Kiến trúc, quy hoạch xanh

Nằm giữa đảo Cát Bà, nơi vừa là di sản thiên nhiên, vừa là khu dự trữ sinh quyển thế giới, Thành phố vịnh trung tâm Xanh Island được Sun Group đầu tư phát triển theo mô hình điểm đến du lịch Net Zero đầu tiên của Việt Nam.

Tại sự kiện giới thiệu dòng căn hộ Xanh Sky của dự án, 95% giỏ hàng đợt 1 đã có chủ. Nhiều nhà đầu tư cho biết, một trong những yếu tố khiến họ quyết định xuống tiền là ở kiến trúc và quy hoạch xanh.

Với vị trí “tựa sơn hướng hải”, ngắm trọn biển xanh và vịnh Lan Hạ, Xanh Island được thiết kế và quy hoạch để khai thác tối đa lợi thế phong thủy. Thiết kế giật cấp thoai thoải ra phía biển từ xa đến gần giúp mọi vị trí tại dự án đều hướng mặt ra biển. Quy hoạch tổng thể dựa trên địa thế “minh đường tụ thủy” và các yếu tố “tứ tượng” theo quan niệm phong thủy phương Đông (tả Thanh Long, hữu Bạch Hổ, tiền Chu Tước, hậu Huyền Vũ), với lưng tựa núi mặt hướng biển, mang lại phúc lộc, may mắn và vượng khí dài lâu.

Chủ đầu tư cho biết, 60% diện tích dự án dành cho cảnh quan xanh – tiện ích công cộng, tạo nên không gian sinh thái hài hòa với cảnh quan thiên nhiên vịnh Lan Hạ. Nổi bật trong đó là nhà máy lọc nước biển công suất tới 1.500 m3 mỗi ngày với tổng vốn đầu tư tới 50 tỷ đồng.

“Kiến trúc của Xanh Island kết hợp hài hòa giữa hiện đại và nét Á Đông. Các tòa căn hộ cao tầng The Xanh được thiết kế nhằm tối ưu tầm nhìn hướng biển, mang đến trải nghiệm nghỉ dưỡng”, ông Tống Thanh Chung, Chủ tịch HĐQT Sky Realty nhận định.

Thiết kế của mỗi căn hộ Xanh Sky cho phép chủ nhân tận hưởng vẻ đẹp của núi rừng và đại dương với ban công rộng, hệ cửa kính lớn từ sàn đến trần đón ánh sáng và gió biển. Tầm nhìn “4 trong 1” bao gồm vịnh Lan Hạ, rừng xanh, công viên nội khu và những màn pháo hoa mang đến không gian sống như nghỉ dưỡng mỗi ngày.

Kiến trúc sư trưởng dự án chia sẻ, thiết kế căn hộ vừa để luồng không khí sinh thái lưu thông mọi ngõ ngách, vừa tận dụng nguồn năng lượng tự nhiên mang cảm hứng đại dương. Nội thất bên trong được chọn lựa kỹ, mang đến không gian sống vừa tinh tế, vừa ấm cúng.

Trong khi đó, khu thấp tầng Xanh Boutique lấy cảm hứng từ 7 phường (phường Gốm, phường Mộc, phường Dệt, phường Rèn, phường Chài, Hỷ phường, Tài phường) với kiến trúc độc đáo và các trung tâm thương mại, giải trí lớn trên thế giới, tạo nên những dãy phố thương mại đa dạng, độc đáo về kiến trúc lẫn trải nghiệm thu hút du khách.

Sống xanh giữa thiên nhiên

Không chỉ là nơi ở, Thành phố vịnh trung tâm Xanh Island còn mở ra lối sống hài hòa với thiên nhiên cho cư dân và du khách. Bước chân vào căn hộ Xanh Sky tại trung tâm Cát Bà, cư dân được đắm mình trong sắc xanh của núi non, biển trời. Từ khung cửa rộng mở, cư dân dễ dàng nhìn thấy không khí những đêm pháo hoa, chợ VUI-Fest và bãi tắm Các Bà.

