Chính phủ vừa ban hành Nghị định số 357/2025/NĐ-CP ngày 31/12/2025, tạo hành lang pháp lý quan trọng cho việc xây dựng, quản lý và khai thác hệ thống thông tin về nhà ở và thị trường bất động sản. Đây được xem là bước đi chiến lược nhằm minh bạch hóa thị trường, xóa bỏ tình trạng “mù mờ” thông tin vốn là nguyên nhân của nhiều cơn sốt đất ảo thời gian qua.

Số hóa và quản lý tập trung từ Trung ương

Thay vì sự phân tán dữ liệu tại từng địa phương như trước đây, Nghị định 357 xác lập nguyên tắc quản lý tập trung và thống nhất. Theo đó, Bộ Xây dựng là cơ quan chịu trách nhiệm cao nhất trong việc thiết kế, xây dựng và vận hành hệ thống trên phạm vi toàn quốc.

Ở cấp độ thực thi, Ủy ban nhân dân cấp tỉnh đóng vai trò là đầu mối thu thập, cập nhật và khai thác dữ liệu trong phạm vi địa phương mình, đảm bảo dòng chảy thông tin được xuyên suốt.

Cơ sở dữ liệu về nhà ở được quy định rất chi tiết, không chỉ bao gồm các văn bản quy phạm pháp luật mà còn đi sâu vào các chỉ số thực tế của thị trường. Cụ thể, hệ thống sẽ cập nhật các chỉ tiêu trong Chương trình, kế hoạch phát triển nhà ở đã được phê duyệt và kết quả thực hiện thực tế.

Các chỉ số quan trọng như diện tích đất dành cho nhà ở xã hội, nhà ở tái định cư, nhà ở công vụ và cải tạo chung cư cũ sẽ được theo dõi sát sao. Bên cạnh đó, các số liệu về diện tích nhà ở bình quân đầu người, tổng diện tích sàn và số lượng nhà ở cũng được số hóa.

Phạm vi dữ liệu bao phủ toàn diện các loại hình: Từ nhà ở thương mại, nhà ở xã hội, nhà lưu trú công nhân khu công nghiệp đến nhà ở lực lượng vũ trang và tài sản công. Điều này giúp cơ quan quản lý và nhà đầu tư có cái nhìn tổng thể về nguồn cung và nhu cầu thực của xã hội.

Siết chặt dữ liệu dự án và môi giới

Đối với thị trường bất động sản, cơ sở dữ liệu sẽ quản lý hồ sơ của hàng loạt loại hình dự án: Từ khu đô thị, khu dân cư nông thôn đến các tổ hợp đa năng (văn phòng, thương mại, du lịch, công nghiệp, y tế, giáo dục…). Đặc biệt, các dự án hạ tầng khu công nghiệp, khu công nghệ cao và các giao dịch chuyển nhượng dự án cũng nằm trong diện phải cập nhật dữ liệu.

Đáng chú ý, Nghị định mới đặt ra yêu cầu quản lý chặt chẽ đối với các “chân rết” của thị trường là hệ thống môi giới và sàn giao dịch. Thông tin về các sàn giao dịch, tổ chức kinh doanh dịch vụ môi giới, tư vấn và quản lý bất động sản sẽ được công khai.

Đối với cá nhân hành nghề môi giới, hệ thống sẽ lưu trữ chi tiết số định danh cá nhân và mã số định danh điện tử của chứng chỉ hành nghề. Quy định này được kỳ vọng sẽ thanh lọc thị trường, loại bỏ nạn “cò đất” hoạt động trái phép.

Khai thác chuyên sâu phải trả tiền

Về phương thức tiếp cận, Nghị định mở ra các kênh khai thác đa dạng: Trực tiếp qua Cổng thông tin, kết nối dữ liệu trực tuyến hoặc gửi văn bản yêu cầu. Việc chia sẻ dữ liệu giữa các cơ quan nhà nước được thực hiện miễn phí để phục vụ công tác quản lý.

Đối với các tổ chức, cá nhân có nhu cầu khai thác dữ liệu chuyên sâu, chi tiết để phục vụ kinh doanh hoặc nghiên cứu, họ có thể gửi phiếu yêu cầu tới Bộ Xây dựng (qua Cổng dịch vụ công Quốc gia, bưu chính hoặc trực tiếp). Nhóm đối tượng này sẽ phải chi trả chi phí khai thác theo quy định của pháp luật về giá.

