Trong báo cáo thị trường quý I, Hội Môi giới bất động sản Việt Nam (VARS) cho biết cơ cấu nguồn cung nhà ở vẫn trong tình trạng mất cân đối nghiêm trọng.

Toàn thị trường có khoảng 14.500 sản phẩm chào bán mới, giảm một nửa so với cuối năm ngoái. Trong đó, 58% tỷ trọng thuộc về phân khúc cao cấp, hạng sang, tăng 11% theo năm. Nguồn cung chủ yếu đến từ các đại đô thị ở vùng ven Hà Nội, TP HCM và các tỉnh lân cận.

Tỷ trọng phân khúc bình dân (gồm cả nhà xã hội) dù được cải thiện, chiếm gần 13% với gần 2.000 sản phẩm nhưng vẫn “rất ít ỏi so với nhu cầu, ước tính hàng triệu sản phẩm”.

Tại Hà Nội, giá bán chung cư sơ cấp đạt trung bình 70,2 triệu đồng mỗi m2, tăng nhẹ so với cuối năm ngoái nhưng leo thang hơn 77% so với quý I/2019. Đà tăng giá chủ yếu đến từ giỏ hàng mới ra mắt ngày càng đắt đỏ. Trong khi đó, một số dự án có giá bán chuyển nhượng đi ngang sau giai đoạn tăng nóng.

Tại TP HCM, mặt bằng giá chung cư vào khoảng 71,8 triệu đồng mỗi m2, tăng 35% sau 5 năm. Tương tự, phân khúc này ở Đà Nẵng cũng ngày càng leo thang 58% so với đầu năm 2019, đạt trung bình 62 triệu đồng mỗi m2. Trong giai đoạn 2019-2025, VARS đánh giá đà tăng giá chung cư Đà Nẵng cao hơn 1,6 lần so với TP HCM.

“Nguồn cung dự án mới chủ yếu phục vụ nhóm người có tài chính cao và nhà đầu tư, tiềm ẩn rủi ro cho sự phát triển bền vững của thị trường”, Hội Môi giới đánh giá.

Diễn biến trên cũng được đơn vị nghiên cứu Cushman & Wakefield ghi nhận. Hãng cho biết phân khúc cao cấp và hạng sang chiếm hơn 77% nguồn cung chung cư mới ở Hà Nội, còn phân khúc căn hộ giá rẻ rất hạn chế. Giá sơ cấp trung bình trong quý I đạt 3.221 USD (hơn 83 triệu đồng) một m2, tăng 10% theo quý. Tuy nhiên, hãng này ghi nhận lực cầu với phân khúc chung cư có dấu hiệu sụt giảm. Thị trường có hơn 4.300 căn hộ được bán ra, giảm 53% theo quý.

Tại TP HCM, theo ghi nhận của VnExpress, phân khúc nhà ở tầm trung ngày càng khan hiếm, người có nhu cầu mua nhà để ở muốn tìm kiếm sản phẩm giá “mềm” rất khó. Trong rổ hàng căn hộ mở bán quý I và sắp chào bán quý II, số căn có giá quanh mức 40-60 triệu mỗi m2 chiếm chưa đến 15% nguồn cung.

Hội Môi giới nhìn nhận giá nhà ở liên tục tăng cao, vượt xa tốc độ tăng thu nhập khiến nhiều người trẻ phải chuyển hướng thuê thay vì mua nhà. Bởi để mua một căn chung cư ở đô thị lớn, người mua cần có thu nhập tối thiểu 45 triệu đồng đến 210 triệu đồng một tháng, tuỳ theo khu vực.

Trong bối cảnh chung cư hai phòng ngủ dưới 3 tỷ đồng dần biến mất, ngay cả khi tích lũy được 30% giá trị căn hộ, việc vay mua nhà với họ vẫn rất khó khăn. Lý do là lãi suất thả nổi khó dự đoán cùng khoản nợ kéo dài 15-25 năm tạo áp lực tài chính lớn, ảnh hưởng đến chất lượng cuộc sống.

Về dài hạn, các chuyên gia dự báo xu hướng thuê thay vì mua nhà sẽ tiếp tục lan rộng. VARS khuyến nghị các doanh nghiệp bất động sản đẩy mạnh mô hình “xây dựng để cho thuê”. Chính sách pháp luật cần có cơ chế bảo vệ quyền lợi người thuê, giới hạn mức tăng giá thuê mỗi năm nhằm khuyến khích hợp đồng thuê dài hạn. Các tổ chức tín dụng cũng cân nhắc phát triển gói tín dụng cho mô hình “rent to own”, giúp người thuê có cơ hội sở hữu nhà sau một thời gian thuê.

