Tại diễn đàn bất động sản nhà ở 2026 vừa diễn ra, bà Dương Thùy Dung, Giám đốc điều hành CBRE Việt Nam, cho biết quý IV ghi nhận mức giá sơ cấp (chủ đầu tư mở bán) trung bình phân khúc căn hộ tại TP HCM đạt 90 triệu đồng một m2, tăng 5% theo quý và 21% so với cùng kỳ năm ngoái. Không chỉ giá sơ cấp tăng, mặt bằng thứ cấp (người mua bán lại) cũng nhích khoảng 18%, lên bình quân 64 triệu đồng mỗi m2.

Đà tăng lan sang các địa phương lân cận. Quý vừa qua, giá mở bán nhiều chung cư tại Bình Dương (trước sáp nhập) tăng khoảng 10%, Đồng Nai 12%, còn Long An (thuộc Tây Ninh sau sáp nhập) tới 45%. Giá thứ cấp tại những khu vực này đều tăng thêm 13-15% so với cùng kỳ.

Giá nhà ở khu vực phía nam tăng trong bối cảnh nguồn cung cải thiện sau nhiều năm trầm lắng. Theo CBRE, tổng nguồn cung mới tại 5 địa phương trọng điểm xấp xỉ 26.000 sản phẩm, gấp đôi năm 2024. Bình Dương (cũ) dẫn đầu với 15.800 căn hộ, Tây Ninh khoảng 2.000 căn, Đồng Nai 600 căn. Còn TP HCM (cũ) ghi nhận khoảng 7.600 căn hộ, tăng 50% so với năm trước.

Bà Dung lý giải dù nguồn cung cải thiện, giá vẫn neo cao do phần lớn rổ hàng mới thuộc phân khúc cao cấp, hạng sang, kéo mặt bằng chung đi lên. Bà cho biết riêng TP HCM cũ, 90% rổ hàng mở bán năm nay thuộc phân khúc cao cấp, hạng sang. Tỷ lệ này ở Bình Dương cũ khoảng 60%. Với khu vực Long An trước đây, loạt dự án mới được mở bán giá 40-60 triệu đồng một m2, đẩy mặt bằng khu vực tăng đột biến.

Theo báo cáo của Hội Môi giới bất động sản Việt Nam (VARS), 9 tháng đầu năm nay TP HCM (gồm Bình Dương, Bà Rịa – Vũng Tàu) và vùng giáp ranh xuất hiện 22.400 sản phẩm mở bán mới, phần lớn rổ hàng có giá tăng hơn 10-20% so với cùng kỳ. Giá tăng nhưng tỷ lệ hấp thụ vẫn đạt 65%, tương đương 14.700 giao dịch thành công.

Một khảo sát khác từ DKRA Consulting – đơn vị nghiên cứu, tư vấn thị trường bất động sản thuộc DKRA Group – cho thấy thời gian qua, giá sơ cấp căn hộ tại TP HCM và các đô thị lân cận tăng 12-18%. Giá thứ cấp nhích 8-15% tùy khu vực. Đơn vị này dự báo giá căn hộ phía Nam có thể tăng 5-6% những tháng cuối năm, nhất là khi phân khúc vừa túi tiền ngày càng vắng bóng.

Nguồn cung tuy lớn nhưng hơn 63% tập trung ở Bình Dương (cũ), trong khi khu trung tâm TP HCM thiếu dự án mới vì hạn chế quỹ đất và tiến độ pháp lý kéo dài. Ông Nguyễn Văn Đính, Chủ tịch Hội Môi giới bất động sản Việt Nam (VARS) cho rằng tình trạng lệch pha cung cầu khiến giá căn hộ nội đô leo thang, buộc người mua dịch chuyển về vùng vệ tinh, kéo theo đà tăng tại các khu vực này.

Dự báo diễn biến thị trường năm 2026, ông Võ Huỳnh Tuấn Kiệt, Giám đốc thị trường nhà ở CBRE Việt Nam, cho biết nguồn cung mới có thể đạt khoảng 50.000 sản phẩm, trong đó căn hộ chiếm 65%. Mức này tăng gần 30% so với hiện tại khi nhiều tuyến giao thông trọng điểm hoàn thiện. Mặt bằng giá được dự báo phân hóa rõ rệt, trong đó TP HCM cũ duy trì ở mức cao, còn các tỉnh vệ tinh có biên độ điều chỉnh linh hoạt hơn.

