Chính phủ vừa ban hành Nghị định 302 quy định chi tiết về Quỹ nhà ở quốc gia. Đây là quỹ tài chính Nhà nước ngoài ngân sách, có tư cách pháp nhân và hoạt động không vì mục đích lợi nhuận.

Theo Nghị định, Quỹ nhà ở Trung ương sẽ được Chính phủ thành lập, trực thuộc và giao Bộ Xây dựng quản lý. UBND cấp tỉnh sẽ thành lập và quản lý Quỹ nhà ở địa phương.

Về cơ cấu tổ chức, Quỹ gồm Giám đốc, tối đa 2 Phó giám đốc, Kế toán trưởng và không quá 5 phòng chuyên môn. Giám đốc Quỹ Trung ương do Bộ trưởng Bộ Xây dựng bổ nhiệm; Giám đốc Quỹ địa phương do Chủ tịch UBND tỉnh bổ nhiệm.

Về mục tiêu và chức năng, Nghị định quy định Quỹ sẽ đầu tư xây dựng nhà ở xã hội; đầu tư các dự án nhà ở xã hội đồng bộ hệ thống hạ tầng kỹ thuật, hạ tầng xã hội để cho thuê. Quỹ cũng tạo lập nhà ở xã hội thông qua hình thức tiếp nhận, chuyển đổi công năng nhà ở thuộc tài sản công theo quy định của pháp luật về nhà ở và pháp luật có liên quan để cho thuê.

Quỹ có thể tạo lập nhà ở, nhà ở xã hội thông qua hình thức mua từ các chủ đầu tư; đặt hàng, tiếp nhận, chuyển giao nhà ở do doanh nghiệp Nhà nước nắm giữ 100% vốn điều lệ; tiếp nhận nhà ở phục vụ tái định cư, tạm cư; tiếp nhận, chuyển giao nhà ở xã hội do tổ chức, cá nhân tự nguyện đóng góp để cho thuê.

Ngoài ra, Quỹ còn được phép mua nhà ở thương mại để cho cán bộ, công chức, viên chức và người lao động thuê.

Quỹ nhà ở quốc gia được kỳ vọng sẽ giúp cân đối cung – cầu, điều chỉnh cơ cấu hàng hóa bất động sản, từ đó tác động làm giảm giá thành phân khúc nhà ở thương mại, giúp thị trường bất động sản phát triển ổn định và lành mạnh hơn. Đồng thời, Quỹ tạo nguồn lực dài hạn, bền vững cho phát triển nhà ở xã hội.

Theo Bộ Xây dựng, trong 10 tháng đầu năm, cả nước có 191 dự án nhà ở xã hội hoàn thành với quy mô 128.648 căn; 195 dự án đã khởi công, đang triển khai với 123.057 căn; 310 dự án được chấp thuận chủ trương đầu tư với quy mô 385.343 căn.

Như vậy, số lượng dự án đã hoàn thành, khởi công và chấp thuận chủ trương đầu tư đến năm 2025 đạt khoảng 60% so với chỉ tiêu 1.062.200 căn đến năm 2030.

Loạt dự án hạ tầng trọng điểm đồng loạt triển khai, chủ đầu tư đeo bám

Vừa qua, hàng loạt dự án hạ tầng giao thông quy mô lớn quanh TPHCM đã chính thức được khởi công, gồm cầu Cần Giờ, cầu Phú Mỹ 2, cầu Cát Lái, cầu Long Hưng (Đồng Nai 2) và tuyến Metro số 2 (Bến Thành – Tham Lương). Các công trình này hình thành mạng lưới kết nối đa tầng, từ ven biển, liên vùng, liên tỉnh đến nội đô, tạo động lực mới cho phát triển kinh tế – đô thị của TPHCM và các địa phương lân cận.

Trong đó, cầu Cần Giờ và cầu Phú Mỹ 2 được xem là những dự án mang tính bước ngoặt đối với khu Nam TPHCM. Còn tại khu Đông, cầu Cát Lái và cầu Long Hưng được kỳ vọng sẽ cải thiện mạnh mẽ khả năng kết nối liên vùng giữa TPHCM với Đồng Nai, mở rộng không gian phát triển đô thị và thị trường bất động sản.

Song song với hệ thống đường bộ, mạng lưới đường sắt đô thị cũng đang được đẩy nhanh. Ngoài việc khởi công tuyến metro số 2, TPHCM dự kiến phát triển thêm nhiều tuyến quan trọng như Thủ Thiêm – Long Thành, metro Thành phố mới Bình Dương – Suối Tiên, Bến Thành – Cần Giờ.

Theo kế hoạch, giai đoạn 2025-2030, thành phố sẽ hoàn thành 6 tuyến với khoảng 187km; giai đoạn 2030-2035 triển khai thêm 8 tuyến với 275km, nâng tổng số lên 14 tuyến vào khai thác sử dụng, tương đương khoảng 462km đường sắt đô thị.

Ngoài ra, nhiều tuyến đường dọc theo các trục giao thông huyết mạch cũng được xác định như Quốc lộ 22, Quốc lộ 13, Quốc lộ 1, Quốc lộ 51, cao tốc Bắc – Nam phía Tây và Vành đai 4. Trong đó, TPHCM đang đẩy nhanh tiến độ nâng cấp, mở rộng Quốc lộ 13, phấn đấu hoàn thành dứt điểm việc bồi thường, thu hồi đất trong quý đầu năm nay.

