Chị Lan Phương (41 tuổi), chủ căn nhà phố tại phường Đức Nhuận, từng xem đây là tài sản sinh lời an toàn, nay gần như không còn tạo lợi nhuận. Mặt bằng hiện cho thuê hơn 40 triệu đồng mỗi tháng, chỉ đủ trả một phần lãi vay. Sau khi trừ thuế, bảo trì và khấu hao, dòng tiền gần như bằng không.

Trước năm 2022, căn nhà mua hơn 18 tỷ đồng từng cho thuê ổn định 75 triệu đồng mỗi tháng. Sau dịch, giá thuê giảm dần còn 50 triệu đồng rồi thấp hơn nhưng vẫn khó giữ khách. Hợp đồng ngắn hạn, khách liên tục trả mặt bằng vì kinh doanh thua lỗ khiến thời gian nhà trống kéo dài, chi phí sửa chữa, môi giới phát sinh. Từ chỗ tạo thu nhập đều đặn, tài sản này trở thành gánh nặng buộc chủ nhà bù lỗ để giữ.

Không riêng nhà phố, shophouse cũng chung cảnh ngộ. Anh Hoàng Nam (46 tuổi) mua căn shophouse khối đế chung cư khu Đông năm 2019 với giá gần 10 tỷ đồng. Ban đầu chào thuê 40 triệu đồng mỗi tháng không có khách, sau phải hạ còn 32-35 triệu đồng rồi dưới 30 triệu đồng mỗi tháng và chỉ ký được hợp đồng ngắn hạn. Trong khi đó, mỗi tháng anh vẫn gánh gần 50 triệu đồng tiền lãi vay, phí quản lý, bảo trì và thuế. Sau bốn năm khai thác kém hiệu quả, anh rao bán ngang giá mua nhưng thị trường hầu như không phản hồi.

Với nhiều chủ nhà, khó khăn lớn nhất hiện nay không chỉ là tìm khách thuê mà là giữ khách. Bà Lê Thị Duyên (phường An Đông, TP HCM) cho biết trong hai năm qua đã bốn lần phải treo biển cho thuê lại nhà phố mặt tiền vì khách trả nhà chỉ sau vài tháng hoạt động. Có trường hợp chấp nhận thuê với giá đã giảm gần 40% so với trước dịch nhưng chưa đầy nửa năm vẫn đóng cửa do doanh thu không đủ bù chi phí. “Giá thuê không còn là rào cản lớn nhất, khó nhất là khách vào rồi nhưng không trụ nổi”, bà nói.

Năm 2025 tiếp tục là giai đoạn thử thách với nhà phố cho thuê khi nhiều chủ sở hữu rơi vào vòng luẩn quẩn: giá mua cao, kỳ vọng dòng tiền lớn nhưng hiệu quả khai thác kéo dài kém khả quan, áp lực tài chính ngày càng chồng chất. Khi buộc phải bán ra, mức giá thị trường chấp nhận thường thấp hơn nhiều so với kỳ vọng, khiến phân khúc này rơi vào trạng thái thanh khoản yếu.

Dữ liệu từ Batdongsan cho thấy đây là năm thứ ba liên tiếp nhu cầu thuê nhà mặt phố sụt giảm. Giai đoạn 2023-2025, lượng tìm thuê giảm trung bình 20-30% mỗi năm, trong khi giá chào thuê đã hạ 15-20%, thậm chí 25-30% tại nhiều tuyến đường nội thành. Từ vị thế được xem là loại hình “hái ra tiền”, nhà phố dần trở thành phân khúc có biên lợi nhuận mỏng.

Savills Việt Nam cũng ghi nhận mặt bằng nhà phố truyền thống chịu áp lực cạnh tranh lớn từ trung tâm thương mại. Trong khi giá thuê tại trung tâm thương mại vẫn tăng nhờ nhu cầu từ các thương hiệu lớn, tỷ lệ hấp thụ của nhà phố giảm 30-40%, kéo giá thuê đi xuống qua từng năm.