Theo chuyên gia, sau một thập kỷ, tốc độ tăng giá nhà gần gấp đôi thu nhập, gây áp lực với nhóm mua ở thực. Điều này thúc đẩy xu hướng người mua dịch chuyển sang các khu vực có mức giá mềm hơn. Họ cũng cân nhắc lâu hơn trước khi xuống tiền mua nhà.

Trong bối cảnh giá tiếp tục leo thang, rủi ro lướt sóng ngắn hạn tăng lên. Đại diện CBRE khuyến nghị nhà đầu tư thiên về chiến lược dài hạn, ưu tiên các dự án gắn với hạ tầng lớn, đặc biệt là tuyến metro, và khu đô thị quy hoạch bài bản.

Phương Uyên

Sau giai đoạn duy trì ở mức thấp, lãi suất vay mua nhà đang bước vào chu kỳ được điều chỉnh tại nhiều ngân hàng thương mại. Các chương trình ưu đãi ngắn hạn dần thu hẹp, trong khi lãi suất thả nổi có xu hướng tăng biên độ.

Trong bối cảnh đó, rủi ro với người vay không nằm ở mức lãi suất khởi điểm, mà ở khả năng chi phí vay thay đổi trong vài năm đầu. Với các khoản vay kéo dài 20-25 năm, biến động lãi suất sớm có thể tạo áp lực đáng kể, nhất là khi người mua đồng thời phải trang trải nhiều chi phí sinh hoạt khác.

Nhằm hỗ trợ khách hàng, chủ đầu tư cùng đối tác Ngân hàng Standard Chartered, triển khai gói vay dành cho khách mua nhà tại Hồng Hạc City. Theo thỏa thuận, khách hàng có thể vay tối đa 75% giá trị tài sản đảm bảo, thời hạn lên đến 25 năm. Trong giai đoạn từ nay đến khi nhận nhà, dự kiến tháng 6/2027, người mua được ân hạn nợ gốc và lãi suất 0%.

Kể từ thời điểm nhận nhà theo hợp đồng, trong 12 tháng đầu tiên, chủ đầu tư tiếp tục hỗ trợ 3% lãi suất trên một phần khoản vay ngân hàng của người mua. Nhờ chính sách này, trong thời gian hỗ trợ, người vay chỉ phải thanh toán phần lãi suất còn lại sau khi đã được giảm 3%, đồng thời vẫn trả nợ gốc theo lịch của ngân hàng. Việc giảm một phần lãi vay giúp người mua giảm áp lực dòng tiền trong năm đầu tiên, giai đoạn bắt đầu cùng lúc nghĩa vụ trả cả gốc và lãi sau khi nhận nhà.

Về lãi suất, Standard Chartered áp dụng hai phương án cố định trong giai đoạn đầu. Gói cố định ba năm có mức lãi lần lượt 6,9% trong năm đầu, 7,3% năm thứ hai và 7,4% năm thứ ba. Khi kết hợp với chính sách hỗ trợ của chủ đầu tư, lãi suất thực tế trong năm đầu sau bàn giao được kéo về khoảng 4,3-4,4%.

Việc ấn định chi phí vay trong những năm đầu giúp người mua xác định rõ nghĩa vụ tài chính, từ đó giảm thiểu tác động của biến động lãi suất đến kế hoạch dòng tiền. Thời gian áp dụng gói vay cố định được tính từ thời điểm khách hàng nhận giải ngân đợt đầu tiên. Cách làm này cho thấy chủ đầu tư tham gia trực tiếp vào quá trình hỗ trợ tài chính, góp phần giúp người mua lựa chọn phương án vay phù hợp và yên tâm hơn khi triển khai kế hoạch thanh toán.

Đại diện chủ đầu tư cho biết, trong bối cảnh lãi suất có nhiều biến động, doanh nghiệp cùng đối tác ưu tiên các giải pháp tài chính bền vững, qua đó tạo sự an tâm cho người mua nhà. Việc hợp tác với ngân hàng quốc tế nhằm bảo đảm các cam kết tài chính được thực hiện nhất quán, qua đó bảo vệ quyền lợi của khách hàng trong suốt quá trình dự án được triển khai.

