Năm ngoái, Tập đoàn Vingroup (mã chứng khoán: VIC) thông báo thoái toàn bộ sở hữu tại Công ty TNHH Đầu tư và Phát triển Thương mại SDI. Đây là đơn vị nắm trên 99% vốn điều lệ của Công ty Kinh doanh thương mại Sado – cổ đông lớn của Vincom Retail.

Theo báo cáo tài chính hợp nhất kiểm toán 2024, Vingroup cho biết thương vụ này được thực hiện qua 3 giao dịch từ tháng 3 đến 9/2024. Tại lần đầu tiên, tập đoàn của tỷ phú Phạm Nhật Vượng chuyển nhượng 55% vốn tại SDI, thu về 21.249 tỷ đồng và lợi nhuận 12.372 tỷ. Từ sau giao dịch này, Vingroup không còn nắm quyền kiểm soát tại SDI, Sado và Vincom Retail. Thay vào đó, SDI và Vincom Retail trở thành công ty liên kết của tập đoàn.

Đến tháng 6/2024, Vingroup bán thêm 15,77% vốn tại SDI với giá 6.162 tỷ và lãi 3.165 tỷ đồng. Sau đó, họ bán nốt 29,23% còn lại với giá 11.422 tỷ đồng vào tháng 9. Khoản lãi từ giao dịch này là 5.796 tỷ đồng.

Như vậy, Vingroup ghi nhận giá phí chuyển nhượng 39.076 tỷ đồng khi thoái toàn bộ vốn tại SDI. Qua thương vụ này, họ lãi 21.333 tỷ đồng.

Thành lập năm 2012, Vincom Retail là mảnh ghép quan trọng trong hệ sinh thái Vingroup để tái cấu trúc, quản lý mảng bất động sản bán lẻ. Công ty này cũng là một trong những pháp nhân đầu tiên sau khi doanh nghiệp của ông Phạm Nhật Vượng đổi mô hình hoạt động sang tập đoàn. Đến cuối năm ngoái, Vingroup còn nắm giữ 18,82% vốn tại Vincom Retail.

Chủ chuỗi trung tâm thương mại Vincom tiếp tục kế hoạch mở rộng sau khi Vingroup thoát bớt vốn. Trong tài liệu trình cổ đông tại phiên họp thường niên vào cuối tháng 4, doanh nghiệp này cho biết mở thêm 3 trung tâm thương mại mới, gồm 2 Mega Mall tại Ocean Park (Hưng Yên), Royal Island (Hải Phòng) và Vincom Plaza Vinh (Nghệ An), với gần 120.000 m2 mặt sàn bán lẻ. Ông lớn này cũng đặt mục tiêu giữ vững vị trí đứng đầu thị trường bất động sản bán lẻ về độ phủ và tổng diện tích mặt sàn.

Trên cơ sở này, Vincom Retail lên kế hoạch doanh thu năm nay đạt 9.520 tỷ đồng. Thu từ cho thuê và các dịch vụ liên quan tăng 15% lên mức 9.300 tỷ và thu từ chuyển nhượng bất động sản 220 tỷ đồng, tăng 26%.

Chủ chuỗi thương mại lớn nhất cả nước lên kế hoạch lãi sau thuế khoảng 4.700 tỷ đồng, tăng gần 15% so với 2024. Đây cũng là mức cao nhất trong 13 năm thành lập của Vincom Retail.

Kế hoạch này được ban lãnh đạo công ty đề xuất dựa trên kỳ vọng kinh tế ổn định, cũng như tăng trưởng của thị trường bán lẻ, tình hình cung-cầu mặt bằng. Trước đó, công ty đạt đỉnh lợi nhuận với hơn 4.400 tỷ đồng vào năm 2023.

Với 88 trung tâm thương mại hiện hữu, Vincom Retail sẽ đánh giá hiệu quả hoạt động, thực hiện các phương án cải tạo và nâng cấp định vị để tối ưu hiệu quả kinh doanh. Trong đó, chuỗi này sẽ tái định vị để đảm bảo cạnh tranh của các cơ sở Vincom tại Hà Nội (Bà Triệu, Royal City, Times City) và TP HCM (Đồng Khởi, Thảo Điền).

