Ngày 19/11, Trung tâm Dịch vụ đấu giá tài sản (thuộc Sở Tư pháp tỉnh Đồng Nai) ra thông báo bán đấu giá một phần trong khu đất rộng 51,6ha ở Khu công nghiệp Biên Hòa 1 (thuộc phường Trấn Biên, Đồng Nai) với giá khởi điểm hơn 9.300 tỷ đồng.

Đây là khu đất đầu tiên nằm trong đề án chuyển đổi công năng Khu công nghiệp Biên Hòa 1 thành khu đô thị – thương mại – dịch vụ được đưa ra đấu giá trong năm nay. 

Khu đất có vị trí “vàng” khi nằm tại nút giao thông Ngã tư Vũng Tàu. Một mặt của khu đất song song với quốc lộ 1, một mặt tiếp giáp sông Đồng Nai, bên cạnh là đường Lê Văn Duyệt chạy từ Ngã ba Vũng Tàu đến cầu An Hảo. Dự kiến, tỉnh tổ chức đấu giá khu đất trong tháng 12.

Theo thông báo, Đồng Nai chỉ đấu giá diện tích gần 21,5ha đất ở, thương mại dịch vụ, y tế, giáo dục, văn hóa. Diện tích còn lại hơn 30ha gồm: đất giao thông, đất mặt nước, cây xanh, bãi đỗ xe, công trình hạ tầng kỹ thuật và 2 công trình được giữ lại khi chuyển đổi công năng Khu công nghiệp Biên Hòa 1.

Trong đó, Công viên Lam Sơn (diện tích 0,9ha) là công trình có yếu tố lịch sử, nơi có tấm bia ghi công Đại đội Lam Sơn (phiên hiệu 926). Công trình còn lại là tòa nhà Sonadezi cao 21 tầng, là trụ sở của Tổng công ty Phát triển công nghiệp Sonadezi (chủ đầu tư Khu công nghiệp Biên Hòa 1).

Khu công nghiệp Biên Hòa 1 rộng 320ha, là khu công nghiệp đầu tiên và lâu đời nhất Việt Nam, được thành lập năm 1963. Do được xây dựng từ lâu, khu công nghiệp có nhiều hạn chế về cơ sở hạ tầng, công nghệ sản xuất, nằm sát sông Đồng Nai, khiến nguy cơ gây ô nhiễm môi trường rất cao.

Trước đó, chiều ngày 20/11, tại Km1352+900 khu vực trước cửa hầm phía Bắc đèo Cả ngập sâu khiến cho các phương tiện không thể lưu thông qua hầm. Trên 2 tuyến đèo Cả và đèo Cổ Mã đều xảy ra nhiều điểm sạt lở, đất đá và cây cối tràn xuống chiếm mặt đường gây ách tắc giao thông hoàn toàn, buộc trạm cảnh sát giao thông Ninh Hòa tạm cấm tất cả xe lưu thông để bảo đảm an toàn.

Sau khi xảy ra sự cố, Khu Quản lý đường bộ III đã huy động tối đa nhân lực, máy xúc, xe ủi, xe ben và thiết bị cơ giới. Đồng thời phối hợp với lực lượng cứu hộ và chính quyền địa phương để thu dọn đất đá, xử lý sạt trượt và ngập úng.

Đến sáng 21/11, tuyến đường qua đèo Cả và Cổ Mã đã được thông xe tạm thời một làn. Các phương tiện cũng có thể qua hầm đèo Cả và Cổ Mã.

Ông Võ Ngọc Trung, đại diện xí nghiệp quản lý vận hành hầm Đèo Cả cho biết, do trước đó giao thông hoàn toàn tê liệt nên khi nước rút, hàng nghìn phương tiện dồn ứ phía Nam cửa hầm Đèo Cả, kéo dài hàng chục km nối đuôi nhau di chuyển chậm. Chỉ cần 1 xe gặp sự cố hoặc chết máy cũng gây ùn tắc kéo dài.