Ngọc Diễm

Thông tin trên được ông Đinh Minh Tuấn, Giám đốc kênh Batdongsan khu vực miền Nam, cho biết tại buổi công bố báo cáo thị trường quý I/2025 mới đây.

Ông cho hay mức độ quan tâm, lượng đăng tin bán phân khúc đất nền tăng mạnh lần lượt 50% và 34% chỉ trong một tháng sau Tết Ất Tỵ. Trong đó lượng quan tâm tập trung ở các tỉnh phía Bắc và khu vực Hà Nội.

Dữ liệu kênh Batdongsan cho thấy lượng cầu đất nền trải dài ở nhiều tỉnh, thành phía Bắc. Nhiều khu vực có mức độ quan tâm đất nền tăng hơn 100% sau Tết gồm Ninh Bình, Phú Thọ, Bắc Giang, Thái Bình. Một số tỉnh khác như Vĩnh Phúc, Bắc Ninh, Quảng Ninh, Thái Nguyên có lượng cầu tìm kiếm tăng hơn 64%.

Mức độ quan tâm lớn kéo theo giá bán ở nhiều tỉnh phía Bắc tăng nhiệt, dao động 44-100% so với đầu năm 2023. Thị trường đất nền Hải Dương dẫn đầu về đà tăng giá bán sau hai năm ở mức 100%, theo sau là Bắc Giang (80%), Hưng Yên (75%), Bắc Ninh (52%), Hà Nam (50%), Nam Định, Thái Bình (44%). Đây là những địa phương có thông tin sáp nhập hoặc “nóng” về đất đấu giá. Tại Hà Nội, giá bán đất nền cũng leo thang khoảng 42% sau hai năm.

Theo ghi nhận của VnExpress, giá bán đất nền tại nhiều nơi như TP Hưng Yên, huyện Văn Giang (Hưng Yên), TP Việt Trì, TP Ninh Bình, TP Bắc Giang … đã rục rịch tăng 10-20% so với cuối năm ngoái. Thậm chí nhiều chủ đất còn rao giá tăng hơn 30% để hưởng lợi từ “sóng” thông tin sáp nhập.

Trong khi đó, ở phía Nam, lượng cầu đất nền tập trung cục bộ ở khu vực lân cận TP HCM gồm Nhơn Trạch, Long Thành (Đồng Nai), Phú Mỹ (Bà Rịa – Vũng Tàu), Thuận An, Dĩ An, Bến Cát (Bình Dương)… Tuy nhiên giá bán những khu vực trên cũng chưa biến động mạnh, tăng khoảng 5-22% sau hai năm. Còn đất nền khu vực khác vẫn ổn định.

Báo cáo của đơn vị tư vấn DKRA cũng chỉ ra mức tăng đất nền sơ cấp tại TP HCM và vùng phụ cận khoảng 2-6% còn thị trường thứ cấp khoảng 20-30%, tùy khu vực. Mức tăng tập trung ở TP HCM và Bình Dương.

“Thị trường đất nền phía Bắc phân bổ giá rộng hơn và cao hơn so với miền Nam do nhà đầu tư nhạy với thông tin quy hoạch”, ông Đinh Minh Tuấn cho hay.

Ông nói, khẩu vị của nhà đầu tư phía Bắc chủ yếu là đất nền vùng ven xa trung tâm hoặc ở các tỉnh có mức giá “mềm”, nhiều dư địa tăng trưởng. Họ sẵn sàng “đánh bắt xa bờ” nên lượng cầu tăng đồng đều ở nhiều tỉnh, thành. Trong khi đó, nhà đầu tư phía Nam chuộng đất nền gần trung tâm nên chỉ khu vực giáp TP HCM được quan tâm nhiều.

Tuy nhiên, đầu tư đất theo ‘sóng’ thông tin sáp nhập tỉnhtiềm ẩn nhiều rủi ro, nhất là với nhà đầu tư F0 (lần đầu tham gia thị trường). Ông Đinh Minh Tuấn cho hay nhóm F0 tham gia thị trường chủ yếu mua nhanh bán nhanh nhằm kiếm lời. Nếu kế hoạch sáp nhập các địa phương diễn ra chậm hơn dự kiến hoặc quy hoạch thay đổi, kế hoạch “lướt sóng” của nhóm này dễ dàng thất bại.