Anh Tú

Tại sự kiện gần đây, Masterise Homes giới thiệu tòa Lake thuộc khu căn hộ hàng hiệu Marriott Residences Special Edition trong đại dự án Grand Marina, phường Sài Gòn (quận 1 cũ). Theo bảng giá do chủ đầu tư công bố, căn hộ một phòng ngủ diện tích từ 54-64 m2 có giá 29-31 tỷ đồng; căn hộ hai phòng ngủ rộng 67-88 m2 được chào bán từ 33-50 tỷ đồng. Như vậy, căn hộ có mức giá trung bình dao động 450-600 triệu đồng mỗi m2, gồm thuế phí.

Chủ đầu tư cho biết dự án tọa lạc tại khu trung tâm TP HCM và được quản lý theo tiêu chuẩn của thương hiệu JW Marriott. Riêng tòa Lake đã hoàn thiện nội thất, sẵn sàng bàn giao cho người mua vào ở ngay. Quanh khu vực này, giá bán các dự án chung cư hiện hữu đều đã vượt mốc 400 triệu đồng mỗi m2.

Trước đó, Masterise Homes từng chào bán các căn hộ cùng dự án với giá từ hơn 300 đến gần 500 triệu đồng mỗi m2. Không chỉ Masterise, cuối năm 2024, một dự án khác ven sông Sài Gòn là The OpusK thuộc The Metropole Thủ Thiêm do Sơn Kim Land phát triển cũng từng gây “sốc” với mức giá 450 triệu đồng mỗi m2. Toàn bộ 150 căn hộ mở bán thời điểm đó được đặt mua chỉ sau hai giờ.

Ngoài ra, TP HCM còn ghi nhận nhiều dự án hạng sang khác như Lancaster Legacy (Trung Thủy), The River Thủ Thiêm (Refico) và Thủ Thiêm Zeit River (GS E&C), với giá trung bình từ 250 đến 300 triệu đồng mỗi m2. Trong tương lai gần, khu đô thị mới Thủ Thiêm dự kiến đón thêm nhiều dự án hạng sang khác, đáng chú ý có Lotte Eco Smart City, được dự đoán có thể đạt mức giá tương đương The OpusK.

Theo báo cáo quý II của Knight Frank Việt Nam, giá sơ cấp bình quân của căn hộ tại TP HCM đạt hơn 97 triệu đồng mỗi m2, tăng 9,5% so với cùng kỳ 2024. Các đợt mở bán mới ghi nhận mức tăng 8-15%, trong đó căn hộ hạng sang chiếm hơn 52% nguồn cung thị trường.

Dữ liệu từ One Mount Group cũng cho thấy giá trung bình khoảng 89 triệu đồng mỗi m2, tăng hơn 15% với gần 90% rổ hàng thuộc các phân khúc cao cấp trở lên. Còn theo DKRA Group, trong nửa đầu năm, TP HCM ghi nhận căn hộ có giá cao nhất khoảng 500 triệu đồng mỗi m2, thuộc một dự án tại trung tâm.

Số liệu từ Hiệp hội Bất động sản TP HCM (HoREA) cho biết từ năm 2024 đến nay, giá nhà liên tục leo thang, đạt trung bình 90 triệu đồng mỗi m2, tương đương khoảng 9,7 tỷ đồng mỗi căn (đây mới chỉ là giá sơ cấp phê duyệt dự án, chưa phải giá bán ra). Riêng với phân khúc bất động sản hạng sang, theo thống kê từ Hội Môi giới bất động sản Việt Nam, ở các đô thị loại I là Hà Nội, TP HCM, chỉ riêng năm 2024, phân khúc này chiếm khoảng 25% nguồn cung. Trong giai đoạn 2019-2020, căn hộ hạng sang chỉ chiếm khoảng 11% toàn thị trường.

Lý giải đà tăng của phân khúc hạng sang, các chuyên gia cho rằng thị trường này hưởng lợi từ lực cầu mạnh mẽ của cả giới nhà giàu trong nước lẫn nhà đầu tư nước ngoài.

