Loạt dự án hạ tầng trọng điểm đồng loạt triển khai, chủ đầu tư đeo bám

Vừa qua, hàng loạt dự án hạ tầng giao thông quy mô lớn quanh TPHCM đã chính thức được khởi công, gồm cầu Cần Giờ, cầu Phú Mỹ 2, cầu Cát Lái, cầu Long Hưng (Đồng Nai 2) và tuyến Metro số 2 (Bến Thành – Tham Lương). Các công trình này hình thành mạng lưới kết nối đa tầng, từ ven biển, liên vùng, liên tỉnh đến nội đô, tạo động lực mới cho phát triển kinh tế – đô thị của TPHCM và các địa phương lân cận.

Trong đó, cầu Cần Giờ và cầu Phú Mỹ 2 được xem là những dự án mang tính bước ngoặt đối với khu Nam TPHCM. Còn tại khu Đông, cầu Cát Lái và cầu Long Hưng được kỳ vọng sẽ cải thiện mạnh mẽ khả năng kết nối liên vùng giữa TPHCM với Đồng Nai, mở rộng không gian phát triển đô thị và thị trường bất động sản.

Song song với hệ thống đường bộ, mạng lưới đường sắt đô thị cũng đang được đẩy nhanh. Ngoài việc khởi công tuyến metro số 2, TPHCM dự kiến phát triển thêm nhiều tuyến quan trọng như Thủ Thiêm – Long Thành, metro Thành phố mới Bình Dương – Suối Tiên, Bến Thành – Cần Giờ.

Theo kế hoạch, giai đoạn 2025-2030, thành phố sẽ hoàn thành 6 tuyến với khoảng 187km; giai đoạn 2030-2035 triển khai thêm 8 tuyến với 275km, nâng tổng số lên 14 tuyến vào khai thác sử dụng, tương đương khoảng 462km đường sắt đô thị.

Ngoài ra, nhiều tuyến đường dọc theo các trục giao thông huyết mạch cũng được xác định như Quốc lộ 22, Quốc lộ 13, Quốc lộ 1, Quốc lộ 51, cao tốc Bắc – Nam phía Tây và Vành đai 4. Trong đó, TPHCM đang đẩy nhanh tiến độ nâng cấp, mở rộng Quốc lộ 13, phấn đấu hoàn thành dứt điểm việc bồi thường, thu hồi đất trong quý đầu năm nay.

Đu theo “sóng hạ tầng”, nhiều doanh nghiệp bất động sản phía Nam đã bắt tay ngay vào bán hàng, giới thiệu sản phẩm ven các khu vực trọng điểm để hút khách.

Dọc tuyến Quốc lộ 13, Quốc lộ 1K và cao tốc Mỹ Phước – Tân Vạn, Tập đoàn Bcons ra mắt Bcons Uni Valley liền kề làng đại học, TBS Land giới thiệu dự án Green Skyline, Lê Phong khởi công khu căn hộ The Emerald Boulevard… 

Mới nhất, tập đoàn Bất động sản Vạn Phúc dự kiến bán các sản phẩm nhà ở thấp tầng, bao gồm nhà phố, shophouse tại Khu đô thị Vạn Phúc City (phường Hiệp Bình, TPHCM) mặt tiền Quốc lộ 13. Thay vì tự bán hàng của chính mình như cách truyền thống lâu nay, doanh nghiệp dự kiến lần đầu tiên mở cơ hội phân phối sản phẩm với các sàn bên ngoài.

Ở phía Tây Nam TPHCM, phân khu Dragon Park thuộc dự án Dragon Eden cũng được Công ty cổ phần Tandoland đã phối hợp cùng Công ty cổ phần Mai Bá Hương mở bán gần đây. Dự án này hưởng lợi trực tiếp từ hạ tầng giao thông liên vùng gồm Vành đai 3, Vành đai 4, Võ Văn Kiệt nối dài…

Theo số liệu từ một viện nghiên cứu, TPHCM và khu vực lân cận ghi nhận nguồn cung mới tập trung dọc các trục giao thông liên vùng. Cụ thể, khu vực Vành đai 2 có gần 7.000 sản phẩm nhà ở đang triển khai; Vành đai 3 ghi nhận 11.066 sản phẩm; tuyến Vành đai 4 khoảng 15.469 sản phẩm. Riêng trục Quốc lộ 13 cũng đã có hơn 11.000 sản phẩm đang triển khai. Bên cạnh đó, hàng chục nghìn căn hộ khác đang được phát triển quanh tuyến Quốc lộ 1K, cao tốc Mỹ Phước – Tân Vạn và tuyến metro số 2 (Bình Dương cũ)…

Hạ tầng tạo điểm tựa cho bất động sản

Đánh giá tác động đối với thị trường bất động sản, bà Dương Thùy Dung, Giám đốc điều hành CBRE Việt Nam, cho rằng hạ tầng luôn giữ vai trò then chốt. Hạ tầng phát triển đến đâu thì bất động sản sẽ dịch chuyển theo đến đó.

