Theo Nghị định 100, cá nhân độc thân có thu nhập không quá 15 triệu đồng mỗi tháng, vợ chồng không quá 30 triệu đồng mới được xét mua nhà ở xã hội. Quy định này dù đã được điều chỉnh tăng thêm 4 triệu đồng mỗi người so với trước, song vẫn khiến nhiều người bị loại khỏi chính sách vì vượt ngưỡng này.

Chị Hồng Hạnh, chuyên viên tuyển dụng làm việc tại một công ty du lịch ở quận 1 (TP HCM), cho biết với mức lương 17 triệu đồng mỗi tháng, chị không đủ điều kiện mua nhà ở xã hội, và cũng không thể tiếp cận nhà ở thương mại.

Bởi với mức lương hiện nay, chị có thể vay tối đa 700 triệu đồng để mua nhà. Thêm cả hỗ trợ tài chính từ người thân, số tiền chị gom được là khoảng 1,6 tỷ đồng. Với tầm tài chính này, chị gần như không thể tìm được căn hộ nào tại TP HCM, dù là dự án cũ hay nhà ở xã hội được sang tay.

Theo chị Hạnh, mặt bằng giá căn hộ hiện nay, kể cả những dự án hơn 10 năm tuổi ở khu vực ngoại thành, cũng đã vượt 2 tỷ đồng, trong khi các dự án mới thường chào bán từ 60-80 triệu đồng mỗi m2. “Tôi gần như bít cửa ‘an cư’ ở TP HCM”, chị Hạnh cho hay.

Vợ chồng anh Trần Văn Hiệp, nhân viên văn phòng làm việc tại TP Thủ Đức, cũng rơi vào hoàn cảnh tương tự. Vợ chồng anh từng kỳ vọng sở hữu căn hộ nhà ở xã hội giá 1,6 tỷ đồng tại TP Thủ Đức, nhưng bị loại khỏi danh sách vì tổng thu nhập 34 triệu đồng mỗi tháng, vượt ngưỡng quy định 4 triệu đồng. Sau khấu trừ, thu nhập thực nhận của cả hai chỉ khoảng 30 triệu đồng nhưng theo quy định vẫn không đủ điều kiện.

“Mua nhà ở xã hội thì không đủ điều kiện, nhà thương mại lại không có khả năng, chúng tôi rơi vào thế khó,” anh Hiệp nói.

Theo báo cáo từ các hãng nghiên cứu thị trường cho thấy, giá nhà tại TP HCM đang vượt xa mức thu nhập bình quân của người lao động. Số liệu từ CBRE Việt Nam chỉ ra, quý I, giá sơ cấp (chủ đầu tư chào bán) chung cư tại TP HCM trung bình 77 triệu đồng mỗi m2, giá thứ cấp (người mua rao bán lại) khoảng 51 triệu đồng mỗi m2 (chưa bao gồm VAT). Với thu nhập bình quân khoảng 15 triệu đồng mỗi tháng (180 triệu đồng mỗi năm), người lao động ở TP HCM và Hà Nội đang thuộc nhóm khó tiếp cận nhà ở nhất châu Á.

Báo cáo từ chuyên trang Nhà Tốt cũng ghi nhận, giá sơ cấp căn hộ tại TP HCM trong quý I khoảng 86 triệu đồng mỗi m2, giá thứ cấp khoảng 59 triệu đồng mỗi m2. Với diện tích căn hộ phổ biến 55-60 m2, người mua cần từ 4,7-5 tỷ đồng cho căn hộ mới, hoặc 3,5 tỷ đồng cho căn cũ sang tay. Để đủ khả năng vay 50% giá trị căn nhà với giá trên, người lao động phải có thu nhập ít nhất 50 triệu đồng mỗi tháng.

Ông Võ Hồng Thắng, Phó tổng giám đốc DKRA Group, cho biết trong quý I, các tỉnh phía Nam chào bán gần 13.000 căn hộ, trong đó 85% có giá trên 75 triệu đồng mỗi m2. Tại TP HCM, căn hộ dưới 40 triệu đồng mỗi m2 chỉ còn khoảng 300 căn, từ 40-70 triệu đồng có 1.000 căn, còn lại đều cao hơn mức này. “Giá nhà tăng 6-11% chỉ trong quý đầu năm khiến người thu nhập trung bình từ 15-20 triệu đồng mỗi tháng ngày càng xa rời giấc mơ an cư,” ông nói.

