Theo thông báo của Công ty Đấu giá hợp danh Lạc Việt, khu đất được đưa ra đấu giá thuộc xã Lại Yên, huyện Hoài Đức. Đây là tài sản của UBND huyện Hoài Đức, được quy hoạch xây dựng nhà ở thấp tầng để bán.

Khu đất có diện tích hơn 9.700 m2, nằm trong dự án có quy mô sử dụng đất gần 2 ha. Khu này dự kiến xây dựng 105 căn liền kề, biệt thự cao tối đa ba tầng, mật độ xây dựng 82-88%. Dự án nhà thấp tầng hoạt động 50 năm.

Bên cạnh khu đất này còn có 9.000 m2 đất xây dựng công trình giao thông, công cộng, hạ tầng kỹ thuật và 280 m2 đất dành để tái định cư.

Phiên đấu giá sẽ bỏ phiếu trực tiếp, tối thiểu 3 vòng với bước giá 1 triệu đồng mỗi m2. Giá khởi điểm vòng 1 hơn 427 tỷ đồng cho cả lô đất (khoảng 43,8 triệu đồng một m2).

Thời điểm tổ chức vào sáng ngày 9/5 tại Hội trường Trung tâm văn hoá, thông tin và thể thao huyện Hoài Đức. Trong 15 ngày từ khi có kết quả trúng đấu giá, nhà đầu tư cần nộp thêm tiền đầu tư hạ tầng khu đất đấu giá hơn 36,5 tỷ đồng.

Cách trung tâm TP Hà Nội khoảng 15 km về phía Tây, huyện Hoài Đức có tổng diện tích gần 8.500 ha, dân số hơn 291.000 người. Đây là huyện tập trung nhiều khu đô thị thấp tầng như Lideco, Kim Chung – Di Trạch, biệt thự Vườn Cam, An Lạc Green Symphony… với nguồn cung lên đến hàng nghìn sản phẩm.

Tuy nhiên, thực trạng biệt thự, liền kề bỏ hoang, không người về ở cũng diễn ra phổ biến tại thị trường này.

Quý I, Hà Nội đạt 34% chỉ tiêu thu từ đấu giá quyền sử dụng đất năm nay với 6.860 tỷ đồng. Năm 2024, thành phố cũng đạt hơn 74% chỉ tiêu, thu được gần 18.600 tỷ đồng từ đấu giá đất, tính đến cuối tháng 11.

Sở Nông nghiệp và Môi trường cho biết thêm tổng diện tích đất tự nhiên của Thủ đô (gồm 30 xã, phường, thị trấn) gần 336.000 ha. Trong đó, 23% diện tích đất chưa sử dụng tính đến hết tháng 12/2024. Thành phố đang triển khai hơn 1.300 dự án với quy mô hơn 11.600 ha.

Đình Trí

Hoàng Quân (32 tuổi) đang làm việc tại một ngân hàng thương mại ở TP HCM, cho biết có thu nhập 24,5 triệu đồng mỗi tháng, không thấp so với mặt bằng lương chung nhưng chẳng thấm là bao với mức phí sinh hoạt đắt đỏ của TP HCM. Dù tiết kiệm từ khi ra trường, đến nay, Quân vẫn chọn ở trọ với lý do mua nhà không nổi.

“Một căn hộ bình dân ở thành phố có giá đến 3 tỷ đồng, muốn mua phải vay ít nhất 2 tỷ đồng và 15-25 năm tới, mỗi tháng phải dành hơn 60% thu nhập trả nợ. Phấn đấu trong nợ nần thì thà ở trọ cả đời dành dụm tiền về già dưỡng lão”, anh cho hay.

Quân không phải cá biệt, rất nhiều bạn trẻ dù đã nỗ lực từng ngày mong sớm có mái ấm ở TP HCM, nhưng đã từ bỏ, chọn cách thuê nhà ở các đô thị lớn.

Thùy Chi (35 tuổi) công tác tại một tổ chức tín dụng ở TP HCM, cho biết từ khi ra trường đã bắt đầu tích lũy cho kế hoạch mua nhà tuổi 30. Dù tuổi tác đã cách xa mục tiêu 5 năm, Chi vẫn đang ở trọ. Với mức thu nhập 22 triệu đồng mỗi tháng, Chi thuê căn phòng giá 4 triệu đồng (chưa tính điện, nước…), trung bình mỗi tháng, cô tiêu tốn ít nhất 13 triệu đồng cho phí sinh hoạt, mua sắm và tiết kiệm nhiều nhất 5 triệu đồng.

Hiện cô chỉ tiết kiệm được 700 triệu đồng, mua căn nhà vài tỷ đồng ở thành phố là điều quá xa vời. Do đó, cô chấp nhận thuê nhà ở trọ để bớt phải lo nghĩ, dành tiền vào việc khác.

