Giá nhà thương mại phải phù hợp bản chất thị trường, nền kinh tế và thu nhập người dân

Chiều 22/9, Thủ tướng Phạm Minh Chính, Trưởng Ban Chỉ đạo Trung ương về chính sách nhà ở và thị trường bất động sản, chủ trì hội nghị công bố quyết định kiện toàn Ban Chỉ đạo và phiên họp thứ nhất của Ban Chỉ đạo.

Phát biểu kết luận, Thủ tướng Phạm Minh Chính khẳng định chủ trương rất rõ của Đảng, Nhà nước là dứt khoát không hy sinh công bằng, tiến bộ và an sinh xã hội để chạy theo tăng trưởng đơn thuần; bảo đảm quyền có chỗ ở của công dân với tinh thần “an cư lạc nghiệp”.

Người đứng đầu Chính phủ nêu rõ, Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ quyết tâm xây dựng, phát triển thị trường bất động sản ổn định, an toàn, lành mạnh, công khai, minh bạch. Thủ tướng nhấn mạnh rằng phải chỉ rõ vướng cái gì, vướng ở đâu, vướng đến đâu, trách nhiệm của ai, cấp nào.

Theo Thủ tướng, thực hiện tốt các chính sách nhà ở và phát triển thị trường bất động sản sẽ góp phần phát triển đất nước nhanh và bền vững; góp phần phát triển đô thị và nông thôn văn minh, hiện đại.

Lãnh đạo Chính phủ cho biết, để góp phần tháo gỡ khó khăn, phát triển thị trường bất động sản, các đột phá về thể chế và hạ tầng đã, đang và sẽ được đẩy mạnh.

Thủ tướng cho biết, tinh thần là sẽ báo cáo cấp có thẩm quyền để tiếp tục ban hành văn bản phù hợp để tháo gỡ; đồng thời đã và đang sửa đổi các luật liên quan. Song song với đó là đẩy mạnh phát triển hạ tầng chiến lược để góp phần giảm chi phí đầu vào cho lĩnh vực bất động sản, giảm giá thành, tăng sức cạnh tranh, tăng khả năng tiếp cận của người dân với nhà ở.

Thủ tướng cho biết những nỗ lực nói trên đã đạt những kết quả tích cực. Thị trường bất động sản đang phục hồi tích cực; góp phần hỗ trợ ngân hàng thoát nợ xấu, các dự án được tháo gỡ đã phục hồi, tăng trưởng trở lại; nhà ở xã hội chuyển biến rất tích cực. Đáng lưu ý là bất động sản công nghiệp, logistics phát triển tốt.

Việc tích cực tháo gỡ khó khăn về thể chế, cơ chế, chính sách giúp thị trường này phát triển lành mạnh, an toàn, đột phá nhưng bình đẳng, hiệu quả, góp phần cải thiện chỗ ở cho người dân.

Thủ tướng nhấn mạnh, chúng ta phải phấn đấu để giá nhà thương mại ở mức hợp lý, phù hợp bản chất thị trường, phù hợp với nền kinh tế Việt Nam, phù hợp thu nhập của người dân.

Mục tiêu là người dân có điều kiện về nhà ở thuận lợi, phù hợp, góp phần nâng cao đời sống vật chất và tinh thần của người dân. Cũng theo Thủ tướng, gói tín dụng 145.000 tỷ đồng cho vay nhà ở xã hội chưa giải ngân được nhiều.

Lãnh đạo Chính phủ nêu rõ quan điểm phải có nhiều giải pháp tổng thể, toàn diện và bao trùm, thông thoáng, hiệu quả; đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ giữa Trung ương và địa phương, Nhà nước và doanh nghiệp, người dân, giữa chính sách tài khóa, chính sách tiền tệ và các chính sách khác.

Đưa giá bất động sản về mức phù hợp

Thủ tướng chỉ đạo tiếp tục tháo gỡ khó khăn về thể chế, cơ chế, chính sách cho thông thoáng, thuận tiện. Đơn cử, Thủ tướng đề nghị, bên cạnh quy định dành tối thiểu 20% diện tích dự án nhà ở thương mại cho nhà ở xã hội, nghiên cứu dành áp dụng dành 20% diện tích dự án nhà ở xã hội cho nhà ở thương mại.