Kiến trúc sư trưởng của dự án cho biết, chất xanh không chỉ thể hiện qua kiến trúc mà còn trong hệ sinh thái tiện ích đáp ứng nhu cầu sống hiện đại và nghỉ dưỡng thượng lưu. Đó là tổ hợp 4 công viên nội khu xanh mát lấy cảm hứng từ “tứ tượng” – Thanh Long, Bạch Hổ, Chu Tước, Huyền Vũ. Tâm điểm là công viên trung tâm (Central Park) với các tiện ích: phố trải nghiệm xanh, thác nước biểu tượng, đài phun nước, bãi cỏ chìm… dẫn thẳng tới bãi tắm Các Bà dài gần một km, quy mô lớn nhất đảo.

Cư dân có thể hòa mình vào bãi biển Các Bà, thưởng thức show diễn nghệ thuật kết hợp pháo hoa “Bản giao hưởng Đảo Xanh” do Sun Group đầu tư gần 200 tỷ đồng ngay trong khuôn viên dự án, hay đi xa hơn để trải nghiệm du thuyền trên vịnh, trekking rừng quốc gia Cát Bà…

Khi cùng Sun Group phác họa kiến trúc dự án, “ông lớn” Aedas kỳ vọng, thiết kế này không chỉ là biểu tượng mà còn tôn vinh giá trị văn hóa bản địa, kết nối quá khứ với hiện tại trong một không gian hòa hợp với thiên nhiên.

“Thành phố vịnh trung tâm Xanh Island sẽ là nơi con người tìm thấy sự bình yên giữa thiên nhiên khoáng đạt và sự sang trọng trong không gian hiện đại. Nơi đây hứa hẹn là điểm đến mang lại lợi nhuận bền vững cho nhà đầu tư”, chủ đầu tư cho biết.

Song Anh

Chia sẻ tại buổi báo cáo thị trường quý I mới đây, bà Giang Huỳnh – Giám đốc Bộ phận nghiên cứu S22M Savills TP HCM – cho biết 3 tháng đầu năm, thành phố có 800 căn hộ mở bán mới (bán lần đầu), cộng thêm hơn 4.200 căn tồn kho từ các đợt trước, nâng tổng nguồn cung sơ cấp (chủ đầu tư rao bán) lên 5.000 căn, tăng 2% so với cùng kỳ 2024.

Theo bà Giang, do nhiều yếu tố mà lượng giao dịch căn hộ trong quý vừa qua chỉ đạt 1.400 căn, tương đương hấp thụ được 28% trên tổng nguồn cung. Trong đó hàng tồn kho tiếp tục “ế” với tỷ lệ hấp thụ chỉ khoảng 23%, các sản phẩm mở bán mới ghi nhận mức hấp thụ trên 61%.

Xu hướng trên cũng xảy ra với phân khúc nhà liền thổ. Theo Savills, quý vừa qua thành phố có 698 căn mở bán sơ cấp, trong đó nguồn cung mới có 89 căn, chiếm khoảng 13%, còn lại 87% là hàng tồn kho. Tỷ lệ hấp thụ ghi nhận trong quý chỉ đạt 10%, tương đương 69 căn nhà liền thổ được giao dịch, phần lớn là sản phẩm mới, còn hàng tồn kho ít được quan tâm.

Diễn biến tương tự cũng được hãng tư vấn bất động sản Knight Frank Việt Nam ghi nhận. Cụ thể, 3 tháng đầu năm, TP HCM có 619 căn hộ mở bán mới và hơn 3.600 sản phẩm tồn kho từ các đợt trước, tổng nguồn cung sơ cấp vào khoảng 4.200 căn hộ. Giao dịch ghi nhận được là 689 căn và 80% sức mua rơi vào các dự án mở bán mới, trong khi rổ hàng tồn không tiêu thụ được.

