An Phú Tech, doanh nghiệp công nghệ quy mô 200 nhân sự, sau 8 năm vận hành, nhận định văn phòng được xem là yếu tố quan trọng trong quá trình hoạt động và định vị hình ảnh. Không gian làm việc không chỉ phục vụ nhu cầu hàng ngày, mà còn phản ánh mức độ ổn định và định hướng phát triển trong dài hạn.

Những năm đầu hoạt động, đơn vị này xác định văn phòng là chi phí cần thiết để đáp ứng nhu cầu làm việc trước mắt. Bước vào giai đoạn mở rộng, CEO cần quan tâm đến các yếu tố khác như hình ảnh thương hiệu, sự ổn định về địa điểm và khả năng đáp ứng cho các kế hoạch trung, dài hạn. Lúc này, mô hình thuê văn phòng dù linh hoạt nhưng khiến đơn vị gặp nhiều bài toán khó. Năm 2024, chủ thông báo tăng giá thuê, khiến đơn vị phải cân đối để tránh hụt dòng tiền.

Câu chuyện tương tự cũng diễn ra tại Thái Minh – doanh nghiệp dịch vụ logistics với gần 100 lao động, hoạt động từ năm 2015. Những năm đầu, công ty thuê văn phòng kết hợp kho nhỏ tại khu vực nội đô để thuận tiện giao dịch. Tuy nhiên, khi quy mô đơn hàng tăng, nhu cầu mở rộng mặt bằng và ổn định địa điểm trở thành bài toán lớn.

Theo ông Minh Phát, CEO doanh nghiệp, chỉ trong 5 năm trở lại đây, đơn vị đã ba lần chuyển địa điểm văn phòng do chi phí thuê cũng như chủ nhà thay đổi mục đích sử dụng. “Mỗi lần thay đổi địa điểm kéo theo chi phí cải tạo, gián đoạn vận hành, ảnh hưởng đến cả hệ thống hoạt động”, ông Phát nói.

Dưới góc nhìn đơn vị kinh doanh văn phòng tại Hà Nội, ông Bùi Quang Hiệp (48 tuổi, phường Đống Đa), cho rằng việc sở hữu mặt bằng mang lại lợi thế nhất định so với mô hình thuê. Theo ông, khi doanh nghiệp hoạt động trên tài sản thuộc quyền sở hữu, mức độ tin cậy với đối tác và khách hàng thường cao hơn, đồng thời tạo cảm giác ổn định cho đội ngũ nhân sự về định hướng dài hạn. Bối cảnh này khiến nhiều doanh nghiệp, trong đó có An Phú Tech và Thái Minh bắt đầu xem xét văn phòng như tài sản có thể nắm giữ và khai thác lâu dài, thay vì chỉ là chi phí vận hành.

Tiềm năng từ sở hữu văn phòng cũng được ghi nhận trong một số báo cáo thị trường. Nghiên cứu Hanoi Figures của CBRE Vietnam cho thấy, thị trường văn phòng Hà Nội duy trì trạng thái ổn định, nguồn cung tiếp tục được bổ sung theo từng quý. Giá thuê và tỷ lệ lấp đầy ghi nhận xu hướng tích cực, đặc biệt tại các tòa nhà có chất lượng tốt, phản ánh nhu cầu thuê bền vững từ nhóm doanh nghiệp quy mô vừa và lớn.

Cùng góc nhìn, Savills cho biết thị trường văn phòng Hà Nội đang tái cân bằng. Đến quý III/2025, tổng nguồn cung văn phòng đạt khoảng 2,3 triệu m2 sàn từ gần 190 tòa nhà. Giá thuê ổn định, trong khi công suất cải thiện nhẹ lên quanh mức 85%, chủ yếu nhờ khả năng lấp đầy tích cực tại các dự án mới. Hoạt động thuê tập trung vào nhóm doanh nghiệp có nhu cầu dịch chuyển văn phòng để tối ưu chi phí và nâng cấp không gian làm việc, đặc biệt tại khu vực nội thành và phía Tây Hà Nội.

