Theo báo cáo của Tổng cục Thống kê, tình hình hoạt động của doanh nghiệp bất động sản tiếp tục cải thiện tích cực. 6 tháng đầu năm, thị trường có gần 2.800 doanh nghiệp quay trở lại hoạt động, tăng 76% so với cùng kỳ năm ngoái.

Doanh nghiệp địa ốc đăng ký thành lập mới cũng tăng mạnh về số lượng và vốn đăng ký. Trong đó, hơn 2.500 đơn vị thành lập mới với quy mô vốn hơn 184.000 tỷ đồng, tăng lần lượt 15% và 20% so với cùng kỳ. Bình quân mỗi tháng, có khoảng 430 doanh nghiệp kinh doanh bất động sản thành lập mới.

Trong khi đó, số doanh nghiệp tạm ngừng kinh doanh có thời hạn cũng có xu hướng sụt giảm với hơn 3.100 đơn vị, giảm gần 2% so cùng kỳ.

Lý giải diễn biến trên, ông Nguyễn Văn Đính, Chủ tịch Hội môi giới bất động sản Việt Nam (VARS) cho biết từ đầu năm đến nay, thị trường có nhiều động lực thúc đẩy doanh nghiệp địa ốc quay lại hoạt động.

Cụ thể, thông tin quy hoạch, phát triển hạ tầng đang tạo cú hích cho phát triển đô thị, tác động mạnh mẽ đến đà phục hồi của bất động sản đồng thời mở đường cho những vùng đất mới. Năm nay, tổng số vốn Bộ Xây dựng được giao làm các dự án giao thông có thể vượt 100.000 tỷ đồng trong năm nay, cao nhất từ trước tới nay. Nhiều dự án trọng điểm được đẩy nhanh tiến độ như cao tốc Bắc – Nam, sân bay quốc tế Long Thành, các tuyến đường vành đai, đường sắt đô thị tại TP HCM và Hà Nội.

Cùng đó, Chính phủ đẩy mạnh cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính, hướng đến bảo đảm 100% thủ tục liên quan doanh nghiệp được làm trực tuyến. Động thái này được kỳ vọng có tác động tích cực đến doanh nghiệp, gồm cả lĩnh vực bất động sản, giúp giảm chi phí, thời gian và tạo môi trường kinh doanh thuận lợi hơn.

Làn sóng FDI tiếp tục đổ vào thị trường bất động sản, tăng thêm sức hút của lĩnh vực với nhà đầu tư ngoại. 6 tháng đầu năm, vốn FDI đăng ký vào kinh doanh bất động sản đạt hơn 4,8 tỷ USD, tăng 2,4 lần so với cùng kỳ năm ngoái.

Ông Lê Trọng Hiếu, Giám đốc bộ phận Tư vấn kinh doanh văn phòng và bất động sản công nghiệp CBRE, cho biết nhiều doanh nghiệp ngoại tích cực mở rộng đầu tư ra thị trường vệ tinh, nơi quỹ đất còn dồi dào, hạ tầng kỹ thuật – giao thông được đầu tư mạnh mẽ. Điều này thúc đẩy nguồn cung nhiều phân khúc như nhà ở, văn phòng, bất động sản công nghiệp mở rộng.

Nguồn cung dồi dào, mặt bằng lãi suất thấp và chính sách hỗ trợ thị trường cũng tạo động lực cho nhiều doanh nghiệp địa ốc quay trở lại thị trường. Chuyên gia CBRE cho biết đây là thời điểm “vào mùa” của thị trường như các chủ đầu tư đồng loạt tái khởi động nhiều dự án, đẩy mạnh M&A quỹ đất, tuyển dụng nhân sự và mở rộng hợp tác với các đơn vị phân phối.

Trong đó, các phân khúc nhà ở, điển hình là chung cư, tiếp tục tăng trưởng nhờ nhu cầu ở thực duy trì ở mức cao. Báo cáo của CBRE cho thấy 6 tháng đầu năm, tổng nguồn cung căn hộ sơ cấp ở Hà Nội đạt hơn 10.760 căn, cao thứ hai trong 5 năm trở lại đây. Còn TP HCM có khoảng 1.400 căn mở bán mới. Nhiều dự án ghi nhận tỷ lệ hấp thụ đạt khoảng 60% sau khi mở bán.

