Mức giá này được nêu trong bản công bố thông tin của Sở Xây dựng Hà Nội, sau khi khu nhà xã hội tại 4 ô đất CT01 đến CT04 thuộc Khu nhà ở đô thị Kim Hoa, huyện Mê Linh được khởi công vào tháng 5/2023. Dự án do Công ty TNHH Thương mại và Xây dựng Thân Hà làm chủ đầu tư.

Theo Sở Xây dựng, giá bán tạm tính các căn hộ tại dự án này là 21,2 triệu đồng mỗi m2 (gồm VAT, chưa có phí bảo trì). Với đơn giá trên, căn hộ diện tích 69 m2 tại dự án ở Mê Linh có giá khoảng 1,46 tỷ đồng.

Giá thuê mua tại dự án khoảng 262.000 đồng mỗi m2, tương ứng số tiền phải trả dự kiến cho căn hộ lớn nhất là 18 triệu đồng một tháng.

“Chủ đầu tư sẽ công bố giá chính thức sau khi được cơ quan quản lý thẩm định theo quy định”, Sở này thông tin. Chủ đầu tư tiếp nhận hồ sơ đăng ký mua, thuê căn hộ từ quý II năm nay. Dự án dự kiến đưa vào sử dụng từ quý IV/2027.

Nếu được duyệt, đây sẽ là mức giá nhà xã hội cao hàng đầu Thủ đô. Mức cao nhất thuộc về khu nhà xã hội tại khu đô thị Hạ Đình, xã Tân Triều, huyện Thanh Trì với khoảng 25 triệu đồng một m2. Dự án này từng được khởi công cuối năm ngoái, dự kiến nhận hồ sơ từ từ quý cuối năm nay.

Khu nhà ở xã hội tại xã Kim Hoa có tổng vốn đầu tư gần 1.300 tỷ đồng, quy mô hơn 3,4 ha. Dự án được quy hoạch trên 4 lô đất CT01 đến CT04, tổng 9 tháp, mỗi tháp cao 9 tầng nổi và một tầng hầm.

Sau khi hoàn thành, dự án sẽ cung cấp 720 căn chung cư, diện tích từ 62 m2 đến 69 m2, mật độ 10 căn mỗi tầng. Số lượng căn để bán gồm 648 căn, còn lại cho thuê mua.

Giai đoạn trước năm 2023, mức giá bán nhà ở xã hội tại Thủ đô được duyệt thường dao động 13-17 triệu đồng một m2. Từ đó đến nay, giá căn hộ đã tăng phi mã trong bối cảnh thành phố ngày càng thiếu nhà ở bình dân, giá rẻ. Mới đây, dự án tại ô đất CT3, Khu đô thị mới Kim Chung, huyện Đông Anh của liên danh Handico – Viglacera cũng công bố giá dự kiến 18,4 triệu đồng mỗi m2.

Theo đề án phát triển 1 triệu căn nhà ở xã hội tới 2030, Hà Nội có mục tiêu phát triển nhà xã hội cao hàng đầu cả nước với 56.200 căn. Tuy nhiên, 4 năm qua, thành phố hoàn thành chưa đến 21% chỉ tiêu đề ra. Năm ngoái, cả Thủ đô chỉ có một dự án nhà ở xã hội cho thuê được cấp phép xây dựng.

Năm nay, Thủ tướng giao thành phố hoàn thành 4.670 căn nhà xã hội. Tuy nhiên, ông lưu ý việc phát triển nhà xã hội tại Thủ đô không chỉ tập trung ở “nơi còn nhiều đất” như Đông Anh, trong khi nơi không còn nhiều quỹ đất như quận Nam Từ Liêm thì không làm.

Từ đầu năm đến nay, nguồn cung nhà xã hội ở Thủ đô có cải thiện tích cực. Thành phố liên tục khởi công ba dự án, cung cấp hơn 2.000 căn tập trung tại huyện Đông Anh, Thanh Trì.