Đu theo “sóng hạ tầng”, nhiều doanh nghiệp bất động sản phía Nam đã bắt tay ngay vào bán hàng, giới thiệu sản phẩm ven các khu vực trọng điểm để hút khách.

Dọc tuyến Quốc lộ 13, Quốc lộ 1K và cao tốc Mỹ Phước – Tân Vạn, Tập đoàn Bcons ra mắt Bcons Uni Valley liền kề làng đại học, TBS Land giới thiệu dự án Green Skyline, Lê Phong khởi công khu căn hộ The Emerald Boulevard… 

Mới nhất, tập đoàn Bất động sản Vạn Phúc dự kiến bán các sản phẩm nhà ở thấp tầng, bao gồm nhà phố, shophouse tại Khu đô thị Vạn Phúc City (phường Hiệp Bình, TPHCM) mặt tiền Quốc lộ 13. Thay vì tự bán hàng của chính mình như cách truyền thống lâu nay, doanh nghiệp dự kiến lần đầu tiên mở cơ hội phân phối sản phẩm với các sàn bên ngoài.

Ở phía Tây Nam TPHCM, phân khu Dragon Park thuộc dự án Dragon Eden cũng được Công ty cổ phần Tandoland đã phối hợp cùng Công ty cổ phần Mai Bá Hương mở bán gần đây. Dự án này hưởng lợi trực tiếp từ hạ tầng giao thông liên vùng gồm Vành đai 3, Vành đai 4, Võ Văn Kiệt nối dài…

Theo số liệu từ một viện nghiên cứu, TPHCM và khu vực lân cận ghi nhận nguồn cung mới tập trung dọc các trục giao thông liên vùng. Cụ thể, khu vực Vành đai 2 có gần 7.000 sản phẩm nhà ở đang triển khai; Vành đai 3 ghi nhận 11.066 sản phẩm; tuyến Vành đai 4 khoảng 15.469 sản phẩm. Riêng trục Quốc lộ 13 cũng đã có hơn 11.000 sản phẩm đang triển khai. Bên cạnh đó, hàng chục nghìn căn hộ khác đang được phát triển quanh tuyến Quốc lộ 1K, cao tốc Mỹ Phước – Tân Vạn và tuyến metro số 2 (Bình Dương cũ)…

Hạ tầng tạo điểm tựa cho bất động sản

Đánh giá tác động đối với thị trường bất động sản, bà Dương Thùy Dung, Giám đốc điều hành CBRE Việt Nam, cho rằng hạ tầng luôn giữ vai trò then chốt. Hạ tầng phát triển đến đâu thì bất động sản sẽ dịch chuyển theo đến đó.

Ngược lại, khi hạ tầng chậm tiến độ, thị trường cũng khó tăng trưởng bền vững. Sau giai đoạn chững lại hậu Covid-19, đầu tư hạ tầng tại TPHCM và khu vực phía Nam đã có sự cải thiện rõ rệt và được dự báo sẽ tiếp tục là ưu tiên trong ít nhất 5 năm tới.

Theo đại diện CBRE Việt Nam, việc đồng loạt khởi công, phê duyệt các dự án giao thông trọng điểm như cầu, đường, cao tốc, hầm chui… sẽ tạo ra cú hích quan trọng cho thị trường bất động sản. Kế hoạch này mang tính đồng bộ, bởi nếu quá trình sáp nhập không đi kèm với phát triển hạ tầng thì khó tạo ra giá trị tích cực. Ngược lại, khi các chính sách sáp nhập, đầu tư hạ tầng và giãn dân đô thị được triển khai song song, thị trường bất động sản sẽ được hưởng lợi rõ rệt.

Cũng theo phân tích của chuyên gia, trước sáp nhập, tại TPHCM, người dân khó tìm được các sản phẩm căn hộ có mức giá khoảng 40-60 triệu đồng/m2. Tuy nhiên, khi thành phố mở rộng, với sự tham gia của nhiều chủ đầu tư đến từ Bình Dương và Bà Rịa – Vũng Tàu, mặt bằng giá đã được điều chỉnh xuống mức dễ tiếp cận hơn. Người mua có thêm nhiều lựa chọn về sản phẩm phù hợp với khả năng tài chính hơn.

Song, bà Dung lưu ý rằng điều này chỉ thực sự khả thi khi hạ tầng kết nối được cải thiện. Khi các công trình giao thông trọng điểm được hoàn thiện, việc sinh sống tại TPHCM cũ nhưng sở hữu nhà ở tại các khu vực thuộc TPHCM mở rộng sẽ trở nên thuận lợi hơn nhờ thời gian di chuyển được rút ngắn.

Theo ông Phạm Lâm, Phó Chủ tịch Hội môi giới Bất động sản Việt Nam, để phát triển bền vững, hạ tầng phải đóng vai trò động lực. Khi đó, người dân có thể sinh sống tại các khu vực theo địa giới hành chính cũ như Bình Dương, Bà Rịa – Vũng Tàu hay Long An nhưng vẫn thuận tiện làm việc, học tập tại trung tâm TPHCM nhờ hệ thống giao thông liên vùng.

Còn chuyên gia của Savills cho rằng nguồn cầu bất động sản đang có xu hướng dịch chuyển từ TPHCM ra các khu vực lân cận, trong bối cảnh khu vực trung tâm khan hiếm sản phẩm và giá neo cao. Các đô thị vệ tinh, đặc biệt là khu Đông TPHCM và các địa phương kết nối qua trục Quốc lộ 13, đang thu hút người mua nhờ mặt bằng giá hợp lý hơn và tầm nhìn dài hạn về hạ tầng.