Hồng Hạc City là dự án khu đô thị đầu tiên của Phú Mỹ Hưng tại miền Bắc, với diện tích hơn 197 ha và tổng mức đầu tư gần một tỷ USD. Nomura Real Estate Vietnam tham gia với vai trò đồng chủ đầu tư.

Dự án được phát triển theo mô hình đô thị tích hợp, mật độ xây dựng khoảng 27%, quy mô dân số dự kiến trên 27.000 người. Khu vực này tọa lạc tại Bắc Ninh, cách trung tâm Hà Nội khoảng 25 km, đồng thời hưởng lợi từ các định hướng đầu tư hạ tầng như đường vành đai 4, sân bay Gia Bình và các trục kết nối liên vùng.

Hồng Hạc City phát triển các dòng sản phẩm thấp tầng gồm nhà phố liền kề, biệt thự song lập và biệt thự đơn lập, đi kèm hệ thống tiện ích nội khu như trường học, trung tâm chăm sóc sức khoẻ, thương mại, dịch vụ… và không gian xanh. Phân khu thấp tầng giai đoạn đầu đã hoàn tất thủ tục pháp lý và được cấp sổ hồng riêng cho từng căn, tạo điều kiện thuận lợi cho việc thế chấp vay vốn và triển khai các giải pháp tài chính dài hạn.

Song Anh

Trong văn bản góp ý sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định 96 của Luật Kinh doanh bất động sản, Hiệp hội Bất động sản TP HCM (HoREA) cho biết, hiện nay nhiều dự án nhà ở phải thế chấp để vay vốn xây dựng. Khi dự án đủ điều kiện mở bán, chủ đầu tư thường chưa phát sinh doanh thu nên không có nguồn tiền để giải chấp. Nếu buộc phải giải chấp toàn bộ trước khi bán, nhiều dự án sẽ tiếp tục bị đình trệ, kéo dài thời gian triển khai.

Do đó, HoREA kiến nghị cho phép chủ đầu tư vẫn được huy động vốn, bán hoặc cho thuê mua nhà ở hình thành trong tương lai đang thế chấp, theo cơ chế bán trước – giải chấp sau, với điều kiện người mua được thông tin đầy đủ và ngân hàng cho vay chấp thuận.

Cụ thể, trong thông báo dự án đủ điều kiện mở bán và trong hợp đồng mua bán phải ghi rõ căn nhà đã được giải chấp hay chưa. Trường hợp chưa giải chấp, việc không giải chấp ngay phải có sự đồng ý bằng văn bản của các bên liên quan (người mua và bên nhận thế chấp). Người mua chỉ ký hợp đồng khi đã nắm rõ tình trạng pháp lý của tài sản.

Ngân hàng – bên nhận thế chấp – được quyền kiểm soát dòng tiền thu được từ việc bán, cho thuê mua nhà ở hình thành trong tương lai, nhằm bảo đảm khoản tiền này được sử dụng đúng mục đích, ưu tiên trả nợ vay và thực hiện giải chấp theo quy định. Theo HoREA, cơ chế này giúp hạn chế rủi ro cho cả người mua lẫn tổ chức tín dụng.

Còn theo quy định hiện hành, chủ đầu tư chỉ được bán, cho thuê mua nhà ở hình thành trong tương lai đang thế chấp ngân hàng khi đã giải chấp.

Hiệp hội cho rằng đề xuất trên phù hợp với Luật Nhà ở 2023, trong đó cho phép bán, cho thuê mua nhà ở đang thế chấp nếu được người mua và ngân hàng đồng ý. Luật Kinh doanh bất động sản 2023 cũng yêu cầu chủ đầu tư phải công khai đầy đủ thông tin về dự án, bao gồm tình trạng thế chấp, trước khi đưa bất động sản vào kinh doanh. Tuy nhiên, nghị định hướng dẫn hiện nay chưa quy định rõ cách thực hiện, đề xuất trên nhằm bổ sung quy định vào nghị định để làm rõ thủ tục, trách nhiệm công khai thông tin và cơ chế kiểm soát dòng tiền, giúp việc áp dụng thống nhất hơn trên thực tế.