Tỷ suất lợi nhuận vì thế giảm sâu. Trước năm 2020, lợi suất cho thuê nhà phố theo ghi nhận của Biggee, Batdongsan và Nhà Tốt, phổ biến ở mức 6-8% mỗi năm, đủ hấp dẫn so với gửi tiết kiệm. Sau dịch Covid-19, mức sinh lời thu hẹp còn 2-3% với nhà phố và 1-2% với shophouse. Đến năm 2025, lợi suất tiếp tục co lại, chỉ còn khoảng 1,5-2% với nhà phố và dưới 1% với shophouse, thấp hơn đáng kể so với kỳ vọng ban đầu và kém cạnh tranh so với nhiều kênh đầu tư tài chính khác.

Lý giải thực trạng này, bà Cao Thị Thu Hương, quản lý cấp cao Savills Việt Nam, cho rằng phân khúc nhà phố cho thuê đang chịu tác động đồng thời từ sự suy yếu của sức mua và thay đổi hành vi tiêu dùng. Nhóm khách thuê chủ lực như ngân hàng, F&B, y tế, giáo dục đang trong quá trình tái cơ cấu, thu hẹp mạng lưới và tiết giảm chi phí. Bên cạnh đó, thương mại điện tử và xu hướng mua sắm tại các điểm tập trung khiến hiệu quả kinh doanh tại nhà phố suy giảm, trong khi chi phí thuê vẫn chiếm tỷ trọng lớn trong cơ cấu chi phí của doanh nghiệp.

Với loại hình nhà phố thương mại, khó khăn thường xuất phát từ việc định hướng phát triển và khai thác sai ngay từ đầu. Nhiều nhà đầu tư coi đây là tài sản nắm giữ chờ tăng giá, trong khi chủ đầu tư tập trung bán hàng mà ít chú trọng xây dựng mô hình vận hành thương mại. Khi yếu tố kinh doanh không được phát huy, giá trị shophouse thậm chí kém cạnh tranh hơn nhà phố hay biệt thự liền kề.

Bàn về khả năng phục hồi, bà Mai Võ, Trưởng bộ phận Bán lẻ CBRE Việt Nam, cho rằng yếu tố then chốt vẫn là sự phục hồi của tiêu dùng. Với nhà mặt phố, phân khúc này còn dư địa phục hồi nhưng khó quay lại giai đoạn “giá cao, dễ thuê”, mà sẽ vận động theo hướng chọn lọc, gắn chặt với hiệu quả kinh doanh thực tế. Năm 2025, câu chuyện của nhiều chủ nhà phố cho thuê tại TP HCM không còn xoay quanh lợi nhuận, mà là làm sao để giữ dòng tiền không âm.

Theo bà, mặt bằng cần được định giá lại theo sức mua và khả năng khai thác, thay vì neo theo kỳ vọng quá khứ. Lợi thế vị trí không còn đủ nếu khó tiếp cận, thiếu chỗ đậu xe hoặc không phù hợp công năng; việc giảm giá thuê đơn thuần cũng không hiệu quả nếu không đi kèm điều chỉnh mô hình khai thác như hợp đồng linh hoạt, chia sẻ doanh thu hay cho thuê từng phần. Nhà mặt phố cần ưu tiên các ngành đòi hỏi hiện diện vật lý như F&B, y tế, giáo dục, dịch vụ cá nhân hoặc showroom trải nghiệm.

Đối với nhà phố thương mại, bà Mai nhấn mạnh cần định vị đúng bản chất là bất động sản thương mại, gắn với bài toán kinh doanh thực tế từ ngành hàng, quy mô mặt bằng đến lưu lượng khách và dòng tiền. Quản lý vận hành chuyên nghiệp đóng vai trò quyết định, đòi hỏi chủ đầu tư tham gia sâu hơn vào tổ chức không gian và thu hút khách thuê, thay vì mô hình “xây xong rồi bán đứt”. Khi có chiến lược vận hành rõ ràng và giá thuê phù hợp sức mua, giá trị thương mại được khôi phục sẽ là nền tảng để giá trị tài sản tăng lên tương xứng với tiềm năng thực tế của loại hình này.

