Thanh tra Chính phủ vừa công bố kết luận thanh tra trách nhiệm quản lý nhà nước và thực hiện quy hoạch của UBND TP HCM. Theo kết luận, nhiều dự án vi phạm trong quy hoạch và tính tiền sử dụng đất.

Kết luận của Thanh tra Chính phủ cho thấy tổng số tiền cần truy thu với các dự án còn nợ tiền sử dụng đất theo báo cáo của UBND TP HCM ước tính là 802 tỷ đồng.

Như dự án khu nhà ở xã hội thương mại Vạn Gia Phúc (quận 6), Sở Xây dựng cấp giấy phép xây dựng ghi nhận số tầng (không bao gồm tầng tum thang trên mái) không đúng quy định. Dự án không bố trí xây dựng phần diện tích nhà trẻ tại khu nhà ở thương mại, chủ đầu tư vẫn chưa hoàn thành nghĩa vụ tài chính về đất đai với giá trị hơn 159 tỷ đồng.

Hay dự án Richstar Residence của Công ty Nova Richstar được thành phố điều chỉnh quy hoạch nhưng không tính toán tiền sử dụng đất phải nộp bổ sung mà đồng ý cho công ty tạm nộp 242 tỷ đồng tiền sử dụng đất. Sở Xây dựng chưa tính tiền sử dụng đất theo yêu cầu của Hội đồng thẩm định giá đất là 688 tỷ đồng. Giá trị dự kiến chủ đầu tư còn phải nộp là 446 tỷ đồng.

Hai dự án khác là Khu trung tâm thương mại dịch vụ và nhà ở tại Lô F (thị trấn Tân Túc, huyện Bình Chánh) và dự án Khu dân cư An Hạ (xã Phạm Văn Hai, huyện Bình Chánh) cũng đang nợ tiền sử dụng đất tạm tính là hơn 197 tỷ đồng.

Sai phạm trong quy hoạch xây dựng dự án có Khu liên hiệp thể dục thể thao và dân cư Tân Thắng (Celadon City), phường Sơn Kỳ, quận Tân Phú do Công ty cổ phần Gamuda Land làm chủ đầu tư. Dự án này xây dựng tầng lửng của tầng 16 chưa phù hợp với giấy phép xây dựng, nhưng đã được Bộ Xây dựng thẩm định thiết kế cơ sở và được UBND TP HCM duyệt điều chỉnh cục bộ quy hoạch chi tiết. Sở Xây dựng đã cấp phép cho chủ đầu tư xây dựng từ 1-2 tầng hầm tại các khu A1, A5 và A6…

Một dự án khác của Công ty Gotec Việt Nam (quận 6) cũng được cấp phép xây dựng công trình chung cư kết hợp thương mại dịch vụ (gồm 19 tầng nổi và tầng kỹ thuật mái) không đúng quy chuẩn xây dựng. Thời gian và tiến độ chậm so với quyết định. Dự án đã hoàn thành đưa vào sử dụng nhưng chưa thực hiện nghĩa vụ tài chính với quỹ đất 20% để xây nhà ở xã hội.

Ngoài ra, một số căn hộ officetel đang sử dụng có bố trí hệ thống bếp để sinh hoạt, bố trí thêm khu vui chơi trẻ em trên tầng kỹ thuật mái không đúng với quy định.

Kết luận thanh tra cũng nêu tên nhiều dự án lớn tại TP HCM đang bị chậm tiến độ, hoặc “treo” kéo dài như: Khu đô thị Bình Quới – Thanh Đa (427 ha), Khu đô thị Tây Bắc – Củ Chi (6.000 ha), Công viên Sài Gòn Safari khoảng (456 ha), Ga Bình Triệu (41 ha), Rạch Xuyên Tâm (6,7 km).

Ba quận có số lượng dự án tồn đọng nhiều nhất là Quận 7 (12 dự án), Bình Thạnh (11 dự án) và TP Thủ Đức (12 dự án). Các dự án chậm tiến độ đã gây lãng phí nguồn vốn, tình trạng kẹt xe, ngập úng kéo dài.

Với những khuyết điểm, vi phạm nêu trên, Thanh tra Chính phủ kiến nghị Thủ tướng chỉ đạo UBND TP HCM, Bộ Xây dựng kiểm điểm, làm rõ trách nhiệm tập thể, cá nhân có liên quan. Đồng thời, thành phố chỉ đạo các sở, ngành, các quận, huyện xử lý dứt điểm việc vi phạm trật tự xây dựng và quản lý đất đai theo các kết luận.