Không chỉ với nhà ở, HoREA cũng đề nghị áp dụng cơ chế tương tự với các công trình xây dựng hình thành trong tương lai như căn hộ du lịch, biệt thự du lịch, nhà phố du lịch (condotel), văn phòng lưu trú (officetel) hay các công trình thương mại, dịch vụ. Theo hiệp hội, đây là các loại hình thường được chủ đầu tư thế chấp để vay vốn trước khi bán hoặc huy động vốn, tiềm ẩn rủi ro tranh chấp nếu thiếu quy định rõ ràng.

Theo HoREA, việc cho phép bán bất động sản hình thành trong tương lai đang thế chấp, đi kèm yêu cầu minh bạch thông tin và sự giám sát dòng tiền của ngân hàng, sẽ giúp doanh nghiệp có thêm nguồn lực triển khai dự án, đồng thời bảo vệ quyền lợi của người mua và hạn chế tranh chấp trên thị trường.

Phương Uyên

Chiều 14/1, tại xóm 5 Nam Lĩnh, xã Đại Huệ, trước đây thuộc huyện Nam Đàn, con đường bê tông dẫn vào khu đất đấu giá Rú Cụp – Nam Lĩnh không còn xe cộ qua lại. Hai bên là ruộng trũng bỏ không, cỏ mọc xen bùn nước. Khung cảnh này trái ngược một tuần trước, khi ôtô nối hàng dài, liên tục ra vào để mua đất đấu giá.

Khu đất đấu giá Rú Cụp – Nam Lĩnh nằm giữa cánh đồng rộng, gồm 55 lô đất ở, diện tích mỗi lô 248-309 m2. Đầu tháng 12/2025, khu đất này được đưa ra đấu giá, có 53 lô trúng với giá từ 2 tỷ đồng trở lên, trong đó lô cao nhất hơn 3,2 tỷ đồng.

Cơn sốt đất đấu giá ở xã Đại Huệ xuất hiện đầu tháng 1, sau khi lan truyền thông tin một doanh nghiệp đề xuất tỉnh Nghệ An xây khu công nghiệp tại đây. Mỗi lô đất đấu giá khi đó được môi giới đẩy giá tăng khoảng một tỷ đồng so với trước.

Bà Tiến, 52 tuổi, trú phường Trường Vinh, làm nghề môi giới bất động sản, cho biết đã dừng việc tìm mua, gom đất tại Rú Cụp – Nam Lĩnh. “Giá bị đẩy lên quá nhanh, trong khi thông tin quy hoạch chưa rõ ràng. Khách hỏi ngày càng ít, không ai dám xuống tiền nên chúng tôi rút hết”, bà Tiến nói, cho hay hiện chỉ theo dõi thị trường từ xa.

Ông Bảo, một môi giới tự do từng có mặt liên tục tại khu đấu giá trong những ngày cao điểm đầu tháng 1, cho biết nhóm môi giới từ các phường trước đây thuộc TP Vinh và các địa bàn lân cận đã rời đi sang vùng khác tìm lô đất mới đầu tư. Theo ông Bảo, phần lớn các giao dịch trước đó chỉ mang tính “lướt cọc”, ăn theo thông tin quy hoạch. “Khi rủi ro tăng lên, nếu giữ hàng là kẹt vốn ngay”, ông nói.

Anh Nguyễn Hồng Quân, một môi giới bất động sản lâu năm ở Nghệ An, cho rằng giao dịch tại khu đất đấu giá Rú Cụp – Nam Lĩnh chủ yếu là hoạt động “lướt sóng” giữa các nhà đầu cơ. Khu vực này không có nhu cầu ở thực, vị trí không thuận lợi, hạ tầng khu công nghiệp chưa đủ lực để tạo giá trị đầu tư. Khác với một số khu đất gần TP Vinh (cũ) có giao thông thuận tiện, có thể xây nhà trọ, nhà nghỉ phục vụ người lao động, Rú Cụp thiếu nền tảng để hình thành giá trị sử dụng thực.

