Nhiều địa phương gần đây rục rịch chuẩn bị cho công tác hoàn tất dữ liệu hoặc lấy ý kiến về dự thảo bảng giá đất lần đầu, áp dụng từ ngày 1/1/2026.

Tại Hà Nội, Sở Nông nghiệp và Môi trường đã công bố dự thảo tờ trình về xây dựng bảng giá đất lần đầu. Theo dự thảo, giá đất sẽ được chia thành 17 khu vực, thay cho cách xác định theo ranh giới quận, huyện như trước đây.

Giá đất cao nhất được đề xuất tại khu vực 1, bao gồm các phường nằm trong vành đai 1, với mức tối đa hơn 702 triệu đồng/m2, tăng khoảng 2% so với bảng giá hiện hành. Ở khu vực ngoại thành, một số vị trí dự kiến tăng mạnh 25-26%, như khu vực 9, nơi giá đất vị trí 1 trên Quốc lộ 32 có thể đạt khoảng 65 triệu đồng/m2.

Tại TPHCM, Sở Nông nghiệp và Môi trường kiến nghị xây dựng bảng giá đất lần đầu áp dụng từ ngày 1/1/2026 theo trình tự, thủ tục rút gọn. Đồng thời, đơn vị này đề nghị 168 xã, phường, đặc khu, thuế thành phố và các thuế cơ sở, Văn phòng đăng ký đất đai thành phố, các chi nhánh cùng các cơ quan liên quan khẩn trương cung cấp dữ liệu giá đất các tuyến đường, tuyến đường dự kiến, gửi trước ngày 5/11.

Các địa phương khác như Tây Ninh, Đồng Nai, Đà Nẵng… cũng lấy ý kiến về bảng giá đất lần đầu áp dụng từ đầu năm sau.

Viện Nghiên cứu và Đánh giá Thị trường Bất động sản Việt Nam (VARS IRE) cho rằng việc ban hành bảng giá đất mới là bước tiến tất yếu trong quản lý nhà nước, góp phần minh bạch hóa thị trường. Tuy nhiên, mức tăng “sốc” tại nhiều khu vực đang tạo ra những rủi ro đáng lưu ý cho doanh nghiệp, người dân và cả hoạt động tín dụng của ngân hàng.

Đơn vị này đánh giá bảng giá đất mới sẽ tác động đến 5 nhóm đối tượng: Cá nhân, doanh nghiệp bất động sản, ngân hàng, thị trường chung và chính quyền địa phương.

Đối với doanh nghiệp, mức tăng khiến chi phí bồi thường, tiền sử dụng đất – chi phí chiếm tỷ trọng cao nhất trong cơ cấu chi phí phát triển dự án và tổng mức đầu tư dự án tăng mạnh.

Đối với những dự án đang triển khai, chi phí tiền sử dụng đất tăng mạnh có thể khiến tổng mức đầu tư vượt xa khả năng tài chính. Ngược lại, với các dự án chưa triển khai, doanh nghiệp có thể chủ động hơn trong việc lập kế hoạch ngân sách và phương án bồi thường, giải phóng mặt bằng. Tuy nhiên, việc thị trường có chấp nhận mức giá bán buộc phải điều chỉnh tăng hay không vẫn là một ẩn số.

Đối với thị trường, chi phí sử dụng đất, tiền thuê đất và chi phí đền bù, giải phóng mặt bằng tăng mạnh, khiến giá thành phát triển dự án đội cao. Giá bán dự kiến tăng theo chi phí đầu vào, gây áp lực lên khả năng tiếp cận nhà ở của người dân.

Trên cơ sở đó, VARS IRE cho rằng bảng giá đất chỉ có ý nghĩa khi được áp dụng cho một mục đích cụ thể như bồi thường, giải phóng mặt bằng. Nếu dùng chung cho các mục đích khác như tính tiền sử dụng đất, đấu giá hay tính thuế, bảng giá sẽ mất tính thực tiễn và cần được điều chỉnh linh hoạt để đảm bảo hài hòa lợi ích giữa Nhà nước, người dân và doanh nghiệp:

Đơn vị này kiến nghị xác định đúng vai trò của bảng giá đất: Bảng giá là công cụ quản lý và thu thuế của Nhà nước, không phải là công cụ điều tiết cung, cầu thị trường. Việc ổn định chính sách giá đất cần hướng tới mục tiêu dài hạn về minh bạch, công bằng và bền vững.

