Báo cáo mới nhất của Công ty nghiên cứu thị trường JLL Việt Nam cho thấy, ba tháng đầu năm, giá thuê nhà kho xây sẵn tại các tỉnh phía Nam đạt trung bình 4,9 USD (gần 125.000 đồng) mỗi m2 một tháng, tăng nhẹ 0,5% so với quý trước và tăng 1,5% so với cùng kỳ năm ngoái. Tỷ lệ hấp thụ ròng duy trì ổn định, với khoảng 88.000 m2 nhà kho được thuê, trong đó phần lớn giao dịch đến từ các doanh nghiệp trong nước. Không có thương vụ cho thuê quy mô lớn nào diễn ra trong quý này.

Diễn biến tương tự cũng được CBRE Việt Nam đưa ra, khi cho rằng sau giai đoạn tăng trưởng mạnh, quý I, các tỉnh phía Nam không có thêm nguồn cung kho, xưởng cho thuê mới. Phần lớn dự án mới vẫn trong quá trình xây dựng và hoàn thiện, dự kiến kéo dài đến cuối năm. Tình trạng thiếu hụt nguồn cung góp phần đẩy giá thuê nhà kho xây sẵn tăng 7,6% so với cùng kỳ năm ngoái và tăng 2,6% so với quý trước, đạt trung bình 4,9 USD mỗi m2 một tháng.

Không chỉ giá thuê tăng, tỷ lệ lấp đầy nhà kho và xưởng xây sẵn phía Nam lần lượt đạt 72% và 89%, tăng tương ứng 14% và 3% so với cùng kỳ, cho thấy sức hút ổn định của phân khúc này.

Lý giải yếu tố giúp phân khúc kho, xưởng duy trì hoạt động ổn định trong bối cảnh kinh tế biến động, nhất là sau “cú sốc” thuế đối ứng từ Mỹ. Bà Trang Lê, Tổng giám đốc JLL Việt Nam, cho biết thị trường nội địa đang giữ vai trò trụ cột, giúp bất động sản công nghiệp, nhất là phân khúc nhà kho, xưởng cho thuê duy trì hoạt động ổn định. Nhờ nhu cầu từ các doanh nghiệp trong nước, tỷ lệ hấp thụ và giá thuê ít chịu tác động tiêu cực trong quý đầu năm.

Đồng quan điểm, bà Thanh Phạm, Trưởng bộ phận Nghiên cứu và Tư vấn CBRE TP HCM, cho rằng ba năm qua, giao dịch thuê kho, xưởng tại thị trường phía Nam vẫn chủ yếu đến từ doanh nghiệp trong nước, với các ngành nghề chủ lực như vận tải, logistics, linh kiện điện tử, thực phẩm, thương mại điện tử và bán lẻ. Nhu cầu từ khối nội đa phần là những giao dịch nhỏ, lẻ nhưng ổn định và tăng trưởng đều. Nhờ vậy lực cầu kho, xưởng không tăng trưởng đột biến nhưng ít chịu tác động mạnh từ biến động nhu cầu khối ngoại.

Dự báo về hoạt động của nhà kho, xưởng nửa cuối năm, bà Trang Lê cho biết triển vọng được đánh giá tích cực. Khu vực phía Nam tiếp tục tăng nguồn cung với sự gia nhập của các nhà đầu tư lớn như Mitsubishi Estate Asia (MEA) và Sembcorp. Thị trường sẽ tập trung vào phát triển mô hình kho vận hỗn hợp, phục vụ nhu cầu thuê đến từ doanh nghiệp nội địa.

Dù vậy, các chuyên gia cũng lưu ý những bất ổn từ chính sách thương mại quốc tế, đặc biệt là ảnh hưởng từ Mỹ, sẽ khiến doanh nghiệp thận trọng hơn, hạn chế mở rộng quy mô và xu hướng đầu tư có phần cầm chừng. Nguồn cầu theo đó ít nhiều chịu tác động.

Chính phủ hiện đã chủ động ứng phó bằng cách triển khai và đề xuất các biện pháp kích cầu nội địa, nổi bật là việc gia hạn chính sách giảm 2% thuế giá trị gia tăng, dự kiến kéo dài đến hết năm 2025 và tiếp tục áp dụng trong năm 2026. Doanh nghiệp trong nước cũng đang dần thích ứng với bối cảnh mới bằng chiến lược linh hoạt và chủ động hơn. Nhờ vậy, bất động sản khu công nghiệp nói chung và nhà kho, xưởng nói riêng được kỳ vọng tiếp tục giữ đà ổn định trong thời gian tới.