Theo anh Quân, khu đất vừa xảy ra hiện tượng “sốt” gần như chưa có hạ tầng, xung quanh là đồng ruộng, giáp núi, dân cư thưa thớt nên giá trúng đấu giá từ 2 đến hơn 3 tỷ đồng mỗi lô hồi tháng 12/2025 đã vượt xa giá trị thực.

“Đây là đầu cơ, chứ không phải đầu tư”, anh Quân nói, cho hay khi “sóng” không có thật, môi giới rút lui, nhà đầu cơ không thể lướt sóng nên bỏ cọc. Trong khi ở những nơi hạ tầng đã hình thành, đầu cơ vẫn đan xen với đầu tư, tại xã Đại Huệ, mức giá quá cao và bất thường khiến thị trường nhanh chóng nguội lạnh.

Sự hạ nhiệt của thị trường diễn ra trong bối cảnh các cơ quan chuyên môn của tỉnh Nghệ An bày tỏ quan điểm thận trọng với đề xuất khảo sát khu công nghiệp tại khu vực liên quan đến không gian Khu du lịch quốc gia Kim Liên. Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Nghệ An cho rằng Kim Liên là điểm du lịch đặc biệt quan trọng của vùng Bắc Trung Bộ và cả nước, việc bố trí khu công nghiệp quy mô lớn có thể tác động đến không gian văn hóa, lịch sử, môi trường và cảnh quan.

Ông Nguyễn Đình Thế, Phó chủ tịch xã Đại Huệ, cho biết khu vực doanh nghiệp đề xuất khảo sát với diện tích hơn 331 ha trên địa bàn xã Kim Liên có liên quan trực tiếp đến ranh giới và không gian nghiên cứu của hồ sơ Khu du lịch quốc gia Kim Liên, đồng thời có khả năng chồng chéo với các quy hoạch, quyết định đã được Chính phủ phê duyệt.

Trong khi đó, đến nay người trúng đấu giá tại khu đất Rú Cụp – Nam Lĩnh vẫn chưa được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất. Các giao dịch phát sinh thời gian qua chủ yếu là mua bán “trao tay”, dựa trên quyết định trúng đấu giá hoặc hình thức “lướt cọc”.

Trước diễn biến trên, UBND xã Đại Huệ đã phát đi thông báo cảnh báo rủi ro sốt đất, khuyến nghị người dân và nhà đầu tư thận trọng, kiểm chứng thông tin quy hoạch tại cơ quan chức năng, chỉ thực hiện giao dịch khi pháp lý đầy đủ.

Chính quyền địa phương cho rằng các cơn sốt đất theo thông tin quy hoạch từng xuất hiện ở nhiều nơi và thường để lại hệ lụy khi thị trường hạ nhiệt, khi không ít nhà đầu tư mua vào ở vùng giá cao rồi phải chôn vốn hoặc cắt lỗ.

Khu di tích quốc gia đặc biệt Kim Liên rộng hơn 205 ha, nằm trên địa bàn xã Kim Liên, là quần thể không gian văn hóa, lịch sử gắn với quê hương Chủ tịch Hồ Chí Minh. Khu vực này được xác định là điểm du lịch đặc biệt quan trọng của vùng Bắc Trung Bộ và cả nước, định hướng phát triển theo mô hình du lịch văn hóa – lịch sử, ưu tiên bảo tồn không gian di sản, cảnh quan và môi trường.

Đức Hùng

Anh Quang (33 tuổi, TP HCM) cho biết từng lên kế hoạch vay mua căn hộ cũ tại phường Thạnh Mỹ Tây, song đã phải dừng khi lãi suất ưu đãi tăng từ 7,6% lên gần 12%. Theo anh, mức trả nợ hàng tháng sau khi tính toán vượt quá khả năng chi trả, trong khi rủi ro lãi suất còn tiếp tục tăng khiến gia đình không dám mạo hiểm. “Chỉ cần lãi suất nhích thêm là áp lực tài chính sẽ rất lớn”, anh nói.