Đồng thời, giá đất cũng cần được linh hoạt trong điều hành, cho phép địa phương ban hành hệ số điều chỉnh linh hoạt theo từng khu vực, thời điểm, loại hình sử dụng đất và mục tiêu phát triển kinh tế – xã hội.

VARS IRE nhấn mạnh cần xây dựng lộ trình điều chỉnh phù hợp, tránh gây “sốc” cho thị trường và tác động đột ngột đến doanh nghiệp, người dân, nhất là trong bối cảnh nhiều địa phương vẫn đang hoàn thiện mô hình chính quyền đô thị 2 cấp.

Đồng quan điểm, Hiệp hội Bất động sản Việt Nam (VNREA) cũng cho rằng việc xác định giá đất cần nhằm mục tiêu tăng cường cơ hội tiếp cận đất đai, mặt bằng sản xuất kinh doanh, kiểm soát biến động giá đất, đặc biệt là giá đất sản xuất kinh doanh, phi nông nghiệp.

Đất đai còn là nguồn lực phát triển quan trọng, có vai trò dẫn dắt nhiều ngành kinh tế. Trong đó, riêng khu vực bất động sản và các ngành liên quan đã đóng góp khoảng 10% GDP, giữ vai trò then chốt trong tăng trưởng, tạo việc làm cho hàng triệu lao động và nguồn thu lớn cho ngân sách.

Trong bối cảnh Chính phủ đặt mục tiêu tăng trưởng 2 con số từ năm 2026, việc điều chỉnh bảng giá đất cần cân nhắc. Nếu tăng sẽ làm tăng chi phí sản xuất, đầu tư, gây ảnh hưởng đến tiến độ triển khai dự án và sức cạnh tranh của nền kinh tế.

Hệ quả dây chuyền từ giá đất tăng còn có thể khiến thị trường bất động sản chững lại, tác động tiêu cực đến các lĩnh vực liên quan như xây dựng, vật liệu, tài chính, ngân hàng…, qua đó ảnh hưởng đến mục tiêu tăng trưởng và ổn định kinh tế vĩ mô. 

Viện này cũng đề nghị các địa phương xem xét trong quá trình điều chỉnh giá đất trong bảng giá đất cần nhằm bảo đảm hài hòa lợi ích Nhà nước, doanh nghiệp và người dân.

Sắp mở bán khu nhà ở xã hội ở ngoại thành Hà Nội, giá 29 triệu đồng/m2

Sở Xây dựng TP Hà Nội mới nhận được văn bản từ Công ty cổ phần Đầu tư Phát triển Ngôi sao châu Á về việc công bố thông tin và thời gian dự kiến tiếp nhận hồ sơ đăng ký mua, thuê mua, thuê căn hộ tại dự án khu nhà ở xã hội Tân Lập.

Dự án được triển khai tại thôn Đan Hội, xã Ô Diên. Khu nhà ở xã hội Tân Lập có quy mô diện tích đất 4.932m2, được đầu tư xây dựng một tòa chung cư cao 21 tầng nổi và 2 tầng hầm.

Dự án có 459 căn hộ, tương ứng hơn 23.300m2 diện tích sàn, trong đó 70% diện tích sàn để bán, 20% cho thuê, còn lại cho thuê mua. Giá bán dự kiến 29 triệu đồng/m2 (chưa gồm thuế, phí và kinh phí bảo trì). Giá thuê căn hộ tạm tính 430.000 đồng/m2.

Theo kế hoạch, thời gian dự kiến tiếp nhận hồ sơ đăng ký mua, thuê mua và thuê căn hộ tại dự án từ ngày 1/5 đến hết ngày 15/5. Nếu được Sở Xây dựng Hà Nội duyệt đơn giá bán, khu nhà xã hội Tân Lập sẽ trở thành một trong những dự án nhà xã hội có giá bán cao hàng đầu Thủ đô.