Xí nghiệp quản lý vận hành hầm phối hợp với các lực lượng chức năng điều phối phương tiện, đảm bảo chỉ cho xe lưu thông qua hầm khi tuyến phía ngoài đủ điều kiện an toàn, không để xảy ra ùn tắc trong hầm gây tiềm ẩn nguy cơ cháy nổ và mất an toàn.

Thêm vào đó, sau lũ lụt, mặt đường hư hỏng nặng, dải phân cách cứng bị lũ cuốn đổ ra đường, khiến việc di chuyển của các phương tiện hết sức khó khăn. Dòng xe tiếp tục nối đuôi nhau trên Quốc lộ 1, gây áp lực lớn cho công tác đảm bảo giao thông.

Tại trạm thu phí An Dân, do mưa lớn kéo dài khiến khu vực trạm bị ngập sâu, nhà đầu tư đã dừng thu phí và xả trạm từ 5h20 ngày 19/11. Đơn vị quản lý cũng đã kiến nghị cơ quan chức năng cho phép tạm dừng thu phí cho đến khi hoàn thành khắc phục hư hỏng và đảm bảo đủ điều kiện vận hành trở lại.

“Đối với trạm Đèo Cả và trạm Cù Mông, việc xả trạm sẽ căn cứ vào lưu lượng phương tiện thực tế trong từng thời điểm trạm được kích hoạt khi phát sinh ùn tắc kéo dài. Mục tiêu cao nhất là đảm bảo thông tuyến kịp thời, hỗ trợ công tác cứu hộ, cứu nạn trong mưa lũ, giảm thiểu thiệt hại và bảo đảm an toàn cho người dân và phương tiện lưu thông qua khu vực”, ông Trung nói.

Bên cạnh các biện pháp vận hành, xí nghiệp quản lý vận hành cũng triển khai hỗ trợ trực tiếp cho người dân và tài xế bị kẹt tại khu vực trạm thu phí. Nước uống, mì ăn liền và các nhu yếu phẩm được phát miễn phí cho các phương tiện phải dừng chờ lâu trong thời điểm mưa lớn.

Thế khó của doanh nghiệp

Tại sự kiện gần đây, bà Nguyễn Thanh Hương – Giám đốc đầu tư Công ty Nam Long – thừa nhận một thực tế là giá đất tăng mạnh đã tạo nên cuộc cạnh tranh gay gắt giữa các doanh nghiệp trong việc mua gom quỹ đất. Chi phí giá đất cao khiến biên lợi nhuận của doanh nghiệp ngày càng mỏng, đặc biệt với những khu đô thị đa tiện ích đòi hỏi vốn đầu tư lớn.

Vì vậy, công ty buộc phải tái định vị sản phẩm theo từng phân khúc, phù hợp với chi phí đất gia tăng, đồng thời tìm kiếm cơ hội mở rộng quỹ đất thông qua đấu giá. Nhấn mạnh tầm quan trọng của quỹ đất sạch, bà Hương khẳng định năm nay doanh nghiệp sẽ quyết liệt hơn trong việc tham gia đấu thầu, nhất là khi các quy định của Nhà nước đang dần thông thoáng.

Giá nhà, đất tăng cũng khiến ông Dương Long Thành – Nhà sáng lập, Chủ tịch HĐQT Thắng Lợi Group – bày tỏ nhiều băn khoăn, trăn trở. Ông kể rằng 15 năm trước, công ty ông phát triển một dự án ở Bến Cát (Bình Dương cũ), giá bán một căn nhà chỉ khoảng 300 triệu đồng. Người lao động, công nhân hay viên chức cần làm việc tích lũy trong 5-6 năm là có thể sở hữu.

Tuy nhiên, thị trường bất động sản chứng kiến nhiều biến động mạnh, đặc biệt là giá nhà tăng nhanh hơn thu nhập. Trong khi thu nhập bình quân của người dân chỉ tăng khoảng 6-8%/năm, giá nhà lại tăng 12-20%/năm trong suốt một thập kỷ. Sự chênh lệch kéo dài đã tạo nên khoảng cách ngày càng lớn giữa khả năng tài chính và giá trị bất động sản.

Ông Thành cho rằng thị trường phần lớn nghiêng về các sản phẩm cao cấp, diện tích lớn, vật liệu xa xỉ… dẫn đến giá cao. Trong khi đó, 70-80% nhu cầu thị trường hướng đến nhà ở thật, giá vừa túi tiền, lại thiếu thốn.