Phương Uyên

Tại buổi làm việc với UBND tỉnh Bà Rịa – Vũng Tàu mới đây, ông Đặng Minh Trường, Chủ tịch Hội đồng quản trị Sun Group, đề xuất ý tưởng phát triển loạt dự án lớn trên địa bàn tỉnh gồm: Tổ hợp thương mại dịch vụ mũi Nghinh Phong; Khu đô thị Cù lao Bến Đình; Khu đô thị mới kết hợp du lịch dịch vụ đảo Gò Găng; Khu du lịch sinh thái Bắc Phước Thắng; Khu đô thị Tây Nam Bà Rịa và các dự án tại Côn Đảo.

Đây là các vị trí đất “vàng” của TP Vũng Tàu, trong đó có các khu đất tỉnh Bà Rịa – Vũng Tàu đang làm thủ tục để đấu giá, kêu gọi đầu tư.

Tại TP Vũng Tàu, Sun Group đề xuất phát triển khu đất Mũi Nghinh Phong (phường 2) thành tổ hợp thương mại dịch vụ quy mô 30 ha. Khu vực này có ba mặt giáp biển, đối diện miếu Hòn Bà và nằm sát núi Nhỏ với tượng Chúa Kitô – những địa danh mang tính biểu tượng của thành phố biển. Dự án sẽ được mở rộng kết nối với các khu vực lân cận để tạo thành không gian tổng thể.

Dự án khu đô thị Cù Lao Bến Đình (phường 5) có quy mô 110 ha, được định hướng là khu đô thị đa chức năng với các hoạt động thương mại, dịch vụ, du lịch và dân cư cao cấp. Trong khi đó, tại đảo Gò Găng (xã Long Sơn), Sun Group muốn đầu tư khu đô thị sinh thái biển kết hợp dịch vụ quy mô khoảng 1.400 ha, tích hợp các chức năng hiện đại như trung tâm tài chính, công nghệ cao, dịch vụ hàng hải – hàng không và khu hậu cần nghề cá ứng dụng công nghệ sạch.

Doanh nghiệp cũng đề xuất phát triển khu nghỉ dưỡng sinh thái Bắc Phước Thắng (phường 12, TP Vũng Tàu) rộng 420 ha, lấy cảm hứng từ rừng ngập mặn, kết hợp bảo tồn sinh thái với hoạt động vui chơi, thể thao ngoài trời.

Trước đó, ngày 16/5, doanh nghiệp này đã tổ chức khởi công Khu đô thị biển Đường 3 tháng 2 tại phường 10 và 11, TP Vũng Tàu. Dự án rộng 96 ha, mức đầu tư gần 37.000 tỷ đồng, trở thành dự án khu đô thị phức hợp có quy mô lớn nhất từ trước đến nay được triển khai tại địa phương.

Trong buổi làm việc, SunGroup cũng kiến nghị tỉnh Bà Rịa – Vũng Tàu hỗ trợ thành lập tổ công tác chuyên trách để tháo gỡ vướng mắc thủ tục pháp lý, đồng thời đẩy nhanh tiến độ quy hoạch, thẩm định và phê duyệt dự án, nhằm đảm bảo tính đồng bộ với chiến lược phát triển địa phương.

Lãnh đạo tỉnh Bà Rịa – Vũng Tàu cho biết sẽ huy động nguồn lực để hỗ trợ doanh nghiệp trong quá trình thực hiện các thủ tục đầu tư, cam kết xử lý nhanh, đúng pháp luật và hiệu quả. Đồng thời, phía tỉnh Bà Rịa – Vũng Tàu và Sun Group sẽ cùng ký kết bản ghi nhớ hợp tác chiến lược nhằm định hình hệ sinh thái du lịch – nghỉ dưỡng – dịch vụ đồng bộ, bài bản, có quy mô quốc gia và quốc tế tại địa phương.

Thành lập năm 2007, Sun Group là một trong những tập đoàn tư nhân hàng đầu Việt Nam trong lĩnh vực bất động sản, du lịch nghỉ dưỡng và giải trí. Tập đoàn sở hữu chuỗi công viên giải trí Sun World, các khu nghỉ dưỡng cao cấp như InterContinental Danang Sun Peninsula Resort, JW Marriott Phu Quoc Emerald Bay và nhiều dự án đô thị lớn trên cả nước.