Dù phục hồi tích cực, thị trường bất động sản vẫn tồn tại nhiều thách thức. Ông Lê Hoàng Châu, Chủ tịch Hiệp hội bất động sản TP HCM (HoREA) cho rằng thị trường địa ốc đang rơi vào cảnh khát vốn dài hạn khi phụ thuộc quá lớn vào tín dụng ngân hàng. Còn các kênh dẫn vốn khác như quỹ đầu tư, chứng khoán hay trái phiếu doanh nghiệp phát triển chậm. Riêng TP HCM, tính đến cuối 2024, tổng dư nợ tín dụng bất động sản đạt 1.085 triệu tỷ đồng, tăng hơn 13% so với năm trước.

Cùng đó, tình trạng lệch pha phân khúc ngày càng trầm trọng, tạo thách thức về thanh khoản. Ông Châu cho hay đa số bất động sản đưa ra thị trường thuộc phân khúc cao cấp trở lên. Nhà ở bình dân rất khan hiếm trong khi kinh tế còn khó khăn, thu nhập sụt giảm, kéo theo khả năng chi trả của người dân ngày càng yếu.

Chuyên gia khuyến nghị các doanh nghiệp bất động sản cần chủ động tái cấu trúc cũng như tái cơ cấu lại đầu tư, tránh dàn trải. Việc chuyển hướng sang phân khúc đáp ứng nhu cầu thực của người dân là cần thiết để đảm bảo thị trường phát triển bền vững và lành mạnh.

Ngọc Diễm

Báo cáo từ Công ty nghiên cứu thị trường Knight Frank Việt Nam cho thấy 6 tháng đầu năm nay, thị trường khách sạn TP HCM ghi nhận giá thuê tăng nhẹ và tỷ lệ lấp đầy cải thiện rõ rệt, tiệm cận mức trước đại dịch.

Cụ thể, giá thuê trung bình phòng khách sạn cao cấp tại TP HCM đạt 152 USD (khoảng 4 triệu đồng) mỗi đêm, tăng 2,5% so với cùng kỳ năm trước. Một số khách sạn cao cấp áp dụng mức giá thuê lên trung bình 200 USD (gần 5,3 triệu đồng) mỗi đêm.

Theo Knight Frank, tính đến cuối tháng 6, TP HCM có tổng cộng 7.304 phòng khách sạn, với hơn 150 phòng mới được bổ sung từ dự án The Indigo Saigon The City. Tỷ lệ lấp đầy trung bình đạt trên 70%, nhờ chính sách nới lỏng visa cho du khách quốc tế và lượng khách du lịch tăng đáng kể. Bên cạnh đó, đà tăng này được thúc đẩy bởi sự gia nhập của một số thương hiệu khách sạn quốc tế, với chất lượng dịch vụ cao cấp hút nhóm khách thuê ngoại.

Số liệu từ hãng tư vấn bất động sản Avison Young Việt Nam cũng cho thấy diễn biến tương tự. Theo đơn vị này, giá khách sạn tại TP HCM ghi nhận mức trung bình cho toàn thị trường đạt khoảng 108 USD (khoảng 2,8 triệu đồng) mỗi đêm, tăng gần 4% so với năm ngoái. Tỷ lệ lấp đầy tại nhiều khách sạn đạt trên 80%, giúp đưa giá thuê và hiệu suất vận hành tiệm cận mức trước dịch.

Ông David Jackson, Tổng giám đốc Avison Young Việt Nam, cho biết giai đoạn 2019-2021 là thời kỳ khó khăn nhất của ngành khách sạn, khi giá thuê giảm từ 107 USD còn 61 USD và công suất phòng giảm từ 69% xuống 24%. Tuy nhiên, bước sang năm 2022, thị trường bắt đầu phục hồi giá thuê lần lượt tăng lên 84 USD (năm 2022), 103 USD (2024) và gần 108 USD năm nay. Sự phục hồi được thúc đẩy bởi nhu cầu du lịch quốc tế và hoạt động hội nghị, sự kiện (MICE) quay trở lại.

Ông Sơn Hoàng, Phó giám đốc Knight Frank Việt Nam, cũng nhìn nhận động lực chính giúp thị trường khách sạn phục hồi đến từ nhu cầu lưu trú tăng mạnh trong các kỳ nghỉ lễ, mùa hè và sự gia nhập của các thương hiệu quốc tế. Thị trường lưu trú Việt Nam nói chung và TP HCM nói riêng đang hưởng lợi từ việc tăng tần suất bay thẳng từ châu Âu, Trung Đông, Ấn Độ và chính sách visa cởi mở hơn.