Một thách thức khác liên quan chi phí cấu thành đầu vào cao. Chi phí pháp lý, chi phí thuế, chi phí đơn giá đất tăng mạnh, chi phí vật liệu xây dựng biến động tăng cao cùng với tác động của lãi suất vay đều ảnh hưởng đến giá thành.

Tăng nguồn cung nhà ở vừa túi tiền

Ông Lucas Ignatius Loh Jen Yuh – Tổng giám đốc Nam Long – cho rằng thị trường vẫn vận hành theo quy luật cung cầu. Nhu cầu nhà ở thực tại Việt Nam rất lớn, trong khi nguồn cung chưa theo kịp.

Bên cạnh đó, giá đất liên tục leo thang do kỳ vọng của người sở hữu, khiến nhiều doanh nghiệp trên thị trường khó có thể đưa ra mức giá bán “vừa túi tiền”. Ở TPHCM, các nhà phát triển buộc phải tập trung vào sản phẩm trung – cao cấp để đảm bảo lợi nhuận, còn phân khúc vừa túi tiền chỉ có thể triển khai ở khu vực vùng ven.

Ông Lucas nhận định trong giai đoạn tới, giá nhà sẽ khó tăng đột biến do các biện pháp kiểm soát hiệu quả của Nhà nước. Doanh nghiệp này sẽ tiếp tục kiên định phát triển các phân khúc trung cấp và vừa túi tiền, dù đối mặt nhiều khó khăn trong việc mua quỹ đất với giá hợp lý. Quỹ đất công ty tìm kiếm sẽ hướng đến xây dựng sản phẩm ở mức 30-35 triệu đồng/m2, phục vụ nhóm mua để ở, góp phần đa dạng hóa thị trường.

Trả lời phóng viên báo Dân trí, ông Võ Huỳnh Tuấn Kiệt – Giám đốc Bộ phận Nhà ở CBRE Việt Nam – lý giải nguyên nhân giá nhà tăng, gốc rễ nằm ở sự thiếu hụt nghiêm trọng sản phẩm thuộc phân khúc tầm trung và tầm thấp – những phân khúc giữ vai trò cân bằng nhu cầu. Trong khi đó, các chủ đầu tư cũng đối mặt với nhiều áp lực khi các loại chi phí đầu vào cao, đặc biệt là giá đất.

Vị này cho rằng giải pháp căn cơ là tăng nguồn cung ở các phân khúc vừa túi tiền, từ đó kéo giảm mặt bằng giá và giảm áp lực lên phân khúc cao cấp. Thực tế, hiện nay hơn 95% người lao động không đủ khả năng mua căn hộ có giá 10-12 tỷ đồng. Mặt bằng giá hiện tại đang phản ánh nhu cầu của nhóm khách hàng hạng sang và cao cấp, chứ không phản ánh thị trường đại chúng.

Các thị trường phát triển ở châu Á như Singapore, Thái Lan, Hong Kong hay Thượng Hải cũng vận hành theo mô hình tương tự: khu trung tâm có giá rất cao, trong khi các khu đô thị vệ tinh xa hơn, nhưng kết nối hạ tầng tốt, đóng vai trò hấp thụ nhu cầu ở mức giá phù hợp hơn. Mô hình TOD phát triển đô thị gắn với giao thông công cộng được đánh giá là hướng đi đúng để mở rộng không gian đô thị và giảm áp lực giá nhà tại trung tâm.

Đồng quan điểm, ông Dương Long Thành kỳ vọng mô hình đô thị nén kết hợp TOD cần được quy hoạch để hướng đến người dân, nâng cao chất lượng sống.  Ngoài ra, Chính phủ cũng cần tập trung tăng nguồn cung nhà ở xã hội, nhà ở vừa túi tiền; triển khai cơ chế hỗ trợ người mua nhà lần đầu. Các doanh nghiệp cần phát triển sản phẩm phù hợp nhu cầu thực, dự án cần đặt mục tiêu phục vụ cư dân và giá bán hợp lý.

