Tháng 11/2025, chị Hiền (phường Chợ Quán, TP HCM) tìm hiểu một dự án căn hộ gần Vành đai 3, giá chào bán giai đoạn đầu khoảng 52 triệu đồng mỗi m2. Tuy nhiên, sang giai đoạn 2 (mở bán tháng 1), chủ đầu tư điều chỉnh giá lên gần 56 triệu đồng mỗi m2, cao hơn đáng kể so với tính toán ban đầu.

Theo phương án tài chính của chị Hiền, căn hộ hai phòng ngủ có tổng giá khoảng 3,5 tỷ đồng, trong đó khoản vay ngân hàng chiếm ít nhất 2 tỷ đồng. Dù lãi suất ưu đãi năm đầu khoảng 9%, sau đó thả nổi có thể lên gần 14% mỗi năm, chi phí trả nợ hàng tháng vẫn vượt ngưỡng an toàn. “Giá tăng nhanh trong khi lãi vay cao khiến rủi ro tài chính lớn hơn rất nhiều”, chị nói và quyết định dừng mua.

Tương tự, ông Hiếu, một nhà đầu tư tại phường Phú Lâm, TP HCM, cũng tạm hoãn kế hoạch xuống tiền khi chi phí vốn tăng mạnh. Tháng 10 năm ngoái, ông nhắm đến một dự án căn hộ cao cấp tại khu vực quận 2 cũ, giá căn hai phòng ngủ giai đoạn đầu khoảng 8,6 tỷ đồng. Đến tháng 1 năm nay, chủ đầu tư điều chỉnh giá rổ hàng mới lên trên 9,2 tỷ đồng.

Theo ông Hiếu, mức tăng giá này chưa phải là yếu tố quyết định, nhưng việc lãi suất vay mua nhà chỉ được ưu đãi tối đa 18 tháng ở mức khoảng 10%, sau đó thả nổi lên trên 14,7% đã làm thay đổi hoàn toàn bài toán đầu tư. Trong bối cảnh lãi suất cao kéo dài, rủi ro dòng tiền lớn hơn lợi nhuận kỳ vọng khiến ông chọn cách tạm đứng ngoài thị trường.

Ở nhóm người mua trẻ, tâm lý thận trọng cũng ngày càng rõ nét khi cả giá nhà và lãi suất đều tăng nhanh. Cuối năm 2025, anh Minh Trí (làm trong lĩnh vực truyền thông, TP HCM) tìm mua một căn hộ khoảng 65 m2 tại khu Đông, giá chào bán khoảng 4,9 tỷ đồng. Dù có sẵn gần 2 tỷ đồng vốn tự có và đủ điều kiện vay ngân hàng, anh Trí vẫn quyết định chưa xuống tiền. Theo anh, mức giá tăng nhanh trong thời gian ngắn khiến rủi ro mua ở vùng đỉnh gia tăng, trong khi lãi suất vay dự kiến tiếp tục neo cao trong năm nay.

“Khi cả giá và lãi suất cùng leo thang, tôi buộc phải dừng lại để chờ thị trường rõ ràng hơn”, anh nói.

Mặt bằng lãi suất vay mua nhà tại nhiều ngân hàng thương mại tiếp tục neo ở mức cao và có xu hướng tăng dần theo thời gian vay. Tại ngân hàng ACB, lãi suất cho vay mua nhà trong 6 tháng đầu phổ biến ở mức 9,5% với kỳ hạn 12 tháng, 9,9% cho 18 tháng và lên tới 10,5% với kỳ hạn 24 tháng. Tương tự, Techcombank áp dụng lãi suất 8,5% cho 6 tháng đầu và 9,5% cho kỳ hạn 12 tháng.

Ở nhóm ngân hàng quốc doanh, mặt bằng lãi suất cũng ghi nhận mức điều chỉnh đáng kể. BIDV đang cho vay mua nhà với lãi suất khoảng 8,9% cho kỳ hạn 6 tháng, 9,5% trong 12 tháng và 10% với kỳ hạn 18 tháng. Agribank áp dụng mức thấp hơn trong ngắn hạn, khoảng 8% cho 6 tháng đầu, 8,5% cho 12 tháng, song tăng lên 9,8% ở kỳ hạn 18 tháng.