Ngoài ra, các sự kiện lớn như Tết Nguyên đán, lễ 30/4, và Đại lễ Vesak Liên hợp quốc 2025 đã thúc đẩy nhu cầu lưu trú, đưa tỷ lệ lấp đầy tại các khách sạn cao cấp khu trung tâm lên gần 100% trong tháng 4 và 5. Tổng lượng khách quốc tế đến TP HCM đạt 3,8 triệu lượt, tăng 44% so với cùng kỳ. Tính riêng phân khúc khách sạn 5 sao, tỷ lệ lấp đầy đã tăng lên 70%, cao hơn 4,6 điểm phần trăm so với cùng kỳ năm ngoái.

Bàn về triển vọng thị trường khách sạn thời gian tới, các đơn vị nghiên cứu cho biết trong giai đoạn 2025-2026, TP HCM sẽ không có thêm khách sạn 5 sao mới, khiến nguồn cung phân khúc cao cấp gần như giữ nguyên. Diễn biến này được dự báo sẽ duy trì mặt bằng giá thuê và tỷ lệ lấp đầy ở mức cao. Nguồn cung hiện hữu tiếp tục vận hành ổn định, nhất là khi các hình thức lưu trú ngắn hạn như Airbnb có thể chưa trở lại hoạt động cho đến năm 2027.

Theo các chuyên gia, để giữ đà tăng trưởng, khách sạn cần tập trung chăm sóc nhóm khách hàng trung thành. Nghiên cứu từ Avison Young cho thấy nhóm này giúp tăng chi tiêu thêm 22% và kéo dài thời gian lưu trú thêm 28%, đồng thời đóng góp khoảng 30-60% doanh thu phòng. “Giữ chân được nhóm khách tiềm năng sẽ giúp các khách sạn duy trì tăng trưởng bền vững”, ông David Jackson, Tổng giám đốc Avison Young Việt Nam, nhận định.

Tổng giám đốc Avison Young cho rằng xu hướng cá nhân hóa dịch vụ sẽ trở thành yếu tố cạnh tranh chính của thị trường khách sạn TP HCM. Mỗi thế hệ du khách có nhu cầu khác nhau: Gen Z ưa chuộng trải nghiệm và không gian chụp ảnh; Millennials quan tâm đến tiện nghi gia đình và đánh giá trực tuyến; Gen X chú trọng khuyến mãi và lời giới thiệu từ người quen; trong khi thế hệ lớn tuổi đề cao sự quen thuộc và thông tin rõ ràng. Vì vậy, các khách sạn cần thiết kế chương trình ưu đãi phù hợp, điều chỉnh nội dung tiếp thị theo từng nhóm khách để tối ưu hiệu quả khai thác

Phương Uyên

Dự án đầu tiên là Khu nhà ở xã hội tại ô đất OXH-01 thuộc khu đô thị tại các phường Cao Thắng, Hà Khánh và Hà Lầm, TP Hạ Long. Dự án có tổng diện tích hơn 1,5 ha, dự kiến cung cấp 850 căn chung cư để bán, cho thuê mua, cho thuê.

Theo quy hoạch, dự án gồm một tòa chung cư cao 19 tầng, trong đó có hai khối đế, 17 tầng khối tháp và tum kỹ thuật. Diện tích sàn xây dựng gần 83.000 m2. Quy mô dân số khoảng 3.400 người.

Tổng vốn đầu tư gần 968 triệu đồng, thời gian hoạt động 50 năm. Dự án sẽ được đấu thầu chọn nhà đầu tư, tiến độ triển khai từ quý IV/2025 đến quý III/2027.

Dự án thứ hai là Khu nhà xã hội tại quỹ đất 20% thuộc Nhóm nhà ở phía Tây Bắc, đường Trần Thái Tông, phường Cao Xanh, TP Hạ Long. Dự án có quy mô 4.200 m2 gồm hai tòa chung cư cao 10-20 tầng, dự kiến cung cấp 300 căn hộ, đáp ứng nhu cầu cho 900 người.

Tổng vốn đầu tư gần 600 tỷ đồng. Dự án hoạt động 50 năm, dự kiến vận hành từ 2027.

