Sau 5 năm lao động, tích lũy được 1 tỷ đồng, chị Hằng (36 tuổi) nhân viên văn phòng đang trọ tại TP Thủ Đức, dự kiến vay thêm tối đa 700 triệu đồng, mua căn hộ 52 m2 tại dự án sắp mở bán ở Bình Dương. Đầu năm, dự án này được giới thiệu giá khoảng 33 triệu đồng mỗi m2 (đã gồm VAT). Nhưng đến đầu tháng 6 khi dự án chính thức mở đặt chỗ, giá chưa thuế đã tăng lên 40 triệu đồng mỗi m2, đẩy tổng giá căn hộ lên hơn 2,1 tỷ đồng.

Với khoản chênh lên đến 400 triệu đồng một căn, gia đình chị Hằng không đủ khả năng vay thêm vì thu nhập hạn chế và ngại rủi ro lãi suất. “Chúng tôi đã tính toán rất kỹ, nhưng giá nhà cứ tăng liên tục, trong khi mức thu nhập gần như không đổi, khiến cơ hội mua nhà ngày càng xa vời”, chị Hằng nói.

Tương tự, anh Văn Nghị (41 tuổi, quận 12) đang tìm nhà tại khu vực rìa TP Thủ Đức. Dù vị trí bất tiện, di chuyển hơn 90 phút vào trung tâm, anh vẫn cân nhắc vì giá chào ban đầu khoảng 46 triệu đồng mỗi m2. Nhưng khi hỏi thực tế, giá các căn đều trên 55 triệu, chỉ vài căn vị trí xấu giữ mức 50 triệu đồng mỗi m2. “Giá nhà quá cao, nguồn tài chính eo hẹp, tôi không biết nên tiếp tục tìm căn vừa túi tiền hay dừng kế hoạch mua nhà lại”, anh nói.

Trường hợp anh Nguyễn Văn Tùng (39 tuổi), kỹ thuật viên điện lạnh, vào TP HCM từ 2014, sau hơn 10 năm thuê trọ vẫn chưa mua được nhà. Với thu nhập 18-22 triệu đồng mỗi tháng, anh dành dụm được 850 triệu đồng, dự tính vay thêm 700-800 triệu để tìm mua căn hộ nhỏ ở vùng ven TP HCM hoặc giáp Bình Dương.

Thế nhưng, sau gần một năm tìm kiếm, anh chưa tìm được căn phù hợp. Những dự án giá dưới 35 triệu đồng mỗi m2 đã hết hàng, còn lại đa phần báo giá 40-50 triệu đồng, đẩy tổng giá lên quá 2 tỷ đồng.

“Làm nghề tự do nên tôi khó vay ngân hàng. Do đó, tôi cứ chần chừ mãi và giá nhà lại tăng cao liên tục, vượt khỏi tầm với”, anh chia sẻ.

Theo Hội Môi giới bất động sản Việt Nam (VARS), trong quý I, cả nước có khoảng 14.500 căn hộ chào bán mới, trong đó hơn 80% thuộc phân khúc cao cấp và hạng sang. Ngược lại, phân khúc bình dân, vốn đáp ứng nhu cầu ở thực, chỉ chiếm gần 13%, tương đương khoảng 2.000 căn, quá ít so với nhu cầu hàng triệu căn của người lao động.

Xu hướng này cũng được ghi nhận bởi các đơn vị nghiên cứu quốc tế. Báo cáo của Cushman & Wakefield cho thấy tại TP HCM, hơn 75% nguồn cung là căn hộ cao cấp, trong khi nhà giá rẻ gần như không xuất hiện. Giá sơ cấp trung bình tại thành phố đã vượt 120 triệu đồng mỗi m2, tăng 47% so với năm 2024.

Số liệu từ Batdongsan cũng chỉ ra, trong 5 năm qua, giá chung cư TP HCM tăng trung bình 46-60%, hiện đạt khoảng 60 triệu đồng mỗi m2. Các tỉnh phía Nam ghi nhận đà tăng mạnh, như Long An tăng 30%, Cần Thơ 46%, Bình Dương 12% trong năm qua. Khoảng 90% nguồn cung tại TP HCM có giá trên 55 triệu đồng mỗi m2, còn ở các tỉnh, khoảng 40% dao động 35-55 triệu đồng mỗi m2.

Trái với tốc độ tăng giá nhà, thu nhập người lao động tăng không tương xứng. Theo Tổng cục Thống kê, năm 2024, thu nhập bình quân đầu người mỗi tháng đạt 7,7 triệu đồng, thành thị là 9,3 triệu đồng, nông thôn 6,7 triệu đồng. Con số này chỉ tăng 8,6% so với năm trước, mức lương tối thiểu cũng chỉ tăng 6%.