Sổ đỏ trên VNeID chính thức được dùng thay cho bản giấy

Bộ Nông nghiệp và Môi trường ban hành Quyết định số 441 công bố và hướng dẫn việc kết nối, khai thác dữ liệu giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu tài sản gắn liền với đất (thường gọi là sổ đỏ) nhằm thay thế giấy tờ bản giấy trong hồ sơ giải quyết thủ tục hành chính.

Theo quyết định, khi dữ liệu về giấy chứng nhận đã được cập nhật đầy đủ trong Cơ sở dữ liệu Quốc gia về đất đai, các thông tin này đủ điều kiện để khai thác và sử dụng thay cho thành phần hồ sơ giấy trong quá trình xử lý thủ tục hành chính.

Các trường thông tin được chia sẻ bao gồm dữ liệu về người sử dụng đất, chủ sở hữu tài sản gắn liền với đất; thông tin chi tiết về thửa đất và tài sản; nội dung đăng ký thế chấp, ghi chú; số phát hành, ngày cấp và tệp giấy chứng nhận định dạng PDF.

Việc khai thác, chia sẻ dữ liệu phải tuân thủ quy định về bảo mật, quyền riêng tư và quyền sở hữu trí tuệ, đồng thời phù hợp với Khung kiến trúc tổng thể quốc gia số và Khung kiến trúc số của Bộ Nông nghiệp và Môi trường. Dữ liệu được cung cấp theo mức độ hoàn thiện của cơ sở dữ liệu, bảo đảm phù hợp với quy định tại Nghị quyết 66.

Để triển khai hiệu quả, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đề nghị các bộ, ngành và UBND các tỉnh, thành phố rà soát, tái cấu trúc quy trình giải quyết thủ tục hành chính thuộc phạm vi quản lý, trên cơ sở khai thác dữ liệu từ Cơ sở dữ liệu quốc gia về đất đai. Việc sử dụng dữ liệu thay thế giấy tờ áp dụng đối với các thủ tục thuộc thẩm quyền giải quyết của UBND cấp tỉnh và cấp xã theo quy định hiện hành.

Bộ Tài chính phản hồi về đề xuất ghi nợ tiền sử dụng đất trên sổ đỏ

Bộ Tài chính vừa có văn bản trả lời kiến nghị của cử tri TP Hà Nội liên quan đến việc miễn, giảm tiền sử dụng đất; cho phép ghi nợ tiền sử dụng đất; tiếp tục xem xét giảm mức phí chuyển đổi cho các hộ có diện tích đất vườn, ao gắn liền với đất ở.

Cử tri đề nghị tiếp tục miễn, giảm tiền sử dụng đất đối với hộ gia đình khi chuyển đất vườn, ao sang đất ở trong hạn mức để chia tách cho con cái; cho phép ghi nợ tiền sử dụng đất trên giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, và trả dần 5-10 năm nhằm giảm áp lực tài chính.

Trả lời nội dung này, Bộ Tài chính cho biết, pháp luật đất đai hiện hành đã quy định miễn tiền sử dụng đất trong hạn mức giao đất ở khi cấp giấy chứng nhận lần đầu, hoặc khi chuyển mục đích sử dụng đất không phải là đất ở sang đất ở đối với một số đối tượng.

Cụ thể, theo Nghị định số 103/2024/NĐ-CP, các hộ gia đình là người dân tộc thiểu số, hộ nghèo tại địa bàn có điều kiện kinh tế – xã hội đặc biệt khó khăn được miễn tiền sử dụng đất trong hạn mức khi thực hiện các thủ tục nêu trên.

Chính sách này gắn với Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế – xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi theo quy định của Chính phủ.

Về đề xuất cho phép ghi nợ tiền sử dụng đất và trả dần, Bộ Tài chính cho biết, việc ghi nợ đã được quy định tại Luật Đất đai 2024 và các nghị định hướng dẫn thi hành.

Việc xác định đối tượng, mức tiền được ghi nợ, thời hạn ghi nợ, cũng như trình tự, thủ tục thanh toán và xóa nợ tiền sử dụng đất được thực hiện theo các nghị định chuyên ngành về tiền sử dụng đất và cấp giấy chứng nhận.

