Theo văn bản vừa được Ngân hàng Nhà nước ban hành, lãi suất cho vay của ngân hàng thương mại với khoản vay người trẻ dưới 35 tuổi mua nhà ở xã hội sẽ thấp hơn 2% mỗi năm so với lãi suất cho vay trung và dài hạn bình quân của Agribank, BIDV, Vietcombank và VietinBank. Mức lãi suất này được xác định trong 5 năm đầu tiên kể từ thời điểm giải ngân.

Từ nay đến 31/12, lãi suất áp dụng với khoản vay mua nhà xã hội của người trẻ là 5,9% một năm, thấp hơn 0,2% so với trước đây. Trong 10 năm tiếp theo, mức lãi này được xác định thấp hơn 1% một năm so với lãi suất cho vay trung và dài hạn bình quân của nhóm ngân hàng Big4.

Với chủ đầu tư các dự án nhà xã hội, nhà công nhân, cải tạo chung cư cũ, mức lãi suất từ nay đến hết năm cũng được giảm xuống còn 6,4%.

Kể từ khi áp dụng tháng 4/2023 đến nay, gói tín dụng 120.000 tỷ đồng cho vay ưu đãi phát triển nhà ở xã hội, nhà công nhân đã 4 lần được giảm lãi suất. Giai đoạn tháng 7-12/2023, mức lãi cho vay mua nhà và chủ đầu tư dự lần lượt 8,2% và 8,7%.

Sang nửa đầu 2024, mức lãi giảm còn 7-8% và hạ tiếp 1% vào cuối năm. Từ đầu năm nay, Ngân hàng Nhà nước thông báo giảm lãi suất gói vay trên còn 6,1% cho người mua nhà và 6,6% với chủ đầu tư.

Theo quy định, định kỳ 6 tháng Ngân hàng Nhà nước sẽ thông báo lãi suất cho vay trong thời gian ưu đãi cho các nhà băng tham gia chương trình trên. Nguồn lực thực hiện gói tín dụng này từ vốn của 9 nhà băng tham gia (gồm 4 ngân hàng quốc doanh và HDBank, TP Bank, VPBank, MB, Techcombank).

Ngoài nhóm thu nhập thấp, hồi đầu năm Thủ tướng Phạm Minh Chính yêu cầu Ngân hàng Nhà nước và các nhà băng nghiên cứu có gói tín dụng ưu đãi cho cả cung và cầu để phát triển nhà ở xã hội, nhà ở cho người không quá 35 tuổi.

Tính tới giữa tháng 5, số tiền giải ngân cho vay nhà ở xã hội từ gói 120.000 tỷ đồng đạt khoảng 3.400 tỷ đồng, tương đương 2%. Trong số này, khoảng 2.940 tỷ đồng cho chủ đầu tư tại 21 dự án, còn lại là người mua nhà. Riêng 4 tháng đầu năm nay, số tiền giải ngân đạt hơn 550 tỷ đồng.

Giải thích lý do giải ngân thấp, theo Bộ Xây dựng, nguồn cung nhà ở xã hội còn hạn chế, trong khi nhiều chủ đầu tư không đủ điều kiện để vay hay đảm bảo điều kiện dư nợ… Ngoài ra, lãi suất gói vay ưu đãi trên được đánh giá vẫn cao, trong khi thời gian vay ngắn, nên chưa thu hút được các doanh nghiệp, người dân vay vốn.

Anh Tú – Quỳnh Trang

Ngày 25/6, Quốc hội thông qua Luật Ngân sách nhà nước sửa đổi, trong đó đã điều chỉnh nguyên tắc phân chia nguồn thu giữa ngân sách trung ương và địa phương theo hướng tăng tính chủ động và phù hợp với đặc thù của từng nơi.

Các địa phương không nhận bổ sung cân đối từ ngân sách trung ương được hưởng 80% khoản thu này, phần còn lại 20% thuộc ngân sách trung ương. Với các địa phương có nhận bổ sung cân đối, tỷ lệ tương ứng là 85% cho ngân sách địa phương và 15% cho ngân sách trung ương.