Ngược lại, khi hạ tầng chậm tiến độ, thị trường cũng khó tăng trưởng bền vững. Sau giai đoạn chững lại hậu Covid-19, đầu tư hạ tầng tại TPHCM và khu vực phía Nam đã có sự cải thiện rõ rệt và được dự báo sẽ tiếp tục là ưu tiên trong ít nhất 5 năm tới.

Theo đại diện CBRE Việt Nam, việc đồng loạt khởi công, phê duyệt các dự án giao thông trọng điểm như cầu, đường, cao tốc, hầm chui… sẽ tạo ra cú hích quan trọng cho thị trường bất động sản. Kế hoạch này mang tính đồng bộ, bởi nếu quá trình sáp nhập không đi kèm với phát triển hạ tầng thì khó tạo ra giá trị tích cực. Ngược lại, khi các chính sách sáp nhập, đầu tư hạ tầng và giãn dân đô thị được triển khai song song, thị trường bất động sản sẽ được hưởng lợi rõ rệt.

Cũng theo phân tích của chuyên gia, trước sáp nhập, tại TPHCM, người dân khó tìm được các sản phẩm căn hộ có mức giá khoảng 40-60 triệu đồng/m2. Tuy nhiên, khi thành phố mở rộng, với sự tham gia của nhiều chủ đầu tư đến từ Bình Dương và Bà Rịa – Vũng Tàu, mặt bằng giá đã được điều chỉnh xuống mức dễ tiếp cận hơn. Người mua có thêm nhiều lựa chọn về sản phẩm phù hợp với khả năng tài chính hơn.

Song, bà Dung lưu ý rằng điều này chỉ thực sự khả thi khi hạ tầng kết nối được cải thiện. Khi các công trình giao thông trọng điểm được hoàn thiện, việc sinh sống tại TPHCM cũ nhưng sở hữu nhà ở tại các khu vực thuộc TPHCM mở rộng sẽ trở nên thuận lợi hơn nhờ thời gian di chuyển được rút ngắn.

Theo ông Phạm Lâm, Phó Chủ tịch Hội môi giới Bất động sản Việt Nam, để phát triển bền vững, hạ tầng phải đóng vai trò động lực. Khi đó, người dân có thể sinh sống tại các khu vực theo địa giới hành chính cũ như Bình Dương, Bà Rịa – Vũng Tàu hay Long An nhưng vẫn thuận tiện làm việc, học tập tại trung tâm TPHCM nhờ hệ thống giao thông liên vùng.

Còn chuyên gia của Savills cho rằng nguồn cầu bất động sản đang có xu hướng dịch chuyển từ TPHCM ra các khu vực lân cận, trong bối cảnh khu vực trung tâm khan hiếm sản phẩm và giá neo cao. Các đô thị vệ tinh, đặc biệt là khu Đông TPHCM và các địa phương kết nối qua trục Quốc lộ 13, đang thu hút người mua nhờ mặt bằng giá hợp lý hơn và tầm nhìn dài hạn về hạ tầng.

Ngày 22/9, Phó Thủ tướng Trần Hồng Hà chủ trì cuộc họp nghe báo cáo dự thảo nghị định hướng dẫn chính sách đất đai và môi trường trong Trung tâm tài chính quốc tế tại Việt Nam.

Phó Thủ tướng Trần Hồng Hà đề nghị các bộ, ngành tập trung làm rõ 3 nội dung trọng tâm.

Thứ nhất, nghị định này đã thực sự giải quyết những vấn đề cốt lõi liên quan đến môi trường và chính sách đất đai phục vụ cho việc hình thành hai trung tâm tài chính hay chưa? Bên cạnh những chính sách, cơ chế đặc thù mà TP Đà Nẵng và TPHCM đã có, cần đánh giá nghị định lần này quy định đã đủ cụ thể, khả thi để triển khai hay chưa, hay lại cần một nghị định khác để bổ sung.

Thứ hai, nghị định phải bảo đảm nguyên tắc phân cấp, phân quyền rõ ràng cho địa phương, nếu không quy định rành mạch trách nhiệm và thẩm quyền thì khó đi vào thực tiễn.

Thứ ba, nghị định không được vượt nghị quyết, vượt luật, trong trường hợp nghị định không xử lý được vì vướng mắc ở luật hoặc nghị quyết, cần tính toán giải pháp, phương án vận dụng cơ chế.

