Lo lắng ngày đêm về lãi suất

Ông Trần Văn Hùng (phường Phước Long, TPHCM) cho biết trong quá trình tìm ngân hàng để vay mua nhà, ông nhận thấy lãi suất đã tăng đáng kể. Nếu như tháng cuối năm 2025, mức lãi suất cố định đâu đó khoảng 8-9%/năm cho 2 năm đầu thì sang đầu năm nay, con số đã tăng lên 9,5-10,5%/năm. 

Lãi suất cố định tăng kéo theo lãi suất thả nổi sau thời gian ưu đãi cũng gia tăng, vào khoảng 13-14%/năm, gây áp lực tài chính lớn. Tính toán về khả năng trả nợ hàng tháng so với thu nhập không gia tăng, ông quyết định tạm dừng vay mua nhà, chờ đợi giai đoạn khác thích hợp hơn.

Lãi suất cho vay mua nhà tăng mạnh trong thời gian gần đây cũng khiến nhiều người lo lắng. Bà Trà My (phường An Lạc) thấp thỏm không yên khi nhìn thấy lãi suất tăng theo tuần. Người phụ nữ này nhớ lại nỗi ám ảnh từng diễn ra năm 2023, khi gia đình vay 1,2 tỷ đồng để mua nhà và gặp lãi suất thả nổi tăng cao, có lúc đỉnh điểm lên tới 16%/năm. Gia đình phải gồng mình trả cả nợ gốc và lãi vay 22 triệu đồng/tháng, trong khi nuôi thêm 2 con nhỏ, thu nhập vợ chồng cố định.

Sau giai đoạn không thể gồng gánh, bà My đã xoay tiền, chuyển nợ sang ngân hàng khác. Hiện tại, gia đình đang trong giai đoạn chịu lãi suất cố định 6,8%/năm, mỗi tháng trả cả gốc, lãi 11 triệu đồng. Tuy nhiên sắp tới cũng hết thời gian ưu đãi, nhìn bảng lãi suất thả nổi ngân hàng thay đổi từng tuần mà sợ lạnh gáy, bà My tâm sự.

Áp lực tài chính đè nặng lên vai người mua nhà cũng được các chuyên gia của Hội Môi giới bất động sản Việt Nam (VARS) đề cập trong góc nhìn mới đây. Theo đơn vị này, khi lãi suất có xu hướng tăng, áp lực tài chính bắt đầu bộc lộ rõ đối với nhóm nhà đầu tư sử dụng đòn bẩy cao, kỳ vọng lướt sóng ngắn hạn, tham gia thị trường trong những đợt tăng “nóng” .

Sự phân hóa này không diễn ra ngẫu nhiên, mà gắn chặt với những thay đổi mang tính nền tảng về không gian phát triển thị trường. Người mua ở thực buộc phải có nền tảng tài chính vững vàng và khả năng tích lũy dài hạn. Nhà đầu tư cũng không còn dễ dàng đạt lợi nhuận nhanh như giai đoạn trước.

Cũng theo VARS, lãi suất đang là vấn đề rất đáng lưu ý. Chỉ trong thời gian ngắn, lãi suất đã có dấu hiệu tăng nhanh, tạo áp lực lên cả doanh nghiệp phát triển dự án lẫn người mua nhà ở thực.

Việc kiểm soát tín dụng bất động sản cần được thực hiện theo hướng thận trọng, cóchọn lọc, nhằm hạn chế rủi ro cho hệ thống nhưng không gây sốc cho thị trường và dòng vốn phát triển. Bởi nếu mặt bằng lãi suất quá cao, không chỉ thị trường bất động sản mà cả nền kinh tế nói chung đều có nguy cơ chịu tác động tiêu cực.

Lãi suất có thể được kiểm soát

Ở góc nhìn lạc quan, ông Trần Quang Trung, Giám đốc phát triển Kinh doanh OneHousing, cho rằng trong những tháng cuối năm 2025, nhiều khách hàng cũng quan ngại về việc liệu lãi suất có tiếp tục tăng lên hay không, khi các hệ thống ngân hàng đang rục rịch tăng lãi suất huy động. Tuy nhiên, bước vào dịp cuối năm, việc các ngân hàng gia tăng huy động vốn là điều bình thường.