Ghi nhận trên thị trường cho thấy, chỉ trong vài tuần gần đây, lượng booking tại nhiều dự án giảm mạnh so với giai đoạn trước. Đại diện một doanh nghiệp phát triển nhà ở tại TP HCM cho biết, nếu như cuối năm ngoái, mỗi tuần doanh nghiệp này ghi nhận khoảng 40-50 lượt khách đặt chỗ, hiện chỉ còn hơn 10.

“Khách hàng vẫn hỏi thông tin, nhưng phần lớn dừng lại ở mức tham khảo, rất ít người quyết định ký hợp đồng”, ông nói.

Tình trạng tương tự cũng diễn ra tại nhiều dự án đang triển khai trên thị trường. Đại diện một sàn giao dịch nhà đất phường Bình Trưng cho hay từ tháng 1, khi lãi suất điều chỉnh, nhiều khách hàng trước đó đã đặt cọc xin hoãn ký hợp đồng. Nguyên nhân chủ yếu do lo lãi vay quá cao làm tăng gánh nặng chi trả.

“Cách đây vài tháng, lãi suất cố định hai năm còn quanh mức 6,5%, nay đã lên 13%, với khoản vay trên 1 tỷ đồng, người mua đều phải cân nhắc lại”, đại diện doanh nghiệp chia sẻ.

Ghi nhận của VnExpress cũng cho thấy, lãi suất ưu đãi vay mua nhà tại nhiều ngân hàng quốc doanh thời gian gần đây đã tăng từ 6,5-8% lên 13-14%.

Động thái này được các nhà băng lý giải là nhằm kiểm soát dòng vốn vào lĩnh vực bất động sản khi tín dụng địa ốc năm 2025 tăng khoảng 22%, cao hơn mức 19% của toàn hệ thống; riêng cho vay kinh doanh bất động sản tăng 28%, trong khi vay mua nhà chỉ tăng 14%.

Bên cạnh yếu tố điều tiết, lãnh đạo các ngân hàng cho rằng chi phí vốn đầu vào cũng neo cao: lãi suất tiết kiệm quanh 7% mỗi năm, cộng chi phí dự trữ, bảo hiểm tiền gửi và vận hành đẩy tổng chi phí lên xấp xỉ 11%. Khi tính thêm biên lợi nhuận, mức cho vay 14% mỗi năm được cho là không quá bất thường. Ngoài ra, việc điều chỉnh tăng lãi suất cho vay địa ốc cũng nhằm phân bổ vốn sang lĩnh vực sản xuất kinh doanh (khu vực được ưu tiên) và đảm bảo cân đối lợi nhuận cũng như an toàn hệ thống.

Theo thống kê từ chuyên trang Batdongsan, từ tháng 11/2025 khi lãi suất vay mua nhà bắt đầu điều chỉnh, nhu cầu tìm kiếm bất động sản giảm 17% so với quý trước. Lượng giao dịch sụt giảm mạnh, nhiều chủ đầu tư tạm dừng kế hoạch bán hàng để điều chỉnh chính sách thanh toán. Nhóm nhà đầu tư sử dụng đòn bẩy tài chính chịu tác động rõ nét nhất, với xu hướng trì hoãn hoặc dừng xuống tiền.

Nói về áp lực tín dụng đến thị trường địa ốc, ông Lucas Ignatius Loh Jen Yuh, CEO Nam Long Group, cho rằng lãi suất luôn là yếu tố then chốt chi phối sức mua bất động sản. Lãi vay tăng thêm 0,5 điểm phần trăm hoặc tiệm cận 10% mỗi năm có thể khiến nhu cầu suy giảm; nếu tăng 5-6 điểm phần trăm, người mua khó tiếp cận vốn hơn, kéo theo áp lực bán hàng với chủ đầu tư gia tăng. Tín dụng hạn chế cũng khiến doanh nghiệp phải thu hẹp khả năng mở rộng quỹ đất, phát triển dự án mới và đối mặt rủi ro kép khi chậm triển khai dự án, bào mòn biên lợi nhuận, đặc biệt với đơn vị phụ thuộc vốn vay và dự án dài hạn.

