Tại sự kiện gần đây, Masterise Homes giới thiệu tòa Lake thuộc khu căn hộ hàng hiệu Marriott Residences Special Edition trong đại dự án Grand Marina, phường Sài Gòn (quận 1 cũ). Theo bảng giá do chủ đầu tư công bố, căn hộ một phòng ngủ diện tích từ 54-64 m2 có giá 29-31 tỷ đồng; căn hộ hai phòng ngủ rộng 67-88 m2 được chào bán từ 33-50 tỷ đồng. Như vậy, căn hộ có mức giá trung bình dao động 450-600 triệu đồng mỗi m2, gồm thuế phí.

Chủ đầu tư cho biết dự án tọa lạc tại khu trung tâm TP HCM và được quản lý theo tiêu chuẩn của thương hiệu JW Marriott. Riêng tòa Lake đã hoàn thiện nội thất, sẵn sàng bàn giao cho người mua vào ở ngay. Quanh khu vực này, giá bán các dự án chung cư hiện hữu đều đã vượt mốc 400 triệu đồng mỗi m2.

Trước đó, Masterise Homes từng chào bán các căn hộ cùng dự án với giá từ hơn 300 đến gần 500 triệu đồng mỗi m2. Không chỉ Masterise, cuối năm 2024, một dự án khác ven sông Sài Gòn là The OpusK thuộc The Metropole Thủ Thiêm do Sơn Kim Land phát triển cũng từng gây “sốc” với mức giá 450 triệu đồng mỗi m2. Toàn bộ 150 căn hộ mở bán thời điểm đó được đặt mua chỉ sau hai giờ.

Ngoài ra, TP HCM còn ghi nhận nhiều dự án hạng sang khác như Lancaster Legacy (Trung Thủy), The River Thủ Thiêm (Refico) và Thủ Thiêm Zeit River (GS E&C), với giá trung bình từ 250 đến 300 triệu đồng mỗi m2. Trong tương lai gần, khu đô thị mới Thủ Thiêm dự kiến đón thêm nhiều dự án hạng sang khác, đáng chú ý có Lotte Eco Smart City, được dự đoán có thể đạt mức giá tương đương The OpusK.

Theo báo cáo quý II của Knight Frank Việt Nam, giá sơ cấp bình quân của căn hộ tại TP HCM đạt hơn 97 triệu đồng mỗi m2, tăng 9,5% so với cùng kỳ 2024. Các đợt mở bán mới ghi nhận mức tăng 8-15%, trong đó căn hộ hạng sang chiếm hơn 52% nguồn cung thị trường.

Dữ liệu từ One Mount Group cũng cho thấy giá trung bình khoảng 89 triệu đồng mỗi m2, tăng hơn 15% với gần 90% rổ hàng thuộc các phân khúc cao cấp trở lên. Còn theo DKRA Group, trong nửa đầu năm, TP HCM ghi nhận căn hộ có giá cao nhất khoảng 500 triệu đồng mỗi m2, thuộc một dự án tại trung tâm.

Số liệu từ Hiệp hội Bất động sản TP HCM (HoREA) cho biết từ năm 2024 đến nay, giá nhà liên tục leo thang, đạt trung bình 90 triệu đồng mỗi m2, tương đương khoảng 9,7 tỷ đồng mỗi căn (đây mới chỉ là giá sơ cấp phê duyệt dự án, chưa phải giá bán ra). Riêng với phân khúc bất động sản hạng sang, theo thống kê từ Hội Môi giới bất động sản Việt Nam, ở các đô thị loại I là Hà Nội, TP HCM, chỉ riêng năm 2024, phân khúc này chiếm khoảng 25% nguồn cung. Trong giai đoạn 2019-2020, căn hộ hạng sang chỉ chiếm khoảng 11% toàn thị trường.

Lý giải đà tăng của phân khúc hạng sang, các chuyên gia cho rằng thị trường này hưởng lợi từ lực cầu mạnh mẽ của cả giới nhà giàu trong nước lẫn nhà đầu tư nước ngoài.

Ông Nguyễn Trường Anh, Trưởng bộ phận nghiên cứu Knight Frank Việt Nam, nhận định Việt Nam là quốc gia đang phát triển nhanh, kinh tế tăng trưởng ổn định kéo theo sự mở rộng nhanh chóng của tầng lớp giàu có. Đến cuối năm 2024, Việt Nam có khoảng 5.459 người sở hữu tài sản từ 10 triệu USD trở lên, và số người siêu giàu (tài sản từ 30 triệu USD) dự kiến tăng gần 30% vào năm 2028.

Ngoài lực cầu nội địa, bất động sản hạng sang còn hấp dẫn nhà đầu tư từ Hàn Quốc, Nhật Bản, Trung Quốc và kiều bào nhờ chính sách sở hữu nhà ngày càng cởi mở, cùng với hạ tầng giao thông kết nối không ngừng hoàn thiện.