Mục tiêu của Chính phủ trong năm 2026 và các năm tiếp theo là nỗ lực duy trì tăng trưởng hai con số. Với mục tiêu đó, Chính phủ chắc chắn sẽ điều tiết nền lãi suất ở mức thấp và linh hoạt. Dù có thể không thấp bằng giai đoạn cuối năm 2024 đầu 2025, nhưng vị này tin Chính phủ sẽ duy trì sự cân bằng ở mức đủ thấp để kích thích kinh tế.

Bên cạnh đó, khi kinh tế phát triển sẽ kéo theo yếu tố lạm phát. Hiện nay, so với vàng hay bạc đều đã thiết lập nền giá mới, thì bất động sản vẫn là lựa chọn ưu tiên của người dân để tích lũy tài sản. Với nền lãi suất dao động trong khoảng 7%/năm, chuyên gia nghĩ mức này khách hàng vẫn chấp nhận được.

Đồng quan điểm này, chuyên gia của VinaCapital cho rằng lãi suất cho vay mua nhà đã tăng lên khoảng 11% vào cuối năm 2025, mức đủ cao để hạn chế hoạt động đầu cơ, nhưng vẫn ở ngưỡng có thể chấp nhận được đối với người mua nhà để ở. Trên thực tế, nhiều nhà đầu cơ thường sử dụng một phép tính “nhanh” với ngưỡng lãi suất khoảng 1%/tháng (tương đương 12–13%/năm). Nếu vượt trên mức này, họ thường do dự hơn khi mua bất động sản với mục đích “lướt sóng”.

Mức tăng nhẹ của lãi suất cũng đã góp phần tạo ra tình trạng tồn kho gia tăng ở mức vừa phải tại một số chủ đầu tư. Vào giữa năm 2025, hầu hết các đợt mở bán mới đều được tiêu thụ gần như ngay lập tức, phần lớn nhờ lực cầu đầu cơ kỳ vọng “lướt sóng” trong bối cảnh giá tăng nhanh. Tuy nhiên, đến cuối năm, khi lãi suất vay mua nhà tăng lên khoảng 11%/năm, nhu cầu đầu cơ đã hạ nhiệt, trong khi lãi suất cao hơn khiến người mua để ở thận trọng hơn, dẫn đến tốc độ hấp thụ sản phẩm chậm lại.

Tuy nhiên, trong thời gian gần đây, Chính phủ đã ban hành các định hướng yêu cầu các ngân hàng kiểm soát tăng trưởng tín dụng ở mức thận trọng hơn, đặc biệt đối với lĩnh vực cho vay bất động sản. VinaCapital không cho rằng lập trường thận trọng này sẽ kéo dài sang nửa cuối năm, xét đến việc phát triển bất động sản là một trong 3 động lực quan trọng mà Chính phủ có thể sử dụng để thúc đẩy tăng trưởng GDP trong năm nay.

Với giả định môi trường vĩ mô ổn định trong nửa đầu năm, đơn vị này dự báo các ngân hàng sẽ quay trở lại đẩy mạnh cho vay đối với chủ đầu tư và mở rộng tín dụng bất động sản vào cuối năm, qua đó giúp thị trường bất động sản phục hồi, dù khó có khả năng xuất hiện một đợt tăng giá mạnh mới.

Dòng tiền dịch chuyển sôi động

Thời gian gần đây, thị trường căn hộ tại khu vực quận 9 cũ (nay là phường Long Bình, TPHCM) bất ngờ nhộn nhịp. Lượng giao dịch tăng nhanh, giá bán nhiều dự án có xu hướng leo thang trong thời gian ngắn. Theo ghi nhận từ một số môi giới, giá căn hộ 2 phòng ngủ tại khu vực này đã tăng từ mức 3-3,2 tỷ đồng/căn lên khoảng 3,8-3,9 tỷ đồng/căn, thanh khoản cải thiện rõ rệt.

Một số môi giới cho biết tình hình sôi động nhờ sự tham gia của các nhà đầu tư phía Bắc. Tuy nhiên, các giao dịch chủ yếu là mua sỉ, mỗi đợt từ 10 căn trở lên trực tiếp từ chủ đầu tư, thay vì mua bán trên thị trường thứ cấp.

