Tại huyện Nhơn Trạch, từ đầu tháng 3, một số nhà đầu tư và môi giới đổ về đây tìm mua đất. Nhiều khu đô thị từng bỏ hoang trong thời gian dài và các lô đất thổ cư, phân lô thuộc các xã, phường như Phú Hữu, Phước Khánh, Vĩnh Thanh, Phước An, Đại Phước… được môi giới rao bán và sang tay với giá tăng từng ngày. Chỉ riêng 2 tuần gần đây, giá đất nền Nhơn Trạch đã tăng 20-30%, một số lô thậm chí được rao giá cao gấp đôi so với cùng kỳ năm ngoái.

Diễn biến tương tự với bất động sản huyện Cần Giờ (TP HCM), nơi có đề án xây cầu nối đến Bà Rịa – Vũng Tàu, tuyến cao tốc metro cùng hàng loạt khu đô thị, cảng biển quy mô lớn sắp triển khai trong năm nay. Theo đó, giá đất thổ cư khu vực xã Cần Thạnh, Bình Khánh hiện tăng 20-30% so với đầu năm và gần gấp đôi so với thời điểm này năm ngoái. Nhiều môi giới nhà đất cho biết hiện nay với tài chính 5 tỷ đồng gần như không thể mua được đất tại đây. Trong khi cách đây nửa năm, khu vực này không thiếu sản phẩm 4-5 tỷ đồng.

Phía đối diện Cần Giờ là nhà đất Bà Rịa – Vũng Tàu, giá cũng đang tăng nhanh. Đất nền các huyện Phú Mỹ, Châu Đức, Long Điền… được rao bán với mức tăng 15-20% so với đầu năm. Còn thị trường Bình Dương không “sốt ảo” như Nhơn Trạch nhưng thông tin sẽ sáp nhập về TP HCM làm giá nhà đất khu vực Dĩ An, Thuận An, nơi tiếp giáp gần nhất với thành phố, tăng 5-10% chỉ trong 2 tuần qua.

Số liệu từ chuyên trang Batdongsan cũng cho thấy kể từ khi thông tin sáp nhập lan truyền, mức độ quan tâm tìm kiếm và giá bất động sản tăng đáng kể tại một số địa phương thuộc tỉnh Bình Dương, Đồng Nai, Bà Rịa – Vũng Tàu, TP HCM.

Cụ thể, trong tháng 3, trung bình giá đất Nhơn Trạch đã tăng 48% so với cùng kỳ 2024, lượt tìm mua tăng 41% so với đầu năm. Còn giá đất huyện Cần Giờ tăng 107% so với cùng kỳ, nhu cầu tìm mua cũng tăng 55%. Trong khi đó, giá đất huyện Phú Mỹ (Bà Rịa – Vũng Tàu) tăng 185%, Châu Đức tăng 137%, Long Điền, Xuyên Mộc tăng từ 15-30% so với cùng kỳ năm ngoái, nhu cầu mua cũng tăng trung bình 20-30%. TP Thuận An, Dĩ An (Bình Dương) hiện giá nhà đất tăng 6-14%, nhu cầu mua tăng 23-26%.

DKRA Group cũng thông tin, trong tháng 3, giá đất Nhơn Trạch tăng 20-30%, thậm chí nhiều dự án tăng 50% so với đầu năm. Khu vực huyện Cần Giờ, các xã Bình Khánh, Cần Thạnh cũng có giá nhà đất tăng gần gấp đôi. Diễn biến tương tự đang diễn ra với một số thị trường giáp ranh được đồn đoán sắp sáp nhập về TP HCM.

Giá tăng cao, nhưng theo ghi nhận của VnExpress cho thấy trên thực tế, giao dịch mua bán đất Nhơn Trạch, Long Thành, Phú Mỹ… trong mấy tuần qua chủ yếu là “chiêu trò” sang tay qua lại giữa nhà đầu tư với nhau, cò đất tiếp tay thổi giá. Phần nhiều giao dịch dừng lại ở việc xuống tiền cọc giữ đất, lượng giao dịch công chứng hợp đồng mua bán chính thức không nhiều.

Lãnh đạo một sàn môi giới tại Nhơn Trạch cũng cho biết có những lô đất được sang tay qua 4-5 nhà đầu tư chỉ trong 2 tuần, mỗi lần sang tay giá lại tăng 10%. Trên thực tế, việc mua bán không qua hợp đồng công chứng sang tên mà chỉ lướt cọc. Tương tự, một số khu đô thị hoang phế nhiều năm đột nhiên sốt nóng, giao dịch hàng chục lô đất mỗi ngày nhưng không thấy hợp đồng nào được công chứng, toàn làm giấy tay sang nhượng lại.

Ông Bách, một nhà đầu tư bất động sản lâu năm cho hay tại Vũng Tàu, những người có đất đẹp không ai rao bán lúc này, họ đều muốn giữ tài sản để chờ thị trường thực sự tốt lên. Chỉ có một số khu vực, nhà đầu tư và cò đất sang tay qua lại để đẩy giá, đẩy giao dịch lên cao.

