Sáng 3/12, tại hội thảo “Tạo cơ hội để kiều bào an cư tại quê nhà” trong khuôn khổ chuỗi sự kiện “Kỷ nguyên vươn mình – Kiều bào đồng hành cùng Tổ quốc”, nhiều ý kiến cho thấy nhu cầu đầu tư và an cư của cộng đồng người Việt ở nước ngoài đang gia tăng mạnh, đặc biệt ở phân khúc nhà ở xã hội và bất động sản nghỉ dưỡng.

3 triệu kiều bào có nhu cầu mua nhà ở xã hội

TS Lê Hoàng Thế – kiều bào Nhật Bản – cho biết một bộ phận lớn kiều bào, đặc biệt là nhóm “kiều bào loại 2” (sinh sống ở nước ngoài nhưng khó chứng minh thu nhập), có nguyện vọng trở về Việt Nam an cư và đầu tư.

Hiện nay, chính sách pháp luật cho phép kiều bào mua nhà nhưng chưa được phép mua đất. Tuy nhiên sắp tới đây, quy định có thể thay đổi để tạo điều kiện thuận lợi hơn cho kiều bào nên vị này dự đoán sẽ có “làn sóng” đầu tư lớn từ nhóm đối tượng này với bất động sản nhà ở trong nước.

Theo ước tính, trong khoảng 6 triệu người Việt ở nước ngoài hiện nay có khoảng 3 triệu người thuộc nhóm “loại 2”, tương ứng nhu cầu tiềm năng khoảng 3 triệu căn nhà ở xã hội.

Ông Võ Thành Đăng – Ủy viên Ủy ban MTTQ Việt Nam TPHCM, Phó Chủ tịch Hiệp hội Doanh nhân Việt Nam ở nước ngoài (BAOOV) – cho biết nhu cầu của kiều bào đối với bất động sản tại Việt Nam đang rất lớn, đặc biệt ở phân khúc nghỉ dưỡng và bất động sản hưu trí.

Nhiều doanh nghiệp kiều bào ưu tiên các dự án ven biển, khu nghỉ dưỡng và những mô hình phục vụ người lớn tuổi như trung tâm giải trí, khu vui chơi, kèm theo hệ thống tiện ích đồng bộ. Đây thường là các dự án phát triển theo tiêu chuẩn quốc tế, chú trọng trải nghiệm sống và kết nối cộng đồng.

Ông Lê Hoàng Châu – Chủ tịch Hiệp hội Bất động sản TPHCM (HoREA) – cho biết Việt Nam hiện có khoảng 100 triệu dân và 6 triệu kiều bào đang sinh sống ở nước ngoài, trong đó cộng đồng tại Mỹ chiếm tới 80%. Đây là nguồn lực tài chính đáng kể, thể hiện qua lượng kiều hối năm 2024 lên tới 16 tỷ USD chuyển qua hệ thống ngân hàng; con số thực tế còn cao hơn do nhiều kênh chuyển tiền chưa được thống kê đầy đủ. Riêng TPHCM nhận 9,6 tỷ USD kiều hối, trong đó khoảng 20-21% được rót vào lĩnh vực bất động sản.

Ông Châu nhấn mạnh kiều bào là bộ phận không thể tách rời của dân tộc. Những người còn quốc tịch Việt Nam hoặc chứng minh được nguồn gốc Việt được hưởng chính sách đất đai như công dân trong nước. Theo quy định hiện hành, kiều bào được phép mua và sở hữu nhà ở tương tự người Việt Nam; chỉ người nước ngoài mới bị giới hạn phạm vi dự án được mua.

Kiến nghị tạo điều kiện cho kiều bào an tâm về nước an cư

Luật sư Lâm Quang Quý, Giám đốc Trung tâm Hỗ trợ kiều bào TPHCM, cho biết yếu tố được kiều bào quan tâm nhất khi quyết định hồi hương đầu tư hay sinh sống là hệ thống pháp luật và các thủ tục hành chính liên quan đến nhập cảnh, tạm trú, xác nhận quốc tịch, sở hữu nhà đất và hoạt động kinh doanh.

Theo ông Quý, khung chính sách cần thực sự thông thoáng, ổn định và có tính khả thi cao. “Nếu quy định chỉ tốt trên giấy nhưng không được triển khai đầy đủ, kiều bào rất khó tiếp cận quyền lợi của mình”, ông nói. Ông ghi nhận thời gian gần đây, chính sách đất đai và nhà ở đã cởi mở hơn, tạo điều kiện cho kiều bào đứng tên trực tiếp trên giấy chứng nhận, qua đó giảm rủi ro pháp lý và củng cố niềm tin khi trở về đầu tư.