Giá nhà tăng quá nhanh trong 2-3 năm gần đây đang trở thành rào cản lớn với người mua nhà. Theo báo cáo của Savills, Knight Frank và DKRA, thanh khoản căn hộ những tháng đầu năm giảm sâu, tỷ lệ hấp thụ chỉ đạt 15-16% trên tổng lượng hàng mở bán, dù nguồn cung không nhiều và cạnh tranh thấp.

Đánh giá về thực trạng chênh lệch giữa giá nhà và thu nhập, ông Võ Huỳnh Tuấn Kiệt, Giám đốc Bộ phận Tiếp thị nhà ở tại CBRE Việt Nam, cho rằng giá nhà đang bỏ xa thu nhập người dân. Thị trường hiện nay gần như không có nhiều sản phẩm phù hợp với người mua ở thực. Giá nhà tăng quá nhanh khiến không chỉ người có thu nhập trung bình mà cả nhóm thu nhập khá cũng khó tiếp cận. Điều này làm gia tăng rào cản sở hữu nhà, đặc biệt sau giai đoạn kinh tế suy giảm kéo dài.

Theo ông Kiệt, không thể đổ hoàn toàn trách nhiệm cho chủ đầu tư, bởi doanh nghiệp buộc phải đảm bảo lợi nhuận. Giá bán tăng không chỉ do định giá kỳ vọng, mà còn chi phí đầu vào đội lên như bảng giá đất mới, chi phí bồi thường, xây dựng, và lãi vay tích lũy từ giai đoạn thị trường trầm lắng 2020-2023.

Dù vậy, ông Kiệt thừa nhận một số dự án vẫn định giá cao hơn giá trị thực mà người mua có thể cảm nhận, chẳng hạn bán ngang hoặc cao hơn các dự án nổi bật trong khu vực, dù chưa tương xứng về vị trí, tiện ích hay chất lượng xây dựng.

Chuyên gia Lê Quốc Kiên bổ sung, thị trường đang lệch pha nghiêm trọng về cung – cầu. Các dự án mở bán trong 3-4 năm qua đều có giá từ 45 triệu đồng mỗi m2 trở lên; hiện nay, giao dịch thứ cấp phổ biến ở mức 55 triệu đồng mỗi m2. Một căn hộ nhỏ 50 m2 hiện tiệm cận 3 tỷ đồng, vượt xa khả năng chi trả của số đông người mua ở thực, vốn chỉ xoay quanh ngưỡng 2 tỷ đồng.

Người mua để ở ngày càng khó tiếp cận nhà khi thu nhập không theo kịp giá bất động sản. Trong khi đó, nhóm khách này lại có xu hướng tìm kiếm căn hộ mới để được hỗ trợ thanh toán trả góp. Tuy nhiên, giá sơ cấp tăng nhanh kéo theo mặt bằng giá thứ cấp biến động mạnh, khiến cơ hội an cư gần như khép lại với lao động thu nhập trung bình.

Theo các chuyên gia, để hạ nhiệt giá nhà và gia tăng cơ hội sở hữu cho người mua ở thực, cần có sự phối hợp đồng bộ từ Chính phủ, doanh nghiệp, ngân hàng. Trong đó, yếu tố then chốt là quỹ đất. Không chỉ dừng ở đất trống, quỹ đất phát triển nhà ở cần đi kèm hạ tầng hoàn chỉnh, từ giao thông, tiện ích, an ninh đến hệ thống an sinh xã hội… mới có thể hình thành các dự án nhà ở giá hợp lý một cách bền vững.

Thị trường hiện cũng ghi nhận những tín hiệu tích cực khi Chính phủ yêu cầu xây dựng Quỹ nhà ở quốc gia, khuyến khích doanh nghiệp lớn tham gia phát triển nhà ở phù hợp khả năng chi trả. Tuy vậy, để chính sách đi vào thực tế, các chuyên gia cho rằng cần có thêm cơ chế hỗ trợ cụ thể dành cho doanh nghiệp phát triển nhà giá thấp, tạo điều kiện để tăng nguồn cung và đưa giá nhà tiệm cận với thu nhập của người dân. Bên cạnh đó, cần có cơ chế phân phối minh bạch, đảm bảo sản phẩm đến đúng tay người có nhu cầu thật.

Phương Uyên

Tại phiên họp thường niên hôm 10/6, đại hội đồng cổ đông Tổng công ty Viglacera đã thông qua đơn từ nhiệm của Chủ tịch Nguyễn Văn Tuấn. Hồi cuối tháng 5, công ty cho biết ông Tuấn muốn rút khỏi HĐQT để tập trung thời gian thực hiện các công việc theo kế hoạch.

“Đây là quyết định đã được cân nhắc kỹ lưỡng và nằm trong lộ trình chuyển giao được hoạch định từ trước”, ông viết trong đơn. Hiện tại, ông Nguyễn Văn Tuấn vẫn là Tổng giám đốc Viglacera.