Theo đó, TP HCM, địa phương không nhận bổ sung cân đối ngân sách từ trung ương sẽ được giữ 80% tiền sử dụng đất và tiền thuê đất, phần còn lại 20% nộp về ngân sách trung ương. Riêng Hà Nội, do có cơ chế riêng theo Luật Thủ đô, tiếp tục được giữ lại 100% các khoản thu này.

Trước đó, tại buổi làm việc với đoàn công tác của Tổng Bí thư Tô Lâm ngày 18/6, Phó bí thư Thường trực Thành ủy TP HCM Nguyễn Thanh Nghị đề xuất cho địa phương giữ lại toàn bộ nguồn thu từ các quỹ đất trong 5 năm tới để bổ sung nguồn lực phát triển hạ tầng khi sáp nhập. Tuy nhiên, theo Chính phủ, xét trong toàn cục hiện nguồn thu ngân sách của TP HCM chiếm 1/3 cả nước, trong khi đất đai là nguồn lực toàn dân. Do đó, để hài hòa, có thể xem xét tỷ lệ 80-20, tức 80% để lại thành phố và 20% nộp về trung ương.

Trình bày báo cáo giải trình trước Quốc hội hôm nay, Bộ trưởng Tài chính Nguyễn Văn Thắng cho biết việc điều chỉnh này nhằm tạo điều kiện cho các địa phương chủ động hơn trong việc sử dụng nguồn thu vượt dự toán, đồng thời thúc đẩy tiến độ các chương trình, dự án trọng điểm.

Luật cũng bổ sung nhiều nội dung để tăng tính linh hoạt trong điều hành ngân sách, trong đó có quy định cho phép sử dụng Quỹ dự trữ tài chính để tạm ứng cho các dự án hạ tầng quan trọng trên địa bàn tỉnh, thành. Số tiền tạm ứng tối đa không vượt quá 50% quỹ dự trữ đầu năm và phải hoàn trả trong vòng 36 tháng.

Luật sửa đổi lần này đồng thời phân định rõ trách nhiệm của các cấp trong điều hành ngân sách. Thủ tướng được bổ sung thêm quyền quyết định phân bổ ngân sách, trong khi chính quyền địa phương được trao quyền cao hơn trong việc điều chỉnh dự toán, thực hiện chi tiêu, qua đó rút ngắn thủ tục và tăng hiệu quả quản lý.

Bộ trưởng Tài chính cho biết, luật mới giúp cắt giảm thủ tục hành chính, tăng tính chủ động và trách nhiệm của các cơ quan trong chi tiêu ngân sách, đồng thời yêu cầu Quốc hội, Chính phủ, HĐND, UBND các cấp tăng cường giám sát, xử lý nghiêm các sai phạm nếu có, chống tiêu cực và lãng phí trong chi tiêu công.

Hiện nay, TP HCM được giữ 100% các khoản thu từ tiền sử dụng đất, tiền thuê đất phát sinh trên địa bàn, sau khi thực hiện nghĩa vụ tài chính theo quy định, trừ các khoản thuộc ngân sách Trung ương thụ hưởng theo phân cấp. Tuy nhiên, mức này không được quy định cố định trong Luật Ngân sách Nhà nước mà được xác định theo tỷ lệ điều tiết ngân sách hàng năm do Quốc hội phê duyệt trong Nghị quyết về dự toán ngân sách nhà nước. Giai đoạn 2022-2025, tỷ lệ điều tiết tổng thu ngân sách cho TP HCM là 21%.

Luật Ngân sách (sửa đổi) có 79 điều, hiệu lực từ năm ngân sách 2026. Riêng các quy định về lập dự toán, chấp hành ngân sách Nhà nước và phân cấp cho tỉnh, xã với lĩnh vực khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số từ ngày 1/7.

Quyết toán ngân sách năm 2024 và quy trình lập dự toán ngân sách năm 2026 vẫn áp dụng theo Luật Ngân sách 2015.

Phương Uyên