Ông Đinh Minh Tuấn, Giám đốc Batdongsan khu vực miền Nam, cho rằng phân khúc này vẫn giữ sức hút nhờ khả năng sinh lời ổn định. Nhiều khách hàng sẵn sàng chi thêm để sở hữu sản phẩm giới hạn, vị trí đắc địa. Trong bối cảnh chi phí đầu vào tăng cao và quỹ đất trung tâm khan hiếm, các chủ đầu tư buộc phải ưu tiên dòng sản phẩm cao cấp để bảo đảm lợi nhuận. Tại quận 2 (cũ), giá đất thổ cư đã lên tới 80-90 triệu đồng mỗi m2, khiến giá bán sản phẩm sau đầu tư phải đạt tối thiểu 300 triệu đồng mỗi m2 mới có lãi.

Đồng quan điểm, bà Cao Thị Thanh Hương, Quản lý cấp cao bộ phận nghiên cứu Savills, cho rằng doanh nghiệp có xu hướng định giá cao hơn nhằm tối ưu hóa lợi nhuận, khẳng định thương hiệu và hướng tới nhóm khách hàng thượng lưu. Bà đánh giá trong bối cảnh quỹ đất khu trung tâm ngày càng hạn chế, hạ tầng phát triển và các đồ án quy hoạch liên tục được triển khai, giá bán tại các khu vực lõi đô thị sẽ khó có khả năng hạ nhiệt.

Savills ước tính trong năm nay, TP HCM có khoảng 10.000 căn hộ mở bán, nhưng 70% thuộc phân khúc cao cấp trở lên, trong khi căn hộ vừa túi tiền chỉ chiếm 30%. Chênh lệch cung – cầu khiến các chủ đầu tư ngày càng tự tin với chiến lược phát triển sản phẩm cao cấp.

Dự báo của Knight Frank cho thấy nửa cuối năm 2025, TP HCM sẽ có thêm khoảng 4.900 căn hộ mới, với giá sơ cấp trung bình được kỳ vọng ổn định quanh mức 99 triệu đồng mỗi m2.

Phương Uyên

Chị Lê Thu Trang và chồng hiện là môi giới nhà đất đang làm việc tại TP HCM. Cả hai đã hành nghề gần 4 năm nhưng vẫn chưa có chứng chỉ môi giới. Chị Trang nói mình đang làm “chui”, nếu theo đúng quy định mới. Dù vậy, chị không thể bỏ nghề hay tìm việc khác vì đây là kế sinh nhai của gia đình.

Từ giữa năm ngoái khi có quy định yêu cầu môi giới phải có chứng chỉ hành nghề, chị và chồng đã đăng ký học tại một cơ sở và nộp đơn chờ thi lấy bằng. Tuy nhiên, chị vẫn chưa được thi vì không biết cơ sở nào tổ chức sát hạch, cấp bằng.

“Tôi đã hỏi thăm nhiều nơi nhưng vẫn không có câu trả lời, giờ dù học xong mà không thi cũng đâu có bằng cấp”, chị Trang nói.

Anh Hùng, môi giới đang làm việc tại một sàn giao dịch ở quận Bình Thạnh, TP HCM, cũng tham gia một lớp học lấy chứng chỉ vào tháng 9/2024, khi công ty thông báo tổ chức. Chương trình học đã kết thúc từ cuối năm ngoái, đến nay chưa ai trong công ty được thi lấy chứng chỉ. Khi tìm hiểu, anh được lãnh đạo công ty cho biết hiện chưa liên hệ được với cơ quan có trách nhiệm tổ chức sát hạch và cấp chứng chỉ.

“Trong khi đó, công việc vẫn phải tiếp tục chứ không thể chờ có giấy phép mới làm được”, anh Hùng chia sẻ.

Nói với VnExpress, lãnh đạo một doanh nghiệp bất động sản với gần 800 môi giới cho biết ngay khi có quy định về chứng chỉ hành nghề, công ty đã lên danh sách cho 100% nhân viên đi học. Tuy nhiên, doanh nghiệp gặp khó khăn vì không rõ học và thi ở đâu. Từ cuối năm 2024 đến nay, mọi hoạt động đăng ký học và thi chứng chỉ đều bị đình trệ do không có cơ quan nào tổ chức.

Người này cho biết đã tự liên hệ nhiều sở, ngành địa phương để xin hướng dẫn, nhưng ngay cả các cơ quan chức năng cũng lúng túng trong khâu xử lý, khiến doanh nghiệp không biết xoay xở ra sao. Hiện nay, chính quyền vẫn chưa ban hành văn bản hướng dẫn cụ thể, cũng chưa xác định rõ cơ quan hoặc đơn vị nào có trách nhiệm tổ chức đào tạo và thi cấp chứng chỉ môi giới.

“Doanh nghiệp muốn làm đúng quy định, nghiêm túc nhưng gặp quá nhiều khó khăn”, người này nói thêm.

Đồng tình, đại diện một doanh nghiệp môi giới trụ sở tại quận 5, TP HCM nói gần 150 hồ sơ đăng ký cấp chứng chỉ hành nghề môi giới của công ty vẫn chưa được duyệt vì không tìm được đơn vị tổ chức sát hạch. Hầu hết môi giới làm việc tại công ty đã hoàn thành khóa học nhưng chưa được cấp chứng chỉ, buộc phải làm việc trái quy định.

