Theo báo cáo mới đây của đơn vị chuyên cung cấp dịch vụ về tư vấn, quản lý đầu tư CBRE, thị trường bất động sản công nghiệp có một quý đầu năm tăng trưởng khả quan.

Ở phía Bắc, giá thuê đất công nghiệp tại các thị trường cấp 1 như Hà Nội, Hải Phòng, Bắc Ninh, Hưng Yên, Hải Dương tăng 3,7% so với cùng kỳ, đạt trung bình 139 USD mỗi m2 (khoảng 3,6 triệu đồng một m2) cho kỳ hạn còn lại. Đà tăng này tập trung ở các khu công nghiệp có mức lấp đầy tốt khiến chủ đầu tư điều chỉnh giá thuê.

Mức hấp thụ các khu công nghiệp phía Bắc đạt gần 80% với khoảng 200 ha, tăng nhẹ so cùng kỳ năm trước. Quý đầu năm ghi nhận nhiều dự án được khởi công như nhà máy sản xuất linh kiện điện tử Lite-On ở Quảng Ninh trị giá 690 triệu USD hay nhà máy Victory Giant Technology ở Bắc Ninh với tổng vốn đầu tư 540 triệu USD.

Với thị trường kho xưởng xây sẵn, giá thuê cũng tăng 2,3-2,6% theo năm, đạt ngưỡng 4,7-4,9 USD mỗi m2 một tháng. Tỷ lệ lấp đầy kho xưởng đạt trên 80%. CBRE cho biết nhóm công ty logistics dẫn dắt nguồn cầu nhà kho xây sẵn tại phía Bắc, theo sau là các công ty sản xuất điện tử, thiết bị thể thao.

Diễn biến trên cũng được hãng dịch vụ Cushman & Wakefield ghi nhận. Hãng cho biết một số khu công nghiệp trọng điểm phía Bắc đã tăng giá thuê 4-5% kéo theo mức thuê trung bình của thị trường tăng theo. Nhu cầu thuê đất công nhiệp chủ yếu đến từ các ngành linh kiện điện tử, sản xuất máy móc.

Đà tăng giá thuê đất, kho xưởng công nghiệp được thúc đẩy bởi lực hút FDI cũng như lĩnh vực sản xuất, theo bà Nguyễn Hoài An, Giám đốc cấp cao CBRE Hà Nội. Bà dẫn chỉ số sản xuất các sản phẩm công nghiệp trong quý I tăng hơn 2% so với cùng kỳ.

Cùng đó, tổng vốn đầu tư nước ngoài đăng ký vào Việt Nam đạt gần 11 tỷ USD, tăng hơn 34% so với cùng kỳ năm ngoái. Riêng vốn ngoại đổ vào bất động sản đạt gần 2,4 tỷ USD, tăng 46% so với cùng kỳ. Điều này thúc đẩy diễn biến tích cực tại thị trường cho thuê đất công nghiệp phía Bắc, vốn có lợi thế vị trí, cơ sở hạ tầng cải thiện cùng tâm lý thị trường tích cực.

Dù có quý đầu năm khả quan, thị trường bất động sản công nghiệp có thể đối diện với nhiều thách thức khi Mỹ áp thuế đối ứng 46% với Việt Nam thời gian tới (thuế này tạm hoãn trong 90 ngày). Các chuyên gia cho biết hạ tầng khu công nghiệp cũng như thương mại dịch vụ, nhà ở sẽ chịu tác động trực tiếp khi dòng vốn ngoại sụt giảm khiến nhóm chuyên gia, lao động thu nhập cao từ doanh nghiệp ngoại giảm nhu cầu thuê – mua.

Ông David Jackson, Tổng giám đốc Avison Young Việt Nam, cho biết sắc thuế nếu áp dụng sẽ gây tâm lý lo ngại cho các doanh nghiệp FDI đang hoạt động tại Việt Nam trong ngắn hạn. Thay vì xu hướng mở rộng đầu tư, họ sẽ có xu hướng trì hoãn, quan sát tình hình.

Tuy nhiên, chuyên gia Avison Young vẫn đặt kỳ vọng các nhà đầu tư FDI sẽ có kế hoạch dự phòng và tầm nhìn dài hạn. Bài học từ đại dịch Covid-19 đã giúp nhiều doanh nghiệp thận trọng hơn trong quản lý tồn kho và kiểm soát sản lượng nhằm tránh gián đoạn đơn hàng khi chi phí logistics tăng vọt.

