Giá bất động sản tăng cao đã và đang là câu chuyện được chú ý thời gian gần đây.

Nguồn cung hạn chế đẩy giá bất động sản tăng thêm

Savills Việt Nam mới đây có báo cáo chỉ số giá nhà ở Savills trong quý II ghi nhận, chỉ số nhà ở TPHCM tăng thêm 3 điểm theo quý và 8 điểm theo năm, đạt 134 điểm – mức cao nhất kể từ khi được công bố.

Cả thị trường sơ cấp và thứ cấp đều ghi nhận mức tăng giá, đặc biệt tại các dự án đã có sổ hồng hoặc hợp đồng mua bán. Giá bán sơ cấp tăng 7% theo năm, chủ yếu nhờ các dự án mới tại quận 2 và nguồn hàng hạng A được mở bán lại ở quận 1. Ở thị trường thứ cấp, giá tăng tại hầu hết quận, dẫn đầu bởi khu Đông và Nam TPHCM.

Báo cáo thị trường bất động sản mới công bố của JLL ghi nhận giá bán sơ cấp tại thị trường căn hộ phân khúc cao ở mức 5.065 USD/m2 (tương đương 132.219 triệu đồng/m2).

Còn mức giá sơ cấp của thị trường nhà liền thổ được ghi nhận ở mức 15.585 USD/m2 đất (tương đương 407.142 triệu đồng/m2). JLL nhận định, nhu cầu của người mua nhà và nhà đầu tư tạo ra đà tăng giá trên cả thị trường sơ và thứ cấp, dù giá đã ở mức cao.

Giá nhà trên thu nhập Việt Nam gấp hơn 1,6 lần bình quân thế giới

Theo nghiên cứu của Numbeo – nền tảng dữ liệu về chi phí sống Numbeo, trụ sở tại Serbia – cho thấy tỷ số giá nhà trên thu nhập bình quân của hộ gia đình (HPR) năm 2024 là 23,7 lần, tăng thêm 0,2 so với năm trước đó.

Trong khi đó, mức trung bình của chỉ số này trên thế giới giảm 0,5, xuống còn 14,6 lần trong năm ngoái. Như vậy, giá nhà trên thu nhập tại Việt Nam cao hơn mức trung bình của thế giới khoảng 1,62 lần.

Tổng hợp từ cơ sở dữ liệu của Numbeo, bộ phận nghiên cứu của Chứng khoán SHS trong báo cáo mới đây nhận định hệ số giá nhà so với thu nhập của Việt Nam đang ở mức cao nhất thế giới. Đến giữa năm 2025, chỉ số này đã chạm ngưỡng 27,3, tức giá một căn hộ trung bình cao gấp hơn 27 lần thu nhập bình quân của 1 hộ gia đình.

Trong thực tế, nếu tuân theo nguyên tắc an toàn tài chính là dành tối đa 1/3 thu nhập cho nhu cầu nhà ở, SHS ước tính hộ gia đình tại Việt Nam phải dành dụm đến 80 năm mới mua nổi căn nhà bình thường.

Căn cơ do đâu?

Các nhà phân tích đánh giá áp lực giá nhà đã trở thành vấn đề mang tính cấu trúc của nền kinh tế. Trong khi đó, chi phí sinh hoạt cũng tăng và bào mòn khoản tiền có thể tiết kiệm để mua nhà.

Tại phiên họp đầu tiên của Ban Chỉ đạo Trung ương về chính sách nhà ở và thị trường bất động sản, Thủ tướng Chính phủ từng đặt câu hỏi: “Vì sao giá nhà chung cư liên tục tăng và cao mãi?” – cho thấy bài toán nhà ở tại các đô thị lớn, đặc biệt là TPHCM, vẫn còn nhiều thách thức.

Dưới góc nhìn thị trường, bà Cao Thị Thanh Hương, Quản lý Cấp cao Bộ phận Nghiên cứu Savills Việt Nam, cho rằng: “Thị trường nhà ở TPHCM vẫn duy trì tăng trưởng nhờ nhu cầu ở thực bền vững và hạ tầng phát triển, nhưng những yếu tố nền tảng như quy hoạch, thủ tục pháp lý và cơ chế tài chính mới là chìa khóa quan trọng giúp cân bằng cung cầu và kiểm soát giá nhà trong dài hạn.”