Tương tự, Kim Anh (28 tuổi) nhân viên cho một công ty truyền thông ở quận 1, chia sẻ thu nhập loanh quanh ở mức 16-18 triệu mỗi tháng, làm cả đời cũng không mua được nhà ở TP HCM. Hơn nữa cô cũng không thấy quá nhiều lợi ích khi mua nhà ở thành phố nên “thà cứ ở trọ, dùng tiền trả lãi mua nhà đi học thêm kiến thức, kỹ năng mới để phát triển công việc”.

Nghiên cứu mới đây từ Hội Môi giới bất động sản Việt Nam (Vars) cho thấy, hơn 60% người trẻ dưới 35 tuổi tại các đô thị lớn (Hà Nội, TP HCM, Đà Nẵng) ưu tiên thuê nhà, coi đây là giải pháp tối ưu để giảm gánh nặng tài chính và tận hưởng sự tự do trong bối cảnh giá bất động sản leo thang.

Tương tự, kết quả khảo sát từ chuyên trang Batdongsan cũng cho thấy, xu hướng tìm thuê nhà gia tăng gần 22% trong năm 2024. Nhóm khách hàng trong độ tuổi 25-34 tìm thuê cao nhất (gần 62%), ngay cả nhóm thu nhập cao từ 21-40 triệu đồng mỗi tháng cũng có tỷ lệ tìm thuê nhà đến 42% trong năm qua.

Lý giải, Vars cho rằng giá nhà tăng cao, không có ưu đãi lãi suất là rào cản khiến nhiều người khó mua nhà, đẩy họ vào thị trường thuê. Giá căn hộ chung cư tại Hà Nội, TP HCM và Đà Nẵng tăng lần lượt 72%, 50% và 34% trong 5 năm qua, còn thu nhập trung bình của người dân chỉ tăng khoảng 6-10% mỗi năm và ở mức rất thấp (từ 6,8-8,9 triệu đồng mỗi tháng). Trung bình vay 1,5-2 tỷ đồng mua nhà, hàng tháng người mua phải trả tiền gốc và lãi từ 25-60 triệu đồng, cao hơn 5-10 lần chi phí thuê nhà.

Còn theo Batdongsan, hơn 41% người đi thuê cho biết không đủ tài chính mua, không muốn ràng buộc vì khoản vay mua nhà và giá thuê nhà giá thấp hơn trả lãi suất hàng tháng. Với mức GDP bình quân đầu người ước tính khoảng 9,5 triệu đồng mỗi tháng (2024), một người trẻ (25-40 tuổi) phải tích lũy từ 26 năm để sở hữu căn hộ diện tích 60 m2, giá khoảng 3 tỷ đồng (trong điều kiện lãi suất huy động giả định là 4,5%/năm).

Ông Nguyễn Văn Đính, Chủ tịch Hội môi giới bất động sản Việt Nam, nhận định việc vay mua nhà với người trẻ vẫn gặp “muôn vàn khó khăn”. Vay là đồng nghĩa phải trả nợ trong 15-25 năm, hoặc phải “bóp mồm bóp miệng” cắt giảm nhiều khoản chi tiêu khác để có thời gian trả nợ ngắn hơn. Chưa kể, lãi suất thả nổi khó dự báo cũng làm nhiều người trẻ không dám vay, chọn ở trọ thay vì sở hữu tài sản.

Ông Nguyễn Quốc Anh, Phó tổng giám đốc Batdongsan nhận định, bên cạnh vấn đề tài chính, tư duy về sở hữu nhà cũng dần thay đổi, đặc biệt là với thế hệ trẻ. Hiện có khoảng 28% ngưởi thuê nhà cho biết, chọn ở trọ vì thích sự linh hoạt từ việc thay đổi môi trường sống.

Xu hướng gia tăng nhu cầu thuê khiến mảng cho thuê tại Việt Nam ngày càng tiềm năng. Dù vậy, thị trường cho thuê vẫn còn nhiều hạn chế, chưa thực sự trở thành một giải pháp thay thế hoàn toàn cho việc sở hữu nhà.

Hội Môi giới bất động sản Việt Nam cho biết, phần lớn nguồn cung nhà cho thuê do cá nhân sở hữu và quản lý, chưa có sự tham gia của các chủ đầu tư chuyên nghiệp. Trong khi đó, tại các nước phát triển, mô hình “build-to-rent” (xây dựng để cho thuê) đã trở nên phổ biến, giúp người thuê có nhiều lựa chọn hơn với giá cả hợp lý và dịch vụ tốt hơn.

