Theo Hội Môi giới bất động sản Việt Nam (VARS), rủi ro lớn nhất của thị trường hiện nay đến từ việc áp dụng bảng giá đất mới trong bối cảnh nhiều địa phương chưa ban hành hệ số điều chỉnh hoặc áp dụng ở mức cao. Điều này khiến chi phí đất đai tăng mạnh, đẩy giá thành dự án lên cao và gây khó cho doanh nghiệp, nhất là tại các khu vực phát triển mới. Chi phí đất đai khi đó sẽ tiếp tục trở thành điểm nghẽn, kìm hãm nguồn cung bất động sản trong năm 2026.

Cùng với giá đất, mặt bằng lãi suất cho vay có dấu hiệu tăng nhanh trong thời gian ngắn cũng dự báo tạo áp lực đồng thời lên doanh nghiệp phát triển dự án và người mua nhà ở thực. Trong bối cảnh giá bất động sản tại các đô thị lớn đã ở mức cao so với thu nhập bình quân, chi phí vốn gia tăng khiến thị trường thu hẹp nhóm người có khả năng tham gia, đặc biệt là những người mua sử dụng đòn bẩy tài chính, trực tiếp tác động đến thanh khoản của thị trường.

Ngoài ra, công tác giải phóng mặt bằng và việc triển khai các quy định pháp luật tại địa phương còn chậm, thiếu đồng bộ, khiến nhiều dự án kéo dài thủ tục, phát sinh chi phí và chậm đưa sản phẩm ra thị trường. VARS đánh giá, việc các nút thắt này kéo dài sẽ khiến thanh khoản tiếp tục phân hóa mạnh và làm suy yếu động lực phục hồi của thị trường trong năm 2026.

Nhận định tương tự, Trung tâm Nghiên cứu thị trường & Am hiểu khách hàng One Mount Group cho rằng thị trường bất động sản năm 2026 tiếp tục đối mặt các lực cản mang tính cấu trúc, tập trung vào ba nhóm chính là pháp lý, nguồn vốn và chi phí phát triển dự án.

Ông Trần Minh Tiến, Giám đốc One Mount Group, nhận định các bộ luật sửa đổi liên quan đến đất đai, nhà ở và kinh doanh bất động sản được kỳ vọng tạo hành lang pháp lý thông thoáng hơn, quá trình triển khai thực tế vẫn còn nhiều độ trễ, đặc biệt ở các khâu phức tạp như định giá đất theo cơ chế thị trường hằng năm. Việc thiếu hướng dẫn thống nhất khiến nhiều địa phương lúng túng trong áp dụng, kéo dài chu kỳ phát triển dự án và làm gia tăng rủi ro pháp lý cho doanh nghiệp.

Về dòng vốn, ông Tiến cho rằng thị trường bất động sản vẫn phụ thuộc lớn vào tín dụng ngân hàng và vốn huy động từ khách hàng, khiến hoạt động đầu tư nhạy cảm với biến động lãi suất. Việc dựa nhiều vào vốn ứng trước cũng làm gia tăng rủi ro thanh khoản cho doanh nghiệp khi sức mua suy yếu hoặc tiến độ bán hàng chậm lại. Trong khi đó, các kênh bổ sung như mua bán – sáp nhập hay hợp tác đầu tư chưa phát huy hiệu quả do vướng mắc pháp lý kéo dài và mức định giá tài sản còn cao, khiến dòng vốn mới khó chảy vào thị trường.

“Biến động lãi suất sẽ tác động trực diện đến thanh khoản bất động sản năm 2026 do thị trường phụ thuộc lớn vào tín dụng ngân hàng”, ông Tiến nhận định.

Ngoài ra, việc sáp nhập tỉnh, thành dù tạo động lực dài hạn, nhưng trong ngắn hạn có thể gây áp lực cho doanh nghiệp do thay đổi quy hoạch, khung giá đất và nguy cơ chậm phê duyệt dự án, làm gián đoạn nguồn cung mới.

Đồng tình, ông Lê Hoàng Châu, Chủ tịch Hiệp hội Bất động sản TP HCM (HoREA), cho rằng giá đất là biến số then chốt chi phối thị trường trong trung hạn.

Theo ông, kiểm soát tín dụng bất động sản là cần thiết để đảm bảo an toàn hệ thống, song cần phân loại rõ giữa dự án phục vụ nhu cầu ở thực và hoạt động đầu cơ. Việc thiếu các gói tín dụng dài hạn với lãi suất ổn định đang làm suy yếu lực cầu bền vững của thị trường.

