Anh Quang (33 tuổi, TP HCM) cho biết từng lên kế hoạch vay mua căn hộ cũ tại phường Thạnh Mỹ Tây, song đã phải dừng khi lãi suất ưu đãi tăng từ 7,6% lên gần 12%. Theo anh, mức trả nợ hàng tháng sau khi tính toán vượt quá khả năng chi trả, trong khi rủi ro lãi suất còn tiếp tục tăng khiến gia đình không dám mạo hiểm. “Chỉ cần lãi suất nhích thêm là áp lực tài chính sẽ rất lớn”, anh nói.

Ghi nhận trên thị trường cho thấy, chỉ trong vài tuần gần đây, lượng booking tại nhiều dự án giảm mạnh so với giai đoạn trước. Đại diện một doanh nghiệp phát triển nhà ở tại TP HCM cho biết, nếu như cuối năm ngoái, mỗi tuần doanh nghiệp này ghi nhận khoảng 40-50 lượt khách đặt chỗ, hiện chỉ còn hơn 10.

“Khách hàng vẫn hỏi thông tin, nhưng phần lớn dừng lại ở mức tham khảo, rất ít người quyết định ký hợp đồng”, ông nói.

Tình trạng tương tự cũng diễn ra tại nhiều dự án đang triển khai trên thị trường. Đại diện một sàn giao dịch nhà đất phường Bình Trưng cho hay từ tháng 1, khi lãi suất điều chỉnh, nhiều khách hàng trước đó đã đặt cọc xin hoãn ký hợp đồng. Nguyên nhân chủ yếu do lo lãi vay quá cao làm tăng gánh nặng chi trả.

“Cách đây vài tháng, lãi suất cố định hai năm còn quanh mức 6,5%, nay đã lên 13%, với khoản vay trên 1 tỷ đồng, người mua đều phải cân nhắc lại”, đại diện doanh nghiệp chia sẻ.

Ghi nhận của VnExpress cũng cho thấy, lãi suất ưu đãi vay mua nhà tại nhiều ngân hàng quốc doanh thời gian gần đây đã tăng từ 6,5-8% lên 13-14%.

Động thái này được các nhà băng lý giải là nhằm kiểm soát dòng vốn vào lĩnh vực bất động sản khi tín dụng địa ốc năm 2025 tăng khoảng 22%, cao hơn mức 19% của toàn hệ thống; riêng cho vay kinh doanh bất động sản tăng 28%, trong khi vay mua nhà chỉ tăng 14%.

Bên cạnh yếu tố điều tiết, lãnh đạo các ngân hàng cho rằng chi phí vốn đầu vào cũng neo cao: lãi suất tiết kiệm quanh 7% mỗi năm, cộng chi phí dự trữ, bảo hiểm tiền gửi và vận hành đẩy tổng chi phí lên xấp xỉ 11%. Khi tính thêm biên lợi nhuận, mức cho vay 14% mỗi năm được cho là không quá bất thường. Ngoài ra, việc điều chỉnh tăng lãi suất cho vay địa ốc cũng nhằm phân bổ vốn sang lĩnh vực sản xuất kinh doanh (khu vực được ưu tiên) và đảm bảo cân đối lợi nhuận cũng như an toàn hệ thống.

Theo thống kê từ chuyên trang Batdongsan, từ tháng 11/2025 khi lãi suất vay mua nhà bắt đầu điều chỉnh, nhu cầu tìm kiếm bất động sản giảm 17% so với quý trước. Lượng giao dịch sụt giảm mạnh, nhiều chủ đầu tư tạm dừng kế hoạch bán hàng để điều chỉnh chính sách thanh toán. Nhóm nhà đầu tư sử dụng đòn bẩy tài chính chịu tác động rõ nét nhất, với xu hướng trì hoãn hoặc dừng xuống tiền.

Nói về áp lực tín dụng đến thị trường địa ốc, ông Lucas Ignatius Loh Jen Yuh, CEO Nam Long Group, cho rằng lãi suất luôn là yếu tố then chốt chi phối sức mua bất động sản. Lãi vay tăng thêm 0,5 điểm phần trăm hoặc tiệm cận 10% mỗi năm có thể khiến nhu cầu suy giảm; nếu tăng 5-6 điểm phần trăm, người mua khó tiếp cận vốn hơn, kéo theo áp lực bán hàng với chủ đầu tư gia tăng. Tín dụng hạn chế cũng khiến doanh nghiệp phải thu hẹp khả năng mở rộng quỹ đất, phát triển dự án mới và đối mặt rủi ro kép khi chậm triển khai dự án, bào mòn biên lợi nhuận, đặc biệt với đơn vị phụ thuộc vốn vay và dự án dài hạn.

