéo dài sẽ khiến thanh khoản tiếp tục phân hóa mạnh và làm suy yếu động lực phục hồi của thị trường trong năm 2026.

Nhận định tương tự, Trung tâm Nghiên cứu thị trường & Am hiểu khách hàng One Mount Group cho rằng thị trường bất động sản năm 2026 tiếp tục đối mặt các lực cản mang tính cấu trúc, tập trung vào ba nhóm chính là pháp lý, nguồn vốn và chi phí phát triển dự án.

Ông Trần Minh Tiến, Giám đốc One Mount Group, nhận định các bộ luật sửa đổi liên quan đến đất đai, nhà ở và kinh doanh bất động sản được kỳ vọng tạo hành lang pháp lý thông thoáng hơn, quá trình triển khai thực tế vẫn còn nhiều độ trễ, đặc biệt ở các khâu phức tạp như định giá đất theo cơ chế thị trường hằng năm. Việc thiếu hướng dẫn thống nhất khiến nhiều địa phương lúng túng trong áp dụng, kéo dài chu kỳ phát triển dự án và làm gia tăng rủi ro pháp lý cho doanh nghiệp.

Về dòng vốn, ông Tiến cho rằng thị trường bất động sản vẫn phụ thuộc lớn vào tín dụng ngân hàng và vốn huy động từ khách hàng, khiến hoạt động đầu tư nhạy cảm với biến động lãi suất. Việc dựa nhiều vào vốn ứng trước cũng làm gia tăng rủi ro thanh khoản cho doanh nghiệp khi sức mua suy yếu hoặc tiến độ bán hàng chậm lại. Trong khi đó, các kênh bổ sung như mua bán – sáp nhập hay hợp tác đầu tư chưa phát huy hiệu quả do vướng mắc pháp lý kéo dài và mức định giá tài sản còn cao, khiến dòng vốn mới khó chảy vào thị trường.

“Biến động lãi suất sẽ tác động trực diện đến thanh khoản bất động sản năm 2026 do thị trường phụ thuộc lớn vào tín dụng ngân hàng”, ông Tiến nhận định.

Ngoài ra, việc sáp nhập tỉnh, thành dù tạo động lực dài hạn, nhưng trong ngắn hạn có thể gây áp lực cho doanh nghiệp do thay đổi quy hoạch, khung giá đất và nguy cơ chậm phê duyệt dự án, làm gián đoạn nguồn cung mới.

Đồng tình, ông Lê Hoàng Châu, Chủ tịch Hiệp hội Bất động sản TP HCM (HoREA), cho rằng giá đất là biến số then chốt chi phối thị trường trong trung hạn.

Theo ông, kiểm soát tín dụng bất động sản là cần thiết để đảm bảo an toàn hệ thống, song cần phân loại rõ giữa dự án phục vụ nhu cầu ở thực và hoạt động đầu cơ. Việc thiếu các gói tín dụng dài hạn với lãi suất ổn định đang làm suy yếu lực cầu bền vững của thị trường.

Trước những rủi ro hiện hữu, VARS và HoREA cho rằng cần sớm ban hành hệ số điều chỉnh giá đất ở mức hợp lý, đặc biệt theo hướng thấp hơn tại các khu vực phát triển mới, nhằm giảm áp lực chi phí và khơi thông nguồn cung. Cùng với đó là việc đẩy nhanh giải phóng mặt bằng, nâng cao năng lực thực thi của chính quyền địa phương và đảm bảo sự thống nhất trong áp dụng các quy định pháp luật liên quan đến bất động sản.

Về nguồn vốn, các hiệp hội và chuyên gia nhận định chính sách tín dụng cần được điều hành thận trọng, có chọn lọc để kiểm soát rủi ro hệ thống nhưng không gây cú sốc cho thị trường, bởi mặt bằng lãi suất cao kéo dài có thể tác động tiêu cực đến cả bất động sản lẫn nền kinh tế. Trong đó sự cần thiết của việc hoàn thiện hướng dẫn thực thi các luật mới, đặc biệt là cơ chế định giá đất, đa dạng hóa kênh huy động vốn trung và dài hạn.

Ngoài ra, việc giữ ổn định khung chính sách trong giai đoạn sáp nhập địa phương là yếu tố then chốt để duy trì niềm tin nhà đầu tư và tránh gián đoạn nguồn cung.

Phương Uyên