Ngọc Diễm

Sau 5 năm lao động, tích lũy được 1 tỷ đồng, chị Hằng (36 tuổi) nhân viên văn phòng đang trọ tại TP Thủ Đức, dự kiến vay thêm tối đa 700 triệu đồng, mua căn hộ 52 m2 tại dự án sắp mở bán ở Bình Dương. Đầu năm, dự án này được giới thiệu giá khoảng 33 triệu đồng mỗi m2 (đã gồm VAT). Nhưng đến đầu tháng 6 khi dự án chính thức mở đặt chỗ, giá chưa thuế đã tăng lên 40 triệu đồng mỗi m2, đẩy tổng giá căn hộ lên hơn 2,1 tỷ đồng.

Với khoản chênh lên đến 400 triệu đồng một căn, gia đình chị Hằng không đủ khả năng vay thêm vì thu nhập hạn chế và ngại rủi ro lãi suất. “Chúng tôi đã tính toán rất kỹ, nhưng giá nhà cứ tăng liên tục, trong khi mức thu nhập gần như không đổi, khiến cơ hội mua nhà ngày càng xa vời”, chị Hằng nói.

Tương tự, anh Văn Nghị (41 tuổi, quận 12) đang tìm nhà tại khu vực rìa TP Thủ Đức. Dù vị trí bất tiện, di chuyển hơn 90 phút vào trung tâm, anh vẫn cân nhắc vì giá chào ban đầu khoảng 46 triệu đồng mỗi m2. Nhưng khi hỏi thực tế, giá các căn đều trên 55 triệu, chỉ vài căn vị trí xấu giữ mức 50 triệu đồng mỗi m2. “Giá nhà quá cao, nguồn tài chính eo hẹp, tôi không biết nên tiếp tục tìm căn vừa túi tiền hay dừng kế hoạch mua nhà lại”, anh nói.

Trường hợp anh Nguyễn Văn Tùng (39 tuổi), kỹ thuật viên điện lạnh, vào TP HCM từ 2014, sau hơn 10 năm thuê trọ vẫn chưa mua được nhà. Với thu nhập 18-22 triệu đồng mỗi tháng, anh dành dụm được 850 triệu đồng, dự tính vay thêm 700-800 triệu để tìm mua căn hộ nhỏ ở vùng ven TP HCM hoặc giáp Bình Dương.

Thế nhưng, sau gần một năm tìm kiếm, anh chưa tìm được căn phù hợp. Những dự án giá dưới 35 triệu đồng mỗi m2 đã hết hàng, còn lại đa phần báo giá 40-50 triệu đồng, đẩy tổng giá lên quá 2 tỷ đồng.

“Làm nghề tự do nên tôi khó vay ngân hàng. Do đó, tôi cứ chần chừ mãi và giá nhà lại tăng cao liên tục, vượt khỏi tầm với”, anh chia sẻ.

Theo Hội Môi giới bất động sản Việt Nam (VARS), trong quý I, cả nước có khoảng 14.500 căn hộ chào bán mới, trong đó hơn 80% thuộc phân khúc cao cấp và hạng sang. Ngược lại, phân khúc bình dân, vốn đáp ứng nhu cầu ở thực, chỉ chiếm gần 13%, tương đương khoảng 2.000 căn, quá ít so với nhu cầu hàng triệu căn của người lao động.

Xu hướng này cũng được ghi nhận bởi các đơn vị nghiên cứu quốc tế. Báo cáo của Cushman & Wakefield cho thấy tại TP HCM, hơn 75% nguồn cung là căn hộ cao cấp, trong khi nhà giá rẻ gần như không xuất hiện. Giá sơ cấp trung bình tại thành phố đã vượt 120 triệu đồng mỗi m2, tăng 47% so với năm 2024.

Số liệu từ Batdongsan cũng chỉ ra, trong 5 năm qua, giá chung cư TP HCM tăng trung bình 46-60%, hiện đạt khoảng 60 triệu đồng mỗi m2. Các tỉnh phía Nam ghi nhận đà tăng mạnh, như Long An tăng 30%, Cần Thơ 46%, Bình Dương 12% trong năm qua. Khoảng 90% nguồn cung tại TP HCM có giá trên 55 triệu đồng mỗi m2, còn ở các tỉnh, khoảng 40% dao động 35-55 triệu đồng mỗi m2.