Phương Uyên

2-3 năm trở lại đây, tình trạng khách thuê trả mặt bằng diễn ra phổ biến tại nhiều trung tâm thương mại ở Hà Nội. Không ít dự án từng là tâm điểm vui chơi, mua sắm tại Thủ đô một thời, nay rơi vào cảnh trống mặt bằng kéo dài, khách mua èo uột.

Theo ghi nhận của VnExpress, trung tâm thương mại Discovery Complex (quận Cầu Giấy) có đến 80% diện tích mặt bằng bán lẻ bị bỏ trống. Chỉ có tầng trệt và hai tầng trên cùng lác đác khách thuê. Còn lại các tầng đều tắt đèn, dừng phục vụ thang máy, thang cuốn.

Tương tự, một số dự án khác như Artemis (quận Thanh Xuân), Mipec Tower (quận Đống Đa) cũng trong cảnh vắng khách thuê dù nằm ở vị trí đắc địa tại khu đông dân cư.

Tuy nhiên, nhiều trung tâm thương mại vẫn đắt khách thuê, chủ yếu từ chủ đầu tư ngoại như Lotte, Aeon hay Central Retail. Hãng dịch vụ bất động sản Avison Young cho biết nhiều dự án có tỷ lệ lấp đầy khách thuê trên 95% như Lotte Mall West Lake, Aeon Mall Hà Đông, Aeon Mall Long Biên…

Bà Nguyễn Hoài An, Giám đốc cấp cao CBRE Hà Nội, cho biết phần lớn những khu bán lẻ vắng khách thuê có quy hoạch, thiết kế gian hàng lạc hậu dù nằm ở “đất vàng”.

Bà nói, nhiều dự án đã hoạt động 7-10 năm, chủ yếu nằm ở khối đế của khu đô thị hoặc dự án chung cư, ít cải tạo và đổi mới trong trải nghiệm khách hàng. Ngoài gian hàng bán lẻ, việc thiếu hụt các hoạt động giải trí, sự kiện và trải nghiệm độc đáo khiến không gian mua sắm trở nên “nhàm chán”. Các khu này cũng thiếu những ngành hàng chủ chốt để giữ chân khách mua.

Cùng quan điểm, bà Hoàng Nguyệt Minh, Giám đốc bộ phận Cho thuê thương mại, Savills Hà Nội, cho rằng hiện nay khách thuê không chỉ dừng lại ở việc bán hàng tại cửa hàng vật lý mà còn mở rộng thêm quy mô hoạt động kết hợp các chiến dịch truyền thông hấp dẫn, cửa hàng pop-up, triển lãm… Nhiều thương hiệu nổi tiếng cũng tăng cường yếu tố đời sống vào trải nghiệm mua sắm dẫn đến sự gia tăng của mô hình “concept store” – mô hình bán lẻ có tính mở và thiên về phong cách sống.

Trong khi đó, phí mặt bằng cao tạo thách thức cho không ít khách thuê. CBRE cho biết trong năm 2024, giá thuê trung bình mặt bằng bán lẻ ở trung tâm đã leo thang 16%, tăng nhanh hơn khu vực ngoài trung tâm. Chưa kể một số dự án trong quá trình nâng cấp, sửa chữa, tái định vị còn có biến động về giá thuê. Điều này khiến cho nhiều khách thuê rút khỏi những gian hàng hoạt động kém hiệu quả, chuyển sang dự án có giá hợp lý hoặc dễ tiếp cận khách hàng hơn.

“Những bất lợi trên khiến cho nhiều khu bán lẻ cũ không đủ sức cạnh tranh với những trung tâm thương mại riêng biệt, mới ra mắt với đa dạng loại hình mua sắm, giải trí và dịch vụ thu hút khách thuê”, bà Nguyễn Hoài An cho hay.

Giám đốc một doanh nghiệp chuyên môi giới mặt bằng thương mại ở trung tâm Hà Nội cho biết nhiều nơi quy hoạch gian hàng thiếu khoa học, không gắn kết được các nhãn hàng hoặc chỉ tập trung vào một nhóm phân khúc tầm trung – cao cấp. Điều này khiến nhiều dự án thu hẹp khả năng tiếp cận với đông đảo khách hàng trẻ, bình dân.