Báo cáo tài chính mới công bố, năm 2024 Sun Group ghi nhận lợi nhuận sau thuế đạt hơn 848,9 tỷ đồng. Con số này cao gấp 2,6 lần năm 2023. Trung bình mỗi ngày, họ lãi hơn 2,3 tỷ đồng. Dù tăng mạnh, lợi nhuận trên vẫn chưa bằng mức của năm 2022. Thời điểm đó, Sun Group báo lãi hơn 1.694 tỷ đồng.

Đầu năm nay, Sun Group đề xuất triển khai 3 dự án lớn ở TP Thủ Đức là khu đô thị Trường Thọ, khu thể thao Rạch Chiếc và Công viên lịch sử văn hóa dân tộc. Nếu được chấp thuận, đây là những dự án đầu tiên của họ được triển khai tại TP HCM. Ngoài ra, tập đoàn này cũng tiếp tục mở rộng hoạt động với việc khởi động dự án nhà hát Opera trị giá 491 triệu USD tại Hà Nội, đề xuất xây dựng sân bay quốc tế Vân Phong tại Khánh Hòa, và hợp tác với Emirates để thúc đẩy du lịch Việt Nam trên thị trường quốc tế.

Phương Uyên

Chia sẻ tại tọa đàm “Nhà ở cho người trẻ” do báo Người Lao Động tổ chức ngày 3/4, ông Lê Hoàng Châu, Chủ tịch Hiệp hội bất động sản TP HCM, cho biết thực trạng thiếu hụt nguồn cung nhà ở xã hội, nhà giá rẻ khiến lao động trẻ, công chức nhà nước làm việc trên địa bàn TP HCM rơi vào cảnh “xếp hàng chờ nhiều năm” vẫn không mua được nhà.

Theo ông Châu, năm ngoái TP HCM chỉ có 6.000 căn nhà ở xã hội và 1.600 căn nhà thương mại mở bán. Thành phố hiện không còn dự án nào giá bán dưới 35 triệu đồng mỗi m2. Nhóm được mua nhà ở xã hội, nhà giá rẻ như lực lượng vũ trang, cán bộ, công chức nhà nước, lao động trẻ phải chờ đợi nhiều năm để được mua nhà ở xã hội, nhà giá rẻ trong bối cảnh giá bất động sản leo thang.

Chị Nguyễn Hoàng Vân, công chức đang làm việc tại TP HCM, cho biết gần 10 năm qua vẫn đang “xếp hàng” chờ đăng ký được suất mua nhà ưu đãi. Theo chị, năm nào Công đoàn cũng lấy thông tin đoàn viên có hoàn cảnh khó khăn, chưa có nhà ở để lập danh sách hỗ trợ an cư nhưng chỉ lấy thông tin rồi thôi, không có phản hồi gì sau đó. Bao năm nay chị mong muốn được mua một căn nhà mà đến giờ chưa hiện thực hoá được mong ước.

“Không biết phải chờ đến khi nào để công chức trẻ, chưa có nhà ở như tôi có thể mua được nhà ổn định cuộc sống”, chị Vân nói.

Ông Phạm Đăng Hồ, Trưởng phòng phát triển đô thị, Sở Xây dựng TP HCM, cho biết theo thống kê của Sở, nhu cầu về nhà ở xã hội tại TP HCM từ nay đến năm 2030 là khoảng 850.000 căn hộ. Chỉ tiêu Chính phủ giao thành phố xây dựng đến thời điểm đó là 100.000 căn. Rõ ràng con số này chưa thấm vào đâu so với nhu cầu thực tế và rất nhiều người sẽ vẫn phải chờ cơ hội được an cư.

Ông nói chỉ riêng trong nhóm người trẻ, cũng có người thuộc diện được hưởng chính sách nhà ở xã hội, nhưng có nhiều người không thuộc diện chính sách. Với những người không nằm trong nhóm ưu tiên, buộc phải tiếp cận phân khúc nhà ở thương mại giá rẻ. Nhưng hiện nay, phân khúc này lại chưa có chính sách hỗ trợ cụ thể như với nhà ở xã hội và nguồn cung cũng đang hạn chế. Chính phủ đã ban hành nhiều chính sách ưu đãi về thuế, lệ phí và đặc biệt là chính sách tín dụng cho vay dành riêng cho các nhóm này.