Thời gian qua, Quảng Ninh liên tiếp mở hồ sơ đăng ký mua nhà xã hội tại một số dự án với giá dự kiến 10,8-16,2 triệu đồng một m2. Hồi tháng 3, hơn trăm căn nhà xã hội tại khu công nghiệp Đông Mai bắt đầu nhận hồ sơ đăng ký với giá tạm tính 10,8 triệu đồng mỗi m2. Tổng giá trị một căn khoảng 576-726 triệu đồng.

Hay cuối năm ngoái, dự án nhà ở xã hội đầu tiên tại Hạ Long cũng được mở bán với giá khoảng 16,2 triệu đồng một m2, tương ứng căn nhỏ nhất 48 m2 giá 570 triệu đồng. Dự án này nằm tại khu dân cư đồi ngân hàng ở phường Hồng Hải và Cao Thắng.

Tại đề án xây một triệu căn nhà ở xã hội đến 2030, Quảng Ninh được Thủ tướng giao chỉ tiêu hoàn thành 18.000 căn. Trong giai đoạn 2021-2024, tỉnh mới xây xong hơn 400 căn, chưa đạt 3%. Năm nay, tỉnh được giao hoàn thành hơn 2.200 căn.

Ngọc Diễm

Hoàng Quân (32 tuổi) đang làm việc tại một ngân hàng thương mại ở TP HCM, cho biết có thu nhập 24,5 triệu đồng mỗi tháng, không thấp so với mặt bằng lương chung nhưng chẳng thấm là bao với mức phí sinh hoạt đắt đỏ của TP HCM. Dù tiết kiệm từ khi ra trường, đến nay, Quân vẫn chọn ở trọ với lý do mua nhà không nổi.

“Một căn hộ bình dân ở thành phố có giá đến 3 tỷ đồng, muốn mua phải vay ít nhất 2 tỷ đồng và 15-25 năm tới, mỗi tháng phải dành hơn 60% thu nhập trả nợ. Phấn đấu trong nợ nần thì thà ở trọ cả đời dành dụm tiền về già dưỡng lão”, anh cho hay.

Quân không phải cá biệt, rất nhiều bạn trẻ dù đã nỗ lực từng ngày mong sớm có mái ấm ở TP HCM, nhưng đã từ bỏ, chọn cách thuê nhà ở các đô thị lớn.

Thùy Chi (35 tuổi) công tác tại một tổ chức tín dụng ở TP HCM, cho biết từ khi ra trường đã bắt đầu tích lũy cho kế hoạch mua nhà tuổi 30. Dù tuổi tác đã cách xa mục tiêu 5 năm, Chi vẫn đang ở trọ. Với mức thu nhập 22 triệu đồng mỗi tháng, Chi thuê căn phòng giá 4 triệu đồng (chưa tính điện, nước…), trung bình mỗi tháng, cô tiêu tốn ít nhất 13 triệu đồng cho phí sinh hoạt, mua sắm và tiết kiệm nhiều nhất 5 triệu đồng.

Hiện cô chỉ tiết kiệm được 700 triệu đồng, mua căn nhà vài tỷ đồng ở thành phố là điều quá xa vời. Do đó, cô chấp nhận thuê nhà ở trọ để bớt phải lo nghĩ, dành tiền vào việc khác.

Tương tự, Kim Anh (28 tuổi) nhân viên cho một công ty truyền thông ở quận 1, chia sẻ thu nhập loanh quanh ở mức 16-18 triệu mỗi tháng, làm cả đời cũng không mua được nhà ở TP HCM. Hơn nữa cô cũng không thấy quá nhiều lợi ích khi mua nhà ở thành phố nên “thà cứ ở trọ, dùng tiền trả lãi mua nhà đi học thêm kiến thức, kỹ năng mới để phát triển công việc”.

Nghiên cứu mới đây từ Hội Môi giới bất động sản Việt Nam (Vars) cho thấy, hơn 60% người trẻ dưới 35 tuổi tại các đô thị lớn (Hà Nội, TP HCM, Đà Nẵng) ưu tiên thuê nhà, coi đây là giải pháp tối ưu để giảm gánh nặng tài chính và tận hưởng sự tự do trong bối cảnh giá bất động sản leo thang.

