Ngày 22/3, Trung tâm Phát triển quỹ đất huyện Thanh Oai tổ chức buổi đấu giá đợt 2 với 81 thửa đất tại khu Man Cá, Man Cống, Mạ Man Trong tại thôn Văn Quán, xã Đỗ Động. Các thửa đất diện tích từ 76 – 189 m2, giá khởi điểm 11,3 triệu đồng một m2.

Phiên đấu giá này đã thu hút 420 hồ sơ đăng ký, trong đó một nửa đủ điều kiện tham gia. Kết thúc phiên đấu giá, huyện ghi nhận mỗi m2 giá trúng cao nhất là 76,3 triệu đồng và thấp nhất 51,3 triệu. So với buổi đấu giá các thửa đất tại khu này đợt đầu tiên hồi tháng 11/2024, giá trúng cao nhất đã giảm hơn 15%. Trong khi mức trúng thấp nhất lại tăng khoảng trên 13%. Nếu nhà đầu tư nộp tiền đầy đủ, huyện Thanh Oai có thể thu về 489 tỷ đồng.

Trong tháng 3, huyện ven Hà Nội này cũng tổ chức thành công 2 phiên đấu giá đất. Hôm 15/3, 89 thửa đất tại thôn Văn Quán, xã Đỗ Động được trúng với giá cao nhất 79,9 triệu đồng, thấp nhất 51,3 triệu một m2.

Trước đó, ngay đầu tháng này, 54 thửa đất tại khu Ngõ Ba, thôn Thanh Thần, xã Thanh Cao cũng được bán với mức cao nhất 90,3 triệu đồng, thấp nhất 59,3 triệu một m2. Các lô đất này từng được bán đấu giá, song bị nhà đầu tư bỏ cọc hồi năm ngoái.

Sau 3 phiên đấu giá trên, Thanh Oai dự kiến thu về 1.384 tỷ đồng. Con số này tương đương 82% dự toán thu ngân sách của huyện được thành phố giao cả năm nay.

Thanh Oai là huyện phía Nam, cách trung tâm TP Hà Nội hơn 20 km, với dân số hơn 200.000 người. Huyện này cũng chưa có khu đô thị quy mô lớn nào được hoàn thành.

Năm nay, huyện ven Hà Nội này có kế hoạch đấu giá quyền sử dụng đất tại 10 dự án với tổng diện tích hơn 109.000 m2. Huyện dự thu từ hoạt động này 2.945 tỷ đồng.

Hoạt động đấu giá đất tại các huyện ven tại Thủ đô nóng lên trong nửa cuối năm ngoái và cũng xuất hiện nhiều hiện tượng tiêu cực như trả giá lên đến hàng trăm triệu đồng một m2 rồi bỏ cọc. Sau đó, các cơ quan quản lý đã liên tục có những biện pháp để ngăn chặn tình trạng này.

Từ đầu năm đến nay, giá trúng tại các phiên đấu giá đất ở Hà Nội cũng có dấu hiệu hạ nhiệt. Như tại huyện Mê Linh tuần trước, các thửa đất đấu giá tại xã Tráng Việt có giá trúng thấp hơn 20% so với thời điểm cuối 2024.

Anh Tú

Theo Nghị định 100, cá nhân độc thân có thu nhập không quá 15 triệu đồng mỗi tháng, vợ chồng không quá 30 triệu đồng mới được xét mua nhà ở xã hội. Quy định này dù đã được điều chỉnh tăng thêm 4 triệu đồng mỗi người so với trước, song vẫn khiến nhiều người bị loại khỏi chính sách vì vượt ngưỡng này.

Chị Hồng Hạnh, chuyên viên tuyển dụng làm việc tại một công ty du lịch ở quận 1 (TP HCM), cho biết với mức lương 17 triệu đồng mỗi tháng, chị không đủ điều kiện mua nhà ở xã hội, và cũng không thể tiếp cận nhà ở thương mại.

Bởi với mức lương hiện nay, chị có thể vay tối đa 700 triệu đồng để mua nhà. Thêm cả hỗ trợ tài chính từ người thân, số tiền chị gom được là khoảng 1,6 tỷ đồng. Với tầm tài chính này, chị gần như không thể tìm được căn hộ nào tại TP HCM, dù là dự án cũ hay nhà ở xã hội được sang tay.

Theo chị Hạnh, mặt bằng giá căn hộ hiện nay, kể cả những dự án hơn 10 năm tuổi ở khu vực ngoại thành, cũng đã vượt 2 tỷ đồng, trong khi các dự án mới thường chào bán từ 60-80 triệu đồng mỗi m2. “Tôi gần như bít cửa ‘an cư’ ở TP HCM”, chị Hạnh cho hay.