Trái với tốc độ tăng giá nhà, thu nhập người lao động tăng không tương xứng. Theo Tổng cục Thống kê, năm 2024, thu nhập bình quân đầu người mỗi tháng đạt 7,7 triệu đồng, thành thị là 9,3 triệu đồng, nông thôn 6,7 triệu đồng. Con số này chỉ tăng 8,6% so với năm trước, mức lương tối thiểu cũng chỉ tăng 6%.

Giá nhà tăng quá nhanh trong 2-3 năm gần đây đang trở thành rào cản lớn với người mua nhà. Theo báo cáo của Savills, Knight Frank và DKRA, thanh khoản căn hộ những tháng đầu năm giảm sâu, tỷ lệ hấp thụ chỉ đạt 15-16% trên tổng lượng hàng mở bán, dù nguồn cung không nhiều và cạnh tranh thấp.

Đánh giá về thực trạng chênh lệch giữa giá nhà và thu nhập, ông Võ Huỳnh Tuấn Kiệt, Giám đốc Bộ phận Tiếp thị nhà ở tại CBRE Việt Nam, cho rằng giá nhà đang bỏ xa thu nhập người dân. Thị trường hiện nay gần như không có nhiều sản phẩm phù hợp với người mua ở thực. Giá nhà tăng quá nhanh khiến không chỉ người có thu nhập trung bình mà cả nhóm thu nhập khá cũng khó tiếp cận. Điều này làm gia tăng rào cản sở hữu nhà, đặc biệt sau giai đoạn kinh tế suy giảm kéo dài.

Theo ông Kiệt, không thể đổ hoàn toàn trách nhiệm cho chủ đầu tư, bởi doanh nghiệp buộc phải đảm bảo lợi nhuận. Giá bán tăng không chỉ do định giá kỳ vọng, mà còn chi phí đầu vào đội lên như bảng giá đất mới, chi phí bồi thường, xây dựng, và lãi vay tích lũy từ giai đoạn thị trường trầm lắng 2020-2023.

Dù vậy, ông Kiệt thừa nhận một số dự án vẫn định giá cao hơn giá trị thực mà người mua có thể cảm nhận, chẳng hạn bán ngang hoặc cao hơn các dự án nổi bật trong khu vực, dù chưa tương xứng về vị trí, tiện ích hay chất lượng xây dựng.

Chuyên gia Lê Quốc Kiên bổ sung, thị trường đang lệch pha nghiêm trọng về cung – cầu. Các dự án mở bán trong 3-4 năm qua đều có giá từ 45 triệu đồng mỗi m2 trở lên; hiện nay, giao dịch thứ cấp phổ biến ở mức 55 triệu đồng mỗi m2. Một căn hộ nhỏ 50 m2 hiện tiệm cận 3 tỷ đồng, vượt xa khả năng chi trả của số đông người mua ở thực, vốn chỉ xoay quanh ngưỡng 2 tỷ đồng.

Người mua để ở ngày càng khó tiếp cận nhà khi thu nhập không theo kịp giá bất động sản. Trong khi đó, nhóm khách này lại có xu hướng tìm kiếm căn hộ mới để được hỗ trợ thanh toán trả góp. Tuy nhiên, giá sơ cấp tăng nhanh kéo theo mặt bằng giá thứ cấp biến động mạnh, khiến cơ hội an cư gần như khép lại với lao động thu nhập trung bình.

Theo các chuyên gia, để hạ nhiệt giá nhà và gia tăng cơ hội sở hữu cho người mua ở thực, cần có sự phối hợp đồng bộ từ Chính phủ, doanh nghiệp, ngân hàng. Trong đó, yếu tố then chốt là quỹ đất. Không chỉ dừng ở đất trống, quỹ đất phát triển nhà ở cần đi kèm hạ tầng hoàn chỉnh, từ giao thông, tiện ích, an ninh đến hệ thống an sinh xã hội… mới có thể hình thành các dự án nhà ở giá hợp lý một cách bền vững.