Ông Trần Mạnh Hữu, Trưởng ban kiểm soát Viglacera đã được bầu bổ sung vào làm thành viên HĐQT của công ty. Sau đó, HĐQT đã họp và thống nhất bầu ông Hữu giữ vai trò Chủ tịch công ty nhiệm kỳ 2024 – 2029.

Tân Chủ tịch Viglacera sinh năm 1978, có trình độ cử nhân tài chính. Trước khi gia nhập Viglacera, ông cũng có thời gian dài công tác tại Tổng công ty Đầu tư và Kinh doanh vốn Nhà nước (SCIC).

Tại ban kiểm soát, Viglacera bầu bà Nguyễn Thị Thắm làm Trưởng ban thay cho ông Trần Mạnh Hữu. Đồng thời, công ty cũng bổ sung thêm một nhân sự vào ban kiểm soát là ông Nguyễn Việt Trung.

Năm 2025, Viglacera đặt mục tiêu doanh thu thuần hợp nhất 14.437 tỷ đồng và lợi nhuận trước thuế hợp nhất của 1.743 tỷ. Các chỉ tiêu này tăng lần lượt 21%, 7% so với thực hiện năm 2024. Công ty cũng dự kiến chi trả cổ tức 22%.

Viglacera sẽ tiếp tục phát triển khu công nghiệp mới tại các địa phương sở hữu vị trí lợi thế về hạ tầng, có khả năng thu hút đầu tư và kinh doanh hiệu quả. Đồng thời, công ty cũng sẽ xây dựng các khu nhà ở xã hội, nhà ở công nhân đồng bộ với các khu công nghiệp hiện hữu Hà Nam, Phú Thọ, Quảng Ninh, Bắc Ninh, Hà Nội.

Đối với lĩnh vực vật liệu xây dựng, Tổng giám đốc Viglacera Nguyễn Anh Tuấn cho biết sẽ dành nguồn lực tập trung đầu tư chiều sâu giải pháp công nghệ, kỹ thuật, nâng cao mức độ tự động hóa giảm chi phí sản xuất. Qua đó, công ty đáp ứng những yêu cầu mới trên thị trường cao cấp, sản phẩm xuất khẩu có giá trị cao như kính chống cháy, kính phát điện, kính chống phản quang và công nghệ gia công kính cao cấp.

Anh Tú

Tại hội thảo “Thúc đẩy kết nối Long Thành – TP HCM” do báo Tuổi Trẻ tổ chức ngày 27/6, TS. KTS Hoàng Hữu Phê, Viện Kiến trúc quốc gia, cho rằng Long Thành không nên chỉ được nhìn nhận là một đô thị vệ tinh, mà cần đóng vai trò đối tác chức năng với TP HCM trong mô hình twin city (thành phố song sinh), tương tự Phố Đông – Thượng Hải hay Thâm Quyến – Hong Kong.

Mô hình thành phố song sinh được hình thành dựa trên nguyên lý tăng trưởng cân bằng. Trong đó, cả 2 thành phố củng cố thế mạnh của nhau trong giải quyết những thách thức chung. Theo ông Phê, việc hình thành một cặp đô thị song sinh có thể giúp TP HCM chia sẻ áp lực không gian, hạ tầng và dân cư, đồng thời tạo điều kiện để Long Thành trở thành cực phát triển mới, có vai trò như đối tác chiến lược thay vì chỉ là vùng “vệ tinh”.

Đồng quan điểm, Tiến sĩ Phạm Văn Đại, giảng viên Trường Chính sách công và Quản lý Fulbright, ví Long Thành với Phố Đông nếu lấy sông Đồng Nai làm trục phát triển vùng, tương tự cách Thượng Hải đã dùng sông Hoàng Phố để phát triển Phố Đông đối trọng với Phố Tây.

Với dân số hơn 10 triệu người, TP HCM đã dần cạn kiệt dư địa phát triển trong nội đô và cần một đô thị đủ lớn, đủ cơ chế, đủ liên kết để chia sẻ không gian tăng trưởng. Long Thành, nơi đặt sân bay quốc tế lớn nhất cả nước, và Nhơn Trạch, khu vực liền kề TP Thủ Đức, sở hữu quỹ đất dồi dào, kết nối thuận lợi tới cảng biển Cái Mép – Thị Vải, cao tốc, vành đai, đang nổi lên như điểm đến hấp dẫn cho làn sóng giãn dân, giãn chức năng từ TP HCM.