“Một khi giá trị thương mại của nhà phố được cải thiện, giá trị tài sản mới có thể tăng tương xứng với tiềm năng thực tế của loại hình này”, bà Mai nhấn mạnh.

Phương Uyên

Thay vì chạy đua về diện tích hay số lượng tiện ích, nhiều đơn vị chuyển trọng tâm sang mức độ phù hợp với nhu cầu sinh hoạt đặc thù của người ở. Tại Dubai, một số nhà phát triển kiểm soát toàn bộ chuỗi từ thiết kế, thi công đến hoàn thiện nhằm đảm bảo độ chính xác ở từng cấu phần. Các yếu tố như xử lý âm học, tổ chức mặt bằng, hướng đón nắng, thông gió tự nhiên hay chất lượng hoàn thiện được tính toán để phục vụ thói quen sử dụng, thay vì chỉ đáp ứng tiêu chí hình thức.

Theo đại diện Kinera, xu hướng này phản ánh kỳ vọng mới từ nhóm khách hàng có điều kiện tài chính và trải nghiệm sống đa dạng. “Người mua nhà hiện nay không muốn thích nghi với một cấu trúc cố định, mà tìm kiếm môi trường có thể cộng hưởng với nhịp sinh hoạt và sở thích riêng”, vị này cho biết. Doanh nghiệp nhận định, nhà ở cao cấp đang chuyển từ mô hình định sẵn sang hỗ trợ cư dân chủ động hình thành phong cách sống.

Tại Việt Nam, nguồn cung phân khúc cao cấp gia tăng ở nhiều đô thị lớn và khu vực vệ tinh. Trong bối cảnh đó, Kinera cho biết lựa chọn hướng phát triển dựa trên nghiên cứu hành vi sinh hoạt ngay từ giai đoạn đầu.

“Mỗi dự án đều bắt đầu từ việc xác định cư dân cần gì trong đời sống thường nhật, sau đó mới xây dựng giải pháp không gian và dịch vụ tương ứng”, đại diện đơn vị chia sẻ. Theo doanh nghiệp, cách tiếp cận này nhằm hạn chế việc người mua phải điều chỉnh thói quen để phù hợp với nơi ở.

Tổ chức công năng được cụ thể hóa qua các khu sinh hoạt chung, ban công, bếp, phòng giải trí và hệ thống chiếu sáng. Đơn vị dẫn ví dụ về căn hộ tăng cường cách âm cho người chơi nhạc cụ hoặc hát karaoke, ban công nhiều ánh sáng phục vụ thư giãn buổi sáng, bếp mở tăng tương tác gia đình, hay giải pháp ánh sáng dịu cho người có nhịp sinh hoạt ban đêm. “Chúng tôi xem chi tiết sử dụng là nền tảng hình thành trải nghiệm, thay vì bổ sung tiện ích theo danh mục chung”, đại diện nói thêm.

Danh mục phát triển của Kinera trải từ dự án nghỉ dưỡng tại Phú Quốc, không gian ở ven sông tại Đồng Nai đến đại đô thị tại khu vực TP HCM mở rộng. Các khu này được tổ chức như hệ sinh thái tích hợp, kết nối nơi ở, làm việc, vận động và sinh hoạt cộng đồng.

Doanh nghiệp cho biết định hướng vận hành chịu ảnh hưởng từ tinh thần Omotenashi của Nhật Bản, đề cao sự thấu hiểu, linh hoạt và tôn trọng khác biệt. “Thay vì áp dụng quy trình đồng nhất, chúng tôi điều chỉnh dịch vụ theo đặc điểm cư dân từng khu, từ cách sử dụng tiện ích đến thời điểm phát sinh nhu cầu”, đại diện Kinera nói.

Cách tiếp cận này tiếp tục được phát triển tại One Era – khu đô thị định hướng theo mô hình tích hợp nhiều chức năng, chú trọng tính bền vững và khả năng thích ứng lối sống.