Dù vậy, nhiều vướng mắc vẫn tồn tại trong thực tế. Những thủ tục như xác nhận quốc tịch, cấp căn cước hay mở tài khoản ngân hàng vẫn gây trở ngại cho không ít kiều bào. Thậm chí, nhiều người dù có hộ chiếu Việt Nam vẫn bị yêu cầu bổ sung hồ sơ nhiều lần khi giao dịch trực tuyến, do quy định đối chiếu sinh trắc học và dữ liệu từ cơ sở dữ liệu quốc gia.

Ông Quý cũng phản ánh tình trạng hồ sơ nhà đất bị kéo dài do quy trình xử lý thiếu nhất quán. “Chính sách thì thông thoáng, nhưng triển khai lại gây phiền hà. Rào cản lớn nhất nằm ở con người và quy trình thực thi”, ông nhấn mạnh.

Từ góc độ thị trường, Chủ tịch HoREA kiến nghị cần xem xét giảm mức chênh lệch nghĩa vụ tài chính khi tách thửa hoặc chuyển mục đích sử dụng đất lên thổ cư, đồng thời đẩy mạnh đầu tư hạ tầng – đặc biệt là giao thông – để tạo môi trường sống thuận lợi, giúp kiều bào an tâm trở về an cư và đầu tư lâu dài.

Sự kiện nhằm hỗ trợ chuyên viên kinh doanh bất động sản (môi giới bất động sản) hoàn thiện năng lực, đáp ứng các điều kiện pháp lý bắt buộc, đồng thời góp phần nâng cao chất lượng thị trường.

Thị trường thiếu hụt môi giới có chứng chỉ hành nghề

Trong bối cảnh thị trường bất động sản đang tái cấu trúc, chất lượng môi giới tiếp tục là vấn đề đáng lo ngại.

Theo khảo sát từ Viện Nghiên cứu Đánh giá thị trường bất động sản Việt Nam (VARS IRE), 89% môi giới bất động sản hiện nay chưa có chứng chỉ hành nghề hoặc chứng chỉ đã hết hiệu lực. Trong đó, 51,8% chưa từng được đào tạo và chưa có chứng chỉ, 24,1% đã qua đào tạo nhưng chưa tham dự kỳ thi, và 12,8% từng sở hữu chứng chỉ nhưng đã hết hiệu lực.

Chỉ 11,3% môi giới đang có chứng chỉ còn giá trị – một tỷ lệ quá thấp so với quy mô thị trường. Cả nước có đến 416 doanh nghiệp môi giới ghi nhận tình trạng thiếu hụt nhân sự đạt chuẩn, gây ảnh hưởng đến hoạt động vận hành và tuân thủ pháp lý.

Trong khi đó, theo Luật Kinh doanh Bất động sản, Nghị định 96/2024/NĐ-CP và Thông tư 04/2024/TT-BXD (có hiệu lực từ 1/8/2024), cá nhân muốn dự thi sát hạch phải hoàn thành khóa đào tạo và sở hữu giấy chứng nhận hợp lệ. Tuy nhiên, số lượng đơn vị đào tạo còn hạn chế, chương trình học chưa đồng bộ, khiến nhiều môi giới không đủ điều kiện dự thi.

Hệ quả là hoạt động môi giới – vốn giữ vai trò kết nối cung – cầu và truyền tải thông tin chính xác – đối mặt nhiều rủi ro. Sai lệch trong tư vấn pháp lý, định giá hay quy trình giao dịch có thể gây thiệt hại cho khách hàng và làm giảm tính minh bạch của thị trường về lâu dài.

Miễn phí 500 suất đào tạo và thi chứng chỉ môi giới bất động sản

Nhận diện rõ khoảng trống trong nguồn nhân lực và nhu cầu chuẩn hóa lực lượng môi giới, Cen Land cùng Cen EcoTech triển khai chương trình “Kiến tạo sự nghiệp cùng Cen Land” với 500 suất miễn phí đào tạo và thi chứng chỉ môi giới bất động sản trên toàn quốc nếu học viên thi đỗ ngay từ lần đầu tiên, áp dụng đến hết năm 2025. Đây là một trong những chương trình hỗ trợ quy mô lớn nhằm chuẩn hóa lực lượng môi giới và góp phần nâng nền tảng nhân lực cho thị trường.

Ông Phạm Đức Hùng – Tổng giám đốc Cen Land cho biết: “Cen Land xác định việc nâng cao chất lượng nghề môi giới là chiến lược dài hạn. Chúng tôi mong muốn kiến tạo cho lực lượng môi giới, giúp các bạn được đào tạo bài bản, phát triển nghề nghiệp và xây dựng sự nghiệp bền vững. Khi môi giới làm nghề chuyên nghiệp, khách hàng được tư vấn minh bạch hơn, doanh nghiệp vận hành hiệu quả hơn và thị trường cũng ổn định hơn”.