Trước những rủi ro hiện hữu, VARS và HoREA cho rằng cần sớm ban hành hệ số điều chỉnh giá đất ở mức hợp lý, đặc biệt theo hướng thấp hơn tại các khu vực phát triển mới, nhằm giảm áp lực chi phí và khơi thông nguồn cung. Cùng với đó là việc đẩy nhanh giải phóng mặt bằng, nâng cao năng lực thực thi của chính quyền địa phương và đảm bảo sự thống nhất trong áp dụng các quy định pháp luật liên quan đến bất động sản.

Về nguồn vốn, các hiệp hội và chuyên gia nhận định chính sách tín dụng cần được điều hành thận trọng, có chọn lọc để kiểm soát rủi ro hệ thống nhưng không gây cú sốc cho thị trường, bởi mặt bằng lãi suất cao kéo dài có thể tác động tiêu cực đến cả bất động sản lẫn nền kinh tế. Trong đó sự cần thiết của việc hoàn thiện hướng dẫn thực thi các luật mới, đặc biệt là cơ chế định giá đất, đa dạng hóa kênh huy động vốn trung và dài hạn.

Ngoài ra, việc giữ ổn định khung chính sách trong giai đoạn sáp nhập địa phương là yếu tố then chốt để duy trì niềm tin nhà đầu tư và tránh gián đoạn nguồn cung.

Phương Uyên

Thông tin trên được Thứ trưởng Xây dựng Nguyễn Văn Sinh cho biết tại Diễn đàn “Triển vọng thị trường bất động sản năm 2026 – Động lực cho chu kỳ tăng trưởng mới” do Báo Xây dựng tổ chức chiều 8/1.

Theo Thứ trưởng, qua rà soát, cả nước hiện có khoảng 2.991 dự án bất động sản gặp khó khăn, trong đó hơn 80% vướng mắc liên quan đến pháp lý, thủ tục đầu tư, đất đai, định giá đất và thực hiện nghĩa vụ tài chính. Tổng quy mô vốn của các dự án này ước khoảng 2,4 triệu tỷ đồng, phản ánh lượng nguồn lực tài chính lớn đang bị “tắc nghẽn” trong nền kinh tế.

“Nếu tháo gỡ được các dự án này, thị trường sẽ có thêm nguồn cung rất lớn, không chỉ góp phần thúc đẩy tăng trưởng kinh tế mà còn giúp giảm áp lực thiếu hụt nhà ở thời gian tới”, Thứ trưởng Nguyễn Văn Sinh đánh giá.

Cũng theo lãnh đạo Bộ Xây dựng, thời gian qua, các cơ quan chức năng đã tháo gỡ được khoảng 926 dự án trong tổng số gần 3.000 dự án nêu trên. Phần còn lại đang được phân loại theo thẩm quyền xử lý. Cụ thể, khoảng 248 dự án thuộc thẩm quyền Quốc hội, hiện được nghiên cứu để xây dựng nghị quyết tháo gỡ. 278 dự án thuộc thẩm quyền Chính phủ và các bộ, ngành, dự kiến tiếp tục xử lý trong năm nay. Ngoài ra, còn 114 dự án thuộc thẩm quyền địa phương, sẽ do các địa phương chủ động tháo gỡ theo hướng dẫn của Trung ương.

Đáng chú ý, khoảng 80 dự án gặp vướng mắc theo hình thức hợp đồng BT (xây dựng – chuyển giao) cũng đang được Chính phủ xây dựng nghị quyết riêng nhằm khơi thông nguồn lực và sớm đưa các dự án này trở lại triển khai.

Bên cạnh việc tháo gỡ các dự án tồn đọng, Bộ Xây dựng xác định gia tăng nguồn cung nhà ở xã hội và nhà thương mại giá phù hợp là một trong những nhiệm vụ trọng tâm giai đoạn tới. Theo Thứ trưởng Nguyễn Văn Sinh, nhà ở xã hội đang trở thành điểm sáng khi cả nước đã đạt hơn 60% mục tiêu của Đề án 1 triệu căn. Riêng năm 2026, dự kiến bổ sung khoảng 160.000 căn, góp phần điều tiết thị trường và cải thiện khả năng tiếp cận nhà ở của người dân.