Ông Võ Hồng Thắng, Phó tổng giám đốc DKRA Group, nói ngay cả khi doanh nghiệp và người mua chấp nhận lãi suất cao, dư địa room tín dụng hạn chế khiến khả năng tiếp cận vốn của người mua nhà tiếp tục thu hẹp. Tăng trưởng tín dụng bị kiểm soát theo quý khiến nhiều ngân hàng không còn nhiều dư địa cho vay, kéo thanh khoản thị trường hạ nhiệt. Việc siết vốn đột ngột cũng làm doanh nghiệp khó chuẩn bị phương án vay mới, đảo nợ hay triển khai dự án, gia tăng nguy cơ đứt gãy dòng tiền.

Theo ông, sức chịu đựng của doanh nghiệp hiện khác xa các chu kỳ trước. Sau giai đoạn khó khăn 2022-2024, phần lớn chủ đầu tư đã bán bớt tài sản, chuyển nhượng dự án, thu hẹp quy mô, nên hiện nay dư địa xoay xở không còn nhiều. Nếu tín dụng tiếp tục bị siết nhanh, nhiều doanh nghiệp sẽ khó lòng thích ứng.

Trong khi đó, ông Võ Huỳnh Tuấn Kiệt, Giám đốc thị trường nhà ở CBRE Việt Nam, cho biết khoảng 64% giao dịch bất động sản hiện sử dụng đòn bẩy tín dụng. Việc lãi vay tăng nhanh trong thời gian ngắn, đặc biệt với các khoản vay từ 1-2 tỷ đồng trở lên, khiến quyết định mua nhà trở nên thận trọng hơn. Điều này không chỉ khiến dòng tiền đầu cơ mà cả nhu cầu ở thực cũng bị nén lại.

Dù vậy, ông Kiệt đánh giá việc điều chỉnh lãi suất ngắn hạn là hợp lý trong bối cảnh giá nhà đang tăng quá nhanh và nhu cầu mua đầu tư chiếm đa số. Theo ông, nếu lãi suất vay mua nhà quá thấp và kéo dài, dòng tiền dễ chảy mạnh vào đầu cơ, đẩy giá bất động sản tăng nóng, làm lệch hướng vốn khỏi sản xuất – kinh doanh, gia tăng rủi ro nợ xấu và tiềm ẩn nguy cơ bong bóng tài sản, từ đó gây bất ổn kinh tế vĩ mô.

Ở góc nhìn dài hạn, chuyên gia bất động sản Đinh Thế Hiển nhìn nhận việc điều chỉnh lãi suất hiện nay là bước chuyển cần thiết để thị trường tái cấu trúc theo hướng bền vững. Ở tầm vĩ mô, lãi suất cao là công cụ kiểm soát lạm phát và ổn định tài chính; khi chi phí vốn không còn rẻ, cả người mua lẫn doanh nghiệp buộc phải cân nhắc kỹ dòng tiền và khả năng trả nợ, qua đó hạn chế đầu cơ và kỳ vọng tăng giá ngắn hạn.

Quá trình sàng lọc này cũng giúp thị trường hình thành cấu trúc vốn lành mạnh hơn, rủi ro được kiểm soát tốt hơn, dù trong ngắn hạn mức 14-15% vẫn là lực cản lớn khiến giao dịch thận trọng. Doanh nghiệp có tài chính vững, đòn bẩy thấp và quỹ đất sạch sẽ chống chịu tốt hơn, trong khi các đơn vị tăng trưởng nóng, phụ thuộc vốn vay ngắn hạn dễ gặp áp lực chi phí. Trong bối cảnh đó, nhiều doanh nghiệp phải thu hẹp lại, ưu tiên dòng tiền, chấp nhận giảm lợi nhuận, tìm kiếm hợp tác đầu tư hoặc chuyển nhượng dự án để cân đối tài chính.

Bàn về hướng phát triển hài hòa trong giai đoạn hiện nay, theo giới chuyên môn, lãi suất nên được duy trì ở mức vừa đủ để sàng lọc rủi ro và ngăn đầu cơ, nhưng không quá cao kéo dài, nhằm vẫn hỗ trợ nhu cầu ở thực và các doanh nghiệp lành mạnh; sự cân bằng này phụ thuộc vào phối hợp giữa chính sách lãi suất, hạn mức tín dụng và giám sát rủi ro hệ thống.