Ông Võ Hồng Thắng, Phó tổng giám đốc DKRA Group, nói ngay cả khi doanh nghiệp và người mua chấp nhận lãi suất cao, dư địa room tín dụng hạn chế khiến khả năng tiếp cận vốn của người mua nhà tiếp tục thu hẹp. Tăng trưởng tín dụng bị kiểm soát theo quý khiến nhiều ngân hàng không còn nhiều dư địa cho vay, kéo thanh khoản thị trường hạ nhiệt. Việc siết vốn đột ngột cũng làm doanh nghiệp khó chuẩn bị phương án vay mới, đảo nợ hay triển khai dự án, gia tăng nguy cơ đứt gãy dòng tiền.

Theo ông, sức chịu đựng của doanh nghiệp hiện khác xa các chu kỳ trước. Sau giai đoạn khó khăn 2022-2024, phần lớn chủ đầu tư đã bán bớt tài sản, chuyển nhượng dự án, thu hẹp quy mô, nên hiện nay dư địa xoay xở không còn nhiều. Nếu tín dụng tiếp tục bị siết nhanh, nhiều doanh nghiệp sẽ khó lòng thích ứng.

Trong khi đó, ông Võ Huỳnh Tuấn Kiệt, Giám đốc thị trường nhà ở CBRE Việt Nam, cho biết khoảng 64% giao dịch bất động sản hiện sử dụng đòn bẩy tín dụng. Việc lãi vay tăng nhanh trong thời gian ngắn, đặc biệt với các khoản vay từ 1-2 tỷ đồng trở lên, khiến quyết định mua nhà trở nên thận trọng hơn. Điều này không chỉ khiến dòng tiền đầu cơ mà cả nhu cầu ở thực cũng bị nén lại.

Dù vậy, ông Kiệt đánh giá việc điều chỉnh lãi suất ngắn hạn là hợp lý trong bối cảnh giá nhà đang tăng quá nhanh và nhu cầu mua đầu tư chiếm đa số. Theo ông, nếu lãi suất vay mua nhà quá thấp và kéo dài, dòng tiền dễ chảy mạnh vào đầu cơ, đẩy giá bất động sản tăng nóng, làm lệch hướng vốn khỏi sản xuất – kinh doanh, gia tăng rủi ro nợ xấu và tiềm ẩn nguy cơ bong bóng tài sản, từ đó gây bất ổn kinh tế vĩ mô.

Ở góc nhìn dài hạn, chuyên gia bất động sản Đinh Thế Hiển nhìn nhận việc điều chỉnh lãi suất hiện nay là bước chuyển cần thiết để thị trường tái cấu trúc theo hướng bền vững. Ở tầm vĩ mô, lãi suất cao là công cụ kiểm soát lạm phát và ổn định tài chính; khi chi phí vốn không còn rẻ, cả người mua lẫn doanh nghiệp buộc phải cân nhắc kỹ dòng tiền và khả năng trả nợ, qua đó hạn chế đầu cơ và kỳ vọng tăng giá ngắn hạn.

Quá trình sàng lọc này cũng giúp thị trường hình thành cấu trúc vốn lành mạnh hơn, rủi ro được kiểm soát tốt hơn, dù trong ngắn hạn mức 14-15% vẫn là lực cản lớn khiến giao dịch thận trọng. Doanh nghiệp có tài chính vững, đòn bẩy thấp và quỹ đất sạch sẽ chống chịu tốt hơn, trong khi các đơn vị tăng trưởng nóng, phụ thuộc vốn vay ngắn hạn dễ gặp áp lực chi phí. Trong bối cảnh đó, nhiều doanh nghiệp phải thu hẹp lại, ưu tiên dòng tiền, chấp nhận giảm lợi nhuận, tìm kiếm hợp tác đầu tư hoặc chuyển nhượng dự án để cân đối tài chính.

Bàn về hướng phát triển hài hòa trong giai đoạn hiện nay, theo giới chuyên môn, lãi suất nên được duy trì ở mức vừa đủ để sàng lọc rủi ro và ngăn đầu cơ, nhưng không quá cao kéo dài, nhằm vẫn hỗ trợ nhu cầu ở thực và các doanh nghiệp lành mạnh; sự cân bằng này phụ thuộc vào phối hợp giữa chính sách lãi suất, hạn mức tín dụng và giám sát rủi ro hệ thống.

Phương Uyên