Câu chuyện kiểm soát giá bất động sản tăng nóng tại các đô thị lớn, theo ông Lucas Ignatius Loh Jen Yuh, CEO Nam Long, đây không chỉ là thách thức riêng của Việt Nam. Singapore và Trung Quốc từng áp dụng biện pháp hành chính để ghìm giá, nhưng nhiều thời điểm giá vẫn leo thang do nguồn cung không đáp ứng đủ cầu. “Càng cố ghìm bằng biện pháp hành chính, thị trường càng phản ứng mạnh”, ông nhận xét.

Tại Việt Nam, áp lực tăng giá xuất phát từ ba yếu tố: chi phí đất đai tăng, các vấn đề pháp lý kéo dài và kỳ vọng lợi nhuận của chủ đất ngày một cao hơn. Quỹ đất sạch nội đô khan hiếm khiến phát triển nhà vừa túi tiền gặp trở ngại, trong khi nguồn cung mới chưa tăng tương ứng. Ông nhấn mạnh, giá bất động sản vận hành theo nguyên lý thị trường, chi phối trực tiếp bởi cung – cầu, chi phí đất và kỳ vọng lợi nhuận của chủ đất lẫn nhà phát triển dự án. Khi nguồn cung vẫn hạn chế và nhu cầu duy trì ở mức cao, các biện pháp can thiệp trực tiếp khó đạt hiệu quả, thậm chí có thể khiến thị trường vận hành không ổn định.

“Vì vậy giải pháp căn bản nhất là mở rộng nguồn cung,” CEO Nam Long nói tại sự kiện NLG-Day.

Ông cũng khẳng định vai trò và tầm quan trọng của Nhà nước cần thể hiện rõ nhất trong việc bình ổn thị trường, thông qua tháo gỡ pháp lý, thúc đẩy phát triển quỹ nhà ở, nhất là phân khúc giá phù hợp. Theo ông, nếu Việt Nam làm tốt công tác điều phối, đà tăng giá nhà có thể hạ nhiệt, nhưng để giá giảm sâu là rất khó khi chi phí phát triển tăng và đất ngày càng hiếm.

Ở góc nhìn độc lập, bà Cao Thị Thanh Hương, Quản lý cấp cao Bộ phận Nghiên cứu Savills Việt Nam, cũng đồng quan điểm về tính thị trường của giá nhà. Bà cho rằng giá bất động sản không thể điều chỉnh bằng một mệnh lệnh hành chính, mà phải xuất phát từ nền tảng quy hoạch, pháp lý và tài chính.

“Thị trường nhà ở TP HCM vẫn duy trì tăng trưởng nhờ nhu cầu ở thực và hạ tầng phát triển, nhưng những yếu tố như quy hoạch, thủ tục pháp lý và cơ chế tài chính mới là chìa khóa giúp cân bằng cung – cầu và kiểm soát giá nhà trong dài hạn,” bà Hương nói.

Theo chuyên gia Savills, nguồn cung hiện tại của TP HCM vẫn bị hạn chế bởi pháp lý, trong khi nhu cầu mua nhà để ở duy trì mức cao, dẫn tới sự lệch pha cung – cầu kéo giá bán neo ở mức cao. Giải pháp cốt lõi không phải là hạ giá trực tiếp, mà là mở rộng không gian đô thị, phát triển khu vực vệ tinh quanh TP HCM và đầu tư mạnh vào kết nối giao thông để mở ra cơ hội hình thành cụm dân cư – thương mại mới ngoài khu lõi đô thị.

Bà Hương nhấn mạnh, câu chuyện giá nhà có giảm hay không phụ thuộc vào tốc độ mở rộng nguồn cung và cải thiện hạ tầng giao thông kết nối. Khi metro, đường vành đai, cao tốc liên tỉnh hoàn thiện, quỹ đất vùng ven có thể chuyển hóa thành nguồn cung đô thị lớn với chi phí hợp lý hơn. Lúc đó, giá nhà có thể tăng chậm lại, nhưng để giảm mạnh như kỳ vọng của phần lớn người mua là điều cần thời gian dài và cơ chế vận hành thị trường là yếu tố quyết định.

Song song đó, chính sách tài chính cũng đóng vai trò trụ cột. Việt Nam đang nghiên cứu thành lập Quỹ Nhà ở Quốc gia, mô hình tương tự Singapore hay Hàn Quốc – nơi người dân được vay mua nhà lãi suất thấp, thời hạn dài, còn chủ đầu tư được ưu đãi đầu tư và tiếp cận đất quy hoạch.

“Quỹ nhà ở tạo ra lợi ích hai chiều: người mua được hỗ trợ tài chính, còn doanh nghiệp có động lực phát triển nhà ở vừa túi tiền. Khi hai phía cùng có lợi, thị trường mới hướng đến sự cân bằng bền vững”, bà Hương phân tích.