Vietcombank ghi nhận mức lãi suất cao ở các kỳ hạn dài. Ngân hàng này đang áp dụng lãi suất 9,6% cho 6 tháng, 9,9% cho 12 tháng, nhưng tăng mạnh lên 13,6% với kỳ hạn 18 tháng và 13,9% cho kỳ hạn 24 tháng. Trong khi đó, cùng kỳ năm 2025, lãi suất vay mua nhà tại Vietcombank chỉ ở mức khoảng 6% cho 12 tháng và 7% cho kỳ hạn 24 tháng. Hiện lãi suất vay mua nhà thả nổi phổ biến trong khoảng 11-15% mỗi năm, tùy ngân hàng và hồ sơ tín dụng.

Theo giới chuyên gia, lãi suất là một trong những thách thức lớn với thị trường bất động sản năm nay. Khảo sát của Hội Môi giới bất động sản Việt Nam (VARS) cho thấy 61% người được hỏi đã hoãn kế hoạch mua nhà từ 6 tháng đến một năm do lo ngại áp lực tài chính. Phần lớn cho rằng giá nhà đã vượt xa mức “vừa túi tiền” và nếu tiếp tục tăng, cơ hội an cư sẽ ngày càng xa vời. VARS nhận định giá nhà tăng nhanh hơn nhiều so với thu nhập khiến không ít người trẻ buộc phải chuyển sang thuê dài hạn hoặc tìm kiếm cơ hội tại các địa phương giáp ranh.

Chuyên gia bất động sản Lê Quốc Kiên nhận định, nhóm nhà đầu tư vay ngân hàng sắp hết thời gian ưu đãi lãi suất sẽ đối mặt rủi ro lớn nếu lãi vay tăng mạnh. Trong trường hợp dòng tiền cho thuê không đủ bù chi phí, nhà đầu tư buộc phải xoay dòng tiền hoặc bán ra sớm, gây áp lực lên thanh khoản thị trường.

Ông Kiên cho rằng, trong bối cảnh lãi suất chưa có dấu hiệu giảm, thị trường bất động sản sẽ tiếp tục bước vào giai đoạn sàng lọc mạnh. Chỉ những nhà đầu tư có nguồn vốn tự có lớn, hạn chế vay ngân hàng hoặc sở hữu sản phẩm tạo dòng tiền ổn định mới duy trì được hoạt động, trong khi nhóm đầu tư dùng đòn bẩy cao sẽ ngày càng thận trọng hơn khi xuống tiền.

Theo các chuyên gia, nếu không có giải pháp mạnh để hạ nhiệt giá nhà và kiểm soát chi phí vốn, thị trường sẽ tiếp tục chứng kiến làn sóng người mua rút lui, thanh khoản suy giảm và rủi ro mất cân đối cung – cầu trong trung hạn khi lãi suất dự báo khó giảm trong ngắn hạn.

Báo cáo của JLL Việt Nam cho biết, giá bán sơ cấp trung bình căn hộ tại các tỉnh phía Nam gồm TP HCM, Đồng Nai và Tây Ninh hiện trung bình khoảng 71 triệu đồng mỗi m2, tăng 20% so với cùng kỳ. Cushman & Wakefieldd cho biết giá bán bình quân căn hộ sơ cấp tại TP HCM đạt khoảng 160 triệu đồng mỗi m2, tăng 65% so với cùng kỳ năm 2024. Bộ Xây dựng cũng ghi nhận mức giá chung cư tại Hà Nội và TP HCM đang ở vùng cao nhất trong một thập kỷ. Trong khi đó, thu nhập người dân tăng chậm khiến tỷ lệ chênh lệch giữa giá nhà và thu nhập ngày càng nới rộng.

Phương Uyên

Từ 12h trưa 29/12, nhiều khách hàng đã có mặt tại quảng trường thuộc Khu nhà ở xã hội xã Uy Nỗ, huyện Đông Anh (nay là xã Đông Anh) dù 13h15 mới bắt đầu làm thủ tục. Đây là nhóm những khách mua không nằm trong nhóm ưu tiên, cần tham gia bốc thăm lấy quyền mua và vị trí căn.