Báo cáo tại cuộc họp, Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Nguyễn Hoàng Hiệp cho biết dự thảo nghị định tập trung vào hai nhóm chính sách, gồm đất đai và môi trường.

Theo đó, dự thảo nghị định thống nhất giao chủ tịch UBND cấp tỉnh làm đầu mối quyết định: Giao đất, cho thuê đất, chuyển mục đích sử dụng, gia hạn, điều chỉnh thời gian sử dụng đất.

Giấy chứng nhận đăng ký đầu tư được coi là căn cứ pháp lý quan trọng khi đề nghị giao, cho thuê, chuyển mục đích sử dụng đất. Đây là điểm mới nhằm tạo thuận lợi tối đa cho nhà đầu tư.

Quy định thẩm quyền cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất và quyền sở hữu tài sản gắn liền với đất lần đầu thuộc cơ quan quản lý đất đai cấp tỉnh, theo góp ý của TPHCM và TP Đà Nẵng.

Hướng dẫn thực hiện trình tự, thủ tục giao đất cho thuê đất, chuyển mục đích sử dụng, gia hạn, điều chỉnh thời gian sử dụng đất, đăng ký đất đai, cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất và quyền sở hữu tài sản gắn liền với đất lần đầu.

Ngoài ra, nhà đầu tư có thể lựa chọn đăng ký trực tiếp với cơ quan điều hành Trung tâm tài chính quốc tế. Đây là điểm mở rộng, tạo thuận lợi so với quy định hiện hành.

Đối với nội dung nhà ở và xây dựng, Thứ trưởng Bộ Xây dựng Nguyễn Hoàng Hiệp cho biết, Bộ đã có văn bản góp ý, chủ yếu đề nghị làm rõ thêm, không có đề xuất cụ thể để đưa vào nghị định.

Qua rà soát, Bộ Nông nghiệp và Môi trường thấy các quy định hiện hành đã đầy đủ, đặc biệt là về quyền sở hữu nhà ở của người nước ngoài trong dự án xây dựng tại trung tâm tài chính, do đó, không cần hướng dẫn thêm.

Đóng góp ý kiến cho dự thảo nghị định, lãnh đạo UBND TPHCM, TP Đà Nẵng mong muốn cơ quan soạn thảo tiếp tục chỉnh sửa về mặt kỹ thuật đối với một số quy định: Tổ chức đấu giá, đấu thầu lựa chọn nhà đầu tư; đăng ký môi trường; làm rõ căn cứ pháp lý của quy định coi giấy chứng nhận đăng ký đầu tư là căn cứ để giao, cho thuê, chuyển mục đích sử dụng đất.

Kết luận cuộc họp, Phó Thủ tướng Trần Hồng Hà nhấn mạnh, đến thời điểm này, 2 địa phương thực thi là TPHCM và TP Đà Nẵng đều thống nhất, chỉ còn một số điểm kỹ thuật cần chỉnh sửa, như vậy, nghị định có thể ban hành sau khi tiếp thu, hoàn thiện.

Về phạm vi điều chỉnh, Phó Thủ tướng lưu ý một số nội dung mang tính thủ tục đầu tư liên quan đến Luật Đầu tư, cần đưa vào nội dung sửa đổi khi sửa luật, như quy trình đấu giá, đấu thầu, lựa chọn nhà đầu tư. Do đó, Phó Thủ tướng giao Bộ Tài chính tiếp thu, phối hợp với các bộ, ngành để đưa vào văn bản phù hợp. Những vấn đề thuộc lĩnh vực tài chính thì đưa vào nghị định của Bộ Tài chính chủ trì xây dựng.

Phó Thủ tướng cho rằng nếu chỉ tham chiếu pháp luật hiện hành thì sẽ mất đi tính đặc thù, vì vậy, Bộ Nông nghiệp và Môi trường cần nghiên cứu kỹ hơn để đề xuất cơ chế vượt trội.

Đối với chính sách quản lý xây dựng, Phó Thủ tướng giao Bộ Xây dựng trực tiếp xây dựng, đề xuất quy định cho phép chủ đầu tư được lập báo cáo kinh tế – kỹ thuật hoặc thiết kế – kỹ thuật – thi công thay vì phải qua nhiều tầng nấc như nghiên cứu tiền khả thi, khả thi, nhằm giảm thủ tục, phù hợp thông lệ quốc tế.

Liên quan đến quy định thế chấp quyền sử dụng đất tại ngân hàng nước ngoài, Phó Thủ tướng yêu cầu tuân thủ đúng luật hiện hành về quyền sử dụng đất, tài sản gắn liền với đất.