Bà Hương nhận định, vấn đề sở hữu nhà không chỉ nằm ở khả năng chi trả của người mua, mà là câu chuyện hoạch định chính sách kinh tế – xã hội của quốc gia. Nhà nước không thể can thiệp trực tiếp vào giá bán của doanh nghiệp bất động sản, nhưng có thể tác động thông qua tháo gỡ pháp lý, quy hoạch vùng kinh tế mới và đầu tư hạ tầng để thúc đẩy đô thị hóa đồng đều, kéo giãn dân khỏi khu trung tâm.

Theo Savills Việt Nam, nguồn cung nhà ở tại TPHCM vẫn bị bó hẹp bởi các vướng mắc pháp lý, trong khi nhu cầu ở thực duy trì ở mức cao. Sự lệch pha cung – cầu khiến giá bán tiếp tục neo ở mức cao, dù thị trường không còn biến động mạnh. 

Chuyên gia kiến nghị gì?

Trong bối cảnh đó, đầu tư hạ tầng và phát triển các cực đô thị vệ tinh được xem là hướng đi căn cơ.

Thực tế, tuyến Metro Line số 1, vận hành từ tháng 3 năm nay, đã giúp rút ngắn thời gian di chuyển giữa trung tâm TPHCM và Bình Dương xuống 20-30 phút, mở ra khả năng hình thành các khu dân cư  thương mại mới ngoài khu lõi trung tâm.

Bà Cao Thị Thanh Hương nhấn mạnh, bài học từ nhiều quốc gia cho thấy, muốn giãn dân thành công phải bắt đầu từ hạ tầng và quy hoạch kinh tế – xã hội. Quỹ đất ở được bố trí dọc các trục giao thông, nhà ở thương mại lẫn xã hội đều có thể triển khai nhanh hơn, đa dạng hóa nguồn cung cho người mua.

Song song với quy hoạch và hạ tầng, chính sách tài chính được xem là trụ cột giúp người dân tiếp cận nhà ở dễ dàng hơn. Theo chỉ đạo của Chính phủ, Đề án thành lập Quỹ Nhà ở Quốc gia đang được nghiên cứu và dự kiến triển khai trong thời gian tới.

Bà Hương cho biết, mô hình này đã chứng minh hiệu quả tại Singapore và Hàn Quốc, nơi người dân được vay mua nhà với lãi suất thấp, thời hạn dài, còn doanh nghiệp phát triển nhà ở được hưởng ưu đãi đầu tư và tiếp cận quỹ đất quy hoạch.

Quan điểm của SHS Research cũng kiến nghị phải thay đổi cách tiếp cận, cần coi nhà ở như một phúc lợi xã hội cơ bản thay vì chỉ là kênh đầu tư. Cần gia tăng nguồn cung nhà ở xã hội, đồng thời gắn với phát triển hạ tầng giao thông công cộng để mở rộng khả năng tiếp cận. Song song, việc cải thiện dịch vụ công cũng là điều kiện quan trọng để phân bổ lại dân cư, giảm áp lực dồn nén lên lõi đô thị….

Nhìn chung, theo chuyên gia, khi hạ tầng, quy hoạch và cơ chế tài chính được triển khai đồng bộ, TPHCM sẽ có điều kiện để giải quyết bài toán giãn dân, cân bằng cung – cầu và ổn định giá nhà ở dài hạn. Việc mở rộng không gian đô thị theo hướng kết nối vùng không chỉ giúp phân bổ lại mật độ dân cư, mà còn tạo dư địa phát triển cho các phân khúc nhà ở phù hợp với người mua ở thực.

Chính phủ vừa ban hành Nghị định 291 sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định 103 về tiền sử dụng đất, tiền thuê đất và Nghị định 104 về quỹ phát triển đất.