Trường hợp mua trúng lô đất dính quy hoạch, nhà đầu tư sẽ rơi vào thế mắc cạn vì nguy cơ mất thanh khoản cao. Ông Tuấn nói, rủi ro này không chỉ gây thiệt hại về tài chính mà còn có thể dẫn đến tranh chấp pháp lý, làm mất thời gian, công sức của người mua.

Xuống tiền theo “sóng” tin đồn cũng khiến nhà đầu tư dễ rơi vào cảnh mua cao bán thấp, đầu tư thua lỗ. Ông Nguyễn Quốc Anh, Phó tổng giám đốc kênh Batdongsan cho biết giá đất tại nhiều địa phương đã từng tăng nóng 30-50% theo cơn “sốt đất” giai đoạn 2020-2021. Nếu không biết vùng giá thực tế, nhà đầu tư “đánh bắt xa bờ” dễ rơi vào cảnh mua, bán hớ hoặc khi cần bán thì không giao dịch được vì mất thanh khoản.

Nhìn lại thời điểm 17 năm trước, trước khi Hà Tây sáp nhập về Hà Nội được Quốc hội bấm nút, tình trạng giá đất “nhảy nhót” cũng càn quét thị trường khu vực này một thời. Đến nay, hệ lụy từ cơn “sốt đất” vẫn tồn tại, tập trung ở những dự án, khu đô thị bỏ hoang, chậm tiến độ kéo dài ở Mê Linh và Hà Tây cũ, theo ông Quốc Anh.

Các chuyên gia cho rằng bất động sản tăng trưởng bền vững cần ba yếu tố quan trọng gồm kinh tế địa phương, đầu tư công và xuất nhập cư. Ông Nguyễn Quốc Anh khuyến nghị người mua cần nghiên cứu và đánh giá kỹ các yếu tố ảnh hưởng đến giá đất nền như vị trí, hạ tầng, quy hoạch, nhu cầu việc làm, nhập cư và nền kinh tế của địa phương. Những yếu tố này không chỉ đảm bảo suất đầu tư an toàn trong dài hạn mà còn có khả năng khai thác kinh doanh, tránh tình trạng bỏ hoang đất.

“Đà tăng giá đất nền hiện nay chủ yếu xuất phát từ kỳ vọng của người bán. Từ bài học trong quá khứ, nhà đầu tư cần lưu ý không phải lô đất nào sau khi sáp nhập cũng tăng giá nếu thiếu các động lực phát triển”, ông Quốc Anh cho hay.

Ngọc Diễm

Gắn bó với Celadon City gần 10 năm, chị Mỹ Duyên (cư dân phân khu Ruby) cho biết, luôn cảm thấy tự hào khi là một mảnh ghép trong cộng đồng cư dân khoẻ mạnh và năng động của Celadon City, đồng thời, là một phần của môi trường sinh thái gắn kết con người với thiên nhiên, các loài động, thực vật.

Không chỉ chị Duyên, tại Celadon City, hàng nghìn cư dân nhận thấy sự gắn bó với không gian yên bình, thoáng đáng của “ngôi nhà chung”. Gia đình chị Hà My (phân khu Diamond Centery) hài lòng vì các thành viên có thể hoà mình cùng hệ sinh thái đa dạng mỗi ngày, điều khó tìm thấy giữa lòng đô thị đông đúc.

Sau một ngày làm việc, gia đình chị thường dành thời gian dạo bộ trên những con đường rợp bóng mát trong khuôn viên nội khu, vừa để hít thở không khí trong lành, vừa nuôi dưỡng tâm trí và tinh thần. Ngoài ra, điều khiến những bậc phụ huynh như chị ưng ý hơn là con trẻ được vui chơi, khám phá thế giới thiên nhiên và các loài sinh vật đa dạng ngay tại nơi sống.

Hệ sinh thái rộng lớn

Với quy mô 82,5 ha, Celadon City ôm trong mình hệ sinh thái gồm hơn 7.000 cây trưởng thành thuộc 170 loài thực vật, cùng trên 80 loài động vật đặc trưng bản địa. Các không gian xanh đa tầng trong khu đô thị theo thời gian đã sinh trưởng và phát triển, tạo ra hệ sinh thái lành mạnh.