Khu vực quảng trường được ngăn rào, chia thành nhiều khu vực với bảo vệ túc trực. Để việc bốc thăm thuận tiện, chủ đầu tư là Tổng công ty 319 Bộ Quốc phòng đã bố trí nhiều bàn hướng dẫn từ đăng ký bốc thăm, khu chờ bốc thăm, ký xác nhận. Danh sách 80 căn hộ được chia thành 11 lần bốc tương ứng với diện tích căn hộ (từ 58,6 đến 76,6 m2). Toàn bộ số phiếu được niêm phong và có đơn vị giám sát, đại diện khách hàng kiểm tra, xác nhận.

Khoảng 15h, trong lượt bốc căn hộ diện tích 69,7 m2, chị Phạm Thị Bích Ngân, 38 tuổi, đã bốc lá phiếu trúng suất mua một căn ở tầng 4. Chị mừng rỡ cho biết “không nghĩ cơ hội lại đến với mình bởi loại căn này rất đông đảo người đăng ký, tỷ lệ chọi gần 1/5”. Chị nói thêm “bản thân rất may mắn” vì trúng căn diện tích lớn, phù hợp với gia đình có 3 thành viên.

Nằm trong số những người may mắn bốc trúng căn hộ 66,7 m2, anh Nguyễn Xuân Triều, 30 tuổi, chia sẻ “vẫn chưa tin được mình bốc trúng”. Anh và vợ hiện làm công nhân ở khu vực Đông Anh, đã có một con nhỏ. Từ thời điểm nộp hồ sơ, thấy số lượng đăng ký lên đến hàng trăm người, anh nói “đã xác định tỷ lệ trượt rất cao nhưng vẫn hy vọng may mắn có thể mỉm cười”.

Chị Phan Thị Mai Anh, 36 tuổi, quê Quảng Ninh, nói “vui đến vỡ òa như trúng xổ số” lúc mở phiếu trúng căn 70 m2. Chị chia sẻ, hàng loạt người bốc trước không trúng, chị đã rất “run và hồi hộp nhưng may mắn đã đến”. Căn hộ 70 m2 là một trong những loại căn có tỷ chọi cao, khoảng 1/7. Dù vậy, chị Mai Anh cho biết “vẫn có chút nuối tiếc vì bạn chị cũng tham gia bốc thăm nhưng không trúng”.

Bên cạnh những niềm vui, nhiều người đã rời hội trường bốc thăm với tâm trạng buồn bã. Anh Văn Hưng, 37 tuổi, nằm trong hai người cuối cùng bốc căn hộ gần 70 m2 cho biết “hụt hẫng khi tỷ lệ trúng đến 50:50 rồi mà vẫn trượt”. Anh cho biết tiếc công sức làm hồ sơ nhưng có thêm nhiều kinh nghiệm để đăng ký dự án nhà xã hội khác.

Thượng tá Nguyễn Văn Dũng, Phó giám đốc Ban Quản lý dự án (Tổng công ty 319) cho biết đơn vị đã tiếp nhận 1.358 hồ sơ đăng ký khu nhà xã hội xã Uy Nỗ, trong đó khoảng 37% hồ sơ không đạt. Trong số hồ sơ đủ điều kiện, hơn 460 trường hợp thuộc diện thu nhập thấp tham gia bốc thăm quyền mua và vị trí với 80 căn.

Ông Dũng cho biết hai loại căn 69,8 m2 và 76,6 m2 có tỷ lệ chọi cao top đầu trong buổi chiều, lần lượt 1/15 và 1/39. Trước số lượng người tham gia đông đảo, công tác bốc thăm được tổ chức công khai và minh bạch. Khách hàng sau khi bốc trúng quyền mua căn hộ sẽ ký biên bản xác nhận kết quả và biên bản đặt cọc 50 triệu đồng. Chủ đầu tư sẽ ký hợp đồng mua bán vào cuối tháng 1/2026 và dự kiến bàn giao nhà vào cuối năm sau.

Khu nhà xã hội tại xã Uy Nỗ nằm trong dự án Calyx Residence do Tổng công ty 319 Bộ Quốc phòng làm chủ đầu tư. Khu nhà xã hội khởi công từ cuối năm ngoái, với quy mô hơn 1,5 ha, gồm 4 khối nhà cao 9 tầng, 1 tầng hầm và 1 tum.