Nói về câu chuyện thị trường đang lệch pha nguồn cung, bà Hương Nguyễn, Giám đốc Đầu tư Nam Long Group, cho rằng sự xuất hiện của nhiều dự án ở xa trung tâm nhưng có mức tiệm cận khu vực nội đô, khiến nhiều người lầm tưởng toàn thị trường đồng loạt tăng và chỉ có nhà cao cấp. Tuy nhiên, thực tế vẫn tồn tại những dự án có mức giá hợp lý cho nhóm mua ở thực, chỉ là tỷ trọng nhỏ và phân bổ xa trung tâm.

Bà cho biết với doanh nghiệp, áp lực chi phí đất cao khiến biên lợi nhuận của nhà phát triển dự án bị thu hẹp, nhất là với mô hình phát triển đô thị quy mô lớn cần đầu tư hạ tầng đồng bộ. Do đó, nhiều doanh nghiệp phải tái cấu trúc sản phẩm, đa dạng hóa nhiều phân khúc cả cao cấp và bình dân để cân bằng tài chính.

Dù thị trường đối mặt nhiều biến động, Nam Long vẫn trung thành với chiến lược phát triển nhà ở cho nhu cầu thật. Doanh nghiệp cho biết đang tìm kiếm quỹ đất xây dựng sản phẩm ở mức 30-35 triệu đồng mỗi m2, hướng tới nhóm mua để ở. Bà Hương cho rằng, dù làm nhà giá hợp lý, sản phẩm chỉ hấp thụ tốt khi đáp ứng tiêu chuẩn về thiết kế, công năng và tiện ích. “Không chỉ rẻ là bán được mà phụ thuộc vào chất lượng và khả năng đáp ứng kỳ vọng người mua”, bà Hương cho hay.

Phương Uyên

Trên thế giới, nhiều quốc gia coi ban đêm là khung giờ kinh tế quan trọng. Tại Australia, khoảng 1,3 triệu lao động làm việc trong các ngành dịch vụ đêm. Ở Singapore, các tổ hợp như Marina Bay Sands duy trì hoạt động gần như 24/7, tạo doanh thu hàng tỷ USD mỗi năm.

Theo Diễn đàn Kinh tế Thế giới (WEF), kinh tế đêm là thành tố không thể thiếu trong chiến lược phát triển đô thị dài hạn. Dữ liệu từ Future Market Insights cho thấy thị trường du lịch – giải trí ban đêm toàn cầu đạt hơn 9 tỷ USD năm 2024 và có thể tăng lên gần 25 tỷ USD vào năm 2035.

Khi hoạt động ăn uống, mua sắm và giải trí ban đêm phát triển, thời gian lưu trú của du khách được kéo dài, mức chi tiêu tăng lên. Điều này tác động trực tiếp đến giá trị khai thác thương mại và bất động sản khu vực.

Theo các chuyên gia, một đô thị càng đa dạng hoạt động mua sắm, giải trí, cảnh quan đẹp và dịch vụ chất lượng, càng dễ trở thành lựa chọn ưu tiên của du khách. Khi lượng khách tăng và quay lại nhiều lần, giá trị khai thác du lịch – thương mại sẽ càng cao và bất động sản tại khu vực đó có cơ sở tăng giá.

Tại Quảng Ninh, kinh tế đêm tại các phường trung tâm được ghi nhận đóng góp tới 70% doanh thu du lịch. Mỗi du khách có thể chi tiêu thêm 300-400 USD nhờ dịch vụ đêm. Đây được xem là dư địa lớn để thúc đẩy thương mại – du lịch, đặc biệt tại khu vực Bãi Cháy, nơi tập trung hạ tầng lưu trú và giải trí ven biển.

Trong bối cảnh đó, các khu đô thị tích hợp đa chức năng tại trung tâm Bãi Cháy đang được kỳ vọng tạo thêm lực đẩy cho thị trường bất động sản. Tọa lạc tại trung tâm Bãi Cháy, quy mô 324 ha, Sun Elite City là quần thể đô thị nghỉ dưỡng all-in-one với đa dạng trải nghiệm. Mô hình kết hợp lưu trú, thương mại, giải trí và không gian công cộng giúp hình thành hệ sinh thái hoạt động liên tục, đáp ứng nhu cầu của cả du khách lẫn cư dân địa phương.

Theo đại diện Sun Property (thành viên Sun Group), Sun Elite City định hướng trở thành “thành phố không ngủ” bên biển Bãi Cháy. Quần thể này còn hội tụ các sản phẩm bất động sản cao cấp từ shophouse mang phong cách châu Âu đến căn hộ Sun Centro Town, kết nối trực tiếp ra vịnh du thuyền. Địa điểm này đáp ứng mô hình kinh doanh F&B, spa, beach club hay cửa hàng thời thượng, góp phần thu hút du khách khi trải nghiệm phố biển về đêm.

