Ngày 22/9, Phó Thủ tướng Trần Hồng Hà chủ trì cuộc họp nghe báo cáo dự thảo nghị định hướng dẫn chính sách đất đai và môi trường trong Trung tâm tài chính quốc tế tại Việt Nam.

Phó Thủ tướng Trần Hồng Hà đề nghị các bộ, ngành tập trung làm rõ 3 nội dung trọng tâm.

Thứ nhất, nghị định này đã thực sự giải quyết những vấn đề cốt lõi liên quan đến môi trường và chính sách đất đai phục vụ cho việc hình thành hai trung tâm tài chính hay chưa? Bên cạnh những chính sách, cơ chế đặc thù mà TP Đà Nẵng và TPHCM đã có, cần đánh giá nghị định lần này quy định đã đủ cụ thể, khả thi để triển khai hay chưa, hay lại cần một nghị định khác để bổ sung.

Thứ hai, nghị định phải bảo đảm nguyên tắc phân cấp, phân quyền rõ ràng cho địa phương, nếu không quy định rành mạch trách nhiệm và thẩm quyền thì khó đi vào thực tiễn.

Thứ ba, nghị định không được vượt nghị quyết, vượt luật, trong trường hợp nghị định không xử lý được vì vướng mắc ở luật hoặc nghị quyết, cần tính toán giải pháp, phương án vận dụng cơ chế.

Báo cáo tại cuộc họp, Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Nguyễn Hoàng Hiệp cho biết dự thảo nghị định tập trung vào hai nhóm chính sách, gồm đất đai và môi trường.

Theo đó, dự thảo nghị định thống nhất giao chủ tịch UBND cấp tỉnh làm đầu mối quyết định: Giao đất, cho thuê đất, chuyển mục đích sử dụng, gia hạn, điều chỉnh thời gian sử dụng đất.

Giấy chứng nhận đăng ký đầu tư được coi là căn cứ pháp lý quan trọng khi đề nghị giao, cho thuê, chuyển mục đích sử dụng đất. Đây là điểm mới nhằm tạo thuận lợi tối đa cho nhà đầu tư.

Quy định thẩm quyền cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất và quyền sở hữu tài sản gắn liền với đất lần đầu thuộc cơ quan quản lý đất đai cấp tỉnh, theo góp ý của TPHCM và TP Đà Nẵng.

Hướng dẫn thực hiện trình tự, thủ tục giao đất cho thuê đất, chuyển mục đích sử dụng, gia hạn, điều chỉnh thời gian sử dụng đất, đăng ký đất đai, cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất và quyền sở hữu tài sản gắn liền với đất lần đầu.

Ngoài ra, nhà đầu tư có thể lựa chọn đăng ký trực tiếp với cơ quan điều hành Trung tâm tài chính quốc tế. Đây là điểm mở rộng, tạo thuận lợi so với quy định hiện hành.

Đối với nội dung nhà ở và xây dựng, Thứ trưởng Bộ Xây dựng Nguyễn Hoàng Hiệp cho biết, Bộ đã có văn bản góp ý, chủ yếu đề nghị làm rõ thêm, không có đề xuất cụ thể để đưa vào nghị định.

Qua rà soát, Bộ Nông nghiệp và Môi trường thấy các quy định hiện hành đã đầy đủ, đặc biệt là về quyền sở hữu nhà ở của người nước ngoài trong dự án xây dựng tại trung tâm tài chính, do đó, không cần hướng dẫn thêm.

Đóng góp ý kiến cho dự thảo nghị định, lãnh đạo UBND TPHCM, TP Đà Nẵng mong muốn cơ quan soạn thảo tiếp tục chỉnh sửa về mặt kỹ thuật đối với một số quy định: Tổ chức đấu giá, đấu thầu lựa chọn nhà đầu tư; đăng ký môi trường; làm rõ căn cứ pháp lý của quy định coi giấy chứng nhận đăng ký đầu tư là căn cứ để giao, cho thuê, chuyển mục đích sử dụng đất.

Kết luận cuộc họp, Phó Thủ tướng Trần Hồng Hà nhấn mạnh, đến thời điểm này, 2 địa phương thực thi là TPHCM và TP Đà Nẵng đều thống nhất, chỉ còn một số điểm kỹ thuật cần chỉnh sửa, như vậy, nghị định có thể ban hành sau khi tiếp thu, hoàn thiện.

Về phạm vi điều chỉnh, Phó Thủ tướng lưu ý một số nội dung mang tính thủ tục đầu tư liên quan đến Luật Đầu tư, cần đưa vào nội dung sửa đổi khi sửa luật, như quy trình đấu giá, đấu thầu, lựa chọn nhà đầu tư. Do đó, Phó Thủ tướng giao Bộ Tài chính tiếp thu, phối hợp với các bộ, ngành để đưa vào văn bản phù hợp. Những vấn đề thuộc lĩnh vực tài chính thì đưa vào nghị định của Bộ Tài chính chủ trì xây dựng.