Trong bối cảnh đó, theo ghi nhận của ROX Signature, một bộ phận cũng có nhu cầu sở hữu văn phòng. Nhóm này thường là các doanh nghiệp đã tích lũy đủ dài, có dòng tiền ổn định, ưu tiên các tòa văn phòng hạng A, do yêu cầu cao hơn về tiêu chuẩn kỹ thuật và khả năng khai thác linh hoạt.

Savills cũng đánh giá tỷ lệ trống của văn phòng hạng A tại Hà Nội thường thấp hơn các phân khúc còn lại. Điều này cho thấy khả năng giữ giá và thanh khoản tốt hơn trong trung và dài hạn. Trong bối cảnh quỹ đất khu trung tâm ngày càng hạn chế, các khu nội thành mở rộng và khu vực phía Tây đang nổi lên như điểm đến mới của dòng vốn và người sử dụng văn phòng.

Từ nhu cầu thị trường, một số chủ đầu tư phát triển dự án văn phòng theo hướng coi đây là loại tài sản có thể đồng hành cùng nhiều giai đoạn phát triển của doanh nghiệp. Thay vì chỉ cung cấp không gian cho thuê, các dự án hướng tới mô hình văn phòng vừa làm trụ sở, vừa có thể khai thác cho thuê khi doanh nghiệp tái cơ cấu hoặc mở rộng hoạt động. Đơn cử là dự án ROX Tower Goldmark City do ROX Group phát triển, tọa lạc tại số 136 Hồ Tùng Mậu. Dự án gồm 40 tầng nổi, hơn 97.000 m2 sàn văn phòng, có thể chia tách linh hoạt theo nhu cầu sử dụng. Công trình đã hoàn thiện và sẵn sàng khai thác.

Điểm cộng của dự án còn đến từ mô hình “Smart Asset”, cho phép doanh nghiệp chủ động sử dụng làm trụ sở, đồng thời có thể khai thác cho thuê trong các giai đoạn điều chỉnh chiến lược.

Về mặt tài chính, theo tính toán của đơn vị phát triển, khoảng cách giữa chi phí thuê và sở hữu văn phòng đang dần thu hẹp. Với diện tích khoảng 130-140 m2 tại khu vực phía Tây Hà Nội, chi phí thuê phổ biến 15-17 USD mỗi m2 một tháng, tương đương 660-740 triệu đồng mỗi năm. “Nếu sở hữu và kết hợp khai thác linh hoạt, thời gian thu hồi vốn được ước tính dưới 10 năm, tùy phương án tài chính và diễn biến thị trường”, đại diện ROX Group phân tích.

Theo các chuyên gia, quyết định sở hữu bất động sản văn phòng cần được đặt trong tổng thể bài toán tài chính và cấu trúc tài sản của doanh nghiệp. Khi văn phòng được ghi nhận là tài sản, doanh nghiệp có thêm dư địa chủ động về không gian làm việc, đồng thời tạo nền tảng cho các kế hoạch phát triển trung và dài hạn.

Song Anh

Lãi suất vay mua nhà tại nhiều ngân hàng đang nhích lên, đặc biệt ở nhóm khoản vay sau thời gian ưu đãi, khiến người mua nhà lo lắng. Không ít khách vay phản ánh chi phí trả nợ tăng thêm vài triệu đồng mỗi tháng, buộc phải cân nhắc hoãn kế hoạch sở hữu nhà hoặc bán tài sản để giảm áp lực tài chính.

Vợ chồng anh Huy chị Phương (phường Tân Phong, TP HCM) quyết định vay ngân hàng 1,6 tỷ đồng năm 2023 để mua căn hộ hai phòng ngủ gần trường con học. Khi ký hợp đồng, lãi suất ưu đãi cố định hai năm đầu là 7,4% mỗi năm, nên khoản trả hàng tháng hơn 13-14 triệu đồng, phù hợp với thu nhập ổn định gần 45 triệu đồng của cả hai.

Từ quý IV năm nay, ngân hàng thông báo lãi suất thả nổi dự kiến 12,8% khi hết ưu đãi. Nếu giữ khoản vay như hiện tại, số tiền phải trả hàng tháng có thể tăng lên 19-20 triệu đồng. Chênh gần 6 triệu đồng mỗi tháng khiến ngân sách gia đình đảo lộn đáng kể. “Lãi suất lên mọi khoản chi lớn như học phí con, viện phí hay tích lũy đều phải tính lại. Trả nhà thì không muốn mà áp lực tài chính cũng quá lớn, mong lãi sớm hạ nhiệt”, chị Phương nói.