Thị trường hiện cũng ghi nhận những tín hiệu tích cực khi Chính phủ yêu cầu xây dựng Quỹ nhà ở quốc gia, khuyến khích doanh nghiệp lớn tham gia phát triển nhà ở phù hợp khả năng chi trả. Tuy vậy, để chính sách đi vào thực tế, các chuyên gia cho rằng cần có thêm cơ chế hỗ trợ cụ thể dành cho doanh nghiệp phát triển nhà giá thấp, tạo điều kiện để tăng nguồn cung và đưa giá nhà tiệm cận với thu nhập của người dân. Bên cạnh đó, cần có cơ chế phân phối minh bạch, đảm bảo sản phẩm đến đúng tay người có nhu cầu thật.

Phương Uyên

Tại hội thảo “Ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong đô thị thông minh” tổ chức ở TP HCM, PGS.TS Thoại Nam, Viện trưởng Viện Khoa học và Công nghệ tiên tiến liên ngành, Đại học Bách khoa TP HCM, nhận định AI đang trở thành nền tảng tư duy mới trong quản lý đô thị và thị trường địa ốc. Không chỉ hỗ trợ ra quyết định, công nghệ này còn xử lý dữ liệu lớn, dự báo rủi ro và cá nhân hóa dịch vụ, góp phần hình thành một “kiến trúc số” xuyên suốt từ quy hoạch đến vận hành.

Theo ông Nam, AI giúp ngành bất động sản thoát khỏi cách làm đại trà, dựa vào phán đoán cảm tính. Thay vì phát triển sản phẩm theo mô hình truyền thống, doanh nghiệp có thể sử dụng AI để phân tích xu hướng tiêu dùng, hành vi khách hàng nhằm tạo ra những dự án “may đo” theo từng nhóm khách hàng.

Ông Trần Chí Hiếu, Chủ tịch sáng lập Orion Media, đánh giá một trong những thay đổi rõ nét nhất trong việc vận dụng AI vào bất động sản là cách tiếp thị và bán hàng. AI cho phép doanh nghiệp xử lý lượng lớn dữ liệu về giá bán, vị trí, quy hoạch, nhu cầu người mua để đưa ra quyết định sát thực tế hơn. Nhờ phân tích hành vi người dùng trên nền tảng số, hệ thống có thể tự động hóa toàn bộ chu trình bán hàng, từ tìm kiếm khách, gửi thông điệp cá nhân hóa, xử lý hồ sơ đến chăm sóc sau bán…

Không chỉ dừng ở bán hàng, AI còn đang thay đổi cách doanh nghiệp quản lý tài sản. Ở các tòa nhà thông minh, công nghệ này phân tích dữ liệu cảm biến để dự báo hỏng hóc thiết bị, điều chỉnh hệ thống điện, nước theo nhu cầu thực tế, giúp tiết kiệm năng lượng và tối ưu chi phí. Trong giai đoạn phát triển dự án, AI còn được ứng dụng để mô phỏng kịch bản quy hoạch, đề xuất thiết kế kiến trúc tối ưu nhờ thuật toán tạo hình (generative design).

Trong bối cảnh phát triển đô thị thông minh, trí tuệ nhân tạo cũng được nhiều chính quyền đô thị tích hợp để nâng cao hiệu quả quản lý. TP HCM, Hà Nội và Đà Nẵng hiện đã thiết lập các trung tâm điều hành đô thị thông minh, trong đó có tích hợp phân tích dữ liệu dân cư, giao thông, cấp thoát nước và môi trường. Những yếu tố này có liên quan trực tiếp đến giá trị bất động sản, đặc biệt là các khu đô thị mới được quy hoạch đồng bộ.