“Chúng tôi không rõ cơ quan nào chịu trách nhiệm tổ chức kỳ thi tại TP HCM”, đại diện công ty nói.

Luật Kinh doanh bất động sản 2023 quy định, cá nhân hành nghề môi giới bất động sản phải có chứng chỉ và phải hành nghề trong một sàn giao dịch bất động sản hoặc doanh nghiệp kinh doanh dịch vụ môi giới bất động sản.

Tuy nhiên, một khảo sát mới đây từ Viện Nghiên cứu bất động sản Việt Nam (VARS IRE) cho thấy bức tranh không mấy sáng sủa về tình hình cấp chứng chỉ môi giới bất động sản. Theo đó, cả nước hiện có hơn 300.000 môi giới đang hoạt động, nhưng 89% trong số đó chưa có chứng chỉ, đang sử dụng chứng chỉ hết hiệu lực. Điều này đồng nghĩa với việc có khoảng 260.000 môi giới đang hành nghề trái luật.

Ngoài ra, VARS IRE cho biết gần 52% môi giới chưa từng qua đào tạo chính quy, 24% đã qua đào tạo nhưng chưa được cấp chứng chỉ và 12,8% sở hữu chứng chỉ hết hạn. Chỉ khoảng 11% môi giới hiện nay có chứng chỉ hợp lệ. Điều này phản ánh sự “lệch chuẩn” nghiêm trọng trong ngành môi giới bất động sản, không chỉ gây ra vấn đề pháp lý mà còn ảnh hưởng đến tính minh bạch và chuyên nghiệp của toàn thị trường.

Báo cáo của Sở Xây dựng TP HCM cho thấy trong năm 2024, thành phố có 2.041 môi giới bất động sản đã được cấp chứng chỉ hành nghề. Con số này được đánh giá là khiêm tốn so với tổng số hàng chục nghìn môi giới đang hoạt động trên địa bàn.

Đánh giá nguyên nhân dẫn đến thực trạng này, ông Nguyễn Văn Đính, Chủ tịch Hội Môi giới bất động sản Việt Nam, cho biết hơn một năm qua, nhiều đơn vị chức năng tổ chức các lớp đào tạo, nhưng không địa phương nào trên cả nước có thể tổ chức thi sát hạch. Hệ thống thi và cấp chứng chỉ được giao cho chính quyền các địa phương nhưng hiện nay chưa có nới nào tổ chức. Điều này dẫn đến môi giới phải hành nghề “chui”, trái quy định của pháp luật.

“Nếu các địa phương tiếp tục chờ nhau hoặc lo ngại trách nhiệm, kỳ thi sát hạch sẽ mãi chỉ nằm trên giấy”, ông Đính nhấn mạnh.

Tiến sĩ Trần Xuân Lượng, Phó viện trưởng Viện Nghiên VARS IRE, nhận xét thị trường đang tồn tại một nghịch lý đáng buồn là đội ngũ môi giới chưa được cấp chứng chỉ, doanh nghiệp chưa có nhân lực đạt chuẩn, nhưng lại không thể tổ chức thi. Trong khi đó, có đến 416 doanh nghiệp môi giới báo cáo thiếu hụt nhân sự đạt chuẩn, dẫn đến việc nhiều doanh nghiệp môi giới không thể tuyển đủ nhân sự hợp pháp, ảnh hưởng trực tiếp đến hoạt động giao dịch và quá trình phục hồi thị trường.

Nói về tình hình cấp chứng chỉ hành nghề môi giới bất động sản thời gian qua, Sở Xây dựng TP HCM cho biết, hoạt động cấp chứng chỉ hành nghề môi giới đang chững lại do thay đổi cơ quan tổ chức theo Nghị định 96/2024 của Chính phủ.

Trước đây, theo Luật Kinh doanh bất động sản 2014, Sở Xây dựng là đơn vị phụ trách tổ chức kỳ thi sát hạch và cấp chứng chỉ hành nghề. Tuy nhiên, hiện nay thẩm quyền này thuộc UBND cấp tỉnh. Để đảm bảo tính liên tục trong công tác quản lý, Sở Xây dựng đã kiến nghị UBND TP HCM ủy quyền để tiếp tục thực hiện nhiệm vụ này. Đồng thời, Sở cũng đang xây dựng quy trình tổ chức thi và cấp chứng chỉ theo quy định mới.

Bên cạnh việc góp ý Bộ Xây dựng cần sớm ban hành văn bản hướng dẫn cụ thể để UBND các tỉnh, thành phố có cơ sở triển khai kỳ thi theo đúng quy định pháp luật, Hội Môi giới bất động sản Việt Nam cũng kiến nghị cơ quan quản lý cho phép các đơn vị đào tạo đủ điều kiện được phối hợp tổ chức kỳ sát hạch. Đồng thời, Hội đề xuất xây dựng hệ thống thi trực tuyến hoặc liên tỉnh, giảm tải áp lực cho từng địa phương và đảm bảo tính công khai, minh bạch, sớm khôi phục dòng chảy nhân lực môi giới trên thị trường.

Phương Uyên