BIDV yêu cầu ngừng xét hồ sơ vay bất động sản doanh nghiệp

Ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển Việt Nam (BIDV – Mã chứng khoán: BID) vừa có công văn gửi tới các chi nhánh về việc tạm dừng tiếp cận các dự án, phương án kinh doanh bất động sản của khách hàng doanh nghiệp.

Công văn được ban hành trên cơ sở rà soát dữ liệu dư nợ cho vay lĩnh vực kinh doanh bất động sản đến thời điểm hiện tại và nhu cầu giải ngân tại các chi nhánh.

Văn bản cũng nhằm thực hiện chỉ đạo kiểm soát tốc độ tăng trưởng tín dụng đối với lĩnh vực bất động sản trong năm 2026, không vượt quá tốc độ tăng trưởng tín dụng chung theo định hướng của Ngân hàng Nhà nước.

Ban điều hành ngân hàng đề nghị các chi nhánh tạm dừng trình Trụ sở chính việc tiếp cận mới các dự án, phương án kinh doanh bất động sản của doanh nghiệp cho đến khi có thông báo tiếp theo.

Trao đổi với phóng viên Dân trí, một nhân viên tín dụng tại ngân hàng cho biết động thái này chủ yếu kiểm soát dòng vốn mới chảy vào hoạt động kinh doanh bất động sản của doanh nghiệp, thay vì tác động trực tiếp đến các khoản vay đã được giải ngân trước đó. “Cá nhân vẫn có thể vay mua bất động sản bình thường”, người này nói.

Quy định mới nhất về nhà ở xã hội

Chính phủ vừa ban hành Nghị định số 54/2026 ngày 9/2 sửa đổi, bổ sung một số điều của các Nghị định trong lĩnh vực nhà ở, kinh doanh bất động sản. Nghị định này có hiệu lực thi hành từ ngày 9/2.

Trong đó, nhiều quy định mới liên quan đến nhà ở xã hội được điều chỉnh theo hướng mở rộng điều kiện thụ hưởng, chuẩn hóa thủ tục và tăng cường công khai, minh bạch trong quá trình triển khai.

Nghị định 54/2026 sửa đổi, bổ sung khoản 1 Điều 29 Nghị định số 100/2024 theo hướng mở rộng tiêu chí xác định điều kiện chưa có nhà ở.

Theo đó, trường hợp chưa có nhà ở thuộc sở hữu của mình được xác định khi người thuộc diện quy định tại khoản 1 Điều 77 Luật Nhà ở và vợ hoặc chồng của người đó không có tên hoặc không có thông tin về nhà ở trong Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu tài sản gắn liền với đất tại địa phương nơi có dự án nhà ở xã hội. Việc xác định điều kiện này không phụ thuộc thời điểm nộp hồ sơ mua hoặc thuê mua nhà ở xã hội.

Thẩm quyền xác nhận điều kiện nhà ở được giao cho cơ quan có thẩm quyền cấp Giấy chứng nhận theo pháp luật đất đai. Trong thời hạn 7 ngày kể từ khi nhận được đề nghị xác nhận, cơ quan này có trách nhiệm thực hiện xác nhận theo quy định.

Nghị định cũng sửa đổi, bổ sung khoản 2 Điều 30 Nghị định số 100/2024 về điều kiện thu nhập. Theo quy định mới, thẩm quyền xác nhận thu nhập được chuyển từ Ủy ban nhân dân cấp xã sang Công an cấp xã nơi công dân thường trú, tạm trú hoặc nơi ở hiện tại.

Người đề nghị có trách nhiệm kê khai và cam kết về thu nhập bình quân hằng tháng. Công an cấp xã phối hợp với các cơ quan liên quan thực hiện xác minh, hậu kiểm thông tin thu nhập trong trường hợp cần thiết.

Đơn đề nghị xác nhận điều kiện thu nhập đồng thời là giấy tờ chứng minh đối tượng được hưởng chính sách nhà ở xã hội. Mức trần thu nhập vẫn giữ theo quy định hiện hành, với người độc thân không quá 15 triệu đồng/tháng và người đã kết hôn có tổng thu nhập không quá 30 triệu đồng/tháng.