Cùng quan điểm, bà Nguyễn Hoài An cho hay về dài hạn, Việt Nam vẫn duy trì lợi thế và tiềm năng với các nhà đầu tư FDI. Lợi thế này đến từ những cải cách tích cực của Nhà nước để tinh gọn bộ máy, đơn giản hóa thủ tục đầu tư cùng việc đầu tư hàng loạt dự án lớn như cao tốc Bắc Nam, đường sắt Hải Phòng – Hà Nội – Lào Cai.

Để duy trì sức hút với dòng vốn đầu tư nước ngoài, theo bà An, Việt Nam cần chú trọng cải thiện hạ tầng về đường xá kết nối, điện lưới khu công nghiệp, nâng cao chất lượng lao động cũng như có thêm các chính sách ưu đãi.

Ngọc Diễm

Sở Du lịch TP HCM đang phối hợp với Sở Khoa học và Công nghệ cùng các đơn vị liên quan xây dựng khung pháp lý cho hoạt động lưu trú ngắn ngày trong chung cư (Airbnb, thuê theo ngày, giờ…). Động thái này được xem như tín hiệu “bật đèn xanh” cho hoạt động từng bị yêu cầu dừng từ cuối năm 2024. Tuy nhiên, chuyên gia cảnh báo nhà đầu tư không nên kỳ vọng mô hình này tiếp tục “hái ra tiền” như giai đoạn trước.

Chuyên gia bất động sản Lê Quốc Kiên phân tích, trước đây Airbnb phát triển nhanh nhờ chi phí đầu vào thấp và ít ràng buộc pháp lý. Nhưng khi được đưa vào khuôn khổ chính thức, chủ căn hộ sẽ phải chịu thêm các khoản thuế, phí quản lý, bảo trì, yêu cầu về an toàn, phòng cháy chữa cháy… khiến chi phí vận hành tăng và buộc phải điều chỉnh giá thuê. Điều này làm giảm tính cạnh tranh với khách sạn truyền thống.

Ngoài ra, nếu được hợp pháp hóa, nguồn cung loại hình này có thể tăng mạnh, nhưng nhu cầu chưa chắc hồi phục tương ứng. Sau dịch, khách du lịch có xu hướng ưu tiên hình thức lưu trú có thương hiệu và dịch vụ chuyên nghiệp, trong khi nhóm khách doanh nhân quay lại chọn khách sạn tiêu chuẩn vì an toàn và tiện nghi. Áp lực cạnh tranh tăng sẽ khiến biên lợi nhuận của Airbnb khó bằng trước đây.

Từ góc độ vận hành, bà Đỗ Thuý An, đại diện một đơn vị khai thác lưu trú tại TP HCM, nhận định nếu được hợp pháp hoá, Airbnb vẫn sẽ đối mặt không ít thách thức. Nhiều khả năng các chung cư sẽ có động thái siết quản lý khách ra vào, không cấp thẻ tạm trú hoặc áp mức phí cao với căn hộ cho thuê ngắn ngày. Ngay cả khi được pháp luật cho phép, việc vận hành căn hộ lưu trú ngắn ngày vẫn gặp nhiều trở ngại nếu vấp phải phản đối từ ban quản lý hoặc cư dân.

“Mô hình này đòi hỏi sự đồng thuận từ nhiều bên, không thể chỉ dựa vào ý chí của chủ căn hộ hay quy chế nội bộ”, bà An nói.

Đồng quan điểm, ông Nguyễn Tuấn Anh, quản lý Công ty tư vấn dịch vụ Asia Life tại TP HCM, cho rằng kỳ vọng mô hình Airbnb “hái ra tiền” như giai đoạn 2017–2019 không còn thực tế. Khi đó, thị trường còn sơ khai, nhu cầu thuê cao và ít bị kiểm soát. Hiện nay, nhiều khu vực trung tâm đã bão hòa, trong khi chính sách và phản ứng từ cộng đồng ngày càng siết chặt.

Theo ông, thị trường không còn chỗ cho cách làm tự phát. Nhà đầu tư phải chuyên nghiệp hóa toàn bộ quy trình, từ đón khách, dọn dẹp đến xử lý sự cố. Mô hình này nay đòi hỏi chi phí vận hành cao hơn, không còn chuyện “đẩy” mọi chi phí cho ban quản lý hay tự ý khai thác hạ tầng. “Nhà đầu tư cần sẵn sàng trả phí cho mọi dịch vụ khách thuê sử dụng trong toà nhà”, ông Tuấn nói.