Theo báo cáo đánh giá đa dạng sinh học được thực hiện bởi Gamuda Land phối hợp cùng Trung tâm Nghiên cứu và Dịch vụ Sinh vật cảnh (Hội Sinh vật cảnh TP HCM), tại Celadon City có 279 loài thực vật thuộc 92 họ. Trong đó, 52 loài cây gỗ lớn (cao từ 15 m đến trên 25 m), 203 loài hoa và cây bụi, 24 loài cây hoang dại. Về động vật, có 28 loài côn trùng, 7 loài cá, 6 loài lưỡng cư, 8 loài bò sát, 32 loài chim và 3 loài thú.

Giữa không gian ấy, hơn 6.600 gia đình thuộc nhiều thế hệ cư dân đã gắn bó với khu đô thị từ lúc những phân khu đầu tiên mới hình thành.

Thảm thực vật ở đây không chỉ làm đẹp cảnh quan, mà còn đóng vai trò điều tiết dòng chảy, điều hòa nhiệt độ, mang đến môi trường sống trong lành và xanh mát cho cư dân. Dữ liệu từ báo cáo đánh giá đa dạng sinh học khảo sát tại thời điểm tháng 12/2022 cho thấy nhiệt độ trong công viên Celadon City luôn thấp hơn 1-3 độ C so với các khu vực dân cư khác do diện tích cây xanh tại khu đô thị duy trì tỷ lệ 1/5.

Công viên trung tâm quy mô trên 16,4 ha, cùng diện tích mặt nước rộng lớn đến từ 3 hồ điều hoà giúp điều tiết nền nhiệt độ. Nhờ đó, mỗi cư dân tại khu đô thị được thụ hưởng mật độ cây xanh lên đến 18 m2 một người. Theo khuyến nghị của tổ chức Y tế Thế giới (WHO), mỗi người cần không gian xanh cách nhà không quá 300 m, các thành phố cần tỷ lệ cây xanh 10-15 m2 một người.

Mục tiêu phát triển đa dạng sinh học trong khu đô thị

Trong bối cảnh đô thị hoá ảnh hưởng lớn tới môi trường sống, người dân ngày càng nhận thức rõ giá trị về mặt sức khoẻ thể chất và tinh thần của việc sống hoà mình giữa thiên nhiên. Do đó, Celadon City không ngừng nỗ lực phát triển bền vững đa dạng sinh học trong môi trường sống của khu đô thị nhằm góp phần cải thiện sức khoẻ, nâng cao chất lượng sống, môi trường sống lâu dài cho cư dân.

Cách đây 15 năm khi bắt tay vào xây dựng Celadon City, những nhà phát triển bất động sản của Gamuda Land đã đặt mục tiêu phát triển khu đô thị này thành một môi trường lý tưởng cho cả con người và thiên nhiên. Bền bỉ với mục tiêu ấy, từ chiến lược, Gamuda Land đã quan tâm thường xuyên tới sự phát triển của đa dạng sinh học tại khu đô thị, thể hiện qua các báo cáo đa dạng sinh học định kỳ phối hợp cùng Trung tâm Nghiên cứu và Dịch vụ Sinh vật cảnh (Hội Sinh vật cảnh TP HCM) thực hiện.

Điều này trở thành một trong những yếu tố quan trọng, tạo niềm tin yêu gắn kết của cư dân đang sinh sống tại đây với khu đô thị, cũng như thu hút nhiều khách hàng tiếp tục quan tâm. Theo chủ đầu tư, khi chất lượng sống được nâng cao, sự gia tăng giá trị cho bất động sản sau bàn giao tại khu đô thị sinh thái phía Tây này cũng được đảm bảo.

Sức hút này được ghi nhận ở Diamond Centery, phân khu cao cấp nhất toàn khu đô thị. Hệ sinh thái tiện ích đẳng cấp giúp cư dân tận hưởng không gian nghỉ dưỡng ngay thềm nhà.

Chủ đầu tư cho biết, các sản phẩm của Diamond Centery đã đủ điều kiện được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất; khách hàng có thể làm sổ hồng sau khi nhận bàn giao.