Ông Lê Hoàng Châu, Chủ tịch Hiệp hội Bất động sản TP HCM, nhìn nhận thành phố năm ngoái chỉ có 6.000 căn nhà ở xã hội và 1.600 căn nhà thương mại mở bán, hoàn toàn không còn dự án nào giá dưới 35 triệu đồng mỗi m2. Lao động trẻ, công chức, người làm việc tại TP HCM phải xếp hàng nhiều năm mới có cơ hội mua nhà ở xã hội. Còn nhóm thu nhập trung bình, không được ưu tiên chính sách, lại không đủ sức mua nhà thương mại.

Bàn về câu chuyện an cư cho người lao động, ông Châu cho rằng Chính phủ đã có chính sách ưu đãi mua nhà ở xã hội cho người thu nhập thấp, hỗ trợ tín dụng cho người trẻ dưới 35 tuổi. Tuy nhiên nhóm thu nhập trung bình, người tạo lập căn nhà đầu tiên (có thể ở tuổi 50, 55 hay 60) đều là nhóm có nhu cầu về mua nhà giá rẻ và cần sự hỗ trợ tài chính từ Chính phủ, trong bối cảnh giá bất động sản tăng cao.

Vì vậy, ông Châu đề xuất bổ sung thêm nhóm người lần đầu mua nhà, không thuộc nhóm được mua nhà ở xã hội vào nhóm được ưu đãi vay gói tín dụng. Bên cạnh đó, Chủ tịch HoREA nói cần bổ sung nhóm người thu nhập trung bình thấp, cán bộ, công chức, viên chức và lực lượng vũ trang gặp khó khăn về nhà ở nhưng chưa đủ điều kiện để xếp vào diện được hỗ trợ mua nhà xã hội.

Lãnh đạo một doanh nghiệp bất động sản tại TP HCM cũng cho rằng cần điều chỉnh ngưỡng thu nhập xét duyệt nhà ở xã hội theo từng vùng kinh tế. Theo người này, tại các đô thị lớn như TP HCM hay Hà Nội, mức thu nhập dưới 20 triệu đồng mỗi tháng không thể xem là cao. Do đó, tiêu chí thu nhập để hưởng ưu đãi nên được linh hoạt theo vùng, tương tự cách xây dựng lương tối thiểu vùng hiện nay, giảm bớt rào cản tiếp cận nhà ở xã hội

Tiến sĩ Trương Anh Tuấn, Phó chủ tịch Hiệp hội Bất động sản Việt Nam, nhìn nhận mấu chốt để giải bài toán an cư cho người lao động TP HCM vẫn là phát triển nguồn cung phù hợp với túi tiền số đông.

Theo ông, Chính phủ cần chính sách để đẩy mạnh phát triển nhà ở giá bình dân tại đô thị lớn, nơi nhu cầu của người thu nhập vừa và thấp đang rất cao. Khuyến khích doanh nghiệp phát triển mô hình cho thuê nhà ở thương mại với mức giá hợp lý cũng là một giải pháp hạn chế đầu cơ, giúp người chưa đủ điều kiện sở hữu nhà có cơ hội ổn định cuộc sống.

Phương Uyên

Tại diễn đàn về đầu tư bất động sản chiều 3/7, ông Nguyễn Trung Vũ, Chủ tịch HĐQT Cen Group, cho biết thị trường địa ốc đang đối mặt với nguy cơ thừa cung khi chủ đầu tư đổ xô phát triển đại dự án.

Theo ông Vũ, trong thập kỷ trước, thị trường thiếu nguồn cung trầm trọng ở một số phân khúc, nhất là chung cư, khiến giá bị đẩy lên cao. Ông dẫn chứng một dự án tại đường Láng Hạ, quận Đống Đa cũ (nay thuộc phường Đống Đa) từng có giá quanh mức 40 triệu đồng mỗi m2 trong nhiều năm và ít biến động. Vài năm trở lại đây, “rổ hàng” khan hiếm đã đẩy giá bán căn hộ khu vực này vượt 100 triệu đồng một m2, tăng gấp 2,5 lần.

Hiện nay, nguồn cung nhà ở có xu hướng bùng nổ song giá vẫn leo thang, theo ông Vũ, là nghịch lý trên thị trường. Ông cho biết trước đây, các dự án có quy mô vài trăm đến nghìn ha “được xem là quy mô lớn”. Nhưng giờ thị trường xuất hiện rất nhiều siêu đô thị với quy mô vài nghìn ha thậm chí 10.000 ha, “tạo ra cuộc chơi hoàn toàn khác biệt do chủ đầu tư lớn dẫn dắt”.

Chủ tịch Cen Group cảnh báo tình trạng cung thừa nhưng giá cao có thể dẫn đến mất thanh khoản vì vượt ngưỡng chi trả của phần đông người dân, khiến người trẻ ngày càng khó có nơi an cư.

