Kéo giảm giá nhà ở thương mại, nhất là chung cư, xuống mức hợp lý

Sáng 13/1, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính, Trưởng Ban Chỉ đạo Trung ương về chính sách nhà ở và thị trường bất động sản chủ trì Phiên họp thứ 5 của Ban Chỉ đạo.

Kết luận phiên họp, Thủ tướng yêu cầu các cấp, ngành, nhất là người đứng đầu đề cao trách nhiệm, coi phát triển nhà ở xã hội là nhiệm vụ trọng tâm, cấp bách.

Tinh thần được Thủ tướng quán triệt là “làm đến nơi đến chốn, không hình thức, làm việc gì dứt việc đó, không né tránh, không đùn đẩy trách nhiệm”; không để tình trạng “việc dễ thì làm, việc khó để đấy”.

Theo lãnh đạo Chính phủ, nhà ở là nhu cầu thiết yếu, là trụ cột của chính sách an sinh xã hội. Mọi chính sách nhà ở phải hướng tới người dân, lấy người dân làm trung tâm, làm chủ thể, không để ai bị bỏ lại phía sau.

Lưu ý chuyển mạnh tư duy từ “quản lý” sang “phục vụ”, Thủ tướng nói rõ doanh nghiệp là lực lượng quan trọng trong tổ chức thực hiện, Nhà nước giữ vai trò kiến tạo, dẫn dắt và bảo đảm công bằng.

Lãnh đạo Chính phủ quán triệt mục tiêu thời gian tới là bảo đảm tiến bộ, công bằng xã hội, bảo đảm quyền tiếp cận bình đẳng về nhà ở của mỗi người dân. Quyền này thực hiện phù hợp điều kiện thu nhập thực tế của người dân, sự phát triển của đất nước, phù hợp quy luật của thị trường. Cùng với đó, rà soát, cắt bỏ tất cả thủ tục rườm rà không cần thiết, tạo phiền hà, sách nhiễu và tăng chi phí tuân thủ.  

Đặc biệt, Thủ tướng chỉ đạo kéo giảm giá nhà ở thương mại, nhất là chung cư, xuống mức hợp lý, phù hợp sự phát triển chung của đất nước; hướng tín dụng vào các lĩnh vực ưu tiên và có chính sách quản lý rủi ro với tín dụng vào bất động sản.

Điều tra hành vi môi giới trái phép, thao túng hồ sơ mua nhà ở xã hội

Giao nhiệm vụ cụ thể, Thủ tướng yêu cầu Bộ Xây dựng hoàn thiện hồ sơ đề xuất cấp có thẩm quyền xem xét, thành lập Trung tâm giao dịch bất động sản và quyền sử dụng đất do Nhà nước quản lý trong tháng 1.

Bộ này cũng được giao kiểm tra, đôn đốc các địa phương, doanh nghiệp đẩy nhanh tiến độ triển khai các dự án đầu tư xây dựng nhà ở xã hội, nhà ở cho thuê; bảo đảm hoàn thành các chỉ tiêu phát triển nhà ở xã hội năm nay và các năm tiếp theo.

Người đứng đầu Chính phủ lưu ý Bộ Xây dựng hướng dẫn các địa phương thực hiện đồng thời các thủ tục với các dự án nhà ở xã hội đã được Chính phủ cho phép trong thời gian chưa điều chỉnh và phê duyệt chương trình, kế hoạch phát triển nhà ở giai đoạn 2026-2030.

Mục tiêu là không để vì thủ tục hành chính mà gây ách tắc việc triển khai các dự án nhà ở xã hội, theo lời người đứng đầu Chính phủ.

Lãnh đạo Chính phủ cũng yêu cầu xây dựng cơ chế, chính sách phát triển nhà ở cho người thu nhập trung bình (trên 20 triệu đồng/tháng); tăng nguồn cung các phân khúc khác nhau.

Thủ tướng giao Bộ Tài chính nghiên cứu kỹ các chính sách thuế nhằm hạn chế đầu cơ, “thổi giá” bất động sản, hướng dòng vốn đầu tư vào hoạt động sản xuất, kinh doanh.

Ngân hàng Nhà nước Việt Nam chỉ đạo các tổ chức tín dụng đẩy nhanh giải ngân các chương trình tín dụng cho nhà ở xã hội, nhà ở cho thuê theo đúng đối tượng, đúng mục đích, đúng quy định.

Người đứng đầu Chính phủ giao Bộ Công an chỉ đạo điều tra, xử lý nghiêm, kịp thời các hành vi môi giới trái phép, lừa đảo, chiếm đoạt tài sản, thao túng hồ sơ mua nhà ở xã hội, thao túng thị trường bất động sản, bảo đảm công khai, minh bạch, đúng đối tượng.

Với các địa phương, Thủ tướng yêu cầu chủ động xây dựng kế hoạch phát triển nhà ở, thị trường bất động sản đáp ứng nhu cầu của nhân dân phù hợp điều kiện, thu nhập tại các địa phương.