Song Anh

Hôm 11/4, Tổng công ty Đầu tư và Phát triển Công nghiệp (Becamex IDC, mã chứng khoán: BCM) thông báo sẽ tạm hoãn đợt chào bán thêm cổ phiếu ra công chúng để tăng vốn. Theo Hội đồng quản trị (HĐQT) công ty, hiện nay điều kiện thị trường chứng khoán không thuận lợi cho việc chào bán nên phải tạm hoãn nhằm đảm bảo lợi ích cho các cổ đông. Becamex IDC sẽ khởi động lại thương vụ vào một thời điểm khác phù hợp hơn.

Kết thúc phiên giao dịch sáng ngày 11/4, cổ phiếu BCM giảm sàn 7% về mức 56.500 đồng mỗi cổ phiếu trong khi thị trường chứng khoán tăng gần 30 điểm. Kể từ ngày Tổng thống Mỹ Donald Trump công bố kế hoạch áp thuế đối ứng với các đối tác thương mại (hôm 2/4), thị giá của BCM đã giảm 25%.

Theo kế hoạch ban đầu, Becamex IDC sẽ chào bán 300 triệu cổ phiếu thông qua đấu giá trên Sở Giao dịch Chứng khoán TP.HCM (HoSE) với giá khởi điểm 69.600 đồng mỗi đơn vị. Nếu thương vụ hoàn tất, công ty này sẽ thu về ít nhất gần 20.880 tỷ đồng, còn vốn điều lệ sẽ tăng từ 10.350 tỷ đồng lên 13.350 tỷ đồng.

Theo Chứng khoán SSI, đây là một trong những thương vụ chào bán công khai lớn nhất trong lịch sử thị trường vốn Việt Nam. Hiện UBND tỉnh Bình Dương sử hữu trên 95% vốn của Becamex IDC. Trong trường hợp toàn bộ 300 triệu cổ phiếu BCM được chào bán thành công, cổ đông Nhà nước sẽ giảm sở hữu xuống xấp xỉ 74%.

Với số tiền thu được, Becamex IDC dự kiến sử dụng trên 8.400 tỷ đồng để xây dựng các khu công nghiệp Cây Trường và Bàu Bàng mở rộng, cũng như góp thêm vốn vào công ty liên doanh TNHH Khu công nghiệp Việt Nam-Singapore (VSIP). Ngoài ra, công ty sẽ sử dụng gần 4.300 tỷ đồng để trả nợ, chủ yếu là các khoản nợ vay ngắn hạn.

Becamex IDC là công ty phát triển bất động sản công nghiệp và thương mại hàng đầu tại Việt Nam. Theo báo cáo thường niên 2023, diện tích khu công nghiệp còn lại tới cuối năm 2023 của doanh nghiệp là 3,5 triệu m2, gồm các khu công nghiệp Mỹ Phước 1 2-3, Bàu Bàng, Bàu Bàng mở rộng, Thới Hòa (Bình Dương).

Doanh nghiệp này còn góp vốn với tập đoàn Sembcorp đến từ Singapore và tập đoàn Warburg Pincus đến từ Mỹ để thành lập hai công ty liên doanh khu công nghiệp lớn tại Việt Nam là VSIP và BW Industrial.VSIP hiện sở hữu 20 dự án khu công nghiệp tại 14 tỉnh, thành trên cả nước. Còn BW Industrial có quỹ đất công nghiệp khoảng 1.000 ha phân bổ ở 58 dự án tại 12 tỉnh, thành, quản lý danh mục tài sản gần 3 tỷ USD.

Trọng Hiếu

Những năm gần đây, phân khúc nhà ở tầm trung tại TP HCM ngày càng khan hiếm, người có nhu cầu mua nhà để ở muốn tìm kiếm sản phẩm giá “mềm” rất khó.

Ghi nhận từ VnExpress cho thấy, trong rổ hàng căn hộ mở bán quý I và sắp chào bán quý II, số căn có giá quanh mức 40-60 triệu mỗi m2 chiếm chưa đến 15% nguồn cung.

Tại TP Thủ Đức hiện chỉ ghi nhận duy nhất một dự án sắp mở bán sơ cấp thuộc phân khúc tầm trung là CitiGrand của nhà phát triển Kiến Á. Dự án này triển khai tại “vùng trũng giá” của quận 2 cũ là phường Cát Lái nên còn duy trì mức giá thấp hơn 10-30% so với trung bình khu vực. Theo đơn vị phân phối, dự kiến đầu tháng 5, chủ đầu tư sẽ mở bán 200 căn cuối cùng với giá bình quân 2,9 tỷ đồng mỗi căn, tương đương 55 triệu đồng mỗi m2.