Chị Hoa (phường Xuân Hòa, TP HCM) cũng vay gần 2 tỷ đồng để đầu tư căn hộ tại phường Thạnh Mỹ Tây, với kỳ vọng tiền thuê mỗi tháng sẽ đủ bù lãi vay. Sau năm ưu đãi lãi suất đầu tiên giúp bài toán dòng tiền khá cân bằng, nhưng đến tháng 12 này khoản vay sẽ chuyển sang lãi thả nổi khoảng 13% một năm, cao hơn mức ước tính trước đó là 11%.

Theo tính toán của chị, khoản trả ngân hàng tăng từ 19-20 triệu lên gần 27-28 triệu đồng mỗi tháng, trong khi căn hộ hiện chỉ cho thuê được hơn 17 triệu đồng.

“Dòng tiền âm gần 10 triệu đồng mỗi tháng, thu nhập gia đình thì không tăng mà chi phí sinh hoạt lại đội lên, nên tôi đang đứng giữa lựa chọn tiếp tục gồng hay bán”, chị nói. Áp lực càng lớn khi chị cùng lúc đang trả nợ căn hộ thứ hai ở phường Đông Hòa trị giá gần 4 tỷ đồng, chủ yếu bằng vốn vay ngân hàng.

Không chỉ những người đã vay chịu áp lực, nhóm khách chuẩn bị mua nhà cũng phải tạm hoãn kế hoạch. Anh Quốc Huy (31 tuổi, TP HCM) dự định mua căn hộ cũ 2,4 tỷ đồng phường Cát Lái, có sẵn 800 triệu đồng và muốn vay phần còn lại trong 20 năm. Khi tìm hiểu từ đầu năm, lãi suất ưu đãi hai năm đầu khoảng 7% một năm, mỗi tháng anh chỉ phải trả khoảng 17-18 triệu đồng nên khá yên tâm.

Đến tháng 11, ngân hàng điều chỉnh lên 8,5-9% trong giai đoạn ưu đãi sau thả nổi (dự kiến 12%). Tính toán lại, số tiền phải trả hàng tháng có thể tăng lên 22-24 triệu đồng, vượt quá sức chịu đựng.

“Nếu lãi suất còn nhích thêm, tôi có thể mất khả năng trả nợ”, anh nói và quyết định dừng kế hoạch vay mua nhà để chờ tín hiệu ổn định hơn từ thị trường.

Ghi nhận của VnExpress cho thấy ngoài nhóm ngân hàng lớn vẫn duy trì lãi huy động thấp, nhiều ngân hàng thương mại cổ phần đã bắt đầu tăng. Ở kỳ hạn 3-6 tháng, một số nhà băng tăng khoảng 0,2-0,3 điểm phần trăm. Lãi vay mua nhà hiện phổ biến từ 6,8-9% mỗi năm trong thời gian ưu đãi 1-3 năm. BVBank áp dụng 8,5% cố định 12 tháng; VIB ưu đãi 6,9-8,9% trong 1-3 năm; ACB áp dụng 8,5-9,5% tùy kỳ hạn… sau ưu đãi thả nổi theo thị trường. Hiện nay mức lãi thả nổi vay mua nhà tại các ngân hàng thương mại phổ biến 11–14% một năm.

Một số khách vay phản ánh mức này đã tăng từ 12,2% trong tháng 9 lên khoảng 14% từ tháng 11. Với trường hợp trả lãi 6,5% trong hai năm đầu, khi chuyển sang thả nổi, chi phí hàng tháng tăng thêm vài triệu đồng, ảnh hưởng trực tiếp đến chi tiêu. Một số ngân hàng từng triển khai gói lãi suất 5-5,5% cố định ba năm cho người dưới 35 tuổi cũng đã chấm dứt chương trình trong thời gian gần đây.