Nhìn nhận diễn biến trên, các chuyên gia cho rằng thông tin về việc sáp nhập TP HCM với Bình Dương, Bà Rịa – Vũng Tàu và thậm chí gồm cả huyện Nhơn Trạch (Đồng Nai), cùng hàng loạt dự án hạ tầng lớn được đẩy mạnh triển khai, đã tạo sự quan tâm lớn trên thị trường bất động sản phía Nam thời gian qua. Lợi dụng tâm lý FOMO (Fear of Missing Out – sợ bỏ lỡ cơ hội) và giai đoạn thông tin còn mập mờ, chưa xác thực, các môi giới, đầu nậu, đầu cơ đất đua nhau kích giá, thu hút người mua.

Ông Đinh Tiến Dũng, Giám đốc Công ty tư vấn đầu tư Gia Hòa, nhìn nhận động thái “nóng sốt” bất động sản gần đây ít nhiều có sự tiếp tay của các nhóm đầu cơ, đầu nậu và cò đất. Thực tế, chỉ một số ít giao dịch thật được thực hiện, còn lại đa phần vẫn là cò đất và nhà đầu tư sang tay qua lại tạo hiệu ứng “sốt” đất. “Cơn sốt nóng hiện nay là “cuộc chơi” của giới đầu cơ, đầu nậu nhà đất”, ông Dũng nhìn nhận.

Đồng quan điểm, ông Đinh Minh Tuấn, Giám đốc Batdongsan khu vực miền Nam, nói đợt tăng giá “nóng” nhà đất phía Nam lần này mang nặng yếu tố tâm lý, được kích thích bởi những nhóm đầu cơ và cò đất có sẵn hàng, hơn là phản ánh giá trị thực của bất động sản.

Ông Tuấn cảnh báo đợt tăng giá đột ngột này tiềm ẩn nhiều rủi ro. Các thông tin về việc sáp nhập tỉnh, thành phố hiện đều ở dạng tin đồn lan truyền trên các nền tảng mạng xã hội, chưa có phương án chính thức và tiến trình sáp nhập cụ thể. Việc thay đổi về mặt hành chính khả năng các địa phương sẽ phải thực hiện điều chỉnh các quy hoạch sẵn có hoặc bổ sung các quy hoạch mới. Do đó, những lô đất được đánh giá có giá trị cao tại thời điểm này chưa chắc sẽ giữ giá trị sau khi sáp nhập. Ngoài ra, dù sáp nhập, giá trị bất động sản vẫn cần có yếu tố cơ sở hạ tầng và định hướng mới tăng bền vững. Các khu vực sáp nhập nhưng không có nhu cầu mua đất để ở, kinh doanh thì cũng chỉ tăng ảo.

Ông Tuấn khuyến cáo nhà đầu tư cần cẩn trọng với quyết định gom đất chờ thời. Quỹ đất trên các tỉnh thành không thiếu, nhất là sau khi sáp nhập. Chỉ nguồn cung tại Hà Nội và TP HCM mới không đáp ứng được nhu cầu. Vì vậy, người dân cần cảnh giác, đừng nghe theo các đầu nậu, cò đất thổi giá.

Ông Võ Hồng Thắng, Phó tổng giám đốc DKRA Group, nhận định không thể phủ nhận rằng việc sáp nhập tỉnh thành sẽ mở ra tiềm năng kinh tế cho nhiều địa phương giáp ranh được sáp nhập vào các thành phố lớn. Tuy nhiên ở chiều ngược lại, tại các địa phương là những tỉnh lỵ lâu đời, có thể phần nào bị mất đi sức hút vốn có sau khi địa giới hành chính được mở rộng, giảm bớt đi sự khan hiếm về quỹ đất.

“Người dân cần theo dõi biến động quy hoạch, đánh giá tiềm năng thực tế và tránh đầu tư theo tâm lý đám đông, đặc biệt tình trạng thổi giá của cò đất, môi giới”, một chuyên gia khuyên.

Phương Uyên

Chia sẻ tại buổi báo cáo thị trường quý I mới đây, bà Giang Huỳnh – Giám đốc Bộ phận nghiên cứu S22M Savills TP HCM – cho biết 3 tháng đầu năm, thành phố có 800 căn hộ mở bán mới (bán lần đầu), cộng thêm hơn 4.200 căn tồn kho từ các đợt trước, nâng tổng nguồn cung sơ cấp (chủ đầu tư rao bán) lên 5.000 căn, tăng 2% so với cùng kỳ 2024.

Theo bà Giang, do nhiều yếu tố mà lượng giao dịch căn hộ trong quý vừa qua chỉ đạt 1.400 căn, tương đương hấp thụ được 28% trên tổng nguồn cung. Trong đó hàng tồn kho tiếp tục “ế” với tỷ lệ hấp thụ chỉ khoảng 23%, các sản phẩm mở bán mới ghi nhận mức hấp thụ trên 61%.