Không chỉ ở các dự án đơn lẻ, làn sóng “Nam tiến” còn thể hiện rõ qua việc nhiều chủ đầu tư lớn có trụ sở phía Bắc đẩy mạnh hiện diện tại thị trường miền Nam. Song song đó, các doanh nghiệp môi giới phía Bắc cũng nhanh chóng mở rộng hệ thống chi nhánh, mang theo tệp khách hàng và hệ sinh thái dịch vụ đi kèm.

Dữ liệu từ Batdongsan.com.vn cho thấy, tỷ lệ người Hà Nội tìm kiếm bất động sản tại thủ đô đã giảm mạnh từ 81% trong quý đầu năm 2023 xuống còn 59% vào quý IV/2025. Ngược lại, mức độ quan tâm đối với bất động sản TPHCM tăng đáng kể, từ 6% lên 20% cùng thời gian trên.

Đại diện Hội Môi giới Bất động sản Việt Nam (VARS) nêu thống kê sơ bộ từ một số chủ đầu tư, cho thấy trong nửa đầu năm, khách hàng miền Bắc chiếm khoảng 20% tổng giao dịch tại thị trường phía Nam, gấp đôi cùng kỳ năm trước. Đến cuối quý III, tỷ lệ này đã tăng lên khoảng 30%, tiệm cận giai đoạn sôi động 2016-2020.

Bà Lê Thị Hằng, Tổng giám đốc Bất động sản Indochine, cho rằng thị trường bất động sản xuất hiện những chuyển động đáng chú ý về tâm lý của nhà đầu tư cả trong nước và ngoài nước. Với thị trường miền Bắc, bà ghi nhận nhịp phục hồi tích cực hơn so với các thị trường còn lại nhờ vào tâm lý và khẩu vị đầu tư.

Nhà đầu tư phía Bắc không chấp nhận để “tiền ngủ” và rất nhạy với các cơ hội thị trường. Lực cầu tại miền Bắc duy trì ổn định, tăng mạnh cục bộ tại một số khu vực hoặc dự án, với động lực tăng trưởng mạnh từ hạ tầng, đô thị hóa, các đô thị vệ tinh.

Vị này cũng chia sẻ có sự dịch chuyển dòng tiền đầu tư bất động sản từ Bắc vào Nam, khi chỉ trong 6 tháng cuối năm, riêng doanh nghiệp của bà đã tư vấn thành công cho khoảng 500 khách hàng miền Bắc vào miền Nam mua bất động sản.

Giá nhà Hà Nội lập đỉnh, dòng vốn tìm cơ hội mới

Theo VARS, giá căn hộ chung cư tại Hà Nội đã thiết lập mặt bằng mới, trung bình khoảng 95 triệu đồng/m2, cao hơn TPHCM. Đáng chú ý, hơn 43% nguồn cung mới trong quý III có mức giá trên 120 triệu đồng/m2. Giá nhà neo cao khiến biên độ tăng giá thu hẹp, làm giảm sức hấp dẫn đầu tư, đồng thời vượt xa khả năng tài chính của nhiều nhà đầu tư cá nhân.

Trong bối cảnh đó, dòng tiền có xu hướng dịch chuyển sang các thị trường có mặt bằng giá hợp lý hơn và dư địa tăng trưởng dài hạn tốt hơn. Khu vực phía Nam, đặc biệt là TPHCM và các địa phương vùng ven sau sáp nhập, được hưởng lợi khi giá bất động sản duy trì trạng thái tích lũy suốt 3 năm qua.

So với Hà Nội, mặt bằng giá tại nhiều khu vực vùng ven TPHCM cũ, bao gồm các địa phương sáp nhập, đã thấp hơn khoảng 30-40%, trong khi hạ tầng kết nối và tốc độ đô thị hóa đang tăng nhanh. Với cùng nguồn vốn 2-4 tỷ đồng, tại Hà Nội nhà đầu tư chỉ có thể mua căn hộ 1 phòng ngủ (PN) hoặc 1PN +1, thì tại TPHCM, lựa chọn đa dạng hơn, từ căn hộ đến nhà ở riêng lẻ. Một số dự án mở bán mới tại vùng ven TPHCM hiện có giá chỉ bằng khoảng 2/3 so với các khu vực ven đô Hà Nội, giúp biên độ tăng giá trong trung và dài hạn hấp dẫn hơn.