Theo báo cáo từ Bộ Xây dựng, tính đến quý IV/2024, lượng tồn kho bất động sản trong các dự án vẫn còn khá lớn, với khoảng 17.058 sản phẩm (bao gồm chung cư, nhà ở riêng lẻ và đất nền). Còn số liệu thống kê từ VietstockFinance với 103 doanh nghiệp bất động sản niêm yết cho thấy, tổng giá trị hàng tồn kho bất động sản tính đến cuối năm 2024 là hơn 491.000 tỷ đồng. Đây là mức tồn kho cao kỷ lục trong hơn 2 thập niên qua. Tồn kho được tính từ thời điểm sau một năm kể từ ngày bất động sản đó đủ điều kiện đưa vào kinh doanh, nhưng không bán hoặc chưa bán được.

Lý giải nguyên nhân khiến thanh khoản hàng tồn kho kém, bà Giang Huỳnh cho biết bên cạnh yếu tố mùa vụ, các sản phẩm cũ hiện có mức giá bán cao, phần nhiều là các căn diện tích lớn, vị trí không đẹp nên khó tiếp cận cả người ở thực lẫn nhà đầu tư.

Đồng quan điểm, ông Sơn Hoàng, Phó giám đốc định giá và tư vấn Knight Frank Việt Nam, cho hay hơn 90% rổ hàng tồn kho chào bán sơ cấp trong quý thuộc loại trung cao cấp, giá bán bình quân khoảng 3.648 USD mỗi m2 (hơn 91 triệu đồng), vượt tài chính số đông người mua. Rổ hàng tồn kho phân khúc bình dân (dưới 55 triệu đồng mỗi m2) hiện chỉ chiếm 10% và chủ yếu là loại hình 3 phòng ngủ, diện tích lớn kéo tổng giá bán căn hộ tăng lên hơn 3 tỷ đồng.

“Người mua nhà có xu hướng tìm kiếm các lựa chọn hợp túi tiền hơn trong bối cảnh kinh tế nhiều biến động. Điều này khiến hàng tồn kho có giá cao càng khó bán”, ông Sơn Hoàng nói.

Một khảo sát về tâm lý người mua nhà của chuyên trang Batdongsan cũng chỉ ra, gần 80% người mua có xu hướng lựa chọn các dự án mở bán mới của chủ đầu tư. Bởi các sản phẩm mới có sự đa dạng về diện tích, vị trí và tiềm năng tăng giá tốt hơn hàng tồn.

Dự báo về thị trường các quý còn lại, bà Giang Huỳnh cho biết nguồn cung mới vẫn hạn chế, ước tính gần 7.000 căn. Trong đó 90% sẽ đến từ giai đoạn tiếp theo của bảy dự án hiện hữu và chỉ có bốn dự án mới sẽ mở bán, chiếm tỷ trọng khiêm tốn là 10%. Nguồn cung mới khan hiếm và hàng tồn kho giá cao tiếp tục tăng dẫn đến sự mất cân bằng cung – cầu.

Đánh giá về tồn kho bất động sản, giới chuyên gia cho rằng có hai dạng là sản phẩm đang triển khai và sản phẩm đã hoàn thiện. Nếu sản phẩm chưa hoàn thiện không đáng lo thì loại hình đã hoàn thiện, đưa ra thị trường nhưng không được giao dịch lại đặc biệt lo ngại. Tồn kho dạng này gây mất tính thanh khoản, trở thành cục nợ cho doanh nghiệp. Mức giá bán cao, dự án pháp lý mập mờ hay rổ hàng có vị trí xấu là những nguyên nhân khiến lượng hàng tồn không mấy được lòng người mua và bị xếp vào kho.

Sự gia tăng tồn kho bất động sản lên mức cao kỷ lục phản ánh tình hình khó khăn của ngành. Điều này đặt ra thách thức cho các doanh nghiệp bất động sản cần tái cấu trúc và điều chỉnh chiến lược phát triển sản phẩm hướng đến nhu cầu số đông và phù hợp với sức hấp thụ thực tế của thị trường.