Phương Uyên

Sở Nông nghiệp và Môi trường vừa đề xuất với UBND TP HCM giao Văn phòng đăng ký đất đai Thành phố tiếp nhận, giải quyết hồ sơ cấp giấy chứng nhận quyền sở hữu căn hộ (sổ hồng) cho người mua nhà tại chung cư Millennium, số 132 Bến Vân Đồn, phường Khánh Hội.

Sở này cho biết dự án 132 Bến Vân Đồn đã được Tổ công tác 1645 đưa vào diện tháo gỡ vướng mắc để xem xét cấp sổ hồng cho người mua nhà. Trên cơ sở bản án sơ thẩm của TAND TP HCM và ý kiến thống nhất của tòa phúc thẩm, Sở Nông nghiệp và Môi trường đề xuất Thành phố cho phép triển khai các bước tiếp theo của hồ sơ cấp giấy chứng nhận và thực hiện hủy bỏ biện pháp ngăn chặn giao dịch với khu đất trên.

Riêng với 76 căn hộ phục vụ tái định cư tại dự án, Sở đề xuất UBND phường Khánh Hội phối hợp Sở Xây dựng rà soát hồ sơ; việc xem xét cấp sổ hồng sẽ được thực hiện sau khi hoàn tất các thủ tục theo quy định.

Trước đó, TAND TP HCM đã kiến nghị UBND thành phố hủy bỏ các biện pháp ngăn chặn giao dịch chuyển nhượng khu đất số 132 Bến Vân Đồn nhằm bảo đảm quyền lợi hợp pháp của chủ đầu tư và người mua nhà.

Chung cư Millennium gồm hai block với 653 căn hộ ở, 387 văn phòng cho thuê và 17 căn thương mại, đã được bán hết cho khách hàng. Dự án được đưa vào sử dụng từ năm 2018; đến tháng 9/2019, cơ quan chức năng xác định đủ điều kiện cấp sổ hồng cho 653 căn hộ. Tuy nhiên, việc cấp giấy chứng nhận bị gián đoạn do khu đất liên quan quá trình thanh tra, điều tra và xét xử vụ án xảy ra tại Tổng công ty Lương thực miền Nam (Vinafood 2).

Khu đất số 132 Bến Vân Đồn có diện tích hơn 7.600 m2, từng thuộc quyền sử dụng của Tổng công ty Lương thực miền Nam (Vinafood II), được cấp giấy chứng nhận với mục đích xây dựng chung cư cao tầng kết hợp trung tâm thương mại, dịch vụ và cao ốc văn phòng cho thuê. Tuy nhiên, Vinafood II sau đó đã chuyển nhượng khu đất cho Công ty Vĩnh Hội trái với quy định, gây thiệt hại cho nhà nước hơn 113 tỷ đồng. Đây là nội dung chính trong vụ án dẫn đến các biện pháp ngăn chặn giao dịch được áp dụng.

Từ năm 2009 đến 2015, Công ty Nguyễn Kim nắm giữ 99% vốn điều lệ tại Công ty Vĩnh Hội, sau đó bán lại cho Công ty Phú Mỹ Hưng. Sau thương vụ này, Phú Mỹ Hưng bắt tay với Công ty Cổ phần bất động sản Phát Đạt cùng triển khai dự án Millennium.

Năm 2023, UBND TP HCM từng ra quyết định tạm dừng các hoạt động chuyển nhượng, cho thuê, thừa kế, thế chấp… quyền sử dụng đất tại khu đất này theo yêu cầu của Bộ Công an, để phục vụ công tác điều tra trong vụ án liên quan Vinafood II.

Phương Uyên

Báo cáo tài chính hợp nhất của Công ty cổ phần Đầu tư Phát triển Nhà Đà Nẵng (NDN) cho thấy, doanh thu quý IV/2025 đạt gần 6,6 tỷ đồng, giảm khoảng 16,5% so với cùng kỳ. Trừ đi giá vốn, công ty có lãi gộp gần 2,6 tỷ đồng, sụt hơn 21%.