Nghị định mới nhằm thống nhất quy định giữa luật cũ và Luật Đất đai 2024, gỡ vướng cho người dân, doanh nghiệp trong việc xác định nghĩa vụ tài chính về đất, đồng thời tăng tính minh bạch, công bằng và hỗ trợ các nhóm yếu thế trong tiếp cận đất đai và phát triển sản xuất.

Theo quy định mới, những hộ gia đình, cá nhân đã sử dụng đất ổn định từ ngày 1/7/2004 đến trước ngày 1/7/2014 và nay được cơ quan có thẩm quyền cấp sổ đỏ sẽ được tính tiền sử dụng đất theo từng trường hợp cụ thể.

Nếu người sử dụng đất không có giấy tờ chứng minh đã nộp tiền sử dụng đất, thì phần diện tích đất ở trong hạn mức khi được cấp sổ đỏ chỉ phải nộp 70% tiền sử dụng đất theo quy định.

Nếu người sử dụng đất có giấy tờ chứng minh đã nộp đủ tiền sử dụng đất, thì không phải nộp thêm khi được cấp sổ đỏ.

Trường hợp đã nộp tiền nhưng với mức thấp hơn quy định tại thời điểm đó, số tiền đã nộp sẽ được quy đổi thành tỷ lệ phần trăm diện tích đất đã hoàn thành nghĩa vụ tài chính. Phần diện tích còn lại sẽ được tính 70% tiền sử dụng đất theo giá và chính sách tại thời điểm nộp đủ hồ sơ hợp lệ.

Riêng phần diện tích vượt hạn mức nhưng được công nhận là đất ở và được cấp sổ đỏ, người sử dụng đất phải nộp 100% tiền sử dụng đất theo bảng giá đất ở tại thời điểm nộp hồ sơ.

Nghị định cũng quy định, hộ gia đình và cá nhân là người dân tộc thiểu số thuộc diện hộ nghèo, cận nghèo, khi được Nhà nước cho thuê đất lần đầu để sản xuất, kinh doanh tại vùng đồng bào dân tộc và miền núi, sẽ được giảm 50% tiền thuê đất cho toàn bộ thời gian thuê.

Đối với thời gian chưa tính tiền sử dụng đất không chẵn năm thì khoản tiền người sử dụng đất phải nộp bổ sung được tính bằng mức thu bổ sung/365 ngày nhân cho số ngày không tròn năm phải nộp bổ sung, nhân số tiền sử dụng đất phải nộp.

Việc tính khoản tiền người sử dụng đất phải nộp bổ sung nêu trên được thực hiện và thông báo cùng với thông báo nộp tiền sử dụng đất. Việc tính tiền chậm nộp (nếu có) thực hiện theo quy định của pháp luật về quản lý thuế.

Trường hợp đã có quyết định giao đất, cho phép chuyển mục đích sử dụng đất, điều chỉnh quy hoạch chi tiết theo quy định của pháp luật về đất đai và pháp luật có liên quan trước ngày 1/8/2024 nhưng chưa quyết định giá đất để tính tiền sử dụng đất thì thực hiện tính và thu tiền sử dụng đất theo quy định tại khoản 2 Điều 257 Luật Đất đai năm 2024.

Nhu cầu sống bền vững, đầu tư lâu dài

Theo thống kê mới đây, TPHCM có quy mô dân số 14 triệu dân, vẫn giữ vị trí đông dân nhất cả nước, với mật độ dân số là 2.068 người/km2. Mật độ dân số ngày càng tăng, tạo ra áp lực lớn về nhu cầu nhà ở.

Tuy nhiên, giá nhà đất tại TPHCM vượt xa thu nhập trung bình khiến giấc mơ an cư trở nên khó khăn với phần lớn người dân phổ thông.

Báo cáo quý III của Avison Young Việt Nam cho thấy mặt bằng giá nhà liền thổ (biệt thự, nhà phố, shophouse) TPHCM bình quân 250-300 triệu đồng/m2, thậm chí có dự án sở hữu mức giá 1 tỷ đồng/m2, tiếp tục lập đỉnh mới.