Vợ chồng anh Trần Văn Hiệp, nhân viên văn phòng làm việc tại TP Thủ Đức, cũng rơi vào hoàn cảnh tương tự. Vợ chồng anh từng kỳ vọng sở hữu căn hộ nhà ở xã hội giá 1,6 tỷ đồng tại TP Thủ Đức, nhưng bị loại khỏi danh sách vì tổng thu nhập 34 triệu đồng mỗi tháng, vượt ngưỡng quy định 4 triệu đồng. Sau khấu trừ, thu nhập thực nhận của cả hai chỉ khoảng 30 triệu đồng nhưng theo quy định vẫn không đủ điều kiện.

“Mua nhà ở xã hội thì không đủ điều kiện, nhà thương mại lại không có khả năng, chúng tôi rơi vào thế khó,” anh Hiệp nói.

Theo báo cáo từ các hãng nghiên cứu thị trường cho thấy, giá nhà tại TP HCM đang vượt xa mức thu nhập bình quân của người lao động. Số liệu từ CBRE Việt Nam chỉ ra, quý I, giá sơ cấp (chủ đầu tư chào bán) chung cư tại TP HCM trung bình 77 triệu đồng mỗi m2, giá thứ cấp (người mua rao bán lại) khoảng 51 triệu đồng mỗi m2 (chưa bao gồm VAT). Với thu nhập bình quân khoảng 15 triệu đồng mỗi tháng (180 triệu đồng mỗi năm), người lao động ở TP HCM và Hà Nội đang thuộc nhóm khó tiếp cận nhà ở nhất châu Á.

Báo cáo từ chuyên trang Nhà Tốt cũng ghi nhận, giá sơ cấp căn hộ tại TP HCM trong quý I khoảng 86 triệu đồng mỗi m2, giá thứ cấp khoảng 59 triệu đồng mỗi m2. Với diện tích căn hộ phổ biến 55-60 m2, người mua cần từ 4,7-5 tỷ đồng cho căn hộ mới, hoặc 3,5 tỷ đồng cho căn cũ sang tay. Để đủ khả năng vay 50% giá trị căn nhà với giá trên, người lao động phải có thu nhập ít nhất 50 triệu đồng mỗi tháng.

Ông Võ Hồng Thắng, Phó tổng giám đốc DKRA Group, cho biết trong quý I, các tỉnh phía Nam chào bán gần 13.000 căn hộ, trong đó 85% có giá trên 75 triệu đồng mỗi m2. Tại TP HCM, căn hộ dưới 40 triệu đồng mỗi m2 chỉ còn khoảng 300 căn, từ 40-70 triệu đồng có 1.000 căn, còn lại đều cao hơn mức này. “Giá nhà tăng 6-11% chỉ trong quý đầu năm khiến người thu nhập trung bình từ 15-20 triệu đồng mỗi tháng ngày càng xa rời giấc mơ an cư,” ông nói.

Ông Lê Hoàng Châu, Chủ tịch Hiệp hội Bất động sản TP HCM, nhìn nhận thành phố năm ngoái chỉ có 6.000 căn nhà ở xã hội và 1.600 căn nhà thương mại mở bán, hoàn toàn không còn dự án nào giá dưới 35 triệu đồng mỗi m2. Lao động trẻ, công chức, người làm việc tại TP HCM phải xếp hàng nhiều năm mới có cơ hội mua nhà ở xã hội. Còn nhóm thu nhập trung bình, không được ưu tiên chính sách, lại không đủ sức mua nhà thương mại.

Bàn về câu chuyện an cư cho người lao động, ông Châu cho rằng Chính phủ đã có chính sách ưu đãi mua nhà ở xã hội cho người thu nhập thấp, hỗ trợ tín dụng cho người trẻ dưới 35 tuổi. Tuy nhiên nhóm thu nhập trung bình, người tạo lập căn nhà đầu tiên (có thể ở tuổi 50, 55 hay 60) đều là nhóm có nhu cầu về mua nhà giá rẻ và cần sự hỗ trợ tài chính từ Chính phủ, trong bối cảnh giá bất động sản tăng cao.

Vì vậy, ông Châu đề xuất bổ sung thêm nhóm người lần đầu mua nhà, không thuộc nhóm được mua nhà ở xã hội vào nhóm được ưu đãi vay gói tín dụng. Bên cạnh đó, Chủ tịch HoREA nói cần bổ sung nhóm người thu nhập trung bình thấp, cán bộ, công chức, viên chức và lực lượng vũ trang gặp khó khăn về nhà ở nhưng chưa đủ điều kiện để xếp vào diện được hỗ trợ mua nhà xã hội.