Sắp mở bán khu nhà ở xã hội ở ngoại thành Hà Nội, giá 29 triệu đồng/m2

Sở Xây dựng TP Hà Nội mới nhận được văn bản từ Công ty cổ phần Đầu tư Phát triển Ngôi sao châu Á về việc công bố thông tin và thời gian dự kiến tiếp nhận hồ sơ đăng ký mua, thuê mua, thuê căn hộ tại dự án khu nhà ở xã hội Tân Lập.

Dự án được triển khai tại thôn Đan Hội, xã Ô Diên. Khu nhà ở xã hội Tân Lập có quy mô diện tích đất 4.932m2, được đầu tư xây dựng một tòa chung cư cao 21 tầng nổi và 2 tầng hầm.

Dự án có 459 căn hộ, tương ứng hơn 23.300m2 diện tích sàn, trong đó 70% diện tích sàn để bán, 20% cho thuê, còn lại cho thuê mua. Giá bán dự kiến 29 triệu đồng/m2 (chưa gồm thuế, phí và kinh phí bảo trì). Giá thuê căn hộ tạm tính 430.000 đồng/m2.

Theo kế hoạch, thời gian dự kiến tiếp nhận hồ sơ đăng ký mua, thuê mua và thuê căn hộ tại dự án từ ngày 1/5 đến hết ngày 15/5. Nếu được Sở Xây dựng Hà Nội duyệt đơn giá bán, khu nhà xã hội Tân Lập sẽ trở thành một trong những dự án nhà xã hội có giá bán cao hàng đầu Thủ đô.

Sổ đỏ trên VNeID chính thức được dùng thay cho bản giấy

Bộ Nông nghiệp và Môi trường ban hành Quyết định số 441 công bố và hướng dẫn việc kết nối, khai thác dữ liệu giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu tài sản gắn liền với đất (thường gọi là sổ đỏ) nhằm thay thế giấy tờ bản giấy trong hồ sơ giải quyết thủ tục hành chính.

Theo quyết định, khi dữ liệu về giấy chứng nhận đã được cập nhật đầy đủ trong Cơ sở dữ liệu Quốc gia về đất đai, các thông tin này đủ điều kiện để khai thác và sử dụng thay cho thành phần hồ sơ giấy trong quá trình xử lý thủ tục hành chính.

Các trường thông tin được chia sẻ bao gồm dữ liệu về người sử dụng đất, chủ sở hữu tài sản gắn liền với đất; thông tin chi tiết về thửa đất và tài sản; nội dung đăng ký thế chấp, ghi chú; số phát hành, ngày cấp và tệp giấy chứng nhận định dạng PDF.

Việc khai thác, chia sẻ dữ liệu phải tuân thủ quy định về bảo mật, quyền riêng tư và quyền sở hữu trí tuệ, đồng thời phù hợp với Khung kiến trúc tổng thể quốc gia số và Khung kiến trúc số của Bộ Nông nghiệp và Môi trường. Dữ liệu được cung cấp theo mức độ hoàn thiện của cơ sở dữ liệu, bảo đảm phù hợp với quy định tại Nghị quyết 66.

Để triển khai hiệu quả, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đề nghị các bộ, ngành và UBND các tỉnh, thành phố rà soát, tái cấu trúc quy trình giải quyết thủ tục hành chính thuộc phạm vi quản lý, trên cơ sở khai thác dữ liệu từ Cơ sở dữ liệu quốc gia về đất đai. Việc sử dụng dữ liệu thay thế giấy tờ áp dụng đối với các thủ tục thuộc thẩm quyền giải quyết của UBND cấp tỉnh và cấp xã theo quy định hiện hành.

Bộ Tài chính phản hồi về đề xuất ghi nợ tiền sử dụng đất trên sổ đỏ

Bộ Tài chính vừa có văn bản trả lời kiến nghị của cử tri TP Hà Nội liên quan đến việc miễn, giảm tiền sử dụng đất; cho phép ghi nợ tiền sử dụng đất; tiếp tục xem xét giảm mức phí chuyển đổi cho các hộ có diện tích đất vườn, ao gắn liền với đất ở.

Cử tri đề nghị tiếp tục miễn, giảm tiền sử dụng đất đối với hộ gia đình khi chuyển đất vườn, ao sang đất ở trong hạn mức để chia tách cho con cái; cho phép ghi nợ tiền sử dụng đất trên giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, và trả dần 5-10 năm nhằm giảm áp lực tài chính.