Phía Cen EcoTech – đơn vị trực tiếp triển khai đào tạo – cho biết chương trình được xây dựng dựa trên khung chuẩn của Bộ Xây dựng, đảm bảo học viên nắm vững kiến thức pháp lý, đạo đức nghề nghiệp và kỹ năng thực hành. Học viên có cơ hội học tập cùng đội ngũ giảng viên có kinh nghiệm thực tiễn. Trường cũng đang phối hợp với các sở xây dựng địa phương để tổ chức kỳ thi sát hạch theo đúng quy định, tạo điều kiện thuận lợi nhất cho thí sinh.

Với ngân sách dự kiến gần 2 tỷ đồng, chương trình thể hiện nỗ lực của Cen Land trong việc đầu tư cho nguồn nhân lực – nền tảng quan trọng để thị trường bất động sản vận hành minh bạch và ổn định.

Trong bối cảnh yêu cầu chặt chẽ hơn về chứng chỉ hành nghề, chương trình cũng mở ra cơ hội để mỗi môi giới củng cố kiến thức, hoàn thiện kỹ năng và nâng cao mức độ chuyên nghiệp, từ đó tạo dựng hình ảnh tin cậy với khách hàng.

Bằng việc triển khai chương trình đào tạo quy mô lớn, Cen Land tiếp tục khẳng định vai trò doanh nghiệp tiên phong đồng hành cùng cộng đồng môi giới, góp phần thúc đẩy sự chuẩn hóa và nâng tầm chất lượng nguồn nhân lực cho thị trường bất động sản Việt Nam.

Thông tin 500 suất miễn phí đào tạo và thi chứng chỉ môi giới bất động sản xem tại: https://cenecotech.edu.vn/chinh-phuc-nganh-bat-dong-san-so-huu-chung-chi-moi-gioi-mien-phi-cung-cen-ecotech/

Hotline: 0845 899 889

Ngày 22/1, UBND tỉnh Khánh Hòa đã ban hành quy định về quy mô, chiều cao và thời hạn tồn tại của công trình xây dựng, nhà ở riêng lẻ khi thực hiện cấp giấy phép xây dựng có thời hạn trên địa bàn tỉnh.

Theo quy định, đối với công trình xây dựng mới, nhà ở riêng lẻ được cấp giấy phép có thời hạn chỉ được xây dựng tối đa 2 tầng, tổng diện tích sàn không quá 250m2 trên một thửa đất và phải đáp ứng các yêu cầu theo Luật Xây dựng.

Đối với công trình đề nghị sửa chữa, cải tạo nhà ở riêng lẻ thuộc diện được cấp giấy phép xây dựng có thời hạn được sửa chữa, cải tạo theo đúng quy mô hiện trạng đã được cấp giấy phép xây dựng trước đó (nếu có) hoặc đã được cơ quan có thẩm quyền cho tồn tại hợp pháp.

Công trình, nhà ở riêng lẻ được cấp giấy phép xây dựng có thời hạn được phép tồn tại cho đến khi cơ quan nhà nước có thẩm quyền ban hành quyết định thu hồi đất. Khi hết thời hạn tồn tại ghi trong giấy phép, việc xử lý thời gian tồn tại của công trình thực hiện theo quy định của Luật Xây dựng.

UBND tỉnh Khánh Hòa giao Sở Xây dựng, UBND các xã, phường, đặc khu cùng các cơ quan, tổ chức và cá nhân liên quan hướng dẫn, theo dõi và giám sát việc thực hiện quy định này.

Dự thảo Nghị quyết về cơ chế kiểm soát, kiềm chế giá bất động sản do Bộ Xây dựng trình Chính phủ có đề xuất nhiều biện pháp để kiềm chế sự tăng giá nhà ở bất hợp lý.

Một trong những nội dung đáng chú ý của dự thảo là chính sách cho vay đối với người mua nhà ở. Dự thảo quy định các tổ chức tín dụng đang hoạt động tại Việt Nam áp dụng hạn mức cho vay không quá 50% giá trị hợp đồng mua bán nhà ở đối với các khoản vay mua nhà ở thứ 2 và không quá 30% đối với các khoản vay mua nhà ở từ thứ 3 trở lên.

Đề xuất này đang vấp phải nhiều luồng ý kiến trái chiều và đưa ra một số giải pháp tổng thể kiềm chế giá nhà tăng.