Lãnh đạo một doanh nghiệp bất động sản tại TP HCM cũng cho rằng cần điều chỉnh ngưỡng thu nhập xét duyệt nhà ở xã hội theo từng vùng kinh tế. Theo người này, tại các đô thị lớn như TP HCM hay Hà Nội, mức thu nhập dưới 20 triệu đồng mỗi tháng không thể xem là cao. Do đó, tiêu chí thu nhập để hưởng ưu đãi nên được linh hoạt theo vùng, tương tự cách xây dựng lương tối thiểu vùng hiện nay, giảm bớt rào cản tiếp cận nhà ở xã hội

Tiến sĩ Trương Anh Tuấn, Phó chủ tịch Hiệp hội Bất động sản Việt Nam, nhìn nhận mấu chốt để giải bài toán an cư cho người lao động TP HCM vẫn là phát triển nguồn cung phù hợp với túi tiền số đông.

Theo ông, Chính phủ cần chính sách để đẩy mạnh phát triển nhà ở giá bình dân tại đô thị lớn, nơi nhu cầu của người thu nhập vừa và thấp đang rất cao. Khuyến khích doanh nghiệp phát triển mô hình cho thuê nhà ở thương mại với mức giá hợp lý cũng là một giải pháp hạn chế đầu cơ, giúp người chưa đủ điều kiện sở hữu nhà có cơ hội ổn định cuộc sống.

Phương Uyên

TP HCM trong tháng 3 đã cấm các hoạt động khai thác căn hộ cho thuê lưu trú du lịch (thuê ngắn hạn, theo ngày, giờ, Airbnb…) tại các dự án chung cư. Quy định này dự kiến áp dụng rộng rãi với các thị trường khác tại Việt Nam. Dù vấp phải nhiều phản ứng từ nhà đầu tư dịch vụ lưu trú Airbnb và các hộ dân sở hữu chung cư, giới chuyên gia cho rằng đây là cơ hội để chuyên nghiệp hóa hoạt động lưu trú du lịch.

Đánh giá tác động của chính sách trên diện rộng, ông Mauro Gasparott, Giám đốc cấp cao bộ phận tư vấn khách sạn Savills Đông Nam Á, cho rằng mô hình kinh doanh Airbnb tại các chung cư giúp mở rộng lựa chọn cho người tiêu dùng. Tuy nhiên, nó cũng tạo ra nhiều vấn đề phức tạp về an ninh, dịch vụ và tạo sự cạnh tranh cho các ngành lưu trú du lịch hợp pháp là khách sạn, căn hộ dịch vụ. “Việc cấm mô hình Airbnb trong chung cư có thể mang lại nhiều lợi ích cho các kênh lưu trú du lịch kể trên”, ông nói.

Xét theo từng loại hình, ông Mauro Gasparott cho rằng tổng nguồn cung Airbnb hiện nay vẫn thấp hơn đáng kể so với số lượng phòng khách sạn. Do đó, cấm dịch vụ này sẽ là cơ hội cho các khách sạn boutique (khách sạn có sức chứa nhỏ cung cấp dịch vụ cá nhân) phát triển, còn tác động đến thị trường khách sạn nói chung là không lớn.

“Với phân khúc căn hộ dịch vụ, căn hộ du lịch (condotel) vốn có sự tương đồng với Airbnb về tiện ích, dịch vụ và đối tượng khách hàng sẽ là loại hình nhận thấy những lợi ích rõ rệt nhất sau lệnh cấm”, ông nhìn nhận.

Nguồn cung căn hộ dịch vụ, du lịch mang thương hiệu tại TP HCM vẫn còn thấp so với các thủ đô khác trong khu vực châu Á, việc hợp thức hoá căn hộ condotel vẫn còn nhiều khó khăn khiến mô hình này chưa nở rộ ở các đô thị lớn. Một khi kênh lưu trú là Airbnb, bị ngăn chặn, phân khúc căn hộ dịch vụ, du lịch sẽ thu hút thêm nhóm lưu trú ngắn ngày, đặc biệt khi được tích hợp vào các dự án phức hợp có văn phòng hoặc khu bán lẻ, tạo ra mô hình lưu trú bền vững hơn.