“Bài học từ nhiều khu đô thị bỏ hoang tại Trung Quốc và ngay cả trong nước cho thấy dự án xây nhiều nhưng không kéo được dân về ở, tiềm ẩn rủi ro cho thị trường”, ông Vũ cho hay.

Cùng quan điểm, ông Nguyễn Văn Đính, Chủ tịch Hội Môi giới bất động sản Việt Nam (VARS) nhìn nhận chất lượng thị trường bất động sản hiện nay chưa cao bởi “dễ bị thao túng” dẫn đến tình trạng ảo giá ở nhiều khu vực.

Ông cho hay tại nhiều địa phương, dự án mọc lên rất nhiều nhưng quy hoạch kém chất lượng, dẫn đến xây xong “chỉ cho cỏ mọc, bê tông để mốc”, gây lãng phí. Trong khi mặt bằng giá liên tục bị đẩy lên cao, người có nhu cầu ở thực ngày càng khó tiếp cận.

Theo dữ liệu của VARS đến hết quý I, thị trường có khoảng 14.500 sản phẩm chào bán mới, giảm một nửa so với cuối năm ngoái. Trong đó, 58% tỷ trọng thuộc về phân khúc cao cấp, hạng sang, tăng 11% theo năm. Nguồn cung chủ yếu đến từ các đại đô thị ở vùng ven Hà Nội, TP HCM và các tỉnh lân cận.

Tỷ trọng phân khúc bình dân (gồm nhà xã hội) dù được cải thiện, chiếm gần 13% với khoảng 2.000 sản phẩm nhưng vẫn rất ít ỏi so với nhu cầu, ước tính hàng triệu sản phẩm.

Tại Hà Nội, giá bán chung cư sơ cấp đạt trung bình 70,2 triệu đồng mỗi m2, tăng hơn 77% so với quý I/2019. Tương tự, mặt bằng giá căn hộ tại TP HCM khoảng 71,8 triệu đồng mỗi m2, tăng 35% sau 5 năm. VARS đánh giá nguồn cung dự án mới “chủ yếu phục vụ nhóm người có tài chính cao và nhà đầu tư”.

Giá nhà tăng mạnh trở thành lực cản với khả năng tiếp cận của phần đông người mua. Ông Nguyễn Quốc Anh, Phó tổng giám đốc kênh Batdongsan, cho biết mức độ quan tâm bất động sản Hà Nội đã giảm hơn 30% trong tháng 5 và 6 so với mức đỉnh hồi tháng 3. Một số tỉnh từng ghi nhận đợt tăng giá theo thông tin sáp nhập cũng sụt khoảng 36% mức độ quan tâm.

Theo các chuyên gia, việc xây dựng Trung tâm giao dịch nhà đất do Nhà nước quản lý sẽ là giải pháp quan trọng giúp thị trường bất động sản lành mạnh hơn. Chủ tịch Hội Môi giới cho hay trung tâm này sẽ giúp kiểm soát sự minh bạch khi đưa bất động sản vào kinh doanh, hỗ trợ giải quyết liên thông các thủ tục hành chính trong quá trình giao dịch. Nó cũng được kỳ vọng tạo hiệu ứng tích cực, hạn chế tình trạng lũng đoạn, thao túng, lợi dụng đầu cơ thổi giá.

Trước đó, Cục Quản lý nhà và thị trường bất động sản (Bộ Xây dựng) cho biết dự kiến trình Chính phủ đề án Trung tâm giao dịch bất động sản do Nhà nước quản lý. Sau đó, Bộ kỳ vọng Quốc hội thông qua dự thảo nghị quyết thí điểm tại kỳ họp tháng 10, để đề án này có hiệu lực từ 1/1/2026.

Ngọc Diễm

Sự kiện mở bán giỏ hàng đầu tiên của khu đô thị Hồng Hạc City ở Thuận Thành, tỉnh Bắc Ninh diễn ra tại khách sạn Đối Ngoại (33C Phạm Ngũ Lão, Hoàn Kiếm, Hà Nội), đồng thời được tổ chức trực tuyến ở TP HCM theo hình thức bốc thăm trực tiếp.

Sự kiện thu hút gần 500 khách hàng. Trước đó, chủ đầu tư ghi nhận 600 hồ sơ đăng ký. Do cầu vượt cung, khách hàng tiến hành bốc thăm ngẫu nhiên để xác định lượt ưu tiên, theo quy trình được hướng dẫn bởi Bộ Xây dựng.

Ngoài khách miền Bắc, sự kiện cũng ghi nhận lượng lớn khách đến từ TP HCM, người nước ngoài. Chủ đầu tư cho biết, nhiều người trong số này là doanh nhân gốc Bắc đã đầu tư thành công tại Phú Mỹ Hưng và muốn tìm kiếm cơ hội tại dự án mới từ giai đoạn đầu.