Ông Nguyễn Trường Anh, Trưởng bộ phận nghiên cứu Knight Frank Việt Nam, nhận định Việt Nam là quốc gia đang phát triển nhanh, kinh tế tăng trưởng ổn định kéo theo sự mở rộng nhanh chóng của tầng lớp giàu có. Đến cuối năm 2024, Việt Nam có khoảng 5.459 người sở hữu tài sản từ 10 triệu USD trở lên, và số người siêu giàu (tài sản từ 30 triệu USD) dự kiến tăng gần 30% vào năm 2028.

Ngoài lực cầu nội địa, bất động sản hạng sang còn hấp dẫn nhà đầu tư từ Hàn Quốc, Nhật Bản, Trung Quốc và kiều bào nhờ chính sách sở hữu nhà ngày càng cởi mở, cùng với hạ tầng giao thông kết nối không ngừng hoàn thiện.

Ông Đinh Minh Tuấn, Giám đốc Batdongsan khu vực miền Nam, cho rằng phân khúc này vẫn giữ sức hút nhờ khả năng sinh lời ổn định. Nhiều khách hàng sẵn sàng chi thêm để sở hữu sản phẩm giới hạn, vị trí đắc địa. Trong bối cảnh chi phí đầu vào tăng cao và quỹ đất trung tâm khan hiếm, các chủ đầu tư buộc phải ưu tiên dòng sản phẩm cao cấp để bảo đảm lợi nhuận. Tại quận 2 (cũ), giá đất thổ cư đã lên tới 80-90 triệu đồng mỗi m2, khiến giá bán sản phẩm sau đầu tư phải đạt tối thiểu 300 triệu đồng mỗi m2 mới có lãi.

Đồng quan điểm, bà Cao Thị Thanh Hương, Quản lý cấp cao bộ phận nghiên cứu Savills, cho rằng doanh nghiệp có xu hướng định giá cao hơn nhằm tối ưu hóa lợi nhuận, khẳng định thương hiệu và hướng tới nhóm khách hàng thượng lưu. Bà đánh giá trong bối cảnh quỹ đất khu trung tâm ngày càng hạn chế, hạ tầng phát triển và các đồ án quy hoạch liên tục được triển khai, giá bán tại các khu vực lõi đô thị sẽ khó có khả năng hạ nhiệt.

Savills ước tính trong năm nay, TP HCM có khoảng 10.000 căn hộ mở bán, nhưng 70% thuộc phân khúc cao cấp trở lên, trong khi căn hộ vừa túi tiền chỉ chiếm 30%. Chênh lệch cung – cầu khiến các chủ đầu tư ngày càng tự tin với chiến lược phát triển sản phẩm cao cấp.

Dự báo của Knight Frank cho thấy nửa cuối năm 2025, TP HCM sẽ có thêm khoảng 4.900 căn hộ mới, với giá sơ cấp trung bình được kỳ vọng ổn định quanh mức 99 triệu đồng mỗi m2.

Phương Uyên

Theo báo cáo của Tổng cục Thống kê, tình hình hoạt động của doanh nghiệp bất động sản tiếp tục cải thiện tích cực. 6 tháng đầu năm, thị trường có gần 2.800 doanh nghiệp quay trở lại hoạt động, tăng 76% so với cùng kỳ năm ngoái.

Doanh nghiệp địa ốc đăng ký thành lập mới cũng tăng mạnh về số lượng và vốn đăng ký. Trong đó, hơn 2.500 đơn vị thành lập mới với quy mô vốn hơn 184.000 tỷ đồng, tăng lần lượt 15% và 20% so với cùng kỳ. Bình quân mỗi tháng, có khoảng 430 doanh nghiệp kinh doanh bất động sản thành lập mới.

Trong khi đó, số doanh nghiệp tạm ngừng kinh doanh có thời hạn cũng có xu hướng sụt giảm với hơn 3.100 đơn vị, giảm gần 2% so cùng kỳ.

Lý giải diễn biến trên, ông Nguyễn Văn Đính, Chủ tịch Hội môi giới bất động sản Việt Nam (VARS) cho biết từ đầu năm đến nay, thị trường có nhiều động lực thúc đẩy doanh nghiệp địa ốc quay lại hoạt động.