Trọng tâm xuyên suốt được xác định rõ: Dứt điểm quy hoạch treo, khai thác hiệu quả nguồn lực đất đai để tạo dư địa tài chính đầu tư hạ tầng, qua đó đưa Đồng Nai trở thành điểm đến hấp dẫn của dòng vốn đầu tư trong và ngoài nước.

Hạ tầng giao thông là nền móng để Đồng Nai cất cánh

Ngày 16/1, chia sẻ tại Hội nghị tổng kết công tác HĐND tỉnh Đồng Nai khóa X, nhiệm kỳ 2021-2026, ông Vũ Hồng Văn – Bí thư Tỉnh ủy Đồng Nai cho rằng, một trong những lợi thế lớn nhất của tỉnh hiện nay là hạ tầng giao thông đang được đầu tư đồng bộ với quy mô chưa từng có.

Từ chỗ chỉ có vài cây cầu kết nối liên vùng, đến nay tỉnh đang triển khai đồng loạt 6 cây cầu lớn gồm: Cầu Đồng Nai, Long Thành, Nhơn Trạch, Long Hưng, Cát Lái và Phú Mỹ. Song song đó, toàn bộ các tuyến cao tốc và đường vành đai phía Nam đều hội tụ, đấu nối vào địa bàn Đồng Nai.

Đặc biệt, sân bay quốc tế Long Thành được xác định là “động cơ tăng trưởng chiến lược”. Theo định hướng, sân bay này sẽ vươn lên trở thành một trong 100 sân bay thương mại lớn nhất thế giới, tạo cú hích mạnh mẽ cho logistics, công nghiệp công nghệ cao, thương mại – dịch vụ và đô thị sân bay.

Bí thư Tỉnh ủy khẳng định, hạ tầng không chỉ phục vụ phát triển các khu vực trung tâm mà còn là công cụ điều tiết, tái phân bổ nguồn lực để đầu tư cho vùng sâu, vùng xa. Muốn làm được điều đó, tỉnh phải chủ động tạo nguồn tài chính bền vững, trong đó khai thác quỹ đất công thông qua đấu giá là giải pháp then chốt.

Tuy nhiên, việc đấu giá đất phải gắn với thay đổi tư duy định giá. “Không thể để tư vấn định giá quá cao, xa rời thực tế thị trường, khiến nhà đầu tư bỏ đi. Định giá đất phải hài hòa lợi ích giữa Nhà nước và doanh nghiệp, tính đến bài toán tài chính dài hạn 5-10 năm của nhà đầu tư”, ông Vũ Hồng Văn nêu rõ.

Dứt điểm quy hoạch treo, quản lý chặt dự án để tăng thu ngân sách bền vững

Thông điệp quan trọng khác được Bí thư Tỉnh ủy Đồng Nai nhấn mạnh là phải chấm dứt tình trạng quy hoạch treo, dự án treo – căn bệnh kéo dài nhiều năm, gây lãng phí tài nguyên và bức xúc trong nhân dân. Hiện toàn tỉnh có hàng chục dự án chậm triển khai, chủ yếu là dự án khu dân cư tại các khu vực có giá trị đất đai cao như Nhơn Trạch, Long Thành, Trảng Bom, Biên Hòa.

Theo đó, dự án nào còn năng lực thì cho cam kết tiến độ cuối cùng, giám sát bằng mốc thời gian cụ thể; dự án nào không còn khả năng triển khai thì kiên quyết thu hồi theo đúng pháp luật, không gia hạn tràn lan, không có vùng cấm, không có ngoại lệ.

Việc thu hồi các dự án chậm triển khai không chỉ nhằm lập lại kỷ cương pháp luật, mà còn để đưa quỹ đất trở lại thị trường thông qua đấu giá công khai, minh bạch, tạo nguồn thu lớn cho ngân sách. Đây chính là cơ sở để Đồng Nai đầu tư trở lại cho hạ tầng, đặc biệt là các khu vực khó khăn, bảo đảm phát triển cân bằng giữa các vùng.

Kết quả thu ngân sách năm 2025 cho thấy dư địa tăng trưởng rất lớn. Tổng thu ngân sách của Đồng Nai đạt hơn 102.000 tỷ đồng, vượt xa dự toán được giao. Trên cơ sở đó, tỉnh đặt mục tiêu đầy tham vọng: Năm 2026, thu ngân sách đạt từ 150.000 tỷ đồng trở lên.

Để đạt mục tiêu này, lãnh đạo Tỉnh ủy khẳng định vai trò then chốt của quy hoạch tổng thể. Quy hoạch phải đi trước một bước, khoa học, đồng bộ, có tầm nhìn dài hạn và đặc biệt là phải khả thi. “Không thể mở cửa thu hút đầu tư nếu quy hoạch còn treo, còn chồng chéo”, lãnh đạo tỉnh nhấn mạnh.