Phó Thủ tướng cho rằng nếu chỉ tham chiếu pháp luật hiện hành thì sẽ mất đi tính đặc thù, vì vậy, Bộ Nông nghiệp và Môi trường cần nghiên cứu kỹ hơn để đề xuất cơ chế vượt trội.

Đối với chính sách quản lý xây dựng, Phó Thủ tướng giao Bộ Xây dựng trực tiếp xây dựng, đề xuất quy định cho phép chủ đầu tư được lập báo cáo kinh tế – kỹ thuật hoặc thiết kế – kỹ thuật – thi công thay vì phải qua nhiều tầng nấc như nghiên cứu tiền khả thi, khả thi, nhằm giảm thủ tục, phù hợp thông lệ quốc tế.

Liên quan đến quy định thế chấp quyền sử dụng đất tại ngân hàng nước ngoài, Phó Thủ tướng yêu cầu tuân thủ đúng luật hiện hành về quyền sử dụng đất, tài sản gắn liền với đất.

UBND TPHCM vừa quyết định thành lập 3 tổ công tác về giải ngân đầu tư công.

Tổ công tác số 1 gồm 13 thành viên do Phó Chủ tịch UBND TP Bùi Xuân Cường làm tổ trưởng. Tổ này theo dõi 102 phường, xã thuộc địa bàn TPHCM (cũ).

Tổ công tác số 2 gồm 13 thành viên do Phó Chủ tịch Thường trực UBND TP Nguyễn Văn Thọ làm tổ trưởng. Tổ này kiểm tra, theo dõi tại 30 phường, xã, đặc khu thuộc địa bàn Bà Rịa – Vũng Tàu (cũ).

Còn tổ công tác số 3 gồm 12 thành viên do Phó Chủ tịch UBND TP Bùi Minh Thạnh làm tổ trưởng. Tổ này kiểm tra, theo dõi tại 36 phường, xã thuộc Bình Dương (cũ).

TPHCM lập 3 tổ công tác trong bối cảnh việc giải ngân đầu tư công có tiến độ ngày càng chậm. Theo số liệu mới nhất từ Sở Tài chính, tính đến ngày 11/9, tổng giải ngân của TPHCM đạt gần 53.864 tỷ đồng, đạt 45% kế hoạch Thủ tướng giao. Con số này thấp hơn so với bình quân của cả nước (8 tháng đã đạt 46,3%, còn 9 tháng đạt 50%).

Trong 2 cuộc họp nửa đầu tháng 9 vừa qua, Chủ tịch UBND TPHCM thừa nhận trong nửa đầu năm, công tác giải ngân vốn đầu tư công đạt kết quả khả quan trên 40% – cũng là lần đầu tiên trong 5 năm qua đạt được mức độ tăng trưởng cao. Tuy nhiên, tháng 7-8, tốc độ giải ngân bị chậm lại.

Trong khi đó, công tác giải ngân đầu tư công và giải phóng mặt bằng là nhiệm vụ quan trọng của TPHCM vì ảnh hưởng đến tốc độ tăng trưởng của cả nước nói chung và thành phố nói riêng.

Một trong những nguyên nhân gây ra tình trạng trên là khâu giải phóng mặt bằng tại các công trình trọng điểm đang giậm chân tại chỗ, như dự án mở rộng Quốc lộ 22, Quốc lộ 13, cầu đường Bình Tiên (thuộc quận 6 cũ)… Ông Được yêu cầu các sở, ngành phải linh hoạt hơn trong quá trình giải ngân vốn đầu tư công.

Hàng loạt dự án lớn tại TPHCM được yêu cầu tăng tốc triển khai như Vành đai 3, các dự án chỉnh trang kênh rạch (Bắc Kênh Đôi, Rạch Xuyên Tâm), cao tốc Mộc Bài – TPHCM, cao tốc Hồ Tràm – Long Thành, tuyến metro số 2. Đồng thời, TPHCM cũng chuẩn bị cho các dự án quy mô lớn của năm sau như Vành đai 4, Quốc lộ 22 và nâng cấp sân bay Côn Đảo.

Một số ý kiến chuyên gia cho rằng giải ngân vốn đầu tư công của TPHCM chậm do nhiều nguyên nhân như việc sắp xếp bộ máy hành chính 2 cấp dẫn đến nhiều sự thay đổi trong pháp lý dự án, quản lý hành chính; công tác tổ chức thực hiện dự án còn nhiều bất cập, vướng mắc ở khâu di dời, giải phóng mặt bằng…

Giải pháp được đề xuất là cần tăng cường phân cấp, phân quyền rõ ràng; gỡ khó các thủ tục thẩm định hồ sơ, lựa chọn nhà thầu và công tác bồi thường giải phóng mặt bằng. 