Dù vậy, việc xem xét hợp pháp hoá mô hình này vẫn mang lại tín hiệu tích cực cho giới đầu tư. Chị Xuân, một nhà đầu tư sở hữu hai căn hộ từng kinh doanh Airbnb tại TP HCM, cho biết từ khi bị yêu cầu dừng hoạt động cho thuê ngắn ngày, lợi nhuận từ khai thác căn hộ giảm sâu. Nếu trước đây, căn hộ của chị cho thuê Airbnn với doanh thu khoảng 25 triệu đồng mỗi tháng, tỷ lệ lấp đầy hơn 70%. Khi chuyển sang cho thuê dài hạn, chị chỉ cho thuê được giá 17 triệu đồng mỗi tháng. “Tôi sẵn sàng đóng thuế, phí nếu được cho thuê ngắn ngày trở lại”, chị cho hay.

Tương tự, anh Phương Nam, chủ hai căn hộ tại khu đô thị ở TP Thủ Đức, cho biết trước đây, anh cho đơn vị vận hành thuê lại với giá 35 triệu đồng mỗi tháng. Khi tự cho thuê dài hạn (theo tháng), anh buộc hạ giá còn 22 triệu đồng nhưng vẫn không bù đắp được chi phí. “Tôi hy vọng mô hình này sẽ sớm có khung pháp lý rõ ràng, không bị cản trở như hiện nay”, anh Nam nói.

Ông Trung Đỗ, lãnh đạo đơn vị quản lý gần một trăm căn hộ lưu trú ngắn ngày tại TP HCM, cho hay mức sinh lời từ cho thuê dài hạn thấp, khó tìm khách thuê ổn định. Do đó, ông không thể tiếp tục trả tiền thuê cho chủ hộ nên đành hủy hợp đồng với hàng chục căn hộ đang kinh doanh Airbnb. Nhiều chủ hộ từng vay vốn mua nhà trước đó, khi lấy lại căn hộ cũng không thể khai thác cho thuê như kỳ vọng và phải sang tay.

“Nếu có quy định rõ ràng, dù chịu thuế và phí quản lý cao hơn, khả năng sinh lời từ Airbnb vẫn tốt hơn cho thuê truyền thống,” ông nói.

Nguồn dữ liệu từ nền tảng AirDNA cho thấy, năm 2024, TP HCM có gần 14.000 căn hộ kinh doanh Airbnb, doanh thu trung bình mỗi căn khoảng 40-78 triệu đồng mỗi tháng, giá thuê bình quân 58 USD một đêm, với tỷ lệ lấp đầy khoảng 50%. Trong khi đó, theo chuyên trang Batdongsan, giá cho thuê dài hạn tại TP HCM chỉ phổ biến ở mức 14-25 triệu đồng mỗi tháng. Mức lợi nhuận từ đầu tư cho thuê Airbnb rơi vào khoảng 6-7%, trong khi với hình thức thuê truyền thống, lợi suất đầu tư chỉ dao động khoảng 3%.

Ông Đinh Minh Tuấn, Giám đốc Batdongsan khu vực phía Nam, cho biết nhờ tính linh hoạt và khả năng điều chỉnh giá theo thị trường, mô hình cho thuê ngắn ngày có thể mang về mức lợi nhuận cao hơn cho thuê dài hạn từ 30-50%. Đây cũng là lý do hoạt động này vẫn phát triển mạnh dù vấp phải nhiều phản đối. Ông Tuấn cũng cảnh báo, nhà đầu tư với trường vốn dài hạn có thể cân nhắc duy trì mô hình này, những ai sử dụng đòn bẩy tài chính cần tính toán thận trọng vì khả năng, việc hợp thức hoá cho thuê ngắn ngày sẽ mất nhiều thời gian hơn dự kiến.

Chuyên gia Lê Quốc Kiên khuyến nghị nhà đầu tư không nên vội quay lại mô hình này chỉ vì kỳ vọng nới lỏng chính sách. Theo lộ trình của TP HCM, mô hình này cần ít nhất hai năm nữa để được cấp phép chính thức, đồng nghĩa từ nay đến 2027, việc cho thuê ngắn hạn vẫn tiếp tục bị tạm dừng.