Bên cạnh đó, rà soát, cắt giảm thủ tục hành chính, đẩy mạnh phân cấp, phân quyền có liên quan thị trường bất động sản và nhà ở xã hội của các cơ quan có thẩm quyền, để giảm chi phí tuân thủ của người dân và doanh nghiệp.

Đáng chú ý, Thủ tướng chỉ đạo thực hiện các giải pháp kéo giảm giá bất động sản, tăng nguồn cung để đáp ứng cung cầu. Điều này được thực hiện thông qua việc giải quyết các dự án tồn đọng, thúc đẩy nhà ở xã hội, giảm giá đất, giảm chi phí, giải quyết vấn đề hạ tầng về giao thông, điện nước, viễn thông…

Về giá đất, người đứng đầu chính phủ yêu cầu tăng cường vai trò quản lý, điều tiết của nhà nước; sử dụng đất có hiệu quả; thủ tục đơn giản, thông thoáng, giảm tiền kiểm, tập trung hậu kiểm. Ngoài ra, nghiên cứu quy định mới về ngưỡng thu nhập được mua nhà ở xã hội, đồng thời giao các địa phương linh hoạt điều chỉnh.

Ngân hàng Nhà nước được chỉ đạo nghiên cứu cơ chế, chính sách liên quan lãi suất cho vay, thời gian cho vay phù hợp, thủ tục thuận lợi; có chính sách và chế tài phù hợp với các ngân hàng làm tốt và làm chưa tốt; các ngân hàng tiếp tục phát huy tinh thần trách nhiệm và ứng dụng khoa học công nghệ để tiết giảm chi phí.

Các địa phương cũng cần cân đối ngân sách để đầu tư cho hạ tầng và hỗ trợ lãi suất cho vay. Các Bộ sớm hoàn thiện khung pháp lý, thủ tục để thành lập Quỹ nhà ở quốc gia, hoàn thành trong tháng 9.

Bộ Xây dựng được chỉ đạo nghiên cứu để Chính phủ ban hành nghị quyết, giao một số doanh nghiệp có năng lực, có tâm, có tài triển khai một số dự án nhà ở xã hội theo nguyên tắc hài hòa lợi ích giữa Nhà nước, người dân và doanh nghiệp.

Thủ tướng nhấn mạnh rằng cần vừa làm vừa rút kinh nghiệm, mở rộng dần, không cầu toàn, không nóng vội; cái gì đã chín, đã rõ, được thực tế chứng minh là đúng, thực hiện có hiệu quả, được đa số đồng tình thì luật hóa, những vấn đề còn đang biến động thì xây dựng quy định dưới luật để điều chỉnh.

Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Hưng Yên vừa phát đi thông báo mời đầu tư Khu B – Khu đô thị phía Đông huyện Văn Giang cũ, với tổng vốn đầu tư hơn 12.101 tỷ đồng. Tiến độ hoàn thành dự án trong 4 năm kể từ ngày chấp thuận nhà đầu tư.

Cụ thể, dự án nằm trên địa bàn xã Nghĩa Trụ và xã Phụng Công, quy mô dân số khoảng 9.400 người. Khu đất làm dự án có diện tích hơn 28ha, nguồn gốc là đất nông nghiệp của hộ gia đình, cá nhân và đất công ích do địa phương quản lý.

Theo quy hoạch được duyệt, dự án xây dựng 406 căn nhà ở liền kề; 44 căn biệt thự; 2 công trình hỗn hợp CT-01 và CT-02 cao 36 tầng nổi và 3 tầng ngầm, dùng để ở kết hợp thương mại dịch vụ; 2 tòa nhà ở xã hội cao 9 tầng nổi và 1 tầng hầm; 2 công trình thương mại dịch vụ cao 5 tầng.

Bên cạnh đó, Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Hưng Yên cũng đang tìm chủ cho 2 dự án khác trên địa bàn. Đầu tiên là Khu đô thị Tân Tiến (Ecoland City) tại xã Việt Tiến, có tổng vốn đầu tư gần 7.661 tỷ đồng, quy mô sử dụng đất khoảng 66ha và quy mô dân số khoảng 9.800 người.