Trở về Việt Nam dịp hè, vợ chồng chị Nguyễn Thanh Huyền – nhà đầu tư đang sinh sống tại Mỹ – quyết định xuống tiền mua biệt thự song lập tại dự án Hồng Hạc City, Bắc Ninh. Chị là một trong 500 khách hàng may mắn được tham gia chọn căn.

Trước đó, chị Huyền từng sở hữu một căn hộ cao cấp tại khu đô thị Phú Mỹ Hưng (quận 7, TP HCM). Chị cho biết, sự minh bạch trong pháp lý và cách làm việc chuyên nghiệp của chủ đầu tư là yếu tố quan trọng thúc đẩy quyết định đầu tư lần này.

“Với nhà đầu tư, pháp lý minh bạch luôn là yếu tố then chốt. Tôi nhìn thấy điều này ở Phú Mỹ Hưng nên yên tâm xuống tiền tại dự án mới của chủ đầu tư này”, chị chia sẻ.

Cùng tham dự sự kiện, mẹ chị Huyền cho biết luôn khuyến khích con lựa chọn các dự án có vị trí thuận lợi và tiềm năng phát triển. Bà đánh giá cao hệ thống hạ tầng giao thông tại Bắc Ninh cũng như triển vọng dài hạn của Hồng Hạc City.

Cô Nguyễn Bích, nhà đầu tư đến từ Hà Nội, ấn tượng với quy mô và sự chuyên nghiệp tại sự kiện mở bán Hồng Hạc City. Cô cho biết, lễ giới thiệu dự án hồi tháng 4 đã thôi thúc cô xuống tiền tại phân khu Hồng Phát mở bán trong hôm nay.

“Tôi từng tìm hiểu nhiều dự án, nhưng khi đến Hồng Hạc City của Phú Mỹ Hưng, tôi có cảm giác đây là nơi nên đầu tư. Mức giá cũng phù hợp với nhu cầu và kỳ vọng của tôi”, cô nói.

Theo ông Trương Quốc Hưng, Phó tổng giám đốc Công ty Phú Mỹ Hưng, với mục tiêu hướng đến khách hàng mua ở, sử dụng và đầu tư lâu dài, trong đợt mở bán đầu tiên này, doanh nghiệp đã triển khai các điều kiện quy định chặt chẽ như: mỗi khách hàng chỉ được mua một căn cùng cam kết không chuyển nhượng sản phẩm trước khi nhận nhà…

“Lượng khách hàng tham dự sự kiện mở bán cùng với tỷ tiêu thụ đạt kỳ vọng của chúng tôi cho thấy sức hút của dự án. Đây là động lực để doanh nghiệp tiếp tục triển khai các giai đoạn tiếp theo một cách bài bản, bền vững”, ông Hưng chia sẻ thêm.

Hồng Hạc City là dự án mở rộng đầu tiên của Phú Mỹ Hưng ra ngoài TP HCM, ra mắt ngày 19/4. Chủ đầu tư cho biết các sản phẩm mở bán đợt đầu thuộc phân khu Hồng Phát đã được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất.

Phú Mỹ Hưng định hướng phát triển Hồng Hạc City theo chiến lược bền vững, không ồ ạt ra hàng. Việc giới thiệu số lượng giới hạn sản phẩm nhằm duy trì giá trị tài sản cho người mua và kiểm soát nguồn cung trên thị trường. Cách làm này tương tự mô hình đã áp dụng tại khu đô thị Phú Mỹ Hưng (quận 7, TP HCM). Đến nay, khu đô thị có khoảng 60.000 cư dân, trong đó 50% là người nước ngoài đến từ 32 quốc gia và vùng lãnh thổ.

Tọa lạc tại cửa ngõ vùng Thủ đô, Hồng Hạc City được quy hoạch trên diện tích 197,76 ha, với mật độ xây dựng toàn khu chỉ 27,9%. Dự án tích hợp đầy đủ hạ tầng kỹ thuật, công viên cây xanh, bãi đỗ xe nhiều tầng và các công trình công cộng về y tế, giáo dục, thể thao, văn hóa. Quy mô dân số khoảng 27.000 người.

Hồng Hạc City gồm ba phân khu nhà ở là Hồng Phát (khu F), Hồng Thịnh (khu G) và Hồng Phúc (khu H), phát triển các loại hình biệt thự song lập, nhà phố thương mại, liền kề… Các tên gọi mang ý nghĩa về một khu đô thị phát triển thịnh vượng và hạnh phúc. Trong đó, phân khu Hồng Phát là giai đoạn triển khai đầu tiên, dự kiến hoàn tất vào cuối năm 2027.

Song Anh