Trả lời nội dung này, Bộ Tài chính cho biết, pháp luật đất đai hiện hành đã quy định miễn tiền sử dụng đất trong hạn mức giao đất ở khi cấp giấy chứng nhận lần đầu, hoặc khi chuyển mục đích sử dụng đất không phải là đất ở sang đất ở đối với một số đối tượng.

Cụ thể, theo Nghị định số 103/2024/NĐ-CP, các hộ gia đình là người dân tộc thiểu số, hộ nghèo tại địa bàn có điều kiện kinh tế – xã hội đặc biệt khó khăn được miễn tiền sử dụng đất trong hạn mức khi thực hiện các thủ tục nêu trên.

Chính sách này gắn với Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế – xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi theo quy định của Chính phủ.

Về đề xuất cho phép ghi nợ tiền sử dụng đất và trả dần, Bộ Tài chính cho biết, việc ghi nợ đã được quy định tại Luật Đất đai 2024 và các nghị định hướng dẫn thi hành.

Việc xác định đối tượng, mức tiền được ghi nợ, thời hạn ghi nợ, cũng như trình tự, thủ tục thanh toán và xóa nợ tiền sử dụng đất được thực hiện theo các nghị định chuyên ngành về tiền sử dụng đất và cấp giấy chứng nhận.

BIDV yêu cầu ngừng xét hồ sơ vay bất động sản doanh nghiệp

Ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển Việt Nam (BIDV – Mã chứng khoán: BID) vừa có công văn gửi tới các chi nhánh về việc tạm dừng tiếp cận các dự án, phương án kinh doanh bất động sản của khách hàng doanh nghiệp.

Công văn được ban hành trên cơ sở rà soát dữ liệu dư nợ cho vay lĩnh vực kinh doanh bất động sản đến thời điểm hiện tại và nhu cầu giải ngân tại các chi nhánh.

Văn bản cũng nhằm thực hiện chỉ đạo kiểm soát tốc độ tăng trưởng tín dụng đối với lĩnh vực bất động sản trong năm 2026, không vượt quá tốc độ tăng trưởng tín dụng chung theo định hướng của Ngân hàng Nhà nước.

Ban điều hành ngân hàng đề nghị các chi nhánh tạm dừng trình Trụ sở chính việc tiếp cận mới các dự án, phương án kinh doanh bất động sản của doanh nghiệp cho đến khi có thông báo tiếp theo.

Trao đổi với phóng viên Dân trí, một nhân viên tín dụng tại ngân hàng cho biết động thái này chủ yếu kiểm soát dòng vốn mới chảy vào hoạt động kinh doanh bất động sản của doanh nghiệp, thay vì tác động trực tiếp đến các khoản vay đã được giải ngân trước đó. “Cá nhân vẫn có thể vay mua bất động sản bình thường”, người này nói.

Quy định mới nhất về nhà ở xã hội

Chính phủ vừa ban hành Nghị định số 54/2026 ngày 9/2 sửa đổi, bổ sung một số điều của các Nghị định trong lĩnh vực nhà ở, kinh doanh bất động sản. Nghị định này có hiệu lực thi hành từ ngày 9/2.

Trong đó, nhiều quy định mới liên quan đến nhà ở xã hội được điều chỉnh theo hướng mở rộng điều kiện thụ hưởng, chuẩn hóa thủ tục và tăng cường công khai, minh bạch trong quá trình triển khai.

Nghị định 54/2026 sửa đổi, bổ sung khoản 1 Điều 29 Nghị định số 100/2024 theo hướng mở rộng tiêu chí xác định điều kiện chưa có nhà ở.

Theo đó, trường hợp chưa có nhà ở thuộc sở hữu của mình được xác định khi người thuộc diện quy định tại khoản 1 Điều 77 Luật Nhà ở và vợ hoặc chồng của người đó không có tên hoặc không có thông tin về nhà ở trong Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu tài sản gắn liền với đất tại địa phương nơi có dự án nhà ở xã hội. Việc xác định điều kiện này không phụ thuộc thời điểm nộp hồ sơ mua hoặc thuê mua nhà ở xã hội.

Thẩm quyền xác nhận điều kiện nhà ở được giao cho cơ quan có thẩm quyền cấp Giấy chứng nhận theo pháp luật đất đai. Trong thời hạn 7 ngày kể từ khi nhận được đề nghị xác nhận, cơ quan này có trách nhiệm thực hiện xác nhận theo quy định.

Nghị định cũng sửa đổi, bổ sung khoản 2 Điều 30 Nghị định số 100/2024 về điều kiện thu nhập. Theo quy định mới, thẩm quyền xác nhận thu nhập được chuyển từ Ủy ban nhân dân cấp xã sang Công an cấp xã nơi công dân thường trú, tạm trú hoặc nơi ở hiện tại.