Thủ tướng nhấn mạnh rằng nhà ở là vấn đề an sinh xã hội lớn, là quyền cơ bản của công dân. Chậm trễ trong phát triển nhà ở xã hội, nhà ở cho thuê, phát triển thị trường bất động sản lành mạnh, ổn định, bền vững là có lỗi với nhân dân, đất nước.

Lãnh đạo Chính phủ đề nghị các bộ, ngành, địa phương nêu cao tinh thần trách nhiệm, thực hiện bằng quyết tâm chính trị cao nhất để người dân ai cũng có khả năng được tiếp cận nhà ở, được “an cư lạc nghiệp”, ổn định cuộc sống.

Trung tâm phục vụ hành chính công TP Hà Nội vừa thông báo sẽ tổ chức hội nghị đối thoại với chủ đề “Từ thủ tục liên thông đến an cư: Tháo gỡ khó khăn cho người dân mua nhà ở xã hội trên địa bàn TP Hà Nội”.

Tại hội nghị, người dân sẽ được trực tiếp nêu câu hỏi và nhận giải đáp về tất cả vướng mắc liên quan đến nhà ở xã hội. Sự kiện dự kiến diễn ra vào chiều 3/12.

Dự kiến, hội nghị có sự tham gia đầy đủ của các cơ quan trực tiếp thẩm định hồ sơ như Sở Xây dựng, Sở Tư pháp, Sở Nông nghiệp và Môi trường, Văn phòng Đăng ký đất đai, Bảo hiểm xã hội Hà Nội và Ngân hàng Chính sách xã hội. Các đơn vị sẽ giải đáp từng nhóm nội dung cụ thể mà người dân thường gặp.

Ngoài ra, nhiều chủ đầu tư đang triển khai dự án nhà ở xã hội trên địa bàn như Him Lam, Viglacera, BIC Việt Nam, Tổng công ty 319 Bộ Quốc phòng, UDIC… cũng tham dự.

Tại hội nghị, người dân sẽ trao đổi trực tiếp với các đơn vị phụ trách và nhận phản hồi ngay, thay vì chỉ được cung cấp tài liệu hướng dẫn chung. Nội dung tập trung vào các vấn đề như tiêu chí xét duyệt, hồ sơ cần chuẩn bị, thời hạn giải quyết, cơ chế vay vốn ưu đãi và trách nhiệm của từng cơ quan trong quy trình liên thông.

Theo Trung tâm Phục vụ hành chính công, việc công khai quy trình và chuẩn hóa hướng dẫn sẽ giúp giảm đáng kể tình trạng nhầm lẫn hồ sơ. Khi yêu cầu được diễn đạt rõ ràng, người dân có thể chủ động chuẩn bị đầy đủ giấy tờ, tiết kiệm thời gian và chi phí.

Một mục tiêu quan trọng khác là bịt các “khoảng trống” dễ phát sinh tiêu cực. Việc làm rõ trách nhiệm của từng đầu mối – từ tiếp nhận, thẩm định, xét duyệt đến chủ đầu tư – sẽ buộc các khâu minh bạch và nâng cao trách nhiệm giải trình.

Theo đề án phát triển ít nhất 1 triệu căn nhà ở xã hội, Hà Nội được giao chỉ tiêu 56.200 căn đến hết năm 2030, thuộc nhóm cao nhất cả nước. Năm nay, thành phố dự kiến hoàn thành 6 dự án với hơn 4.700 căn, vượt chỉ tiêu đề ra.

Hiệp hội Bất động sản TPHCM (HoREA) vừa có văn bản kiến nghị bổ sung cơ chế quản lý hoạt động cho thuê căn hộ lưu trú ngắn hạn trong nhà chung cư (Airbnb và các nền tảng tương tự).

Theo thống kê sơ bộ, trước khi hợp nhất, TPHCM có hơn 8.740 căn hộ chung cư cho thuê ngắn hạn, tạo việc làm cho khoảng 15.000 lao động. Trong 10 năm qua, mô hình Airbnb phát triển mạnh mẽ nhờ sự kết nối của các đại lý du lịch trực tuyến (OTA) như Booking.com, Agoda, Airbnb, Traveloka… Riêng năm 2024, Airbnb báo cáo đã đóng góp 16.200 tỷ đồng vào GDP cả nước.

Tuy nhiên, từ ngày 27/2, UBND TPHCM ban hành Quyết định 26, cấm hoạt động cho thuê lưu trú ngắn hạn trong chung cư (theo ngày, theo tuần).

HoREA cho rằng, theo Luật Nhà ở 2023, các văn bản hướng dẫn thi hành và Công văn 4757 của Bộ Xây dựng, việc sử dụng căn hộ chung cư vào mục đích không phải để ở bị nghiêm cấm. Tuy nhiên, trong thực tế, người thuê Airbnb vẫn sử dụng căn hộ cho mục đích ở (ngắn hạn), chứ không chuyển đổi công năng căn hộ.

Đồng thời, pháp luật hiện chưa quy định rõ thế nào là “cho thuê ngắn hạn”, cũng như không cấm chủ sở hữu cho thuê căn hộ của mình. Trên thực tế, cho thuê dài hạn được phép, trong khi cho thuê ngắn hạn (dưới 30 ngày) lại bị cấm, điều này chưa hợp lý.