Ngoài ra, dòng vốn từ miền Bắc vào thị trường phía Nam không chỉ nhằm “săn giá rẻ” mà còn để đa dạng hóa danh mục và tối ưu hiệu quả sử dụng vốn. Thị trường bất động sản TPHCM có sự phân hóa rõ rệt về phân khúc, từ căn hộ cao cấp, căn hộ hàng hiệu đến các dự án có pháp lý hoàn chỉnh, vị trí tốt, khả năng khai thác cho thuê cao.

Những sản phẩm này phù hợp với các nhà đầu tư có tiềm lực tài chính mạnh, có nhu cầu tích lũy tài sản lâu dài, khi mang lại giá trị sinh lời kép, vừa có tiềm năng tăng giá trong dài hạn, vừa khai thác cho thuê hiệu quả với tỷ suất sinh lời tốt hơn Hà Nội.

Lợi thế càng được củng cố khi TPHCM tiếp tục giữ vai trò là trung tâm kinh tế lớn nhất cả nước, dẫn đầu về thu hút FDI, tập trung đông đảo chuyên gia nước ngoài trong các lĩnh vực công nghệ, tài chính, tạo nhu cầu lớn đối với phân khúc nhà ở chất lượng cao.

Bên cạnh đó, một số dự án của các chủ đầu tư lớn tại miền Nam vẫn đang ở vùng giá thấp hơn đáng kể so với các dự án tương tự tại miền Bắc, nơi giá đã tăng gấp đôi trong những năm qua. Nhiều dự án được “đào lại” và ghi nhận mức tăng giá ngắn hạn, có nơi tăng khoảng 5% chỉ trong một tuần.

Cùng lý do dịch chuyển liên quan đến giá bất động sản, chuyên gia Đinh Minh Tuấn cho rằng mặt bằng giá nhà, đất tại Hà Nội đã vượt ngưỡng hấp dẫn và dư địa tăng giá ngắn hạn thu hẹp, họ có xu hướng tìm đến những thị trường có mức giá “mềm” hơn, đồng thời sở hữu tiềm năng tăng trưởng cao hơn trong trung và dài hạn.

Đồng thời, hiệu ứng lan tỏa từ các chủ đầu tư lớn phía Bắc mở rộng hoạt động tại TPHCM, kéo theo nhóm khách hàng trung thành và các sàn phân phối chiến lược, qua đó thúc đẩy dòng vốn dịch chuyển một cách tự nhiên.

Hạ tầng và quy hoạch tạo lực đẩy

Một động lực khác cho “con sóng” dịch chuyển khác đến từ yếu tố hạ tầng. Các chuyên gia cho rằng chính sách phát triển hạ tầng và động lực quy hoạch vùng sau khi TPHCM mở rộng không gian đô thị đã mở ra cơ hội tăng trưởng. Nhiều dự án mới bám theo các tuyến metro, đường vành đai, trục giao thông chiến lược được đầu tư, nâng cao khả năng kết nối liên vùng và gia tăng giá trị tài sản trong trung – dài hạn.

Trong khi làn sóng “Nam tiến” của dòng tiền đầu tư bất động sản đang ngày càng rõ nét thì TPHCM và khu vực lân cận dần trở thành điểm đến mới nhờ mặt bằng giá hợp lý, hạ tầng bứt tốc và khung pháp lý được cải thiện. TS Nguyễn Văn Đính, Phó Chủ tịch Hiệp hội Bất động sản Việt Nam, nhận định trong dòng chảy vốn, nhà đầu tư ưu tiên các dự án nằm trong khu đô thị trung tâm, được phát triển bởi những chủ đầu tư uy tín.

Tuy nhiên, chuyên gia của VARS khuyến nghị nhà đầu tư cần chọn lọc kỹ phân khúc, cân nhắc khả năng tài chính và ưu tiên chiến lược dài hạn. Trong bối cảnh nguồn cung gia tăng nhanh, việc sử dụng đòn bẩy tài chính quá lớn có thể khiến nhà đầu tư rơi vào thế bị động nếu lãi suất tăng hoặc thanh khoản suy giảm, từ đó ảnh hưởng đến tâm lý thị trường và niềm tin.