Ngoài ra, cả nước hiện có 1.114 dự án nhà ở, khu đô thị đang triển khai, với khoảng 529.000 sản phẩm. Dù vậy lãnh đạo Bộ Xây dựng thẳng thắn nhìn nhận thị trường vẫn tồn tại nhiều hạn chế như cơ cấu sản phẩm chưa cân đối, nguồn cung nhà ở giá phù hợp còn thiếu, giá bất động sản tăng cao và hệ thống thông tin thị trường chưa đầy đủ, kịp thời. Nếu việc tháo gỡ cho hàng nghìn dự án đang bị ách tắc được triển khai đồng bộ trong năm nay, thị trường sẽ có thêm dư địa để điều chỉnh cơ cấu sản phẩm theo hướng sát với nhu cầu thực hơn.

Ở góc độ thị trường, TS Nguyễn Văn Đính, Phó chủ tịch Hiệp hội Bất động sản Việt Nam, cho biết năm 2025, thị trường đã ghi nhận nhiều tín hiệu tích cực khi hàng loạt dự án được tháo gỡ vướng mắc pháp lý và quay trở lại triển khai, bổ sung nguồn cung mới đạt mức cao nhất kể từ năm 2020. Thanh khoản cũng cải thiện rõ rệt, tiệm cận giai đoạn ổn định trước Covid 19. Giá bất động sản tăng nhanh trong nửa đầu năm nhưng đã chững lại từ giữa năm, nhờ các biện pháp điều tiết của Nhà nước.

Cùng với đó, đầu tư công tiếp tục được đẩy mạnh, tạo lực đỡ cho thị trường. Dòng vốn tín dụng đạt mức kỷ lục hơn 4 triệu tỷ đồng, trong đó khoảng 1,8 triệu tỷ đồng chảy vào lĩnh vực bất động sản.

Chuyên gia kinh tế, TS Nguyễn Minh Phong cho rằng quá trình tháo gỡ các điểm nghẽn pháp lý không chỉ khơi thông nguồn lực cho các dự án mà còn mở ra cơ hội tái cấu trúc toàn diện thị trường bất động sản, đặc biệt tại khu vực phía Nam – nơi tập trung nhiều dự án quy mô lớn nhưng tồn tại vướng mắc kéo dài.

Ông Phong đánh giá, việc hoàn thiện thể chế, cắt giảm thủ tục hành chính và áp dụng các cơ chế đặc thù gỡ vướng cho thị trường bất động sản, trong đó cho phép triển khai dự án khi đạt được sự đồng thuận của đa số chủ sở hữu, đang tạo điều kiện để xử lý nhiều dự án “đóng băng” kéo dài.

Tuy nhiên, những thay đổi này cũng tạo ra sức ép lớn, buộc doanh nghiệp phải điều chỉnh chiến lược, nâng cao năng lực quản trị và thích ứng với môi trường chính sách mới cùng các tiêu chuẩn phát triển ngày càng khắt khe hơn.

Giới chuyên gia nhìn nhận khi nguồn cung được khơi thông, thị trường bước vào quá trình sàng lọc rõ nét hơn. Những dự án kém chất lượng, thiếu minh bạch hoặc không đủ năng lực triển khai dần bị loại bỏ, nhường chỗ cho các doanh nghiệp có tiềm lực tài chính, quản trị tốt và tầm nhìn dài hạn. Trục phát triển vì thế dịch chuyển từ các dự án nhỏ lẻ sang các khu đô thị, đại dự án quy mô lớn, gắn với hạ tầng giao thông và định hướng phát triển bền vững.

Năm 2026, thị trường bất động sản đứng trước nhiều cơ hội nhờ mục tiêu tăng trưởng kinh tế cao, chính sách tiền tệ duy trì linh hoạt và định hướng phát triển các mô hình đô thị mới như đô thị nén, đô thị gắn với giao thông công cộng (TOD). Theo đánh giá của cơ quan chức năng, khi các vướng mắc pháp lý được tháo gỡ đồng bộ, thị trường bất động sản sẽ có điều kiện bước vào giai đoạn phục hồi bền vững hơn.

Phương Uyên

Nội dung này vừa được UBND TP HCM báo cáo HĐND Thành phố trong quá trình tổ chức lựa chọn nhà đầu tư dự án tại phường Bình Quới.