Dự án gồm 780 căn nhà ở liền kề, 546 căn biệt thự, công trình hỗn hợp cao 18 tầng, 2 tòa nhà ở xã hội cao 9 tầng, 2 công trình thương mại dịch vụ cao 3 tầng. Ngoài ra, khu đô thị còn có các công trình trường mầm non, trường tiểu học, trường trung học cơ sở cao 3 tầng, nhà văn hóa cao 2 tầng, công trình y tế cao 2 tầng. Tiến độ hoàn thành dự án trong 5 năm.

Thứ hai là Khu nhà ở đô thị mới thị trấn Ân Thi 1 tại xã Ân Thi. Dự án có tổng vốn đầu tư gần 777 tỷ đồng, quy mô sử dụng đất gần 9ha (chủ yếu là đất trồng lúa, đất giao thông, thủy lợi), quy mô dân số khoảng 730 người.

Công trình sẽ xây dựng 185 căn nhà ở liền kề, 38 căn biệt thự cùng các công trình thương mại dịch vụ, trường mầm non, nhà văn hóa, bãi đỗ xe. Tiến độ hoàn thành dự án trong 4 năm.

UBND TP Hà Nội vừa có tờ trình gửi HĐND thành phố đề nghị phê duyệt điều chỉnh chủ trương đầu tư dự án xây dựng cầu Trần Hưng Đạo theo phương thức đầu tư đối tác công tư PPP (hợp đồng BT – xây dựng – chuyển giao, đổi đất lấy hạ tầng).

Trước đó, Nghị quyết số 10 của HĐND thành phố được thông qua hồi tháng 2, dự án đầu tư xây dựng cầu Trần Hưng Đạo có tổng chiều dài khoảng 5,6km, điểm đầu là ngã 5 Trần Hưng Đạo – Trần Thánh Tông (khu vực quận Hoàn Kiếm cũ), điểm cuối kết nối với phố Vũ Đức Thận (khu vực quận Long Biên cũ). Tổng vốn đầu tư dự án khoảng 15.960 tỷ đồng.

Trong tờ trình lần này, UBND TP Hà Nội đề xuất HĐND thành phố điều chỉnh phương án xây dựng cầu Trần Hưng Đạo theo hướng rút ngắn chiều dài cầu xuống còn 4,18km (giảm 1,42km), điểm đầu cầu là ngã 5 Trần Hưng Đạo – Trần Thánh Tông – Lê Thánh Tông, điểm cuối kết nối với phố Nguyễn Sơn.

Bên cạnh đó, tổng vốn đầu tư dự án nâng lên mức 16.226 tỷ đồng, tăng 266 tỷ đồng.

Ngoài ra, UBND TP Hà Nội đề xuất phân chia dự án đầu tư xây dựng cầu Trần Hưng Đạo thành 2 dự án thành phần. Trong đó, dự án thành phần 2.1 sẽ đầu tư xây dựng cải tạo đường Cổ Linh – Hồng Tiến thuộc nút giao đường Cổ Linh với cầu Trần Hưng Đạo do Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng công trình giao thông làm chủ đầu tư.

Dự án thành phần 2.2 sẽ đầu tư xây dựng cầu Trần Hưng Đạo, thực hiện theo phương thức đối tác công tư (PPP), hợp đồng xây dựng – chuyển giao thanh toán bằng quỹ đất (hợp đồng BT đổi đất lấy hạ tầng).

UBND TP Hà Nội đề xuất phương thức thanh toán cho nhà đầu tư tư nhân bỏ tiền xây dựng cầu Trần Hưng Đạo là 4 khu đất. Vị trí, diện tích, thông tin quy hoạch, giá trị dự kiến quỹ đất thanh toán, phương pháp thanh toán sẽ được xác định chính thức khi dự án được trình thẩm định và phê duyệt theo quy định.

4 khu đất được đề xuất đổi cho nhà đầu tư xây dựng cầu Trần Hưng Đạo gồm khu đất 25,4ha tại xã Phù Đổng; 2 khu đất diện tích 56ha và 49ha tại xã Đông Anh; một phần khu đất tại 2 xã Phù Đổng và Đông Anh (quy mô diện tích đề xuất nghiên cứu khoảng 505ha).

Các dự án giải phóng mặt bằng phục vụ xây dựng cầu Trần Hưng Đạo sẽ giao các phường Hồng Hà, Long Biên làm chủ đầu tư.

Dự kiến tờ trình điều chỉnh chủ trương đầu tư xây dựng cầu Trần Hưng Đạo theo phương thức đầu tư đối tác công tư PPP sẽ được HĐND TP Hà Nội họp, xem xét tại kỳ họp thứ 26 (kỳ họp chuyên đề, dự kiến diễn ra trong tháng 9).