Phương Uyên

Với số tiền dưới 2 tỷ đồng, vợ chồng chị Xuân (quận 11, TP HCM) nhắm đến việc mua nhà ở xã hội, kỳ vọng giá rẻ hơn nhà thương mại. Chị được giới thiệu căn hộ 69 m2 tại dự án trên đường Âu Cơ, quận 11 xây dựng từ năm 2016, đã sử dụng gần 8 năm với giá 2,8 tỷ đồng, tương đương hơn 40 triệu đồng mỗi m2. Giá này tăng gần 1 tỷ đồng mỗi căn so với thời điểm 2020 (tức lúc căn hộ xã hội này được phép bán ra).

Môi giới cho biết đây là căn hộ có giá mềm trong dự án, một số căn còn có giá sang tay lên đến 45-50 triệu đồng mỗi m2. Dù là nhà ở xã hội nhưng chung cư này có vị trí đẹp, cùng trên khu vực đường Âu Cơ, các căn thương mại phát triển cùng năm, cùng diện tích giá đều trên 3,5 tỷ đồng.

“Cứ nghĩ nhà ở xã hội sẽ có giá rẻ nhưng khi tiếp cận không khỏi giật mình”, chị Xuân nói.

Anh Minh Tấn (ngụ quận 12, TP HCM) cũng tìm hiểu các dự án nhà ở xã hội đã qua sử dụng, mong mua được một căn với giá vừa túi tiền. Đầu tháng 3, môi giới tư vấn cho anh căn hộ 60 m2 tại dự án Topaz Home tọa lạc trên đường Phan Văn Hớn (quận 12), với giá 2,1 tỷ đồng. Thời điểm mới ra mắt (năm 2016), giá chung cư tại đây chỉ khoảng 14-16 triệu đồng mỗi m2. Hiện tại, các căn hộ tại dự án này được chào giá 33-35 triệu đồng mỗi m2 (chưa thuế phí), tăng hơn 2,4 lần sau 9 năm.

Khảo sát của VnExpress cho thấy, nhiều dự án nhà ở xã hội cao tầng tại TP HCM dù đã sử dụng nhiều năm vẫn đều đặn tăng giá.

Cụ thể, dự án nhà ở xã hội HQC Bình Trưng Đông (quận 2 cũ nay thuộc TP Thủ Đức) mở bán năm 2017 với giá 18-22 triệu đồng một m2. Sau khi bàn giao năm 2022, giá sang tay thứ cấp tăng lên gần 30 triệu đồng một m2. Đến nay, các căn hộ tại đây có giá từ 33-36 triệu đồng mỗi m2.

Hay dự án nhà ở xã hội tọa lạc trên đường Phan Văn Hớn (quận 12) triển khai từ năm 2016 với giá 14,5 triệu đồng một m2. Giai đoạn 2021-2022, các căn hộ này sang tay với giá 27-29 triệu đồng một m2 và hiện có giá khoảng 33,5 triệu đồng mỗi m2. Chung cư Vĩnh Lộc D’Gold năm 2017 có giá 16 triệu đồng mỗi m2, nay rao bán 24-26 triệu đồng….

Xu hướng tăng giá thứ cấp nhà ở xã hội tại TP HCM được giới chuyên gia đánh giá là tất yếu trong bối cảnh thành phố đang thiếu hụt nguồn cung và giá nhà tăng cao ở cả loại hình thương mại và xã hội mở bán mới.

Báo cáo từ Sở Xây dựng TP HCM cho thấy từ năm 2021 đến nay, thành phố đưa vào sử dụng 6 dự án nhà ở xã hội với quy mô 2.700 căn hộ, hiện chỉ có 4 dự án đang thi công với khoảng 3.000 căn. Về phía nhà ở thương mại, năm 2024, TP HCM chỉ có 6 dự án đủ điều kiện huy động vốn, với 3.845 sản phẩm (3.801 căn chung cư và 44 căn nhà thấp tầng). Toàn bộ số sản phẩm này đều được giao dịch thành công, không có hàng tồn kho.