Ông Mauro Gasparott dự báo sắp tới thị trường sẽ chứng kiến sự gia tăng của các đơn vị vận hành căn hộ dịch vụ nhỏ lẻ và độc lập tại nhiều khu vực khác nhau trong các thành phố lớn, nhằm lấp đầy khoảng trống Airbnb và đáp ứng nhu cầu thay đổi của người dùng.

Bên cạnh đó, theo chuyên gia Savills, với sự gia tăng của các quy định kiểm soát mô hình Airbnb, Việt Nam có thể chứng kiến sự phát triển của các nền tảng cho thuê ngắn hạn chuyên nghiệp và hợp pháp, hoặc các mô hình kết hợp giữa nhà ở và lưu trú. Những hình thức này vừa tuân thủ quy định của chính phủ trong khi vẫn đáp ứng nhu cầu thị trường, tương tự các mô hình căn hộ dịch vụ cao cấp (branded residences) hoặc condotel phát triển trên đất thương mại, cung cấp sản phẩm phù hợp với nhu cầu mua để cho thuê (buy to lease).

Theo đại diện Hội Môi giới bất động sản Việt Nam (Vars), Luật Nhà ở 2023 quy định rất rõ chung cư sử dụng cho mục đích để ở, không được sử dụng vào mục đích khác. Việc cho thuê căn hộ chung cư ngắn hạn theo ngày, theo giờ về mặt pháp lý cần được hiểu là hoạt động kinh doanh lưu trú ngắn ngày.

Một khi đã nhận định là kinh doanh phải gắn với các dịch vụ quản lý chuyên nghiệp, tiêu chuẩn phòng cháy chữa cháy… Còn với loại hình nhà ở vốn được phát triển không có chức năng này, khi cho thuê để lưu trú dễ dẫn tới tình trạng quá tải dịch vụ, tiện ích, an ninh trật tự không đảm bảo…

Ban quản trị chung cư cũng không có kỹ năng, chuyên môn vận hành như quản lý khách sạn nên khó quản lý được khách ra vào, vừa không khai thác tốt du lịch vừa dễ gây hệ lụy an toàn, chất lượng dịch vụ cho lưu trú. Nên việc cấm cho thuê căn hộ chung cư để lưu trú ngắn ngày được chuyên gia Vars nhận định là hợp lý. Các địa phương nên tạo điều kiện cho những mô hình lưu trú du lịch chuyên nghiệp phát triển, vừa tăng tính trải nghiệm du lịch, vừa hợp pháp và hài lòng các bên.

Theo Savills, cấm Airbnb phản ánh nỗ lực của chính phủ trong việc chuyên nghiệp hóa lĩnh vực cho thuê. Với cư dân, quy định này có thể mang lại lợi ích khi hạn chế việc sử dụng sai mục đích các tiện ích chung và nâng cao an ninh trong tòa nhà. Tuy nhiên, với các nhà đầu tư bất động sản nhắm đến lợi nhuận từ cho thuê ngắn hạn, lệnh cấm có thể làm giảm khả năng gia tăng thu nhập từ tài sản.

Ngoài ra việc ngăn chặn lưu trú ngắn hạn sẽ có những tác động nhất định đến thị trường du lịch khi đây là lựa chọn lưu trú ưa chuộng của các khách du lịch theo nhóm, tìm kiếm sự linh hoạt và trải nghiệm sống như người bản địa mà khách sạn truyền thống khó đáp ứng. Mô hình này cũng đóng góp trực tiếp vào nền kinh tế địa phương, nổi tiếng với việc tạo ra những trải nghiệm du lịch chân thực, nhờ sự kết nối trực tiếp giữa chủ nhà và khách thuê.

Việc hạn chế thuê ngắn hạn trong căn hộ chung cư có thể làm giảm sức hút đối với nhóm khách du lịch theo hình thức trải nghiệm và những người làm việc từ xa. Bởi những người này thường sử dụng các căn hộ này như nơi lưu trú dài hạn kết hợp giữa công việc và sinh hoạt, đặc biệt là tại các điểm đến ven biển như Nha Trang hay Đà Nẵng.

Dù vậy, ông Mauro Gasparott cho rằng thị trường Việt Nam rất linh hoạt và sẽ luôn có sự điều chỉnh phù hợp với những thay đổi từ chính sách. Quy định này có thể mang lại những thay đổi đáng kể trong cách thị trường cho thuê ngắn hạn vận hành, ảnh hưởng đến các nhà đầu tư, người thuê, và cả ngành du lịch nhưng cũng sẽ mở ra cơ hội mới cho các mô hình lưu trú chuyên nghiệp, hợp pháp và tuân thủ quy định chặt chẽ hơn.

Phương Uyên