Tổng căn hộ để bán tại dự án là 419 và 47 căn cho thuê mua. Giá bán 20,6 triệu đồng một m2 (gồm VAT, chưa gồm phí bảo trì), tương đương một căn từ 824 triệu đồng đến hơn 1,5 tỷ đồng. Giá thuê mua tại dự án hơn 288.000 đồng một m2. Người thuê cần trả khoảng 11,5-22,1 triệu đồng mỗi tháng.

Như vậy, đây là dự án nhà xã hội thứ tư tại Hà Nội có giá bán trên 20 triệu đồng một m2. Trước đó, mức giá này được ghi nhận tại các dự án Rice City Long Châu, UDIC Hạ Đình, CT01 đến CT04 tại khu đô thị Kim Hoa.

Ngoài khu nhà ở xã Uy Nỗ, Tổng công ty 319 cũng đang triển khai một số dự án khác trên địa bàn Thủ đô như khu nhà xã hội Tây Cổ Loa (trên 800 căn), khu nhà xã hội cho lực lượng vũ trang ở Hoàng Văn Thái, phường Phương Liệt…

Từ cuối 2024 đến nay, nhiều dự án nhà xã hội tại thủ đô được khởi công, nhưng giá có xu hướng tăng. Ba năm trước, giá mở bán loại nhà này dưới 20 triệu đồng một m2, đến nay liên tục xuất hiện nơi bán 25-29,4 triệu đồng. Mới đây, Bộ Xây dựng đã đề nghị thành phố cho thanh tra, kiểm tra các dự án nhà xã hội có hiện tượng giá tăng vọt.

Theo đề án phát triển ít nhất 1 triệu căn nhà xã hội, Hà Nội được giao làm 56.200 căn đến hết 2030 – thuộc nhóm cao nhất cả nước. Năm nay, thành phố dự kiến hoàn thành 6 dự án với hơn 4.700 căn, vượt chỉ tiêu theo năm.

Ngọc Diễm

Báo cáo của cơ quan này cho thấy, trong quý cuối năm 2025, cả nước có khoảng 151.382 giao dịch bất động sản thành công, tăng 35% so với cùng kỳ 2024. Riêng phân khúc đất nền ghi nhận 113.517 giao dịch, tăng khoảng 8% so với quý III/2025 và tăng 30% so với cùng kỳ năm trước. Tính chung cả năm, cả nước có gần 442.000 giao dịch đất nền thành công, tăng 7% so với năm 2024.

Không chỉ thanh khoản cải thiện, lượng tồn kho phân khúc này cũng giảm mạnh. Bộ Xây dựng cho biết đến quý IV/2025, tồn kho đất nền giảm nhẹ so với nửa đầu năm và giảm gần 69% so với năm trước đó. Giá đất nền dự án tại nhiều địa phương tiếp tục xu hướng tăng, phổ biến từ 20-25% so với năm trước, tập trung tại các khu vực có hạ tầng kết nối đồng bộ, vị trí trung tâm và thông tin quy hoạch rõ ràng.

Số liệu từ DKRA Group cũng ghi nhận sức cầu thị trường đất nền cải thiện rõ rệt trong quý cuối năm ngoái, với lượng tiêu thụ tăng khoảng 69% so với cùng kỳ 2024. Khu vực miền Nam, đặc biệt là Tây Ninh, giữ vai trò dẫn dắt cả nguồn cung và sức mua trong năm khi chiếm 38% tổng nguồn cung và 53% lượng tiêu thụ toàn thị trường. Động lực thanh khoản đến chủ yếu từ các dự án được định vị là khu đô thị vệ tinh của TP HCM, đóng vai trò “đầu tàu” cả về nguồn cung lẫn nhu cầu.

Mặt bằng giá đất nền ghi nhận mức tăng trung bình khoảng 12-15% so với năm 2024 và duy trì ở mức cao, chủ yếu do áp lực chi phí đầu vào. Biên độ giá giữa các khu vực có sự chênh lệch lớn, phản ánh khác biệt về vị trí, đặc tính sản phẩm và sức cầu từng địa phương.