Giá căn hộ tăng mạnh

Bộ Xây dựng thừa nhận trong những năm gần đây, thị trường bất động sản tại nhiều tỉnh, thành – đặc biệt tại các đô thị lớn và khu vực đô thị hóa nhanh – đã xuất hiện nhiều diễn biến phức tạp, tiềm ẩn yếu tố bất ổn, gây khó khăn cho khả năng tiếp cận nhà ở của người dân.

Theo báo cáo về nhà ở và thị trường bất động sản 9 tháng đầu năm, Bộ Xây dựng cho biết giá bán nhiều phân khúc duy trì ở mức cao và tiếp tục tăng so với cùng kỳ năm trước.

Tại Hà Nội, giá chung cư từ chủ đầu tư đạt trung bình 70-80 triệu đồng/m2, tăng gần 6% so với quý I và 33% so với cùng kỳ năm ngoái. Một số dự án hạng sang được chào bán ở mức 150-300 triệu đồng/m2. Tại TPHCM, mặt bằng giá sơ cấp khoảng 75 triệu đồng/m2, ổn định so với đầu năm nhưng tăng 36% theo năm. Nhiều dự án cao cấp mở bán từ 150 triệu đồng/m2 trở lên.

Bộ Xây dựng cho rằng cần có giải pháp điều tiết phù hợp và kịp thời, đặc biệt về cơ cấu sản phẩm, giá giao dịch đất đai và nhà ở, nhằm đáp ứng nhu cầu ở thực, khắc phục bất cập và bảo đảm thị trường phát triển ổn định, lành mạnh, góp phần thực hiện mục tiêu an sinh xã hội và ổn định kinh tế vĩ mô.

Thị trường hướng ra vùng ven

Theo CBRE, tại Hà Nội và TPHCM, các dự án mở bán mới có giá trên 120 triệu đồng/m2 ngày càng nhiều, khiến thị trường nghiêng về phân khúc cao cấp, trong khi nguồn cung trung cấp thu hẹp, hạn chế lựa chọn của người mua ở thực.

Nguồn cung tại TPHCM vẫn khan hiếm, trong khi giá tiếp tục tăng, khiến các khu vực giáp ranh trở thành lựa chọn thay thế hợp lý cho người mua để ở. Dự báo cuối năm, TPHCM sẽ có thêm 4.300 căn hộ và 750 căn nhà thấp tầng mở bán mới.

Nếu tính cả Bình Dương và Bà Rịa – Vũng Tàu, tổng nguồn cung mới năm nay dự kiến vượt 22.000 căn hộ và hơn 2.400 căn thấp tầng, cho thấy vai trò ngày càng lớn của vùng TPHCM mở rộng trong việc đáp ứng nhu cầu nhà ở.

Bà Dương Thuỳ Dung, Giám đốc điều hành CBRE Việt Nam, nhận định dù nguồn cung mới tại TPHCM đã cải thiện trong quý III, thị trường vẫn khan hiếm so với nhu cầu thực, khiến giá bán tiếp tục chịu áp lực tăng ở cả thị trường sơ cấp lẫn thứ cấp. Các xu hướng chính sẽ tiếp tục dẫn dắt thị trường gồm khơi thông pháp lý và dịch chuyển ra vùng ven.

Tại Hà Nội, bà Đỗ Thu Hằng, Giám đốc cấp cao Savills Việt Nam, nhận định đà phục hồi của thị trường căn hộ sẽ được củng cố nếu các yếu tố thuận lợi như nguồn cung, thanh khoản và chính sách hỗ trợ được duy trì.

Dữ liệu quý III từ Batdongsan.com.vn cũng cho thấy xu hướng dịch chuyển dòng tiền và nhu cầu bất động sản mạnh ra vùng ven. Tại miền Bắc, Hải Phòng, Hưng Yên, Hòa Bình và Bắc Giang chiếm tới 80% tổng mức quan tâm. Trong khi miền Nam, các khu vực vệ tinh của TPHCM như Bình Dương, Đồng Nai, Bà Rịa – Vũng Tàu và Long An chiếm 84% mức độ quan tâm toàn khu vực.