Việt Nam cũng chưa có chính sách bảo vệ người thuê nhà. Đa số các hợp đồng thuê đều có thời hạn ngắn (6-12 tháng) và không có ràng buộc về điều kiện và mức tăng giá, khiến người thuê phải đối mặt với rủi ro về sự ổn định và quyền lợi. Việc thuê nhà chỉ có thể trở thành một lựa chọn phổ biến khi thị trường cho thuê được phát triển chuyên nghiệp hơn và có sự hỗ trợ từ chính sách tài chính.

Đơn vị này đề xuất nên có quy định pháp luật cụ thể bảo vệ quyền lợi người thuê như giới hạn mức tăng giá thuê mỗi năm và khuyến khích hợp đồng thuê dài hạn. Còn Hiệp hội bất động sản TP HCM mới đây cũng đề xuất, để tăng khả năng sở hữu nhà của người dân, nên có chính sách tín dụng ưu đãi với nhóm người mua nhà lần đầu.

Phương Uyên

Đầu tháng 6, giai đoạn hai một dự án ở ngã tư Lê Quang Đạo – Mễ Trì, quận Nam Từ Liêm, Hà Nội được mở bán với giỏ hàng gần nghìn căn. Giá chủ đầu tư đưa ra trung bình 130 triệu đồng một m2, chưa gồm VAT và phí bảo trì, gấp đôi so với giai đoạn đầu họ mở bán 4 năm trước. Các sản phẩm có diện tích 34-150 m2, tương ứng 1-4 phòng ngủ.

Xuân Hải, một môi giới chuyên phân khúc chung cư phía tây, cho biết căn hộ nhỏ nhất tại dự án có giá khoảng 4,4 tỷ đồng với một phòng ngủ. Căn đắt nhất lên đến gần 23 tỷ đồng diện tích 150 m2, tức khoảng 152 triệu đồng một m2 (gồm VAT và phí bảo trì). Môi giới này cho biết trục căn này có tầm view ngắm pháo hoa nên đắt đỏ nhất dự án. Một số căn vị trí góc, diện tích 114-121 m2 có giá 18-19,4 tỷ đồng.

Tuy nhiên, Hải cho hay, để lấy được căn hộ ưng ý, khách hàng sẽ phải trả thêm khoản chênh (phí lấy căn ngoại giao) hàng trăm triệu đồng cho sàn giao dịch, với lý do “số booking gấp 8 lần quỹ hàng, ai sẵn sàng trả chênh thì có quyền sở hữu”.

Theo ghi nhận của VnExpress, nửa đầu năm nay, rổ hàng chung cư mới tại Hà Nội tiếp tục đội giá cao hơn trước. Tại huyện Đông Anh, dự án chung cư cao cấp trong đại đô thị được chào 90-100 triệu đồng một m2, cạnh tranh với quận trung tâm. Căn ba phòng ngủ tại dự án này giá từ 7,5 tỷ đồng với diện tích 75 m2.

Hay một dự án căn hộ gồm 5 tòa tháp ở mặt đường Võ Chí Công, quận Tây Hồ mở rổ hàng cho khách giữ chỗ (booking) từ cuối năm ngoái với giá rumor – mức thăm dò phản ứng của thị trường, chưa chính thức – từ 6.800 USD, tương đương khoảng 170 triệu đồng một m2, chưa gồm VAT. Dòng căn sky villa thông tầng tại dự án này được chào giá từ 25 tỷ đồng.

Với ngưỡng 15-22 tỷ đồng, rổ hàng chung cư “rượt đuổi” với phân khúc nhà liền thổ cùng khu vực phía tây. Đơn cử, quỹ căn liền kề diện tích 90-100 m2, mặt tiền 5 m giáp đường Lê Quang Đạo kéo dài đang chào 21-23 tỷ đồng, cạnh tranh với căn hộ 4 phòng ngủ tại dự án ở ngã tư Mễ Trì.

Hay tại khu đô thị gần đường Xuân Phương, một số căn liền kề vị trí góc, view công viên có giá 21-22 tỷ đồng. Một số căn nhỏ hơn, diện tích 75 m2, giá gần 15 tỷ đồng. Trong khi đó, tại khu đô thị ở khu vực Vân Canh, Hoài Đức, quỹ hàng nhà liền kề 80 m2 đang giao dịch chuyển nhượng khoảng 16-17 tỷ đồng. Các căn này cao 4 tầng, diện tích sử dụng 275 m2, mặt tiền 5m.

Hãng dịch vụ bất động sản Savills cho biết hơn 60% nhà thấp tầng tại Hà Nội có giá trung bình 20-30 tỷ đồng. Do đó, quỹ căn chung cư mới hơn 20 tỷ đồng đang tiệm cận với khung giá nhà thấp tầng này.