Bà Laura Nguyễn, Giám đốc điều hành quỹ GenAI Fund, nhận định trong kỷ nguyên số, doanh nghiệp nào làm chủ dữ liệu và cá nhân hóa trải nghiệm tốt hơn sẽ chiếm ưu thế. Theo bà, AI đang được tích hợp rộng rãi trong hệ thống của các tập đoàn bất động sản lớn. Tại Mỹ, Zillow sử dụng AI để định giá nhà dựa trên vị trí, xu hướng thị trường và tình trạng tài sản. Ở Singapore, nền tảng Hamlet ứng dụng chatbot AI để tư vấn thuê nhà, gợi ý căn hộ phù hợp và xử lý yêu cầu bảo trì tự động.

Tại Việt Nam, một số doanh nghiệp cũng đã bước đầu triển khai AI trong vận hành và quản lý dự án. Đơn cử, Vinhomes tích hợp hệ thống camera và cảm biến AI trong vận hành khu đô thị thông minh, ứng dụng AI để dự báo lưu lượng giao thông nội khu. Future Homes, One Housing, Propzy… những nền tảng giao dịch bất động sản từng phát triển hệ thống gợi ý tài sản phù hợp dựa trên hành vi người dùng. Ngoài ra, một số sàn giao dịch bắt đầu sử dụng công cụ chatbot để tư vấn và lọc khách hàng tiềm năng.

Tuy nhiên, mức độ ứng dụng còn chênh lệch lớn giữa các doanh nghiệp. Trong khi các tập đoàn lớn tích cực đầu tư vào nền tảng số và nhân sự công nghệ, nhiều doanh nghiệp nhỏ và vừa vẫn coi AI là một khoản chi phí thay vì đầu tư chiến lược. Ngoài ra, theo đánh giá của các chuyên gia tại hội thảo, rào cản lớn hiện nay còn nằm ở hạ tầng dữ liệu chưa đồng bộ, thiếu nguồn nhân lực có kỹ năng AI, cũng như sự thiếu vắng các cơ sở pháp lý cụ thể cho việc thu thập và xử lý dữ liệu người dùng.

“Về lâu dài, Việt Nam cần khung pháp lý rõ ràng về bảo mật và quyền riêng tư khi AI ngày càng được dùng để phân tích hành vi người tiêu dùng”, luật sư Trần Quốc Anh, chuyên gia pháp lý trong lĩnh vực công nghệ, nhận định. Ông cho rằng nếu không kiểm soát tốt, việc lạm dụng AI để thổi giá tài sản hoặc tạo thông tin sai lệch có thể gây rủi ro cho người mua.

Ngoài các vấn đề kỹ thuật và pháp lý, AI cũng đang đặt ra thách thức cho lực lượng lao động trong ngành bất động sản. Theo bà Laura Nguyễn, một số vai trò truyền thống như môi giới, chăm sóc khách hàng hay quản lý vận hành có thể bị thay thế một phần bởi các hệ thống tự động hóa. Tuy nhiên, thay vì mất việc, xu hướng sẽ chuyển sang “chuyển đổi vai trò”. Người làm môi giới cần trang bị kỹ năng phân tích dữ liệu, hiểu biết về công cụ AI để làm việc hiệu quả hơn trong hệ sinh thái số.

Ông Trần Chí Hiếu cho rằng muốn tận dụng tốt công nghệ, doanh nghiệp cần thay đổi tư duy, từ kinh nghiệm sang dữ liệu, từ sản phẩm sang trải nghiệm. “Trong một thị trường nhiều biến động, ai chạm được cảm xúc khách hàng trước sẽ chiếm lợi thế”, ông nói.

Dù còn đối mặt với thách thức, AI vẫn được xem là công nghệ trụ cột trong quá trình chuyển đổi số của ngành địa ốc. Theo báo cáo của Fortune Business Insights, quy mô thị trường AI trong bất động sản toàn cầu dự kiến đạt hơn 41 tỷ USD vào năm 2033, với tốc độ tăng trưởng bình quân 30% mỗi năm. Từ việc thay đổi cách phát triển sản phẩm đến cách tương tác với người mua, trí tuệ nhân tạo đang dần trở thành yếu tố sống còn trong chiến lược cạnh tranh của các doanh nghiệp bất động sản thời đại mới.

Phương Uyên