Bên cạnh đó, trục quảng trường Sun Carnival, chợ đêm VUI-Fest và công viên ven biển sẽ trở thành tâm điểm của các lễ hội, sự kiện văn hóa, đêm nhạc và pháo hoa nghệ thuật. Việc duy trì dòng khách ổn định sau hoàng hôn giúp kéo dài thời gian lưu trú, đồng thời tạo nền tảng cho các hoạt động kinh doanh dịch vụ vận hành liên tục.

Trong tổng thể Sun Elite City, tổ hợp căn hộ Sun Centro Townđược định vị gắn với hệ thống tiện ích thương mại – giải trí liền kề. Mô hình này cho phép cư dân vừa có không gian sinh hoạt riêng tư, vừa tiếp cận nhanh các tuyến phố ẩm thực, mua sắm và không gian công cộng sôi động, đáp ứng nhu cầu an cư kết hợp khai thác cho thuê.

Bắt tay cùng đối tác quốc tế KPF, Sun Group dự định phát triển khu vực trung tâm Bãi Cháy thành tọa độ đa trải nghiệm. Trong đó, Sun Elite City vừa là nơi an cư nghỉ dưỡng, vừa là điểm hẹn văn hóa – nghệ thuật – sáng tạo, cũng như second home cho kỳ nghỉ cuối tuần.

“Hơn một thập kỷ làm đẹp Quảng Ninh từ công viên Sun World đến các khu nghỉ dưỡng cao cấp, Sun Elite City sẽ ngày càng hoàn thiện để tăng sức hút cho Bãi Cháy”, đại diện Sun Property kỳ vọng.

Song Anh

Cuối tháng 6, một dự án chung cư quy mô gần 1.300 căn hộ tại phường Lái Thiêu (TP HCM) được chủ đầu tư thông báo “bán hết 90%” ngay trong ngày mở bán đầu tiên. Tuy nhiên, sau sự kiện, hàng chục sàn môi giới vẫn liên tục chào hàng với giỏ sản phẩm gần như đầy đủ, từ tầng thấp đến căn góc. Một số sàn thừa nhận đang “ôm” lượng hàng lớn nhưng chưa thể thoát do phần lớn lượng giữ chỗ trước chưa chuyển thành giao dịch thật, giá cao hơn quảng cáo.

Tại khu vực Vũng Tàu cũ, một dự án nghỉ dưỡng từng gây chú ý khi công bố gần 6.000 lượt đặt mua, kèm thông tin toàn bộ sản phẩm thấp tầng đã “cháy hàng”, căn hộ chỉ còn vài suất cuối. Tuy nhiên, khi khách hàng liên hệ, các sàn vẫn sẵn sàng cung cấp nhiều lựa chọn với đa dạng vị trí, diện tích và mức giá. Theo một số đơn vị phân phối, lượng hàng thực tế còn lại không hề khan hiếm như quảng cáo.

Kịch bản này cũng lặp lại ở khu Đông TP HCM. Một dự án chung cư cao cấp hơn 2.500 căn hộ thương mại mở bán từ đầu tháng 7 công bố gần 5.000 lượt booking và khoảng 90% giỏ hàng đã có chủ. Ngay sau đợt công bố này, giá bán thực tế được điều chỉnh 3-5 triệu đồng mỗi m2, trong khi các sàn vẫn tiếp tục tìm khách cho nhiều block chưa tiêu thụ.

Theo một đơn vị phân phối dự án, tỷ lệ khách mua thật chỉ chiếm một phần nhỏ so với số lượng booking đã được công bố do đến thời điểm ký hợp đồng, không ít khách rút lui. “Phần lớn đặt cọc chỉ nhằm “giữ suất” chờ sóng giá, không có nhu cầu mua ở thực, khiến dự án liên tục được quảng bá là cháy hàng trong khi giao dịch thực diễn ra chậm”, một sàn môi giới chia sẻ.

Không chỉ dừng ở con số booking, nhiều sàn còn lan truyền hình ảnh chuyển khoản, thông báo “đặt chỗ thành công” trên mạng xã hội để tạo hiệu ứng đám đông. Một số trường hợp được phản ánh là tự chuyển tiền giữa các tài khoản nội bộ với nội dung đặt cọc mua căn hộ, nhằm đánh vào tâm lý người mua rằng dự án đang thu hút lượng quan tâm lớn. Thực tế, đến cuối năm, các dự án này vẫn tiếp tục được rao bán giỏ hàng sơ cấp từ chủ đầu tư.