Theo UBND Thành phố, trong thời gian tiếp nhận hồ sơ đề xuất, chỉ có một liên danh gồm Công ty cổ phần Tập đoàn Mặt Trời (Sun Group), Công ty TNHH Mặt Trời Hạ Long và Công ty TNHH Thành phố Mặt Trời nộp hồ sơ đăng ký tham gia.

Trước đó, dự án Khu đô thị mới Bình Quới – Thanh Đa được HĐND TP HCM đưa vào danh mục các khu đất thực hiện đấu thầu lựa chọn nhà đầu tư cuối năm 2025, với diện tích khoảng 406 ha. Tuy nhiên, sau khi Quốc hội ban hành Nghị quyết 260 sửa đổi, bổ sung một số cơ chế đặc thù theo Nghị quyết 98, dự án này được xác định đủ điều kiện áp dụng hình thức lựa chọn nhà đầu tư chiến lược.

UBND TP HCM cho biết khu vực nghiên cứu dự án có diện tích phù hợp quy hoạch khoảng 423 ha, tổng vốn đầu tư dự kiến hơn 98.000 tỷ đồng và nằm trong khu vực trọng điểm phát triển đô thị theo Quy hoạch chung TP HCM đã được Thủ tướng phê duyệt.

Hồ sơ đề xuất của liên danh Sun Group được Sở Tài chính tiếp nhận ngày 16/1. Sau thời hạn quy định, không có thêm nhà đầu tư nào đăng ký tham gia. Ngày 4/2, Ban Thường vụ Thành ủy TP HCM thống nhất xác định Khu đô thị mới Bình Quới – Thanh Đa là dự án chiến lược, đồng thời chấp thuận chủ trương lựa chọn liên danh Sun Group làm nhà đầu tư theo cơ chế đặc thù đã được Quốc hội cho phép.

Trên cơ sở đó, UBND TP HCM xác định việc lựa chọn nhà đầu tư đối với dự án Bình Quới – Thanh Đa sẽ được thực hiện theo hình thức chấp thuận chủ trương đầu tư, đồng thời chấp thuận nhà đầu tư, thuộc thẩm quyền quyết định của UBND Thành phố. UBND TP HCM cho biết, việc lựa chọn và triển khai dự án Bình Quới – Thanh Đa sẽ tiếp tục được thực hiện theo đúng trình tự, thủ tục pháp luật và các cơ chế đặc thù áp dụng cho TP HCM.

Khu đô thị mới Bình Quới – Thanh Đa nằm tại phường Bình Quới, TP HCM, trên khu đất gần 406 ha thuộc bán đảo Bình Quới – Thanh Đa, được bao bọc bởi sông Sài Gòn và cách trung tâm Thành phố khoảng 6,5 km. Đây là một trong số ít khu vực còn quỹ đất lớn chưa khai thác trong bán kính 10 km từ trung tâm.

Quy hoạch chung TP HCM đến năm 2040, tầm nhìn 2060, khu vực này được định hướng phát triển theo mô hình đô thị sinh thái, thích ứng biến đổi khí hậu, gắn với chức năng công viên ngập nước và các khu chức năng tổng hợp gồm nhà ở, dịch vụ, thương mại, du lịch, cùng hệ thống hạ tầng kỹ thuật – xã hội đồng bộ. Dự án được quy hoạch từ năm 1992 nhưng suốt hơn 30 năm qua vẫn chưa triển khai, trở thành một trong những dự án treo kéo dài nhất TP HCM dù đã nhiều lần điều chỉnh quy hoạch và thay đổi nhà đầu tư.

Sun Group thành lập năm 2007, là một trong những tập đoàn tư nhân hàng đầu Việt Nam trong lĩnh vực bất động sản, du lịch nghỉ dưỡng và giải trí, sở hữu chuỗi Sun World cùng nhiều khu nghỉ cao cấp như InterContinental Danang và JW Marriott Phú Quốc.

Tại TP HCM, Sun Group đang đầu tư loạt dự án quy mô lớn trong lĩnh vực hạ tầng, dịch vụ và nhà ở gồm: Khu Liên hợp thể dục thể thao quốc gia Rạch Chiếc (187 ha) và đề xuất làm dự án Công viên lịch sử văn hóa dân tộc (395 ha), đường ven sông và tuyến metro dài 40 km tại Củ Chi… Ngoài ra, doanh nghiệp cũng đẩy mạnh đầu tư tại nhiều địa phương như Ninh Bình, Bắc Giang, Đà Nẵng, Đồng Nai, Lâm Đồng…

Phương Uyên