Còn theo ông Trương Minh Huy Vũ, Viện trưởng Nghiên cứu Phát triển TP HCM, Long Thành không chỉ sở hữu cửa ngõ hàng không quy mô lớn nhất cả nước, mà còn hội đủ các điều kiện để trở thành trung tâm hậu cần, công nghiệp và thương mại quốc tế. Khu vực này có quỹ đất phát triển dồi dào, nằm gần cảng Cái Mép – Thị Vải, kết nối với cao tốc Biên Hòa – Vũng Tàu, TP HCM – Long Thành – Dầu Giây, đặc biệt là các tuyến vành đai 3 và 4 đang được triển khai mạnh mẽ.

Ông Vũ nhấn mạnh, cùng với các lợi thế trên, nếu đề án khu thương mại tự do quy mô 8.300 ha được thực hiện đúng hướng, Long Thành sẽ biến thành vùng thử nghiệm thể chế linh hoạt, thu hút đầu tư chiến lược vào các lĩnh vực công nghệ cao, logistics và dịch vụ quốc tế – những chức năng mà TP HCM đang muốn giãn ra vùng ven nhưng thiếu quỹ đất và cơ chế đặc thù.

Ông Vũ khẳng định mối liên kết chiến lược giữa TP HCM – Long Thành không chỉ giúp định hình cấu trúc phát triển đa trung tâm mà còn tăng sức cạnh tranh vùng, phù hợp với xu hướng hình thành megaregion (siêu vùng đô thị) đang diễn ra tại nhiều quốc gia châu Á.

Nói về hướng phát triển của Long Thành, Phó giám đốc Sở Xây dựng Đồng Nai Huỳnh Tấn Lộc cho biết tỉnh xác định hạ tầng giao thông và chuyển đổi số là hai trụ cột phát triển chính. Nhiều dự án trọng điểm đang được triển khai như cao tốc Biên Hòa – Vũng Tàu, Dầu Giây – Phan Thiết, Bến Lức – Long Thành và các tuyến vành đai 3, 4 nhằm kết nối trực tiếp Long Thành với TP HCM và vùng kinh tế phía Nam.

Đồng Nai cũng định hướng phát triển giao thông công cộng hiện đại theo mô hình TOD, kết nối metro và đường sắt từ Long Thành đến TP HCM – Biên Hòa – Thủ Đức, đồng thời xây dựng hệ thống logistics đa phương thức phục vụ sân bay Long Thành. Đáng chú ý, tỉnh đang quy hoạch thành phố sân bay Long Thành với vùng lõi là khu thương mại tự do hơn 8.000 ha.

“Chúng tôi muốn Long Thành không chỉ là sân bay hiện đại mà là đô thị sân bay thế hệ mới, hình thành cặp đô thị song sinh với TP HCM, cùng chia sẻ động lực phát triển toàn vùng”, ông Lộc nói.

Tuy nhiên, để mô hình đô thị song sinh đi vào thực tế, các chuyên gia cho rằng Long Thành cần vượt qua hàng loạt thách thức. Trước hết là đầu tư hạ tầng liên kết, đặc biệt là tuyến metro và đường sắt đô thị nối từ TP Thủ Đức tới sân bay Long Thành, kết nối hành khách, lao động và hàng hóa một cách liền mạch.

Tiếp theo, hai địa phương cần thúc đẩy nhanh tiến độ các tuyến cao tốc, vành đai, cầu Cát Lái và hạ tầng xã hội tại Long Thành – Nhơn Trạch, nhằm tránh tình trạng phát triển mất cân đối giữa hạ tầng cứng và hạ tầng dịch vụ. Quan trọng không kém là thiết lập cơ chế điều phối vùng đủ mạnh, có sự tham gia của Chính phủ, TP HCM và Đồng Nai, nhằm bảo đảm quy hoạch liên thông, tránh mâu thuẫn về lợi ích địa phương và chồng chéo chức năng đô thị.

Giới chuyên gia cũng kiến nghị cần mở rộng phạm vi áp dụng cơ chế đặc thù Nghị quyết 98 của TP HCM ra khu vực Đồng Nai, đặc biệt là các dự án liên kết vùng và sử dụng nguồn lực hỗn hợp. Nếu chỉ để TP HCM đơn phương triển khai, hiệu quả đầu tư sẽ khó lan tỏa. Việc thiết kế chính sách vùng thay vì địa phương hóa từng dự án sẽ giúp mô hình twin city phát huy đúng tiềm năng, tránh rơi vào tình trạng một bên phát triển nóng, bên kia tụt hậu.

Theo các chuyên gia, Long Thành – TP HCM nếu được tổ chức và đầu tư đúng hướng có thể trở thành cặp đô thị song sinh đầu tiên của cả nước, hình thành một đại đô thị kết nối sân bay – cảng biển – trung tâm tài chính, góp phần đưa vùng Đông Nam Bộ trở thành cực tăng trưởng chiến lược mới của Việt Nam.

Phương Uyên