Theo lộ trình công bố, doanh nghiệp dự kiến triển khai 8 dự án với quỹ đất hơn 260 ha, tổng mức đầu tư khoảng 5 tỷ USD tại Phú Quốc, Đồng Nai và khu vực TP HCM mở rộng. Đơn vị cho rằng mức độ phù hợp giữa không gian, dịch vụ và nhu cầu thực tế sẽ là yếu tố cạnh tranh dài hạn.

Song Anh

Sự xuất hiện của các công trình giao thông quy mô lớn đang tạo đà phát triển cho đô thị Đông Hà Nội. Trong một năm trở lại đây, khu vực này liên tục được đầu tư hạ tầng, từ các tuyến đường vành đai, cao tốc đến hệ thống cầu mới qua sông Hồng.

Trong đó, nổi bật là trục cảnh quan ven sông Hồng dự kiến khởi công ngày 19/12. Trục này dài 92 km, tổng đầu tư khoảng 338.000 tỷ đồng, gồm hai đường bộ dọc hai bờ sông, đường sắt một ray và chuỗi công viên chủ đề trải dài từ cầu Hồng Hà đến cầu Mễ Sở. Theo giới chuyên gia, dự án mở ra trục đô thị hiện đại, tạo lực kéo mạnh cho khu vực phía Đông, đặc biệt là Long Biên – vốn sở hữu quỹ đất lớn và dư địa phát triển dài hạn.

Nhiều công trình hạ tầng trọng điểm

Khu Đông Hà Nội đang chứng kiến tốc độ hoàn thiện hạ tầng nhanh trong nhiều năm trở lại đây. Từ đầu 2025, thành phố đã khởi công 4 cây cầu lớn bắc qua sông Hồng gồm Trần Hưng Đạo, Tứ Liên, Ngọc Hồi và Thượng Cát; đồng thời lên kế hoạch khởi công cầu Vân Phúc, Hồng Hà và Mễ Sở trong tháng 12. Trong đó, cầu Trần Hưng Đạo, tổng vốn 16.226 tỷ đồng, gồm 6 làn xe cơ giới, 2 làn xe đạp và 2 làn đi bộ – được kỳ vọng rút ngắn thời gian di chuyển từ Long Biên đến khu phố cổ, mở trục kết nối trực tiếp với nội đô lịch sử.

Hệ thống cao tốc và đường vành đai cũng tạo sức bật rõ rệt. Các trục Hà Nội – Hải Phòng, Nội Bài – Lào Cai, Quốc lộ 5, đường Vành đai 3, 3.5 và 4 tiếp tục được mở rộng, kéo ngắn quãng đường từ phía Đông về trung tâm. Nhờ các cầu Chương Dương, Thanh Trì, Vĩnh Tuy 1 và 2, cư dân Long Biên hiện chỉ mất chưa tới 20 phút để đến Hồ Hoàn Kiếm, đồng thời kết nối nhanh với các đầu mối giao thông phía Bắc và phía Nam vùng đồng bằng.

Song song hạ tầng giao thông, phía Đông đang hình thành hệ sinh thái giáo dục và tiện ích quy mô lớn. Đại học Bách khoa Hà Nội (phân hiệu Hưng Yên) dự kiến đạt 30.000 sinh viên; sân vận động PVF với sức chứa 60.000 chỗ được xem là lớn nhất cả nước; cùng nhiều công trình giáo dục, y tế, vui chơi giải trí được triển khai. Giới phân tích nhận định khu Đông bước vào “thập niên vàng”, tương tự giai đoạn bứt phá của khu Tây Hà Nội khoảng mười năm trước.

Trong bức tranh đó, đại lộ cảnh quan ven sông Hồng là điểm nhấn, được xem là dự án hạ tầng lớn nhất Hà Nội từng triển khai. Khi hoàn thiện tuyến đại lộ sẽ giảm tải áp lực giao thông nội đô, đồng thời tăng cường liên kết giữa Hà Nội và các địa phương lân cận. Hệ thống kết nối tạo bệ phóng cho các dự án bất động sản phía Đông trong tương lai.