Vị này cho hay, các nhà bán lẻ cũng có mối quan hệ tương hỗ “buôn có bạn, bán có phường”. Một nhãn hàng lớn hiện diện tại khu vực này kéo theo đối thủ cạnh tranh hoặc nhãn hàng cùng lĩnh vực xuất hiện theo, tạo nên trải nghiệm mua sắm phong phú cho khách hàng. Thiếu sự gắn kết, tương trợ, không ít nhãn hàng phải chọn rút khỏi mặt bằng để sang “phường” khác.

Nhìn từ bài học thành công của nhiều “ông lớn” bán lẻ quốc tế, các chuyên gia cho rằng ưu điểm của họ là đầu tư kỹ từ khâu nghiên cứu thị trường, thiết kế mặt bằng, tránh bị lạc hậu sau vài năm hoạt động. Họ có chiến lược bố trí mặt bằng khách thuê hợp lý, giúp tối ưu lưu lượng khách hàng và trải nghiệm mua sắm với dịch vụ chăm sóc tinh tế, thống nhất. Đây là lợi thế “lấy lòng” người tiêu dùng trẻ, vốn là lực lượng chủ yếu tiếp cận các trung tâm thương mại hiện đại.

“Cùng với việc đầu tư mạnh cho các hoạt động quảng bá, những trung tâm thương mại mới dần trở thành tâm điểm vui chơi, giải trí, mua sắm của người dân Thủ đô”, bà Hoàng Nguyệt Minh cho hay.

Nhu cầu thay đổi từ cả thương hiệu bán lẻ và người tiêu dùng đặt ra yêu cầu phải nâng cấp và tái cơ cấu với các trung tâm mua sắm cũ. Thời gian qua, một số dự án đã nâng cấp chất lượng mặt bằng bán lẻ cho thấy kết quả tích cực.

Ví dụ, giữa năm 2023, Indochina Plaza Hanoi (quận Cầu Giấy) đã hoàn thành cải tạo và đổi tên thành The Loop Shopping Center do Takashimaya quản lý. Trong hai năm, trung tâm này đã thiết kế lại cảnh quan, bố trí nhiều không gian xanh, cải tạo nội, ngoại thất. Định vị thương hiệu cũng thay đổi, nhắm đến giới trẻ thay vì giới hạn cho cư dân như trước, giúp tỷ lệ lấp đầy hiện đạt 100%.

Mô hình chia sẻ doanh thu trong trung tâm thương mại cũng là một giải pháp để tăng khả năng thu hút khách thuê. Bà Hoàng Nguyệt Minh cho biết ưu điểm của mô hình là giá thuê linh hoạt, giúp giảm rủi ro tài chính cho các thương hiệu nhỏ hoặc mới gia nhập thị trường. Cả chủ trung tâm thương mại và khách thuê cùng chia sẻ khi doanh thu không đạt kỳ vọng, giúp nhãn hàng gắn bó với mặt bằng hơn.

Trong tương lai, thị trường bán lẻ vẫn có nhiều triển vọng phát triển. Theo Tập đoàn nghiên cứu thị trường Euromonitor International, doanh thu bán lẻ hàng hóa tại Việt Nam dự kiến tăng trưởng 12,6% mỗi năm trong ba năm tới. Chỉ số tiêu dùng mỗi hộ gia đình cũng dự báo tăng 38% trong giai đoạn 2024-2028, mở rộng cơ hội cho mặt bằng bán lẻ.

Avison Young dự báo nguồn cung bán lẻ Hà Nội có thể bổ sung gần 29.500 m2 diện tích cho thuê mới trong hai năm tới. Điều này sẽ làm tăng áp lực cạnh tranh cho các trung tâm thương mại đã hoạt động nhiều năm.

“Đây là thời điểm các chủ đầu tư cần xây dựng chiến lược định vị phù hợp, cải tạo không gian mua sắm để nâng tỷ lệ lấp đầy, tránh lãng phí ưu thế ‘đất vàng’ vốn có”, bà Nguyễn Hoài An cho hay.

Ngọc Diễm

Thông tin được ông Liew Bing Fooi, Chủ tịch Gamuda Land, đưa ra tại buổi làm việc với lãnh đạo UBND TP HCM mới đây. Theo đó, doanh nghiệp này bày tỏ mong muốn đồng hành cùng thành phố trong giai đoạn triển khai ý tưởng quy hoạch và kiến trúc cho bán đảo Bình Quới – Thanh Đa (khu đô thị mới Bình Quới – Thanh Đa). Gamuda Land cũng đề nghị được tiếp cận thông tin và nghiên cứu thêm về các dự án tiềm năng trong khu đô thị mới Thủ Thiêm, với mục tiêu tham gia đầu tư một số dự án theo đúng quy định.