Khu Nam TP HCM có hai dự án giá sơ cấp dưới 60 triệu đồng mỗi m2 đang giao dịch là Lavida Plus (huyện Bình Chánh), từ 57-60 triệu mỗi m2 và Conic Boulevard, từ 40-42 triệu đồng mỗi m2. Tuy nhiên các căn hộ Conic Boulevard đều có diện tích lớn 84-114 m2, khiến giá mỗi căn lên đến 3,5-4,5 tỷ đồng.

Phần lớn nguồn cung dự kiến mở bán quý này đều đang có giá từ 70-120 triệu đồng mỗi m2. Điển hình như dự án The 9 Stellars bán phân khu cao tầng Alta Height (quận 2) với số lượng 200 căn giá từ 85 triệu mỗi m2; Privie (Gem Riverside quận 2) giá dự kiến gần 100 triệu đồng; King Grown Infinity (quận Thủ Đức) giá từ 110 triệu; Celadon City mở bán rổ hàng cuối hơn 200 căn, giá khởi điểm chưa bao gồm thuế phí là 69 triệu đồng mỗi m2;…

Báo cáo nghiên cứu thị trường từ Công ty tư vấn dịch vụ DKRA Group cũng cho hay quý I, TP HCM có khoảng 6.800 căn hộ mở bán sơ cấp (gồm sản phẩm mới và hàng tồn kho). Trong đó, số lượng sản phẩm cao cấp (giá bán trên 75 triệu đồng mỗi m2) chiếm đến 85%, còn lại là căn hộ tầm trung chỉ 15% (khoảng 1.300 căn); riêng phân khúc bình dân không còn xuất hiện.

Tương tự, Cushman & Wakefiled cho biết ba tháng đầu năm, TP HCM có khoảng 2.400 căn hộ mở bán mới (bán lần đầu), trong đó phân khúc có giá quanh 50 triệu đồng mỗi m2 chỉ chiếm 6% nguồn cung, còn lại rổ hàng chủ yếu tập trung tại các phân khúc cao cấp và hạng sang. Quý vừa qua, bình quân giá sơ cấp chung cư TP HCM chạm mức gần 120 triệu đồng mỗi m2, tăng 28% so với quý trước và 47% so với cùng kỳ 2024.

Còn theo hãng tư vấn CBRE Việt Nam, 3 tháng đầu năm, chung cư TP HCM có giá bán thấp nhất từ 60 triệu đồng mỗi m2 và cao nhất trên 500 triệu đồng (chưa VAT). Nguồn cung mới đã kéo mặt bằng giá bán bình quân căn hộ tăng 24% so với cùng kỳ năm ngoái. Rổ hàng cao cấp chiếm ưu thế với gần 80%, sản phẩm có giá dưới 60 triệu mỗi m2 chiếm khoảng 10-15% và phần lớn là “tồn kho” từ các quý trước.

Đánh giá về sự sụt giảm phân khúc tầm trung, ông Võ Hồng Thắng, Phó tổng giám đốc DKRA Group, cho rằng trong bối cảnh chi phí liên quan đến đất đai và phát triển dự án tăng cao và dự kiến tăng trong nhiều năm tới theo bảng giá đất mới, các dự án sẽ phải điều chỉnh tăng. Đặc biệt khi quỹ đất sạch đầy đủ pháp lý để có thể phát triển dự án nhà ở thương mại tại TP HCM ngày càng hạn chế, chủ đầu tư sẽ căn cứ vào chi phí đầu vào để đưa ra giá bán, diễn biến này khiến nhà vừa túi tiền giảm dần tại các đô thị lớn nói chung.

Đồng quan điểm, bà Trang Bùi, Tổng giám đốc Cushman& Wakefield, nói trong bối cảnh lượng cung trên thị trường ít, giá đất tăng cao, chủ đầu tư khi gỡ được pháp lý (thường phải trải qua khoảng thời gian rất lâu) sẽ ưu tiên triển khai sản phẩm thuộc phân khúc cao cấp vì lợi nhuận và thanh khoản vẫn tốt.