Ông Lê Quốc Kiên, chuyên gia tài chính và bất động sản, cho biết từ đầu năm đến nay lãi vay mua nhà đã tăng 1,5-2%. Với khoản vay 2 tỷ đồng cố định hai năm đầu, người vay trước đây trả khoảng 18-20 triệu đồng mỗi tháng, nay tăng lên 21-24 triệu đồng, tức thêm khoảng 3 triệu đồng. Ông Kiên dự báo từ nay đến cuối năm lãi suất khó giảm, thậm chí có thể nhích thêm 0,2-0,3% rồi mới ổn định.

Ông Kiên nhận định nhiều người vay mua nhà chưa lường hết chi phí thực tế do chỉ nhìn vào lãi suất ưu đãi ban đầu mà bỏ qua giai đoạn thả nổi sau đó. Đây mới là mức lãi phải trả trong nhiều năm và thường được tính theo lãi huy động cộng biên độ, nên dù giai đoạn đầu chỉ khoảng 10% mỗi năm, mức thực tế có thể tăng lên 12-13%. Nếu không tính trước khả năng chi trả dài hạn, người vay có thể rơi vào cảnh áp lực tài chính, thậm chí vỡ dòng tiền khi lãi suất biến động.

Ông Đinh Minh Tuấn, Giám đốc Batdongsan khu vực miền Nam, cảnh báo nhóm vay sắp hết ưu đãi sẽ đối mặt rủi ro lớn nếu lãi suất tăng vượt khả năng chi trả, có thể buộc bán tài sản hoặc xoay dòng vốn để tránh nợ xấu. Với nhà đầu tư, rủi ro càng rõ khi dự án chậm bàn giao, nguồn thu cho thuê không đủ trả lãi, dẫn đến bán ra thấp hơn giá mua để thu hồi vốn. Chi phí vốn tăng cũng có thể khiến chủ đầu tư điều chỉnh giá bán, tạo thêm áp lực lên thị trường và khiến thanh khoản ảnh hưởng.

Còn theo Viện Nghiên cứu và Đánh giá thị trường bất động sản VARS IRE, lãi vay tăng kéo theo tác động kép: người mua khó tiếp cận vốn, còn chủ đầu tư chịu chi phí tài chính cao hơn, buộc giãn tiến độ, bán bớt quỹ đất hoặc đàm phán với ngân hàng. Dòng tiền dự án chịu áp lực khi trái phiếu chưa phục hồi, lượng đáo hạn lớn, nguồn cung có thể thu hẹp trong trung hạn.

Áp lực chi trả lớn hơn khiến nhiều người cân nhắc kỹ hơn trước khi xuống tiền. Tuy vậy, theo chuyên gia tâm lý lo ngại giá nhà tiếp tục leo thang cũng khiến không ít người chốt giao dịch sớm dù chi phí vay tăng. Các chuyên gia khuyến nghị người mua để ở chỉ nên vay tối đa 40% giá trị tài sản nhằm đảm bảo an toàn tài chính. Nhà đầu tư cần tính kỹ dòng tiền, tiến độ bàn giao, khả năng khai thác cho thuê và hạn chế chạy theo tâm lý thị trường để tránh cảnh “dễ vào, khó thoát hàng”.

Phương Uyên

Với kinh nghiệm 33 năm đồng hành sự phát triển của thị trường, Nam Long tham gia phát triển nhiều dự án nhà ở, khu đô thị. Dưới góc nhìn của đơn vị, sau giai đoạn đầu sơ khai, khoảng vài năm gần đây, thị trường dần ổn định, bước vào chu kỳ tăng tốc. Nhu cầu của người dân dần không còn gói gọn “có nhà để ở” mà là không gian sống toàn diện, đáp ứng nhu cầu ở, vui chơi, làm việc, kết nối cộng đồng. Điều này thể hiện đặc trưng của nền kinh tế đang phát triển ổn định và sự gia tăng của tầng lớp trung lưu.

Bối cảnh trên đặt các doanh nghiệp bất động sản vào “sân chơi mới”, với thách thức lẫn cơ hội để đáp ứng yêu cầu của thị trường.