Ngoài lĩnh vực bất động sản, Gamuda Land còn quan tâm đến hạ tầng giao thông, với đề xuất được nghiên cứu tuyến metro kết nối TP HCM và sân bay Long Thành cùng các tuyến đường sắt đô thị khác trên địa bàn.

Chủ tịch Gamuda Land cho biết với kinh nghiệm và năng lực tài chính, doanh nghiệp sẵn sàng đóng góp vào quá trình phát triển hạ tầng và chỉnh trang đô thị, hướng tới xây dựng các khu đô thị hiện đại, bền vững, đáp ứng nhu cầu sống ngày càng cao của người dân.

Tiếp nhận đề xuất, Chủ tịch UBND TP HCM Nguyễn Văn Được khẳng định thành phố luôn công khai, minh bạch thông tin các dự án và sẵn sàng chào đón các nhà đầu tư như Gamuda Land tham gia. Ông cũng giao các sở ngành liên quan hướng dẫn, hỗ trợ doanh nghiệp tiếp cận thông tin, thực hiện thủ tục đầu tư đúng quy định pháp luật. Đồng thời, lãnh đạo thành phố mong muốn Gamuda Land tiếp tục mở rộng đầu tư và đồng hành cùng thành phố trong quá trình phát triển, cải tạo đô thị.

Gamuda Land gia nhập thị trường Việt Nam từ năm 2007. Tại TP HCM, doanh nghiệp đã phát triển một số dự án như khu đô thị Celadon City rộng 82 ha tại quận Tân Phú; dự án Eaton Park và Elysian tại TP Thủ Đức, The Meadow Bình Chánh…

Liên quan đề xuất quy hoạch Bình Quới – Thanh Đa, UBND TP HCM mới đây đã chấp thuận chủ trương điều chỉnh tổng thể quy hoạch phân khu tỷ lệ 1/2000 đối với khu đô thị mới này, có diện tích hơn 426 ha. Khu vực quy hoạch bao gồm toàn bộ bán đảo Thanh Đa – một trong những quỹ đất ven sông chiến lược và còn hiếm hoi tại TP HCM – với định hướng phát triển đô thị sinh thái, kết hợp không gian xanh và bảo tồn hệ sinh thái tự nhiên.

Việc điều chỉnh quy hoạch dựa trên phương án đạt giải Nhất trong cuộc thi quốc tế “Ý tưởng quy hoạch – kiến trúc bán đảo Bình Quới – Thanh Đa”, do liên danh Skidmore, Owings & Merrill LLP (SOM, Mỹ) và Trung tâm Nghiên cứu Kiến trúc đề xuất. Phương án này hài hòa giữa phát triển hiện đại và bảo tồn tự nhiên, chú trọng hệ thống thủy lợi, khả năng thoát nước, không gian công cộng và phát triển bền vững.

Theo kế hoạch, UBND quận Bình Thạnh sẽ tổ chức lập quy hoạch, với Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng khu vực quận Bình Thạnh làm chủ đầu tư. Việc lập nhiệm vụ điều chỉnh quy hoạch dự kiến hoàn thành trong vòng một tháng, còn đồ án quy hoạch sẽ được hoàn thiện trong tối đa chín tháng kể từ thời điểm phê duyệt nhiệm vụ.

Khu đô thị mới Bình Quới – Thanh Đa được TP HCM phê duyệt và kêu gọi đầu tư từ năm 1992. Tuy nhiên, do quy mô quá lớn, tổng vốn đầu tư cao (30.000 tỷ đồng), giải phóng mặt bằng phức tạp nên qua nhiều lần, Bình Quới – Thanh Đa thay đổi nhà đầu tư, đến nay dự án chưa được thực hiện. Việc chậm trễ triển khai dự án đã ảnh hưởng đến đời sống của hàng nghìn hộ trong khu vực quy hoạch suốt nhiều năm.

Tháng 3/2019, UBND TP HCM cho biết sẽ xem xét điều chỉnh ranh dự án khu đô thị bị “treo” suốt 26 năm và đấu thầu tìm nhà đầu tư mới.

Phương Uyên