Nhận định về diễn biến nguồn cung năm nay, bà Cao Thị Thanh Hương, Quản lý cấp cao bộ phận nghiên cứu Savills, cho rằng phân khúc cao cấp sẽ tiếp tục chiếm thế độc quyền sân chơi bất động sản TP HCM. Năm nay, thành phố sẽ có khoảng 10.000 căn hộ mở bán hơn 80% tổng số này đang được định giá sơ cấp từ 75 triệu đồng mỗi m2, chưa gồm thuế phí. Phân khúc nhà vừa túi tiền chỉ có 2.000 căn, vị trí xa trung tâm giáp ranh Bình Dương và Đồng Nai hay Long An. Dù mang danh là vừa túi tiền, giá dự kiến các dự án này đều trên mức 55 triệu đồng mỗi m2.

Các chuyên gia có chung nhận định, nguồn cung phân khúc căn hộ bình dân của TP HCM sẽ chỉ được cải thiện nếu có sự tham gia nhiều hơn từ các dự án nhà ở xã hội. Chỉ khi nguồn cung nhà ở xã hội cải thiện, giá chung cư TP HCM mới có thể hạ nhiệt phần nào.

Phương Uyên

Thời gian qua, liên tiếp dự án nhà xã hội mới ra mắt tại Hà Nội với giá bán leo thang. Mức cao nhất hiện thuộc về dự án tại Khu đô thị Hạ Đình, xã Tân Triều, huyện Thanh Trì (Hà Nội) với giá tạm tính khoảng 25 triệu đồng một m2. Với đơn giá này, căn hộ diện tích 70 m2 tại đây khoảng 1,75 tỷ đồng.

Tại huyện Mê Linh, hơn 700 căn nhà xã hội thuộc xã Kim Hoa có mức dự kiến 21,2 triệu đồng một m2, tương đương 1,5 tỷ đồng cho căn diện tích lớn nhất. Trong khi đó, dự án tại ô đất CT3, Khu đô thị mới Kim Chung, huyện Đông Anh có giá dự kiến 18,4 triệu đồng mỗi m2.

Giai đoạn trước 2023, mức giá bán nhà ở xã hội tại Thủ đô được duyệt thường dao động 13-17 triệu đồng một m2. Từ đó đến nay, giá căn hộ đã tăng phi mã, dù suất đầu tư được Bộ Xây dựng công bố với loại nhà ở này dưới 20 tầng chỉ khoảng 5,6-8,8 triệu đồng mỗi m2.

Giá bán nhà ở xã hội tại nhiều địa phương chênh lệch đáng kể so với Hà Nội. Chẳng hạn, tại Thanh Hóa, dự án tại lô đất NOXH-02 thuộc khu đô thị trung tâm TP Thanh Hóa (tên thương mại Vinhomes Star City) được Sở Xây dựng duyệt giá bán 20,65 triệu đồng một m2. Trong khi ở Quảng Ninh, hơn trăm căn nhà ở loại này tại Khu công nghiệp Đông Mai sắp nhận hồ sơ đăng ký có giá tạm tính từ 10,8 triệu đồng mỗi m2.

Theo quy định hiện hành, giá bán nhà xã hội do chủ đầu tư xác định trên cơ sở tính đủ các chi phí để thu hồi vốn đầu tư, lãi vay (nếu có) và lợi nhuận định mức (không quá 10%). Giá bán sẽ được UBND cấp tỉnh thẩm duyệt, không tính các khoản ưu đãi của Nhà nước.

Giá bán nhà xã hội khác nhau theo từng dự án, khu vực do chênh lệch chi phí đầu tư xây dựng và khoản hợp lý khác, theo ông Chử Văn Hải, Trưởng phòng Phát triển và quản lý nhà ở xã hội, Cục Quản lý nhà và thị trường bất động sản (Bộ Xây dựng).

Ông Hải phân tích chi phí xây dựng, gồm xây lắp và bố trí thiết bị, có thể lên đến 90% tổng mức đầu tư chung cư nhà xã hội, do được miễn tiền sử dụng đất. Tỷ trọng này với chung cư thương mại khoảng 70%. Trong khi mỗi dự án có yêu cầu thiết kế (gồm chiều cao tầng, số lượng hầm, kiểu dáng kiến trúc, kết cấu chịu lực… ) và quy mô riêng biệt, kéo theo chi phí xây dựng khác nhau.