Thị trường dẫn dắt chiến lược

Với kinh nghiệm hơn 30 năm ở các thị trường đã phát triển mạnh như Trung Quốc và Singapore, ông Lucas Loh đảm nhận vai trò CEO của Nam Long từ năm 2024. Mục tiêu là đưa doanh nghiệp trở thành nhà phát triển bất động sản hàng đầu Việt Nam và khu vực.

Một trong những quan điểm quản trị xuyên suốt của ông Lucas Loh là “thị trường dẫn dắt chiến lược”. Theo đó, ông cho rằng chiến lược kinh doanh của một doanh nghiệp “không thể áp đặt chủ quan từ ban lãnh đạo”, cần xuất phát từ lời giải cho bài toán thật của thị trường.

Ông Lucas Loh nhận định, thị trường bất động Việt Nam đang ở quỹ đạo tương tự với giai đoạn bứt phá của nhiều đô thị châu Á. Trong đó, khu vực trung tâm dần dành cho thương mại – dịch vụ, trong khi dân cư dịch chuyển về các đô thị vệ tinh có hạ tầng và tiện ích đầy đủ hơn.

“Việt Nam đang ở giai đoạn thú vị của quá trình đô thị hóa. Những khu vực từng được xem là xa trung tâm giờ đây đã có bệnh viện, trường học, trung tâm thương mại. Việc sống xa trung tâm hơn không còn là trở ngại”, vị CEO nói.

Song, thách thức của thị trường mới nổi là làm sao vừa mở rộng nhanh, vừa giữ được chất lượng, tránh nguy cơ hình thành “đô thị ma” – có nhà nhưng không có người ở.

Để giải bài toán này, doanh nghiệp bất động sản cần thay đổi mô hình, từ xây dự án đơn lẻ thành nhà phát triển đô thị tích hợp. Ở đó, cư dân có môi trường sống với tiện nghi đầy đủ, không gian xanh, hạ tầng kết nối, trường học, bệnh viện, trung tâm mua sắm và các dịch vụ hỗ trợ cuộc sống.

Tuy nhiên, để tạo nên đô thị tích hợp đáng sống, đủ sức hấp dẫn cư dân cần nhiều yếu tố. Ông Lucas Loh khái quát những yếu tố này thành hai nhóm “cứng” và “mềm”. Trong đó, các yếu tố “cứng” bao gồm thiết kế vật lý, kiến trúc hay các thông số kỹ thuật. “Những yếu tố này dù xuất sắc đến đâu cũng rất dễ bị đối thủ sao chép trong thời gian ngắn”, ông nói.

Trong khi đó, “phần mềm” mới yếu tố tạo sự khác biệt, tăng sức hút của dự án cũng như năng lực cạnh tranh của thương hiệu. “Phần mềm” bao gồm trải nghiệm sống của cư dân, văn hóa cộng đồng và uy tín thương hiệu. “Những yếu tố này sẽ tạo nên bản sắc đô thị, góp phần vào sự phát triển bền vững của bản thân doanh nghiệp, cộng đồng và không thể sao chép”, lãnh đạo đơn vị nói thêm.

Tại Nam Long, tư duy tạo sức hút bằng “phần mềm”, được thể hiện qua cách doanh nghiệp chuyển đổi bán “nhà ở” thành kiến tạo “lối sống đô thị toàn diện”.

Đơn cử, khu đô thị tích hợp Waterpoint 355 ha (Bến Lức, Tây Ninh) đã hoàn thành nhiều phân khu với đầy đủ nhà ở, trường song ngữ, trung tâm y tế, công viên và tiện ích công cộng – đánh dấu sự hình thành ban đầu của một cộng đồng cư dân thực thụ. Hay Mizuki Park 26 ha được quy hoạch bài bản, mang đến không gian sống tĩnh tại, trong lành cho hơn 4.000 hộ gia đình ngay giữa TP HCM.

“Về lâu dài, Nam Long mong muốn cư dân không chỉ mua nhà mà còn là có một hành trình sống tại những khu đô thị hạnh phúc, được quy hoạch bài bản”, CEO đơn vị nói về tầm nhìn. Theo đó, khu đô thị phải là nơi cư dân có thể đạp xe, dạo bộ, gặp gỡ, biết mặt, chia sẻ cùng nhau. “Hơn hết, cư dân của Nam Long cảm thấy tự hào, an vui, vững tâm cho tương lai của cả gia đình khi lựa chọn sống tại khu đô thị lấy con người làm trung tâm”.