Sở Xây dựng TPHCM vừa có báo cáo nhanh tiến độ thực hiện các dự án nhà ở tái định cư, dự án hạ tầng khu tái định cư chuẩn bị triển khai và đang triển khai.

Theo báo cáo, TPHCM có 5 dự án hạ tầng khu tái định cư đang chuẩn bị đầu tư, 6 dự án đang triển khai (hầu hết dự án đầu tư xây dựng hạ tầng kỹ thuật khu tái định cư đều chậm tiến độ so với dự kiến ban đầu) và 26 dự án đã hoàn thành và đang bố trí tái định cư.

Một số dự án chậm tiến độ kéo dài, điển hình như dự án hạ tầng kỹ thuật khu tái định cư Long Bửu (giai đoạn 2 – tiểu khu 2) phục vụ dự án Đường sắt tốc độ cao Bắc – Nam.

Dù được phê duyệt từ năm 2005 nhưng đến nay, sau hơn 20 năm, dự án vẫn chưa hoàn thành, các hạng mục hạ tầng kỹ thuật vẫn đang trong tình trạng thi công dang dở, chưa xác định được khối lượng đã hoàn thành và đang phải thực hiện theo kết luận thanh tra.

Việc kéo dài này khiến dự án rơi vào tình trạng “chồng lấn” pháp lý, gây khó khăn cho việc lập báo cáo đề xuất chủ trương đầu tư dự án mới phục vụ dự án đường sắt tốc độ cao theo Luật Đầu tư công năm 2024.

Từ thực trạng trên, Sở Xây dựng đề nghị Sở Tài chính căn cứ các quy định pháp luật chuyên ngành để hướng dẫn Ban Quản lý dự án đầu tư hạ tầng đô thị thành phố lập báo cáo đề xuất chủ trương đầu tư. Trường hợp có khó khăn, vướng mắc, tổng hợp, báo cáo UBND TPHCM xem xét, quyết định.

Một dự án khác cũng kéo dài từ năm 2002, đến nay hơn 23 năm là dự án đầu tư xây dựng khu tái định cư phường Tân Thới Nhất, quận 12 cũ (khu 38ha). Các sở, ngành vẫn chưa có hướng dẫn cụ thể về thủ tục nộp tiền sử dụng đất, dẫn đến việc chưa có cơ sở pháp lý để cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho người dân đã được bố trí tái định cư hoặc hoán đổi đất. Dù đã tổ chức nghiệm thu hạng mục hoàn thành thi công, dự án vẫn còn vướng 1% mặt bằng.

Để giải quyết vướng mắc trên, Sở Xây dựng kiến nghị cần khẩn trương thực hiện chuyển phiếu chuyển thông tin địa chính của dự án sang Thuế TPHCM. Đây là bước then chốt để tính tiền sử dụng đất theo quy định. Song song đó, kiến nghị UBND TPHCM có văn bản chỉ đạo, ấn định thời hạn cụ thể cho Sở Nông nghiệp và Môi trường trong việc giải quyết hồ sơ địa chính để sớm cấp sổ hồng cho người dân.

Hay dự án hạ tầng kỹ thuật khu tái định cư Tân Bình phục vụ dự án Vành đai 3 đoạn qua khu vực Bình Dương đã đạt kết quả tốt ở phần tuyến chính (100% mặt bằng), nhưng thủ tục thẩm định thiết kế và phê duyệt giá đất bồi thường chưa hoàn tất.

Sở Xây dựng đề xuất đẩy nhanh công tác thẩm định nên ưu tiên, phối hợp thẩm định hồ sơ thiết kế bản vẽ thi công và dự toán để hoàn thành đúng mục tiêu trước ngày 31/1/2026.

Cơ quan này cũng đề nghị Hội đồng thẩm định giá đất sớm thống nhất đơn giá cụ thể trong đầu tháng 1/2026 để Chi nhánh Trung tâm Phát triển quỹ đất khu vực Dĩ An kịp hoàn thiện phương án bồi thường. Sau khi có kết quả thẩm định thiết kế, cần triển khai song song các thủ tục lựa chọn nhà thầu trong quý I/2026 để kịp khởi công theo kế hoạch.