Cần nhưng chưa đủ

TS Phạm Thế Anh – Trưởng Khoa Kinh tế học, Trường Đại học Kinh tế Quốc dân – nói dự thảo này đề cập tới 3 nhóm giải pháp đều rất tích cực. Đó là minh bạch trong giao dịch; phân biệt tỷ lệ cho vay (theo giá trị căn nhà) giữa căn nhà thứ nhất với căn nhà thứ 2, thứ 3 trở lên; tăng cung nhà ở thương mại giá phù hợp.

Ông giải thích, hạn chế tín dụng bất động sản là một trong những công cụ thuộc chính sách cẩn trọng vĩ mô ( policy), được rất nhiều quốc gia trên thế giới áp dụng, đặc biệt là sau cuộc khủng hoảng tài chính 2008. Nguyên nhân xuất phát của nó là cho vay mua nhà dưới chuẩn, thiếu kiểm soát.

Mục tiêu của macroprudential policy là ngăn chặn rủi ro tích tụ và lan truyền trong hoạt động tín dụng và bong bóng giá tài sản, giúp tăng khả năng chống chịu của hệ thống tài chính khi xảy ra các cú sốc.

Bên cạnh giới hạn tỷ lệ cho vay trên giá trị tài sản, ông Thế Anh nói còn có rất nhiều các công cụ khác như giới hạn tỷ lệ nợ trên thu nhập, giới hạn tăng trưởng tín dụng theo lĩnh vực, yêu cầu vốn tối thiểu, tăng lãi suất hoặc hệ số rủi ro cho vay bất động sản, tăng thuế giao dịch bất động sản ngắn hạn…

Nhiều quốc gia đã áp dụng các công cụ này để chống đầu cơ, “thổi giá” bất động, từ đó ngăn chặn rủi ro hệ thống như Singapore, Hàn Quốc, Trung Quốc, Thái Lan, Anh, Mỹ, Canada…

Ngoài ra, ông Thế Anh cho rằng, việc giới hạn tỷ lệ cho vay sẽ giúp hạn chế tín dụng chảy vào đầu cơ bất động sản nhưng khó ngăn cản được những nhà đầu cơ không dùng vốn vay.

Hành vi đầu cơ găm giữ, thổi giá bất động sản khó mà bị chặn lại bởi giới đầu cơ hiện nay không hề thiếu tiền và chỉ cần đặt cọc một khoản nhỏ là đã có thể lũng đoạn thị trường. Những ngân hàng phụ thuộc nhiều vào cho vay bất động sản (đầu cơ) sẽ chịu ảnh hưởng nhiều hơn.

Siết mức cho vay có thể hạn chế tính cơ động của thị trường

Ngược lại, chuyên gia kinh tế Đinh Thế Hiển cho rằng Bộ Xây dựng đang muốn kiềm chế nhà đầu cơ bất động sản để hạ nhiệt thị trường. Việc giảm mức cho vay này có tác động tích cực giúp giảm bớt đầu cơ.

Tuy nhiên, dự thảo có vẻ như đang can thiệp vào thị trường vốn hoạt động của ngân hàng và chính sách tiền tệ. Thị trường bất động sản nói riêng và thị trường tài chính tín dụng nói chung, cần sự ổn định lâu dài, không nên tìm kiếm giải pháp ngắn hạn.

Cũng theo ông Hiển, việc giới hạn mức cho vay có thể hạn chế tính cơ động của thị trường, gây ảnh hưởng lớn. Bởi ngành bất động sản còn nhiều khó khăn và chưa đáp ứng đủ cho số đông người có nhu cầu nhà ở tại các thành phố lớn.

Do đó, các chính sách cần nhìn rộng lớn, tổng thể hơn, kết hợp giữa an sinh và phát triển kinh tế, thay vì chỉ tập trung vào việc kéo giảm giá nhà ở tại các đô thị lớn như TPHCM.

Ông Hiển đề xuất thay vì tập trung giải pháp siết đầu ra, các ngân hàng phải làm đúng chức năng thẩm định, không cho vay các dự án chỉ “bán trên giấy”, không thực hiện, hoặc dự án giá quá cao, hay người vay không có khả năng trả. Các ngân hàng cũng cần tập trung nâng tiêu chuẩn giám sát, nâng cấp cán bộ tín dụng, đảm bảo làm đúng nghiệp vụ.

Một số ý kiến khác cho rằng thay vì tính phương án hạn chế đầu cơ bằng các biện pháp can thiệp hành chính, cơ quan Nhà nước cần có giải pháp tổng thể tăng nguồn cung nhà ở thực, đẩy nhanh thủ tục pháp lý, rút ngắn thời gian phê duyệt dự án, giảm chi phí đầu vào.

Các bên cũng ủng hộ chính sách phát triển nhà ở thương mại giá phù hợp mà dự thảo đề cập, như một cách tăng nguồn cung trên thị trường và đảm bảo an sinh.