Một yếu tố “phần mềm” khác là niềm tin thị trường. Với Nam Long, đơn vị đặt ra phương châm “những gì bạn thấy là những gì bạn nhận được”. Chẳng hạn, những thứ cư dân nhìn thấy trong nhà mẫu là những điều họ sẽ nhận được khi bàn giao. Theo lãnh đạo đơn vị, trong bối cảnh thị trường nhiều biến động, việc cam kết đúng tiến độ, đúng chất lượng nhà mẫu, giữ lời hứa với khách hàng, đối tác… là tài sản vô hình giúp doanh nghiệp đứng vững.

Thay đổi tư duy – đòn bẩy của đổi mới

Để hiện thực hóa tầm nhìn, Nam Long đặt ra bài toán chuyển đổi toàn diện. Một trong những thay đổi lớn nhất là chuyển từ mô hình quản lý theo chiều dọc – với các phòng ban hoạt động độc lập – sang mô hình “project-centric” lấy dự án làm trọng tâm.

Theo đó, mỗi dự án sẽ có một đội ngũ đa chức năng, chịu trách nhiệm xuyên suốt từ quy hoạch, đầu tư, thi công đến bàn giao và vận hành. “Khi quy mô dự án lên tới hàng trăm ha, việc phối hợp theo dự án thay vì phòng ban là điều cần thiết để ra quyết định nhanh, hiệu quả, giảm đứt gãy quy trình và đảm bảo tính đồng bộ”, ông Lucas chia sẻ.

CEO Nam Long ví von sự chuyển đổi này giống như một hãng phim. Nếu trước đây doanh nghiệp chỉ đóng vai nhà sản xuất (bỏ vốn), thì nay Nam Long đảm nhiệm nhiều vai trò: viết kịch bản (quy hoạch tổng thể), đạo diễn (giám sát triển khai), diễn viên (trực tiếp thi công, vận hành) và nhà phát hành (phân phối). Mô hình tích hợp này giúp doanh nghiệp kiểm soát chất lượng, đảm bảo mọi yếu tố vận hành theo đúng kế hoạch tổng thể đã đề ra.

Cùng với đó, hệ thống quản trị dữ liệu được số hóa toàn diện. Trái ngược với cách đây 18 tháng khi phòng làm việc vẫn chất đống giấy tờ, giờ đây, toàn bộ quy trình được đưa lên nền tảng số để hỗ trợ ra quyết định nhanh và minh bạch hơn.

Song hành với cải tổ vận hành là chuyển đổi trong sản phẩm. Các dự án đô thị của Nam Long không còn tách rời từng hạng mục, mà được thiết kế đồng bộ với tiện ích cộng đồng, công viên, khu thương mại, thể thao, đường chạy bộ, clubhouse, áp dụng tiêu chuẩn ESG… Lãnh đạo đơn vị khẳng định Nam Long hiện bước khỏi vùng an toàn để đảm nhận nhiều vai trò hơn trong quy hoạch, phát triển.

Song song với chuyển đổi mô hình vận hành, văn hóa doanh nghiệp được CEO Nam Long xem là nền tảng quan trọng để quá trình chuyển đổi diễn ra bền vững. “Khiêm tốn” được ông xác định là ADN cốt lõi của Nam Long. “Việc bạn không biết hết mọi thứ là điều tốt. Bởi nếu bạn nghĩ rằng mình đã hoàn hảo, đã biết tất cả thì sẽ không còn chỗ để học hỏi những điều mới mẻ. Chuyển đổi và học hỏi là một quá trình không bao giờ dừng lại”, lãnh đạo tập đoàn chia sẻ.

Tầm nhìn về tương lai, ông Lucas cho rằng các đô thị vệ tinh sẽ trở thành động lực tăng trưởng mới. Nam Long định vị vai trò nhà vận hành đô thị, kiến tạo hệ sinh thái sống. Ông cũng nhấn mạnh, thị trường đủ rộng cho những ý tưởng khác biệt, dám làm khác và nắm bắt cơ hội.

Hoài Phương