Những thông báo “cháy booking”, “sold out 90-100% giỏ hàng” xuất hiện dày đặc trong các đợt mở bán dự án tại TP HCM vào nửa cuối năm, tạo cảm giác thị trường bất động sản đã sôi động trở lại. Không ít dự án quy mô 1.000-2.000 căn hộ chỉ sau một đến hai tháng mở bán đã ghi nhận 3.000-4.000 lượt đặt mua và liên tục thông báo bán hết giỏ hàng. Cùng lúc, giá bán thực tế lại được tăng thêm hàng triệu đồng mỗi m2 so với mức quảng cáo ban đầu, với lý do “nhu cầu cao”.

Tuy nhiên, phía sau các con số được công bố là thực tế hoàn toàn trái ngược: nhiều dự án vẫn âm thầm tìm khách, hàng tồn chưa thoát, thanh khoản thấp hơn xa so với kỳ vọng. Theo báo cáo từ CBRE Việt Nam, năm nay lệ hấp thụ căn hộ của TP HCM chỉ mức 62% đến 73%, kém xa so với giai đoạn sôi động trước Covid 19. Còn theo DKRA Consulting, tỷ lệ hấp thụ căn hộ phía Nam (gồm TP HCM, Bình Dương, Bà Rịa – Vũng Tàu và Long An cũ) năm nay trung bình chỉ khoảng 54%, có thời điểm chỉ đạt 20-30% trên tổng rổ hàng mở bán.

Lãnh đạo một sàn môi giới tại TP HCM cho rằng chiêu tạo “sóng ảo” qua booking đã xuất hiện nhiều năm nhưng hiện được đẩy lên mức tinh vi hơn. “Có dự án công bố đã bán 95% nhưng sau đó vẫn rao bán kéo dài nhiều tháng. Thực chất, sàn bỏ tiền ký quỹ giữ chỗ rồi tìm người mua thật để sang tay và thu hồi tiền cọc”, ông nói.

Theo vị này, thông tin booking vượt xa rổ hàng thường được lý giải là ưu tiên khách đặt trước theo thứ tự, nhưng thực tế bị phóng đại nhằm tạo tâm lý sợ bỏ lỡ cơ hội (FOMO), thúc đẩy người mua xuống tiền nhanh. Một số chủ đầu tư nhận giữ chỗ từ nhiều đơn vị cùng lúc, miễn đủ tiền, không phân biệt giao dịch thật hay không. Có dự án chỉ khoảng 500 căn hộ nhưng ghi nhận tới 5.500 lượt đặt mua trước, tạo cảm giác cầu lớn để nâng giá bán. Booking vì thế không còn là bước thăm dò nhu cầu mà trở thành công cụ tạo sốt ảo, đẩy giá lên cao.

“Cách mua bán này nếu không siết lại, người mua nhà thật sẽ khó tiếp cận sản phẩm, thị trường kém minh bạch và lành mạnh”, vị này nhấn mạnh.

Chuyên gia bất động sản Trần Khánh Quang cho rằng booking chỉ phản ánh mức độ quan tâm ban đầu, không đại diện cho giao dịch thành công. Trong điều kiện thị trường bình thường, tỷ lệ chuyển đổi từ booking sang giao dịch thực chỉ khoảng 10–30%. Với những dự án có lượng đăng ký gấp đôi rổ hàng như hiện nay, số giao dịch thật có thể chỉ đạt 5-10%, thậm chí thấp hơn.

Theo ông, thị trường đang có tín hiệu phục hồi nhưng chưa trở lại giai đoạn sôi động. Việc nhiều chủ đầu tư công bố bán hết 100% sản phẩm trong thời gian ngắn là thiếu cơ sở. Trong bối cảnh tâm lý nhà đầu tư và người mua ở thực vẫn thận trọng, ông Quang đánh giá các chiêu tạo sóng ảo vì vậy chỉ làm gia tăng biến động và rủi ro cho cả doanh nghiệp lẫn khách hàng.

Ở góc độ quản lý, ông Lê Hoàng Châu, Chủ tịch Hiệp hội bất động sản TP HCM (HoREA), cho rằng để thị trường phát triển lành mạnh cần tăng cường giám sát và công khai dữ liệu giao dịch. Các sàn môi giới phải tuân thủ pháp luật, tránh tiếp tay cho việc thổi giá, tạo sốt ảo. Đồng thời, Nhà nước cần có cơ chế kiểm soát thông tin nhằm bảo vệ người tiêu dùng và ổn định thị trường.

Ông Châu cảnh báo, nếu các hành vi thao túng tâm lý người mua không được kiểm soát trong giai đoạn đầu chu kỳ phục hồi, hệ quả lâu dài sẽ là mất cân đối cung – cầu và cản trở sự phát triển bền vững của thị trường bất động sản.

Phương Uyên