Thị trường nhiều động lực

Những chuyển dịch tích cực của đầu tư hạ tầng thúc đẩy sức hút của thị trường bất động sản phía Đông Hà Nội. Báo cáo quý III/2025 của OneMount ghi nhận toàn thành phố có khoảng 8.100 căn hộ mới mở bán, trong đó phần lớn tập trung ở khu Đông. Tương tự, NSI ghi nhận trong quý III/2025, khu vực phía Đông chiếm khoảng 26% nguồn cung căn hộ mới, với mặt bằng giá chào bán dao động khoảng 70-75 triệu đồng mỗi m2.

Nhiều dự án ghi nhận hết giỏ hàng ngay trong ngày mở bán, cho thấy nhu cầu ở thực và đầu tư gia tăng. Một trong những lợi thế chính của khu Đông là mặt bằng giá còn thấp. Theo khảo sát, giá căn hộ khu vực này thấp hơn khoảng 20% so với khu Tây cùng phân khúc, tạo dư địa tăng trưởng dài hạn.

NSI dự báo nguồn cung căn hộ và nhà phố tại Hà Nội trong cuối năm 2025 và đầu năm 2026 có thể đạt 30.000-32.000 sản phẩm. Nguồn cung này kỳ vọng tiếp tục duy trì ổn định đến năm 2027. Cơ cấu tập trung các phân khúc cao cấp và hạng sang, trong đó khu Đông đóng vai trò dẫn dắt nguồn cung toàn thị trường.

Theo đánh giá, khi nguồn cung duy trì ổn định, người mua có nhiều lựa chọn hơn. Các gia đình trẻ có xu hướng tìm đến khu vực vừa gần trung tâm, vừa có điều kiện sống thoáng, xanh hơn nhưng vẫn có khả năng kết nối nhanh đến nhiều khu vực.

Trong đó, Long Biên, được đánh giá là tâm điểm của chuỗi hạ tầng mới, nhiều tiềm năng để đáp ứng nhu cầu tìm kiếm không gian sống và đầu tư trong giai đoạn tiếp theo. Khu vực này ghi nhận mức tăng giá đáng kể. Dữ liệu Batdongsan cho thấy giá đất tại phường Long Biên tăng khoảng 38% trong vòng một năm, xác lập mặt bằng mới cao nhất 6 năm. Long Biên hưởng lợi trực tiếp từ các cây cầu, tuyến đường và đại lộ ven sông Hồng.

Kinh nghiệm tại TP HCM cho thấy hạ tầng hoàn thiện có thể thay đổi cấu trúc phát triển đô thị chỉ trong vài năm. Chẳng hạn, khi cầu Thủ Thiêm 1 và đại lộ Mai Chí Thọ đi vào hoạt động, khu Đông TP HCM trở thành tâm điểm nguồn cung mới, thu hút các dự án cao tầng và đại đô thị quy mô lớn. Vài năm gần đây, khi cầu Ba Son, tuyến metro số 1 vận hành, nguồn cung và giá nhà khu Đông dẫn dắt toàn thị trường TP HCM.

Ông Đinh Minh Tuấn, Giám đốc Batdongsan khu vực miền Nam, cho rằng đà tăng giá của khu Đông đến từ hai yếu tố then chốt là nguồn cung cao cấp chiếm tỷ trọng lớn và hạ tầng phát triển vượt trội. Cùng quan điểm, bà Trịnh Thị Kim Liên, Giám đốc kinh doanh Dat Xanh Services, cho biết đây là nơi thu hút phần lớn vốn đầu tư hạ tầng của TP HCM, với hơn 70%. Đây là đòn bẩy hạ tầng quan trọng giúp khu Đông trở thành cực tăng trưởng của TP HCM.

Với chuỗi hạ tầng hàng trăm nghìn tỷ đang triển khai, nhiều chuyên gia nhận định phía Đông Hà Nội, đặc biệt Long Biên, có thể lặp lại quỹ đạo tăng trưởng khi yếu tố kết nối đóng vai trò then chốt trong việc định giá bất động sản đô thị.

Hoài Phương