Nhận định về diễn biến giao dịch phân khúc đất nền cuối năm, ông Võ Hồng Thắng, Phó tổng giám đốc DKRA Group, cho rằng thanh khoản phân khúc này thời gian qua mang tính chọn lọc rõ rệt, xoay quanh bốn yếu tố then chốt gồm: hạ tầng nội khu hoàn chỉnh, sổ đỏ riêng từng nền, mức giá hợp lý và câu chuyện tiềm năng lợi nhuận dài hạn.

Theo ông, mô hình phát triển đất nền hiện nay đã khác trước, khi việc chỉ dựa vào thông tin hạ tầng hay “sóng” ngắn hạn không còn đủ sức thuyết phục người mua. Doanh nghiệp buộc phải chuẩn bị kỹ lưỡng hơn về pháp lý, hạ tầng và định vị giá bán cạnh tranh so với đất thổ cư giao dịch tự do trong khu vực.

Đồng quan điểm, chuyên gia bất động sản Phan Đình Phúc nhận xét đất nền đang ở giai đoạn đầu của chu kỳ hồi phục, song hành vi đầu tư đã thay đổi đáng kể. Nhà đầu tư hiện ưu tiên tầm nhìn trung và dài hạn trong khoảng 3-5 năm, thận trọng hơn trong quyết định xuống tiền. Để thu hút dòng vốn, dự án đất nền phải phát triển hoàn chỉnh hơn, tiện ích dịch vụ tốt, mức giá phù hợp và chứng minh được giá trị bền vững.

Trên thực tế, một số dự án mở bán vào cuối năm 2025 ghi nhận tỷ lệ tiêu thụ cao đều có điểm chung là phát triển bài bản, quy mô lớn, hoàn thiện pháp lý và chính sách bán tốt. Chẳng hạn, dự án Dragon Eden tại Tây Ninh ghi nhận hơn 300 nền đất, tương đương 90% rổ hàng được tiêu thụ thành công. Kết quả này đến từ việc dự án đã hoàn thiện hạ tầng, pháp lý với sổ hồng từng nền và áp dụng các chính sách tài chính hỗ trợ dài hạn cho người mua. Giá bán dao động từ 26 triệu đồng mỗi m2.

Tương tự, khu đô thị The Solia cũng đạt tỷ lệ hấp thụ hơn 90% giỏ hàng ngay đợt mở bán đầu, với quy mô khoảng 1.000 nền nhà phố liền kề, giá từ 20-26 triệu đồng mỗi m2, được phát triển theo hướng khu đô thị có tiện ích đồng bộ thay vì phân lô đơn thuần.

Giới chuyên gia cho rằng thị trường đất nền trong năm nay có thêm dư địa phục hồi thanh khoản, trong bối cảnh các phân khúc bất động sản bước vào giai đoạn cạnh tranh rõ nét. Mặt bằng giá căn hộ và nhà liền thổ đã tăng mạnh trong năm qua, tạo điều kiện để một bộ phận nhà đầu tư quay lại cân nhắc đất nền.

Khi giá chung cư được dự báo tiếp tục leo thang và ngày càng vượt xa khả năng chi trả của người mua ở thực, đất nền tại một số thị trường như Tây Ninh, Đồng Nai – nơi có nhiều dự án được quy hoạch chi tiết 1/500 và hạ tầng hoàn chỉnh – trở nên dễ tiếp cận hơn về mức giá, thậm chí thấp hơn căn hộ khoảng 10-20%, nên mở ra dư địa cạnh tranh và tăng trưởng.

Tuy vậy, xu hướng quay lại với đất nền được đánh giá sẽ mang tính chọn lọc cao, khó lan rộng như các chu kỳ trước. Dòng tiền nhiều khả năng chỉ tập trung vào những khu vực có hạ tầng đồng bộ, kết nối thuận lợi, gắn với tiện ích, việc làm và nguồn cầu ở thực rõ ràng. Trong bối cảnh này, đất nền khó tạo ra các cơn sốt diện rộng và không còn giữ vai trò dẫn dắt thanh khoản toàn thị trường. Với người mua, yếu tố pháp lý, đặc biệt là sổ đỏ từng nền, tiếp tục được xem là điều kiện tiên quyết nhằm hạn chế rủi ro và đảm bảo khả năng thanh khoản dài hạn.

Phương Uyên