Người đề nghị có trách nhiệm kê khai và cam kết về thu nhập bình quân hằng tháng. Công an cấp xã phối hợp với các cơ quan liên quan thực hiện xác minh, hậu kiểm thông tin thu nhập trong trường hợp cần thiết.

Đơn đề nghị xác nhận điều kiện thu nhập đồng thời là giấy tờ chứng minh đối tượng được hưởng chính sách nhà ở xã hội. Mức trần thu nhập vẫn giữ theo quy định hiện hành, với người độc thân không quá 15 triệu đồng/tháng và người đã kết hôn có tổng thu nhập không quá 30 triệu đồng/tháng.

Quy định về đăng ký đất đai, tài sản gắn liền với đất

Theo quy định trong Nghị quyết 254, trường hợp chuyển nhượng quyền khai thác khoáng sản theo quy định của pháp luật về địa chất và khoáng sản hoặc chuyển đổi loại hình doanh nghiệp mà người sử dụng đất, chủ sở hữu tài sản gắn liền với đất đã được cấp một trong các loại Giấy chứng nhận quy định tại khoản 1 Điều 133 Luật Đất đai 2024 thì thực hiện đăng ký biến động.

Trường hợp đăng ký thế chấp quyền sử dụng đất, tài sản gắn liền với đất quy định tại Điểm p Khoản 1 Điều 133 Luật Đất đai 2024 thì được cập nhật biến động vào cơ sở dữ liệu đất đai mà không phải xác nhận trên giấy chứng nhận đã cấp.

Trường hợp Luật Nhà ở 2023, Luật Kinh doanh bất động sản 2023 có quy định về thời hạn nộp hồ sơ đề nghị cấp sổ đỏ cho bên mua tài sản khác với thời hạn đăng ký biến động theo quy định Luật Đất đai 2024 thì thực hiện theo quy định Luật Nhà ở 2023, Luật Kinh doanh bất động sản 2023.

Trường hợp quy định tại Khoản 4 Điều 135 Luật Đất đai 2024 thì cấp chung một sổ đỏ.

Hộ gia đình, cá nhân đang sử dụng đất ổn định mà có Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất tạm thời được cơ quan nhà nước có thẩm quyền cấp từ ngày 15/10/1993 trở về sau thì được cấp sổ đỏ theo quy định tại Khoản 3 Điều 137 Luật Đất đai 2024.

Trường hợp đất được giao để quản lý quy định tại Điều 7 Luật Đất đai 2024 mà thuộc quy định tại Điều 139 Luật Đất đai 2024 thì được xem xét, cấp sổ đỏ theo quy định tại Điều 139 Luật Đất đai 2024.

Quy định về tách thửa, hợp thửa đất

Việc tách thửa đất, hợp thửa đất quy định tại Điểm d Khoản 1 Điều 220 của Luật Đất đai phải bảo đảm có lối đi kết nối với đường giao thông công cộng hoặc được người sử dụng đất liền kề đồng ý cho đi qua để kết nối với đường giao thông công cộng.

Trường hợp người sử dụng đất dành một phần diện tích của thửa đất ở hoặc thửa đất có đất ở và đất khác trong cùng thửa đất để làm lối đi, khi thực hiện việc tách thửa đất hoặc hợp thửa đất thì không bắt buộc thực hiện chuyển mục đích sử dụng đất đối với phần diện tích đất để làm lối đi đó.

Trường hợp chuyển mục đích sử dụng một phần thửa đất thì không bắt buộc thực hiện tách thửa. Việc hợp các thửa đất không bắt buộc cùng mục đích sử dụng đất, cùng hình thức trả tiền thuê đất, cùng thời hạn sử dụng đất.

Trường hợp phân chia quyền sử dụng đất theo bản án, quyết định của Tòa án mà việc phân chia không bảo đảm các điều kiện, diện tích, kích thước tách thửa theo quy định tại Điều 220 của Luật Đất đai thì không thực hiện tách thửa, trừ trường hợp bản án, quyết định của Tòa án có hiệu lực thi hành trước ngày 1/8/2024.

Trường hợp đã nộp đủ hồ sơ hợp lệ thực hiện thủ tục tách thửa đất, hợp thửa đất trước ngày Nghị quyết này có hiệu lực thi hành mà chưa được giải quyết thì thực hiện theo quy định của Nghị quyết này.