Đầu tư khách sạn có tỷ suất sinh lời ra sao?

Ngành du lịch Việt Nam duy trì đà tăng trưởng tích cực trong thời gian gần đây, khi nhu cầu du lịch quốc tế phục hồi mạnh. Trong 10 tháng, cả nước đón hơn 17 triệu lượt khách quốc tế, tăng gần 22% so với cùng kỳ, theo số liệu từ Cục Du lịch Quốc gia Việt Nam. Con số kỷ lục này đưa Việt Nam là một trong 2 quốc gia dẫn đầu thế giới về mức tăng trưởng lượng khách quốc tế.

Xu hướng tăng trưởng của ngành du lịch được giới chuyên gia kỳ vọng mở đường cho dịch vụ lưu trú, bao gồm khách sạn. Theo báo cáo từ JLL, nguồn cung khách sạn tại Việt Nam tập trung ở 3 thị trường chính gồm TPHCM, Hà Nội và Đà Nẵng. Trong đó, Đà Nẵng và Hội An dẫn đầu các dự án đang trong xây dựng hoặc quy hoạch đến năm 2028, với 33% nguồn cung tương lai dự kiến thuộc phân khúc trung cấp.

Đơn vị này nêu nguồn cung khách sạn đã tăng trưởng bền vững với tốc độ tăng trưởng kép hàng năm 7% đến năm 2024. Tính đến tháng 7 năm nay, các khách sạn đang duy trì đà tăng trưởng 20% so với cùng kỳ nhờ tỷ lệ lấp đầy phòng nghỉ tăng liên tục. Doanh thu trên phòng hiện hữu tăng trung bình 21%/năm cho giai đoạn 2020-2024.

Trong đó, TPHCM đã vượt qua mức hiệu suất năm 2019 trong năm 2024 và tiếp tục duy trì đà tăng trưởng tích cực trong năm nay. Còn Hà Nội có hiệu suất vượt trội so với mức trung bình toàn quốc nhờ thu hút đa dạng khách du lịch từ khách công tác đến khách nghỉ dưỡng.

Báo cáo từ đơn vị này cũng chỉ ra việc đầu tư khách sạn cũng có tỷ suất sinh lời mỗi năm từ 6% đến 7,5%, tiệm cận mức kỳ vọng của nhà đầu tư (8-9%).

Đơn vị trên dự báo giá trị đầu tư vào ngành khách sạn tại Việt Nam sẽ đạt 125 triệu USD, tăng 25% so với ước tính ban đầu, phản ánh sự tin tưởng vào nền tảng tăng trưởng của thị trường cũng như sức hấp dẫn ngày càng gia tăng đối với các dòng vốn đầu tư trong nước và quốc tế.

Báo cáo chỉ ra Việt Nam đang trải qua đợt cải cách pháp lý toàn diện tạo môi trường đầu tư thuận lợi chưa từng có. Sự kết hợp giữa chính sách visa linh hoạt, cải cách pháp lý toàn diện và tái cơ cấu hành chính hiệu quả đang tạo ra một chu kỳ tăng trưởng bền vững cho ngành khách sạn.

Công suất và doanh thu đã phục hồi so với trước đại dịch?

Năm sau, ngành này tiếp tục được đặt nhiều kỳ vọng, với nguồn cung khách sạn đạt chuẩn và số lượng thương vụ sẽ ngày càng tăng, miễn là thị trường duy trì được mức độ minh bạch và môi trường pháp lý ổn định. Tuy nhiên, thách thức lớn nhất đối với thị trường vẫn là sàng lọc được các tài sản đủ tiêu chuẩn đầu tư tổ chức tham gia thị trường, khi nguồn cung thực tế vẫn còn tương đối hạn chế.

Tình hình hoạt động tích cực của phân khúc bất động sản lưu trú cũng được nhiều đơn vị nghiên cứu đưa ra đánh giá. Báo cáo của Avison Young nêu trong quý III, tại TPHCM, căn hộ dịch vụ thuê dài hạn ghi nhận lực cầu tăng, đặc biệt với sản phẩm lớn (2-3 phòng ngủ) nhiều khi kín phòng.

Sau sáp nhập, TPHCM mới được định vị là điểm đến du lịch, hội nghị và sự kiện quốc tế lớn, tạo ra nhu cầu đa dạng nhưng cũng phân mảnh theo vùng: TPHCM và Bình Dương (cũ) thiên về lưu trú công vụ, thương mại; Bà Rịa -Vũng Tàu (cũ) giữ vị thế nghỉ dưỡng cao cấp với mức giá thuê vượt trội.