Trước thực trạng đó, xu hướng ly tâm dịch chuyển dân cư và dòng vốn ra các đô thị vệ tinh ngày càng tăng. Các khu vực như Bình Dương cũ, Đồng Nai, Bà Rịa – Vũng Tàu cũ đang trở thành điểm đến hấp dẫn nhờ sự đầu tư mạnh vào hạ tầng giao thông, công nghiệp và kinh tế.

Các dự án như cao tốc, vành đai, metro và sân bay quốc tế Long Thành đóng vai trò then chốt trong việc kết nối và thúc đẩy phát triển vùng.

Báo cáo của CBRE chỉ ra rằng, khách hàng trong tương lai sẽ ưu tiên lựa chọn dự án đáp ứng các tiêu chí về sức khỏe và bền vững (ESG). Do đó, những đại đô thị với quy hoạch đồng bộ, tích hợp tiện ích, không gian xanh và kết nối hạ tầng trở thành lựa chọn hàng đầu.

Đây không chỉ là xu hướng phát triển, mà còn là lời giải cho bài toán đô thị hóa, nhà ở và chất lượng sống trong tương lai. Điều này còn mở ra cơ hội lớn cho các nhà đầu tư dài hạn khi giá trị bất động sản tại các khu vực này có tiềm năng gia tăng đáng kể nhờ sự hoàn thiện của hạ tầng và tiện ích.

Các chủ đầu tư bất động sản đang buộc phải thích nghi với tiêu chuẩn ngày càng khắt khe của người mua. Việc phát triển các khu đô thị quy mô lớn với hệ sinh thái tiện ích khép kín không còn là lựa chọn, mà là điều tất yếu.

Không nằm ngoài xu hướng đó, The Light City được định vị là khu đô thị kiểu mẫu tại khu vực Phước Thắng – nơi đang có tốc độ phát triển hạ tầng nhanh. Dự án này không chỉ là nơi ở, mà còn là không gian sống cho các gia đình trẻ đa thế hệ.

The Light City: Tổ ấm đa thế hệ giữa hệ sinh thái tiện ích khép kín

Tại The Light City, khái niệm “sống thịnh vượng” không chỉ gói gọn trong giá trị tài sản, mà còn được mở rộng thành hành trình tận hưởng cuộc sống trọn vẹn. Dự án được kiến tạo với triết lý nhân văn, tôn vinh giá trị gia đình và sự kết nối giữa các thế hệ.

Không gian sống tại đây được thiết kế để chiều lòng gia đình đa thế hệ. Từ những căn biệt thự có thiết kế riêng tư cho chủ nhân thể hiện cá tính, đến những khu sinh hoạt chung ấm cúng – nơi cả gia đình có thể quây quần bên nhau. Mỗi chi tiết trong thiết kế và quy hoạch đều hướng đến sự cân bằng giữa riêng tư và kết nối, tạo nên một tổ ấm.

Điểm nổi bật của The Light City là hệ thống tiện ích chất lượng cao được tích hợp ngay trong khuôn viên: trường học, phòng khám, trung tâm thể thao, khu vui chơi, công viên cây xanh.

Cư dân nơi đây không cần phải đi xa để tận hưởng các dịch vụ thiết yếu. Điều này phù hợp với các gia đình có con nhỏ hoặc người lớn tuổi, những đối tượng cần sự thuận tiện và an toàn trong sinh hoạt hàng ngày.

Ngoài ra, với vị trí chiến lược tại Phước Thắng – khu vực được đầu tư mạnh về hạ tầng giao thông và dịch vụ công – The Light City còn là tài sản đầu tư bền vững. Giá trị bất động sản tại đây có tiềm năng tăng trưởng theo thời gian, trở thành “của để dành” cho tương lai.

Trong bối cảnh đô thị hóa nhanh chóng, áp lực về môi trường sống ngày càng lớn, việc lựa chọn một nơi ở không chỉ là quyết định tài chính mà còn là lựa chọn phong cách sống. The Light City đáp ứng các tiêu chí: không gian sống xanh, tiện ích giáo dục – y tế gần kề, môi trường an toàn và cộng đồng cư dân văn minh.