Tương tự, kết quả khảo sát từ chuyên trang Batdongsan cũng cho thấy, xu hướng tìm thuê nhà gia tăng gần 22% trong năm 2024. Nhóm khách hàng trong độ tuổi 25-34 tìm thuê cao nhất (gần 62%), ngay cả nhóm thu nhập cao từ 21-40 triệu đồng mỗi tháng cũng có tỷ lệ tìm thuê nhà đến 42% trong năm qua.

Lý giải, Vars cho rằng giá nhà tăng cao, không có ưu đãi lãi suất là rào cản khiến nhiều người khó mua nhà, đẩy họ vào thị trường thuê. Giá căn hộ chung cư tại Hà Nội, TP HCM và Đà Nẵng tăng lần lượt 72%, 50% và 34% trong 5 năm qua, còn thu nhập trung bình của người dân chỉ tăng khoảng 6-10% mỗi năm và ở mức rất thấp (từ 6,8-8,9 triệu đồng mỗi tháng). Trung bình vay 1,5-2 tỷ đồng mua nhà, hàng tháng người mua phải trả tiền gốc và lãi từ 25-60 triệu đồng, cao hơn 5-10 lần chi phí thuê nhà.

Còn theo Batdongsan, hơn 41% người đi thuê cho biết không đủ tài chính mua, không muốn ràng buộc vì khoản vay mua nhà và giá thuê nhà giá thấp hơn trả lãi suất hàng tháng. Với mức GDP bình quân đầu người ước tính khoảng 9,5 triệu đồng mỗi tháng (2024), một người trẻ (25-40 tuổi) phải tích lũy từ 26 năm để sở hữu căn hộ diện tích 60 m2, giá khoảng 3 tỷ đồng (trong điều kiện lãi suất huy động giả định là 4,5%/năm).

Ông Nguyễn Văn Đính, Chủ tịch Hội môi giới bất động sản Việt Nam, nhận định việc vay mua nhà với người trẻ vẫn gặp “muôn vàn khó khăn”. Vay là đồng nghĩa phải trả nợ trong 15-25 năm, hoặc phải “bóp mồm bóp miệng” cắt giảm nhiều khoản chi tiêu khác để có thời gian trả nợ ngắn hơn. Chưa kể, lãi suất thả nổi khó dự báo cũng làm nhiều người trẻ không dám vay, chọn ở trọ thay vì sở hữu tài sản.

Ông Nguyễn Quốc Anh, Phó tổng giám đốc Batdongsan nhận định, bên cạnh vấn đề tài chính, tư duy về sở hữu nhà cũng dần thay đổi, đặc biệt là với thế hệ trẻ. Hiện có khoảng 28% ngưởi thuê nhà cho biết, chọn ở trọ vì thích sự linh hoạt từ việc thay đổi môi trường sống.

Xu hướng gia tăng nhu cầu thuê khiến mảng cho thuê tại Việt Nam ngày càng tiềm năng. Dù vậy, thị trường cho thuê vẫn còn nhiều hạn chế, chưa thực sự trở thành một giải pháp thay thế hoàn toàn cho việc sở hữu nhà.

Hội Môi giới bất động sản Việt Nam cho biết, phần lớn nguồn cung nhà cho thuê do cá nhân sở hữu và quản lý, chưa có sự tham gia của các chủ đầu tư chuyên nghiệp. Trong khi đó, tại các nước phát triển, mô hình “build-to-rent” (xây dựng để cho thuê) đã trở nên phổ biến, giúp người thuê có nhiều lựa chọn hơn với giá cả hợp lý và dịch vụ tốt hơn.

Việt Nam cũng chưa có chính sách bảo vệ người thuê nhà. Đa số các hợp đồng thuê đều có thời hạn ngắn (6-12 tháng) và không có ràng buộc về điều kiện và mức tăng giá, khiến người thuê phải đối mặt với rủi ro về sự ổn định và quyền lợi. Việc thuê nhà chỉ có thể trở thành một lựa chọn phổ biến khi thị trường cho thuê được phát triển chuyên nghiệp hơn và có sự hỗ trợ từ chính sách tài chính.

Đơn vị này đề xuất nên có quy định pháp luật cụ thể bảo vệ quyền lợi người thuê như giới hạn mức tăng giá thuê mỗi năm và khuyến khích hợp đồng thuê dài hạn. Còn Hiệp hội bất động sản TP HCM mới đây cũng đề xuất, để tăng khả năng sở hữu nhà của người dân, nên có chính sách tín dụng ưu đãi với nhóm người mua nhà lần đầu.

Phương Uyên