Không chỉ thiếu nguồn cung, giá chung cư TP HCM cũng đang trên đà tăng phi mã, trung bình 15-20% mỗi năm. Mỗi m2 căn hộ bình dân năm 2015 có giá 25-35 triệu đồng, đến năm 2023 đã lên 40-60 triệu đồng; căn hộ trung cấp từ 35-50 triệu đồng, đến năm 2023 cũng lên 50-70 triệu đồng; riêng dòng cao cấp từ 50 triệu đồng lên 70-100 triệu đồng…

Nhìn nhận diễn biến này, chuyên gia bất động sản Trần Khánh Quang cho rằng giá đất biến động mạnh tại các đô thị lớn đã đẩy giá căn hộ thương mại trên thị trường lên trên 55 triệu đồng mỗi m2 vào năm ngoái. Trong bối cảnh này, nhà ở xã hội trở thành “vùng trũng” hấp dẫn người mua. Dù giá thứ cấp có tăng 2-3 lần vẫn thấp hơn 20-30% so với nhà ở thương mại.

Được miễn tiền sử dụng đất và giới hạn biên lợi nhuận chủ đầu tư ở mức 10%, nhưng chi phí xây dựng từ năm 2016 đến 2024 đã tăng 30-50%. Điều này khiến giá sơ cấp mở bán mới nhà ở xã hội tăng khoảng 45%, từ 14-17 triệu đồng mỗi m2 (giai đoạn 2016-2018) lên 20-30 triệu đồng mỗi m2 (2023-2024). Giá sơ cấp tăng đã tạo áp lực đẩy giá thứ cấp đi lên, đặc biệt trong bối cảnh nguồn cung khan hiếm.

Chuyên gia bất động sản Lê Quốc Kiên phân tích thêm, việc các tài sản có giá mua đi bán lại tăng lên theo thời gian do trượt giá là diễn biến bình thường và căn hộ nhà ở xã hội cũng không ngoại lệ. Tuy nhiên, việc sang tay với giá chênh cao sau khi hết thời hạn cấm giao dịch mua bán lại cho thấy nhà ở xã hội đang bị lạm dụng sai mục đích. Từ “cung cấp nhà ở giá rẻ cho một số người được ưu tiên, đặc biệt là người lao động thu nhập thấp”, nhà ở xã hội đang bị lạm dụng thành công cụ đầu tư “chắc chắn lời” khi chỉ cần chờ sau 5 năm được phép bán ra ngoài là có thể tăng giá gấp 2-3 lần.

Theo ông Kiên, nhà ở xã hội được xây dựng từ nguồn lực xã hội nên không thể giao dịch mua bán tự do như nhà thương mại. Giá thứ cấp tăng tự do không chỉ làm loại hình này mất đi ý nghĩa tốt đẹp ban đầu, gây bất công, mà còn biến nhà ở xã hội thành công cụ để toàn xã hội phải phục vụ chia lại tài sản cho một nhóm người, hoặc bị 1 nhóm người lợi dụng trục lợi.

Góp ý về giải pháp để nhà ở xã hội phát huy đúng vai trò của mình, chuyên gia cho rằng cần kiểm soát chặt chẽ giao dịch thứ cấp đúng đối tượng, đúng trần giá, sẽ triệt tiêu đầu cơ và đảm bảo công bằng. Nên có quy định người mua thứ cấp nhà ở xã hội cũng phải là người đủ điều kiện được mua nhà ở xã hội, thay vì mở rộng ra thị trường tự do. Kiểm soát mức tăng giá thứ cấp chỉ được cao hơn tối đa 20% so với giá mua ban đầu sau mỗi 5 năm để bù vào trượt giá, thay vì tự do tăng 100-150% sau 5 năm đầu ngay khi vừa hết hạn được bán ra ngoài như hiện tại.

“Chỉ khi thực thi nghiêm các biện pháp này, nhà ở xã hội mới thực sự là mái ấm cho người lao động, thay vì kênh kiếm tiền, đầu tư sinh lời”, ông Kiên nói.

Phương Uyên