Cụ thể, thông tin quy hoạch, phát triển hạ tầng đang tạo cú hích cho phát triển đô thị, tác động mạnh mẽ đến đà phục hồi của bất động sản đồng thời mở đường cho những vùng đất mới. Năm nay, tổng số vốn Bộ Xây dựng được giao làm các dự án giao thông có thể vượt 100.000 tỷ đồng trong năm nay, cao nhất từ trước tới nay. Nhiều dự án trọng điểm được đẩy nhanh tiến độ như cao tốc Bắc – Nam, sân bay quốc tế Long Thành, các tuyến đường vành đai, đường sắt đô thị tại TP HCM và Hà Nội.

Cùng đó, Chính phủ đẩy mạnh cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính, hướng đến bảo đảm 100% thủ tục liên quan doanh nghiệp được làm trực tuyến. Động thái này được kỳ vọng có tác động tích cực đến doanh nghiệp, gồm cả lĩnh vực bất động sản, giúp giảm chi phí, thời gian và tạo môi trường kinh doanh thuận lợi hơn.

Làn sóng FDI tiếp tục đổ vào thị trường bất động sản, tăng thêm sức hút của lĩnh vực với nhà đầu tư ngoại. 6 tháng đầu năm, vốn FDI đăng ký vào kinh doanh bất động sản đạt hơn 4,8 tỷ USD, tăng 2,4 lần so với cùng kỳ năm ngoái.

Ông Lê Trọng Hiếu, Giám đốc bộ phận Tư vấn kinh doanh văn phòng và bất động sản công nghiệp CBRE, cho biết nhiều doanh nghiệp ngoại tích cực mở rộng đầu tư ra thị trường vệ tinh, nơi quỹ đất còn dồi dào, hạ tầng kỹ thuật – giao thông được đầu tư mạnh mẽ. Điều này thúc đẩy nguồn cung nhiều phân khúc như nhà ở, văn phòng, bất động sản công nghiệp mở rộng.

Nguồn cung dồi dào, mặt bằng lãi suất thấp và chính sách hỗ trợ thị trường cũng tạo động lực cho nhiều doanh nghiệp địa ốc quay trở lại thị trường. Chuyên gia CBRE cho biết đây là thời điểm “vào mùa” của thị trường như các chủ đầu tư đồng loạt tái khởi động nhiều dự án, đẩy mạnh M&A quỹ đất, tuyển dụng nhân sự và mở rộng hợp tác với các đơn vị phân phối.

Trong đó, các phân khúc nhà ở, điển hình là chung cư, tiếp tục tăng trưởng nhờ nhu cầu ở thực duy trì ở mức cao. Báo cáo của CBRE cho thấy 6 tháng đầu năm, tổng nguồn cung căn hộ sơ cấp ở Hà Nội đạt hơn 10.760 căn, cao thứ hai trong 5 năm trở lại đây. Còn TP HCM có khoảng 1.400 căn mở bán mới. Nhiều dự án ghi nhận tỷ lệ hấp thụ đạt khoảng 60% sau khi mở bán.

Dù phục hồi tích cực, thị trường bất động sản vẫn tồn tại nhiều thách thức. Ông Lê Hoàng Châu, Chủ tịch Hiệp hội bất động sản TP HCM (HoREA) cho rằng thị trường địa ốc đang rơi vào cảnh khát vốn dài hạn khi phụ thuộc quá lớn vào tín dụng ngân hàng. Còn các kênh dẫn vốn khác như quỹ đầu tư, chứng khoán hay trái phiếu doanh nghiệp phát triển chậm. Riêng TP HCM, tính đến cuối 2024, tổng dư nợ tín dụng bất động sản đạt 1.085 triệu tỷ đồng, tăng hơn 13% so với năm trước.

Cùng đó, tình trạng lệch pha phân khúc ngày càng trầm trọng, tạo thách thức về thanh khoản. Ông Châu cho hay đa số bất động sản đưa ra thị trường thuộc phân khúc cao cấp trở lên. Nhà ở bình dân rất khan hiếm trong khi kinh tế còn khó khăn, thu nhập sụt giảm, kéo theo khả năng chi trả của người dân ngày càng yếu.

Chuyên gia khuyến nghị các doanh nghiệp bất động sản cần chủ động tái cấu trúc cũng như tái cơ cấu lại đầu tư, tránh dàn trải. Việc chuyển hướng sang phân khúc đáp ứng nhu cầu thực của người dân là cần thiết để đảm bảo thị trường phát triển bền vững và lành mạnh.

Ngọc Diễm