Theo dữ liệu của hãng, trong 5 năm qua, giá bán sơ cấp (chủ đầu tư chào bán) chung cư Hà Nội tăng trung bình 22% một năm. Tính đến cuối quý I, quận Tây Hồ dẫn đầu về mức độ đắt đỏ với giá dự án mới trung bình 185 triệu đồng một m2, trong khi mặt bằng toàn thị trường khoảng 79 triệu đồng.

Lý giải diễn biến trên, ông Nguyễn Văn Đính, Chủ tịch Hội môi giới bất động sản Việt Nam (VARS) cho rằng chủ đầu tư nào có lợi thế sẵn quỹ đất đều muốn xây dựng, kinh doanh phân khúc cao cấp trở lên để tối ưu lợi nhuận. Trong bối cảnh giá đất, chi phí đầu tư, xây dựng, nhân công ngày càng tăng, việc giảm giá bán sơ cấp hiếm khi xảy ra.

Theo ông, ở giai đoạn trước, vị trí đắc địa quyết định giá bán, nên mốc trăm triệu đồng một m2 chủ yếu gắn với quận nội đô. Hiện nay, quỹ đất trung tâm ngày càng hạn hẹp, nguồn cung cao cấp có xu hướng mở rộng ranh giới và xuất hiện ở cả vùng ven. Ông Đính cho rằng ngoài vị trí, giá bán sản phẩm còn gồm thương hiệu, mức độ đầu tư tiện ích, quản lý vận hành…

Nguyên nhân khác, theo ông Phạm Đức Toản, Tổng giám đốc EZ Property, từ năm ngoái đến nay, nguồn cung chung cư mới ở Hà Nội chủ yếu là các phân khu, giai đoạn tiếp theo của khu đô thị hoặc dự án có quỹ đất chuyển nhượng thứ cấp, tập trung ở phía tây và phía đông bắc thành phố. Còn số lượng dự án được phê duyệt mới vẫn “trên đầu ngón tay”.

“Thị trường thiếu tính cạnh tranh khiến giá bán khó giảm”, ông Toản nói.

Trong khi đó, Bộ Xây dựng cho rằng giá chung cư mới tăng mạnh do tác động từ việc găm hàng để đẩy giá của một số sàn giao dịch và môi giới. Trong bối cảnh nhu cầu đầu tư dâng cao, giỏ hàng mới khi mở bán bị đại lý “cộng thêm giá” khi giao dịch với khách hàng. Số tiền chênh này không cố định mà phụ thuộc sức nóng của thị trường, có thể lên đến 5% giá bán.

Cùng với đó, một số chủ đầu tư cũng góp phần đẩy giá nhà ở bằng cách đưa ra mức chào bán cao, nâng lợi nhuận kỳ vọng cao hơn mức trung bình các dự án bất động sản.

Trái ngược với đà leo thang của dự án mới,thị trường chung cư thứ cấp có dấu hiệu giảm tốc nhiều tháng qua. Theo kết quả khảo sát hơn 400 dự án ở Thủ đô của Savills, 47% trong số này có giá chuyển nhượng giảm so với quý trước. Biên độ giảm tùy từng nơi, song mức trung bình khoảng 1%.

Diễn biến trên cũng được đơn vị nghiên cứu Cushman & Wakefield ghi nhận. Hãng cho biết lực cầu với phân khúc chung cư Hà Nội có dấu hiệu sụt giảm. Thị trường có hơn 4.300 căn hộ được bán ra trong quý I, giảm 53% theo quý. Tỷ lệ hấp thụ chậm lại do tâm lý khách mua giảm nhiệt, chủ yếu chờ đợi trong bối cảnh kinh tế còn khó khăn.

Trong bối cảnh giá dự án thương mại ngày càng đắt đỏ, phân khúc nhà xã hội, nhà ở bình dân được kỳ vọng giúp giải “cơn khát” an cư với phần đông người dân. Năm nay, Hà Nội dự kiến hoàn thành 8 dự án nhà xã hội với khoảng 4.670 căn và khởi công 6 dự án, hơn 10.200 căn. Thành phố sẽ chấp thuận chủ trương đầu tư cho 6 dự án mới, quy mô 10.500 căn để bổ sung nguồn cung cho các năm tiếp theo.

Dự báo cho năm 2026, đơn vị nghiên cứu Savills kỳ vọng mặt bằng giá sơ cấp sẽ giảm khi các chủ đầu tư quay trở lại phát triển phân khúc nhà ở bình dân, vốn rất khan hiếm hiện nay. “Việc tái cung cấp các căn hộ dưới 2 tỷ đồng giúp thị trường tiếp cận gần hơn với nhu cầu thực, tạo thế cân bằng bền vững giữa cung và cầu”, Savills cho hay.

Ngọc Diễm