Xu hướng trên cũng xảy ra với phân khúc nhà liền thổ. Theo Savills, quý vừa qua thành phố có 698 căn mở bán sơ cấp, trong đó nguồn cung mới có 89 căn, chiếm khoảng 13%, còn lại 87% là hàng tồn kho. Tỷ lệ hấp thụ ghi nhận trong quý chỉ đạt 10%, tương đương 69 căn nhà liền thổ được giao dịch, phần lớn là sản phẩm mới, còn hàng tồn kho ít được quan tâm.

Diễn biến tương tự cũng được hãng tư vấn bất động sản Knight Frank Việt Nam ghi nhận. Cụ thể, 3 tháng đầu năm, TP HCM có 619 căn hộ mở bán mới và hơn 3.600 sản phẩm tồn kho từ các đợt trước, tổng nguồn cung sơ cấp vào khoảng 4.200 căn hộ. Giao dịch ghi nhận được là 689 căn và 80% sức mua rơi vào các dự án mở bán mới, trong khi rổ hàng tồn không tiêu thụ được.

Theo báo cáo từ Bộ Xây dựng, tính đến quý IV/2024, lượng tồn kho bất động sản trong các dự án vẫn còn khá lớn, với khoảng 17.058 sản phẩm (bao gồm chung cư, nhà ở riêng lẻ và đất nền). Còn số liệu thống kê từ VietstockFinance với 103 doanh nghiệp bất động sản niêm yết cho thấy, tổng giá trị hàng tồn kho bất động sản tính đến cuối năm 2024 là hơn 491.000 tỷ đồng. Đây là mức tồn kho cao kỷ lục trong hơn 2 thập niên qua. Tồn kho được tính từ thời điểm sau một năm kể từ ngày bất động sản đó đủ điều kiện đưa vào kinh doanh, nhưng không bán hoặc chưa bán được.

Lý giải nguyên nhân khiến thanh khoản hàng tồn kho kém, bà Giang Huỳnh cho biết bên cạnh yếu tố mùa vụ, các sản phẩm cũ hiện có mức giá bán cao, phần nhiều là các căn diện tích lớn, vị trí không đẹp nên khó tiếp cận cả người ở thực lẫn nhà đầu tư.

Đồng quan điểm, ông Sơn Hoàng, Phó giám đốc định giá và tư vấn Knight Frank Việt Nam, cho hay hơn 90% rổ hàng tồn kho chào bán sơ cấp trong quý thuộc loại trung cao cấp, giá bán bình quân khoảng 3.648 USD mỗi m2 (hơn 91 triệu đồng), vượt tài chính số đông người mua. Rổ hàng tồn kho phân khúc bình dân (dưới 55 triệu đồng mỗi m2) hiện chỉ chiếm 10% và chủ yếu là loại hình 3 phòng ngủ, diện tích lớn kéo tổng giá bán căn hộ tăng lên hơn 3 tỷ đồng.

“Người mua nhà có xu hướng tìm kiếm các lựa chọn hợp túi tiền hơn trong bối cảnh kinh tế nhiều biến động. Điều này khiến hàng tồn kho có giá cao càng khó bán”, ông Sơn Hoàng nói.

Một khảo sát về tâm lý người mua nhà của chuyên trang Batdongsan cũng chỉ ra, gần 80% người mua có xu hướng lựa chọn các dự án mở bán mới của chủ đầu tư. Bởi các sản phẩm mới có sự đa dạng về diện tích, vị trí và tiềm năng tăng giá tốt hơn hàng tồn.

Dự báo về thị trường các quý còn lại, bà Giang Huỳnh cho biết nguồn cung mới vẫn hạn chế, ước tính gần 7.000 căn. Trong đó 90% sẽ đến từ giai đoạn tiếp theo của bảy dự án hiện hữu và chỉ có bốn dự án mới sẽ mở bán, chiếm tỷ trọng khiêm tốn là 10%. Nguồn cung mới khan hiếm và hàng tồn kho giá cao tiếp tục tăng dẫn đến sự mất cân bằng cung – cầu.

Đánh giá về tồn kho bất động sản, giới chuyên gia cho rằng có hai dạng là sản phẩm đang triển khai và sản phẩm đã hoàn thiện. Nếu sản phẩm chưa hoàn thiện không đáng lo thì loại hình đã hoàn thiện, đưa ra thị trường nhưng không được giao dịch lại đặc biệt lo ngại. Tồn kho dạng này gây mất tính thanh khoản, trở thành cục nợ cho doanh nghiệp. Mức giá bán cao, dự án pháp lý mập mờ hay rổ hàng có vị trí xấu là những nguyên nhân khiến lượng hàng tồn không mấy được lòng người mua và bị xếp vào kho.

Sự gia tăng tồn kho bất động sản lên mức cao kỷ lục phản ánh tình hình khó khăn của ngành. Điều này đặt ra thách thức cho các doanh nghiệp bất động sản cần tái cấu trúc và điều chỉnh chiến lược phát triển sản phẩm hướng đến nhu cầu số đông và phù hợp với sức hấp thụ thực tế của thị trường.

Phương Uyên