Ví dụ chi phí đầu tư xây dựng dự án nhà xã hội có tầng hầm sẽ cao hơn 10-20% so với dự án không hầm có cùng quy mô. Chưa kể, những dự án sử dụng thiết kế mẫu hay nhà lắp ghép có giá bán thấp hơn.

Theo ông Hải, nhà xã hội cũng áp dụng Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về nhà chung cư 04/2021 giống nhà thương mại, điểm khác nhau là bị khống chế về diện tích căn hộ nhằm hạ giá bán. Giá nhà ở xã hội thấp hơn đáng kể nhưng chất lượng, quy chuẩn, tiêu chuẩn phải đảm bảo giống dự án thương mại. Việc dự án được đầu tư thêm sân vườn, cảnh quan, thiết kế đường nội bộ làm tăng giá bán của chủ đầu tư.

Tương tự, chi phí hạ tầng xã hội, công trình tiện ích của mỗi dự án cũng khác nhau về mức độ đầu tư. Một số dự án mới được bố trí thiết kế, xây thêm nhà trẻ, trường học, công viên cây xanh… nên giá sẽ đắt hơn. Chi phí đầu tư những hạng mục này có thể được tính cả khấu hao trong khai thác vận hành, nên một phần được phân bổ vào giá thành sản phẩm.

Cùng quan điểm, ông Nguyễn Hoàng Nam, Tổng giám đốc G-Home, doanh nghiệp chuyên phát triển nhà ở xã hội, cho biết suất vốn đầu tư cho công trình cũng được phân theo 8 vùng, với mức chênh giữa vùng thấp và cao nhất lên đến 10%. Do đó giá dự án ở trung tâm đô thị cao hơn so với khu vực vùng ven.

Trong khi đó, suất vốn đầu tư xây dựng chưa gồm một số khoản như chi phí lãi vay, bán hàng, trượt giá, công trình hạ tầng kỹ thuật ngoài nhà, hệ thống phòng cháy chữa cháy…

Ông Nam cho hay các dự án nhà ở thường vay tín dụng thương mại khoảng 30-70% tổng vốn đầu tư dự án. Ngoài chi phí lãi vay trong thời gian xây dựng, chủ đầu tư phải chịu lãi vay quá trình bán hàng thu hồi vốn dự án. Nếu thủ tục đầu tư kéo dài, sản phẩm tồn kho, chủ đầu tư khó có nguồn để trả nợ, kéo chi phí lãi vay tăng mạnh.

Về chi phí bán hàng, dự án nhà xã hội có đặc thù xét duyệt đối tượng được thụ hưởng chính sách nên khoản này chiếm 1-3% giá bán, cho thuê. Tuy nhiên, khoản này nằm trong các chi phí hợp lý, tối đa 2% tổng chi phí đầu tư xây dựng, nên ở nhiều dự án chủ đầu tư phải bù khoản bị thiếu này.

Mới đây, Bộ Xây dựng đề xuất tăng mức lợi nhuận xây nhà ở xã hội lên 13% nhằm khuyến khích các doanh nghiệp tham gia phát triển dự án. Nếu đề xuất này được thông qua, giá bán nhà ở xã hội có thể tiếp tục tăng.

Tổng giám đốc G-Home cho rằng yếu tố trực tiếp giúp hạ nhiệt giá nhà nằm ở thủ tục đầu tư. Nếu thời gian hoàn thành thủ tục được rút ngắn, đơn giản hóa, doanh nghiệp sẽ tích cực hơn trong triển khai dự án.

Cùng quan điểm, ông Nguyễn Văn Đỉnh, chuyên gia pháp lý bất động sản, cho rằng “nên giữ định mức 10%” như quy định cũ. Ông nói, đặt trong bối cảnh trước đây, doanh nghiệp xây nhà xã hội gặp nhiều vướng mắc pháp lý, tốn chi phí. Quy định yêu cầu hạch toán tổng thể dự án nên chủ đầu tư chỉ được hưởng 10% lợi nhuận trên toàn quỹ đất.

Hiện nay, với những đột phá về chính sách phát triển nhà xã hội, ông Đỉnh cho rằng mức trần lợi nhuận 10% là phù hợp. Bởi lãi định mức chỉ tính cho quỹ đất xây nhà, còn lại phần 20% làm thương mại dịch vụ được miễn tiền thuê đất và doanh nghiệp hưởng toàn bộ lợi nhuận từ phần này.

Ngọc Diễm