“Kể cả khi được cấp phép, khả năng sinh lời cũng không còn cao như trước. Nhà đầu tư cần đánh giá kỹ yếu tố chi phí – lợi nhuận – vận hành, cũng như mức độ phù hợp của từng vị trí căn hộ. Bài toán đầu tư hiện không còn dễ dàng như thời kỳ Airbnb bùng nổ”, ông nói.

Phương Uyên

Trung tâm phát triển quỹ đất huyện Mê Linh vừa tổ chức hai phiên đấu giá tổng 57 lô đất tại xã Tiến Thắng và xã Chu Phan, dự kiến thu ngân sách hơn 240 tỷ đồng. Mức trúng cao nhất cả hai phiên cùng đạt hơn 55 triệu đồng một m2.

Cụ thể, khu đất đấu giá xã Tiến Thắng có tổng diện tích hơn 2.800 m2 với 28 lô đất, diện tích 80-126 m2. Với giá khởi điểm 5,2 triệu đồng mỗi m2, tổng giá trị mỗi lô khoảng 416-655 triệu đồng. Phiên đấu tổ chức tối thiểu ba vòng bắt buộc, bước giá 5 triệu đồng mỗi m2.

Phiên đấu hút 175 người tham gia với 682 hồ sơ, tương ứng một lô đất có hơn 24 hồ sơ quan tâm. Kết thúc phiên, 28 lô đều được bán thành công với mức trúng cao nhất 55,2 triệu đồng mỗi m2, gấp 10,6 lần mức khởi điểm. Mức trúng thấp nhất khoảng 30,2 triệu đồng một m2.

Một ngày trước đó, 29 thửa đất tại điểm X7, thôn Nại Châu, xã Chu Phan cũng lên sàn đấu. Các lô đất đều có diện tích 100 m2, giá khởi điểm 5,6 triệu đồng mỗi m2. Phiên đấu có hơn 100 người tham gia với tổng 630 hồ sơ.

Kết thúc phiên, 29 thửa đều được bán thành công với mức trúng cao nhất 55,6 triệu đồng mỗi m2, gấp gần 10 lần khởi điểm. Nhà đầu tư sẽ phải trả tổng 5,5 tỷ đồng cho thửa này. Lô trúng thấp nhất đạt 35,6 triệu đồng mỗi m2.

So với phiên đấu giá cuối năm ngoái, giá trúng cao nhất hai phiên này đã giảm khoảng 43%. Trong đó, tại phiên đấu 11 thửa vào ngày 20/12 năm ngoái, mức trúng kỷ lục được ghi nhận hơn 97,5 triệu đồng mỗi m2.

Đại diện Trung tâm phát triển quỹ đất huyện cho biết từ đầu năm đến nay, Mê Linh đã tổ chức 5 phiên đấu giá với tổng tiền phải thu khoảng 960 tỷ đồng. Huyện sẽ tiếp tục đấu giá các thửa còn lại tại hai khu đấu giá xã Chu Phan và Tiến Thắng trong tháng này.

Ba tháng đầu năm, Hà Nội đạt 34% chỉ tiêu thu từ đấu giá quyền sử dụng đất năm nay với 6.860 tỷ đồng. Năm 2024, thành phố cũng đạt hơn 74% chỉ tiêu, thu được gần 18.600 tỷ đồng từ đấu giá đất, tính đến cuối tháng 11.

Hoạt động đấu giá đất đã nóng lên trong 4 tháng cuối năm ngoái, tập trung tại các huyện ven Hà Nội, sau đó lan sang một số tỉnh xung quanh. Từ tháng 12/2024 đến tháng 2/2025, nhiều phiên đấu tại Thanh Oai, Mê Linh, Phúc Thọ có dấu hiệu giảm nhiệt sau khi cơ quan quản lý tăng cường kiểm tra, xử lý các hành vi thao túng thị trường bất động sản.

Gần đây, đất trúng đấu giá vượt trăm triệu đồng một m2 xuất hiện trở lại tại một số phiên. Tại Quốc Oai, phiên đấu 26 thửa đất tại thôn Yên Quán, xã Hưng Đạo cuối tháng trước ghi nhận giá trúng cao nhất 104 triệu đồng một m2. Tương tự, tại phiên 33 thửa đất tại xã Thanh Xuân, huyện Sóc Sơn cuối tháng 3, lô trúng cao nhất cũng vượt 120 triệu đồng một m2, gấp khoảng 11 lần giá khởi điểm.

Ngọc Diễm