“Tuy nhiên khâu mấu chốt nhất là phát triển nguồn cung phù hợp tài chính số đông người trẻ lại vẫn khó khơi thông”, ông Hồ nhấn mạnh.

Nói về khó khăn tiếp cận nhà ở của người trẻ, ông Võ Hồng Thắng, Phó tổng giám đốc DKRA Group, cho hay tính riêng trong quý I, các tỉnh phía Nam có gần 13.000 căn hộ chào bán, 85% trong đó có giá trên 75 triệu đồng mỗi m2. Đặc biệt, nguồn cung căn hộ bình dân giá dưới 40 triệu đồng mỗi m2 tại TP HCM chỉ còn khoảng 300 căn, từ 40-70 triệu đồng mỗi m2 có khoảng 1.000 căn, còn lại đều cao hơn mức này. Tốc độ tăng giá nhà từ 6-11% trong quý vừa qua khiến người trẻ, công viên chức ngạch lương nhà nước gần như khó có cơ hội sở hữu nhà.

Bàn giải pháp an cư cho người trẻ, ông Nguyễn Đức Lệnh, Phó giám đốc Ngân hàng Nhà nước Khu vực II, nhận định vấn đề cốt lõi để giải quyết bài toán này nằm ở nguồn cung. Thành phố cần tăng cường phát triển phân khúc nhà ở xã hội song song với gia tăng nguồn cung nhà ở thương mại giá rẻ, nhà ở thương mại cho thuê, như một giải pháp căn cơ dành cho người trẻ chưa đủ điều kiện sở hữu nhà. Đặc biệt, việc cho thuê cũng là cách để hạn chế đầu cơ và tránh trục lợi chính sách. Như vậy người trẻ mới có cơ hội mua nhà ổn định cuộc sống, đóng góp tích cực vào quá trình phát triển kinh tế – xã hội.

Tiến sĩ Trương Anh Tuấn, Phó chủ tịch Hiệp hội bất động sản Việt Nam, cho rằng vấn đề cốt lõi hiện nay là phải gia tăng nguồn cung nhà ở cho thị trường, đặc biệt là tại các đô thị lớn, nơi nhu cầu của người trẻ và người thu nhập thấp đang rất cao. Song song đó, thành phố cần có chính sách ưu đãi riêng về nhà ở cho người trẻ, tương tự chính sách ưu đãi với nhà ở xã hội hiện nay.

“Nếu có một gói hỗ trợ lãi suất hợp lý, điều này sẽ tiếp thêm sức mạnh tài chính cho người trẻ trong hành trình sở hữu ngôi nhà đầu tiên”, ông Tuấn cho hay.

Tiếp thu các đóng góp từ chuyên gia, ông Vương Duy Dũng, Cục trưởng Cục quản lý nhà và thị trường bất động sản, Bộ Xây dựng, cho biết Chính phủ đang nghiên cứu gói tín dụng dành riêng cho phát triển nhà giá rẻ trong đó có nhà ở cho người trẻ. Gói tín dụng 120.000 tỷ đồng cũng đang được triển khai. Bên cạnh đó, Thủ tướng đã giao Bộ Xây dựng nghiên cứu, đề xuất thành lập Quỹ nhà ở, hướng đến việc phát triển nhà ở giá rẻ một cách bền vững.

Bộ Xây dựng hiện nghiên cứu và chuẩn bị trình Chính phủ, để tiếp tục trình Quốc hội một nghị quyết thí điểm về chính sách nhà ở xã hội, trong đó có nhiều ưu đãi hơn về thủ tục đầu tư, lãi suất vay cũng như mở rộng nhóm thụ hưởng. Đặc biệt, các quy trình liên quan sẽ được rút ngắn nhằm đẩy nhanh tiến độ triển khai các dự án.

Bên cạnh đó, giới chuyên gia cũng góp ý, TP HCM hiện có 1.500 dự án đang chờ tháo gỡ. Nếu được giải quyết sẽ tạo ra một động lực rất tốt cho các doanh nghiệp phát triển, tạo nguồn cung lớn, khi đó vấn đề giá cả và lựa chọn sẽ dễ dàng hơn.

Phương Uyên