Khách quốc tế dự báo tiếp tục tăng nhờ chính sách visa nới lỏng và mở rộng miễn thị thực, kéo theo nhu cầu cho sản phẩm lưu trú có thương hiệu vận hành chuyên nghiệp. Chính sách thuê linh hoạt và khả năng đa dạng hóa trải nghiệm là chiến lược để tối ưu công suất thuê và nâng giá phòng trung bình.

Ông Mauro Gasparotti, Giám đốc cấp cao kiêm Trưởng bộ phận Tư vấn Khách sạn Đông Nam Á của Savills TPHCM, đánh giá thị trường khách sạn TPHCM đang chuyển từ giai đoạn phục hồi sang tái định vị, với trọng tâm là nâng cấp chất lượng sản phẩm. Cơ cấu nguồn khách thay đổi cũng góp phần cải thiện hiệu quả kinh doanh và tạo nền tảng cho tăng trưởng dài hạn.

Dù ghi nhận sự cải thiện liên tục nhưng vị này cho rằng công suất và doanh thu ở các phân khúc vẫn chưa trở lại mức trước đại dịch, khi lượng khách quốc tế còn thấp hơn giai đoạn trước Covid-19. Tốc độ phục hồi của TPHCM cũng chậm hơn mặt bằng chung cả nước, phản ánh việc phân bổ lại thị phần giữa TPHCM và các điểm đến có đường bay quốc tế trực tiếp.

Triển vọng thị trường được vị đại diện dự báo tích cực nhờ các mục tiêu tăng trưởng của Chính phủ, chính sách thị thực nới lỏng và mạng lưới hàng không quốc tế mở rộng. Nguồn cung mới hạn chế đến năm 2028 được dự báo sẽ giúp tránh nguy cơ dư thừa, đồng thời hỗ trợ hoạt động kinh doanh của các khách sạn hiện hữu duy trì ở mức tốt hơn.

Viện Kinh tế Tài nguyên và Môi trường TPHCM (IEEr) vừa có văn bản kiến nghị việc xây dựng bảng giá đất phải đảm bảo nguyên tắc ổn định, phù hợp với thực tiễn đời sống nhân dân và áp dụng hệ số K để xác định giá đất.

Theo Viện này, bảng giá đất của 3 địa phương tại TPHCM trước sáp nhập là cơ sở phù hợp để nhân với hệ số điều chỉnh giá đất (hệ số K), từ đó xây dựng bảng giá đất lần đầu áp dụng trên toàn thành phố kể từ ngày 1/1/2026.

Viện IEEr cho rằng, nếu xây dựng bảng giá đất theo giá thị trường để làm “giá gốc”, rồi tiếp tục nhân hệ số K, sẽ khiến giá đất bị khuếch đại, làm méo mó thị trường và nghĩa vụ tài chính, đồng thời không đúng tinh thần khoa học của việc áp dụng hệ số K.

Trong khi đó, bảng giá đất áp dụng từ ngày 31/10/2024 tại TPHCM (cũ) đang quá cao, gây nhiều hệ lụy cho doanh nghiệp và người dân. Ngay cả cơ quan quản lý Nhà nước cũng gặp khó khăn trong việc giải quyết thủ tục tính tiền sử dụng đất.

Đơn vị này chỉ ra rằng thu nhập bình quân quốc gia hiện chỉ đạt 8,2 triệu đồng/tháng, trong khi giá đất tăng quá nhanh, vượt xa mức thu nhập của người dân, khiến khó khăn chồng chất. Nhà ở xã hội hiện có giá lên tới 1,2 tỷ đồng/căn 2 phòng ngủ, khiến người lao động nghèo phải mất 38 năm tích lũy mới có khả năng mua.

Do đó, IEEr cho rằng việc xây dựng bảng giá đất mới không nên tiếp tục làm theo cách cũ, mà cần tuân thủ chỉ đạo của Bộ Chính trị và hướng dẫn của Bộ Tài chính về áp dụng hệ số K trong xây dựng bảng giá đất.

Bộ Chính trị đã định hướng việc xây dựng bảng giá đất dựa trên bảng giá cơ sở nhân với hệ số K, áp dụng từ ngày 1/1/2026, nhằm góp phần ổn định thị trường bất động sản và đáp ứng nhu cầu nhà ở xã hội cho người lao động.

Viện IEEr kiến nghị TPHCM xây dựng bảng giá đất dựa trên bảng giá đất trước khi Luật Đất đai 2024 có hiệu lực, sau đó nhân với hệ số K để áp dụng cho bảng giá đất mới năm 2026.

Biên độ điều chỉnh hệ số K được đề xuất dao động từ tăng/giảm 20% đến 300%, nhằm ổn định giá thị trường mà không gây lạm phát. Riêng giá đất nông nghiệp trong bảng giá đất phải bằng 30% giá đất ở của cùng một thửa đất.