Tuy nhiên, lợi nhuận của doanh nghiệp này cải thiện mạnh. Từ mức lỗ gần 5,6 tỷ đồng ở quý IV/2024, NDN có lãi sau thuế hơn 23,5 tỷ đồng ở kỳ này. Ban lãnh đạo giải thích nguyên nhân là thị trường chứng khoán có chuyển biến tích cực giúp lợi nhuận từ hoạt động tài chính tăng.

Theo đó, Nhà Đà Nẵng ghi nhận doanh thu hoạt động tài chính hơn 48,2 tỷ đồng, gấp 3,2 lần quý IV/2024. Trong đó, lãi đầu tư chứng khoán chiếm tới 93%, tương đương khoảng 44,8 tỷ đồng. Trừ đi chi phí, hoạt động tài chính mang về lợi nhuận 28,6 tỷ đồng.

So với bán hàng và cung cấp dịch vụ, hoạt động tài chính có doanh thu vượt 7,3 lần. Còn xét về lợi nhuận, mức độ chênh lệch lên tới 11 lần.

Tính theo giá đóng cửa cuối năm 2025, NDN sở hữu danh mục cổ phiếu gần 528 tỷ đồng. Chiếm tỷ trọng cao nhất là VHM của Vinhomes. Với giá trị tính đến cuối năm đạt gần 163 tỷ đồng, mã này giúp Nhà Đà Nẵng lãi khoảng 2,3 lần so với giá gốc. Bên cạnh đó, công ty cũng rót tiền vào HPG của Tập đoàn Hòa Phát và lãi gần 92 tỷ đồng. Song, họ cũng chịu lỗ khi đầu tư DGC của Hóa chất Đức Giang, PVT của PVTrans hay DGW của Digiworld.

Lũy kế cả năm 2025, Nhà Đà Nẵng có doanh thu giảm hơn một nửa về gần 26,6 tỷ đồng. Trong khi đó, lợi nhuận sau thuế lại cao hơn năm 2024 tới 4,65 lần và đạt hơn 168,6 tỷ đồng. Cả năm qua, họ lãi chủ yếu nhờ hoạt động tài chính khi lợi nhuận mảng này đạt hơn 185 tỷ đồng, gấp gần 18 lần lợi nhuận gộp từ hoạt động bán hàng và cung cấp dịch vụ.

Ở hoạt động kinh doanh cốt lõi, Nhà Đà Nẵng đang có dự án trọng điểm là Monarchy Block B nhưng đang “vướng” pháp lý và vẫn còn căn hộ chưa bán hết. Đến cuối năm 2025, giá trị tồn kho của dự án này còn ghi nhận hơn 31,4 tỷ đồng. Ngoài ra, trong kế hoạch kinh doanh năm trước, công ty cũng nói sẽ tái khởi động dự án chung cư tại số 13 Nguyễn Chí Thanh (tên thương mại dự kiến là N Tower) nhưng chưa có lộ trình cụ thể.

Đầu tư chứng khoán và các hoạt động tài chính giúp các doanh nghiệp tận dụng nguồn tiền nhàn rỗi, đa dạng hóa nguồn thu và gia tăng lợi nhuận, bên cạnh hoạt động sản xuất kinh doanh chính. Với những doanh nghiệp có đội ngũ chuyên nghiệp, đầu tư cổ phiếu có thể trở thành một công cụ hỗ trợ chiến lược tài chính.

Tuy nhiên, thị trường chứng khoán không phải lúc nào cũng bằng phẳng. Doanh nghiệp không loại trừ khả năng thua lỗ, từ đó phải gánh thêm áp lực trích lập dự phòng giảm giá chứng khoán. Nếu đầu tư vượt quá khả năng kiểm soát, doanh nghiệp cũng dễ bị xao nhãng hoạt động kinh doanh cốt lõi, thậm chí đối mặt rủi ro thanh khoản, làm xói mòn uy tín và niềm tin từ cổ đông. Vì vậy giới phân tích thường xem đầu tư chứng khoán như một hoạt động bổ trợ, đi kèm kỷ luật quản trị rủi ro chặt chẽ, thay vì trở thành trụ cột lợi nhuận của doanh nghiệp.

Nhà Đà Nẵng có tiền thân là doanh nghiệp nhà nước, được thành lập từ năm 1992. Hoạt động chính của công ty là đầu tư, kinh doanh bất động sản và xây dựng công trình tại Đà Nẵng. Doanh nghiệp chuyển sang mô hình cổ phần vào năm 2010 và niêm yết cổ phiếu trên sàn HNX từ cuối tháng 4/2011.

Tất Đạt