Với những giá trị đó, The Light City không chỉ là khu đô thị, mà còn là nơi cảm xúc được trân trọng, nơi mỗi ngày là một hành trình đáng nhớ bên những người thân yêu. Và hơn hết, đó là nơi cư dân có thể an tâm vun đắp tương lai, cả về giá trị sống lẫn giá trị đầu tư.

Quy định về đăng ký đất đai, tài sản gắn liền với đất

Theo quy định trong Nghị quyết 254, trường hợp chuyển nhượng quyền khai thác khoáng sản theo quy định của pháp luật về địa chất và khoáng sản hoặc chuyển đổi loại hình doanh nghiệp mà người sử dụng đất, chủ sở hữu tài sản gắn liền với đất đã được cấp một trong các loại Giấy chứng nhận quy định tại khoản 1 Điều 133 Luật Đất đai 2024 thì thực hiện đăng ký biến động.

Trường hợp đăng ký thế chấp quyền sử dụng đất, tài sản gắn liền với đất quy định tại Điểm p Khoản 1 Điều 133 Luật Đất đai 2024 thì được cập nhật biến động vào cơ sở dữ liệu đất đai mà không phải xác nhận trên giấy chứng nhận đã cấp.

Trường hợp Luật Nhà ở 2023, Luật Kinh doanh bất động sản 2023 có quy định về thời hạn nộp hồ sơ đề nghị cấp sổ đỏ cho bên mua tài sản khác với thời hạn đăng ký biến động theo quy định Luật Đất đai 2024 thì thực hiện theo quy định Luật Nhà ở 2023, Luật Kinh doanh bất động sản 2023.

Trường hợp quy định tại Khoản 4 Điều 135 Luật Đất đai 2024 thì cấp chung một sổ đỏ.

Hộ gia đình, cá nhân đang sử dụng đất ổn định mà có Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất tạm thời được cơ quan nhà nước có thẩm quyền cấp từ ngày 15/10/1993 trở về sau thì được cấp sổ đỏ theo quy định tại Khoản 3 Điều 137 Luật Đất đai 2024.

Trường hợp đất được giao để quản lý quy định tại Điều 7 Luật Đất đai 2024 mà thuộc quy định tại Điều 139 Luật Đất đai 2024 thì được xem xét, cấp sổ đỏ theo quy định tại Điều 139 Luật Đất đai 2024.

Quy định về tách thửa, hợp thửa đất

Việc tách thửa đất, hợp thửa đất quy định tại Điểm d Khoản 1 Điều 220 của Luật Đất đai phải bảo đảm có lối đi kết nối với đường giao thông công cộng hoặc được người sử dụng đất liền kề đồng ý cho đi qua để kết nối với đường giao thông công cộng.

Trường hợp người sử dụng đất dành một phần diện tích của thửa đất ở hoặc thửa đất có đất ở và đất khác trong cùng thửa đất để làm lối đi, khi thực hiện việc tách thửa đất hoặc hợp thửa đất thì không bắt buộc thực hiện chuyển mục đích sử dụng đất đối với phần diện tích đất để làm lối đi đó.

Trường hợp chuyển mục đích sử dụng một phần thửa đất thì không bắt buộc thực hiện tách thửa. Việc hợp các thửa đất không bắt buộc cùng mục đích sử dụng đất, cùng hình thức trả tiền thuê đất, cùng thời hạn sử dụng đất.

Trường hợp phân chia quyền sử dụng đất theo bản án, quyết định của Tòa án mà việc phân chia không bảo đảm các điều kiện, diện tích, kích thước tách thửa theo quy định tại Điều 220 của Luật Đất đai thì không thực hiện tách thửa, trừ trường hợp bản án, quyết định của Tòa án có hiệu lực thi hành trước ngày 1/8/2024.

Trường hợp đã nộp đủ hồ sơ hợp lệ thực hiện thủ tục tách thửa đất, hợp thửa đất trước ngày Nghị quyết này có hiệu lực thi hành mà chưa được giải quyết thì thực hiện theo quy định của Nghị quyết này.