Cũng theo HoREA, chủ sở hữu căn hộ có quyền cho thuê khi không sử dụng. Đây là quyền tài sản được bảo hộ theo Bộ luật Dân sự. Mô hình Airbnb có thể gây phiền hà cho cư dân khác, nhưng thay vì cấm, cần có giải pháp quản lý. Chẳng hạn, yêu cầu chủ nhà đăng ký kinh doanh, tuân thủ điều kiện về an ninh trật tự, phòng cháy chữa cháy và không gây ảnh hưởng đến cộng đồng.

Để quản lý hiệu quả, HoREA đề nghị cơ quan chức năng sớm ban hành quy định pháp luật cụ thể đối với hoạt động lưu trú ngắn hạn trong chung cư. Trường hợp tiếp tục cấm, Nhà nước cũng cần đưa ra chế tài đủ mạnh để xử lý vi phạm.

Theo HoREA, việc bổ sung quy định sẽ giúp nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước đối với hoạt động cho thuê lưu trú ngắn hạn trong chung cư, đồng thời bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của cư dân.

Giá bất động sản trung tâm TPHCM tăng mạnh

Tại sự kiện “Diễn đàn bất động sản TPHCM 2025: Hạt nhân trung tâm”, ông Nguyễn Quốc Anh – Phó tổng giám đốc PropertyGuru Việt Nam – cho biết trong 10 năm qua (2015-2025), giá bất động sản trung tâm TPHCM tăng mạnh ở tất cả các phân khúc, dù mức tăng không đồng đều.

Đất nền dẫn đầu với mức tăng 384%, tiếp theo là chung cư tăng 197%, nhà riêng tăng 168% và nhà mặt phố tăng 134%.

Trong 10 tháng năm nay, dù chỉ chiếm 28% nguồn cung nhưng chung cư trung tâm lại thu hút tới 45% mức độ quan tâm – vượt trội so với các loại hình khác.

Đáng chú ý, phân khúc chung cư hạng sang (từ 80 triệu đồng/m²) ở trung tâm ghi nhận tăng trưởng mạnh cả về nguồn cung lẫn mức độ quan tâm. Trong quý III, mức độ quan tâm với phân khúc này tăng tới 168% so với cùng kỳ – mức tăng đáng kể trong bối cảnh thị trường chung còn thận trọng.

Theo ông Quốc Anh, khảo sát cho thấy giá nhà riêng ở trung tâm đã vượt quá khả năng chi trả của phần lớn người dân, khiến nhu cầu dồn sang phân khúc chung cư. Việc giá chung cư tăng cũng xuất phát từ sự dịch chuyển trong tâm lý mua: Nếu giai đoạn 2023-2024, người mua để ở chiếm khoảng 55%, thì nửa đầu năm nay con số này tăng lên 64%.

Tuy nhiên, khảo sát cho thấy thị trường trung tâm hiện phần lớn là chung cư hạng sang và đang từng bước thiết lập mặt bằng giá mới. Tại quận 1 (cũ), một số dự án thứ cấp đạt khoảng 413 triệu đồng/m²; quận 2 (cũ) khoảng 314 triệu đồng/m²; trong khi các dự án còn lại phổ biến 101-182 triệu đồng/m². Ở thị trường sơ cấp, một số dự án hạng sang mở bán mới có thể tiệm cận mức 500 triệu đồng/m².

Nhu cầu ở thực di chuyển

Số liệu của Savills cũng cho thấy mặt bằng giá căn hộ trên thị trường sơ cấp và thứ cấp đều tăng đáng kể. Giá sơ cấp tại TPHCM tăng trung bình 8% so với năm trước, trong khi giá thứ cấp tăng 5-20% tùy khu vực.

Các điểm “nóng” gồm phía Đông (Thủ Đức, quận 2 và 9 cũ), quận 7 cũ và Nhà Bè cũ. Nhờ hạ tầng hoàn thiện và mật độ dân cư cao, giá thứ cấp tại đây tăng mạnh, có nơi tăng tới 15-20%.

Savills nhận định xu hướng dịch chuyển ra khu vực ngoài trung tâm ngày càng rõ nét. Những đô thị lân cận đang nổi lên nhờ mức giá dễ tiếp cận hơn. Chẳng hạn, Thành phố mới Bình Dương hiện có nhiều dự án trung cấp trong tầm 50–60 triệu đồng/m², hướng đến nhóm chuyên gia và gia đình trẻ; còn Dĩ An, Thuận An có nhiều lựa chọn bình dân cho người dân địa phương và người lao động các khu công nghiệp.

Dự báo trong quý cuối năm nay, giá căn hộ tại TPHCM có thể tiếp tục tăng nhờ niềm tin vào khả năng hấp thụ và tác động tích cực từ các dự án hạ tầng lớn như Vành đai 3, metro số 2, cầu Thủ Thiêm 4… Tuy nhiên, nguồn cung hạn chế và mặt bằng giá cao vẫn là thách thức đối với nhóm mua ở thực trong ngắn hạn.